CHÖÔNG I : CAÊN BAÄC HAI, CAÊN BAÄC BA
Tieát : 1
Ngaøy soaïn : 22 – 8 – 2005
A – MUÏC TIEÂU CAÀN ÑAÏT:
-HS naém ñöôïc ñònh nghóa, kí hieäu veà caên baäc hai soá hoïc cuûa soá khoâng aâm .
-Bieát ñöôïc lieân heä cuûa pheùp khai phöông vôùi quan heä thöù töï vaø duøng lieân heä naøy ñeå so saùnh caùc soá
-Giaùo duïc cho HS yù thöùc laøm vieäc khoa hoïc saùng taïo .
B – CHUAÅN BÒ CUÛA GIAÙO VIEÂN VAØ HOÏC SINH :
-GV: sgk , sgv
-HS : sgk , duïng cuï hoïc taäp, oân taäp ñònh nghóa caên baäc hai cuûa moät soá a
0 ( lôùp 7)
C – TIEÁN TRÌNH DAÏY HOÏC :

Tg
Hoaït ñoäng cuûa giaùo vieân
Hoaït ñoäng cuûa hoïc sinh
Kieán thöùc


5’

*Hoaït ñoäng 1: GIÔÙI THIEÄU CHUNG CHÖÔNG TRÌNH, YEÂU CAÀU HOÏC TAÄP BOÄ MOÂN
-Giôùi thieäu noäi dung chöông I
-GV giôùi thieäu chung veà chöông trình ñaïi soá 9.Yeâu caàu hoïc taäp: SGK, SBT, baûng soá, maùy tính boû tuùi casio fx- 220
-Giôùi thieäu chöông trình noäi dung chöông I




-HS: nghe GV neâu caùc yeâu caàu hoïc taäp ñeå coù chuaån bò toát cho vieäc hoïc taäp boä moân veà sau .


5’

*Hoaït ñoäng 2: KIEÅM TRA- ÑAËT VAÁN ÑEÀ .
-GV neâu BT?1 SGK:
Tìm caùc caên baäc hai cuûa:
a) 9 b)

c) 0,25 d) 2



-GV neâu vaán ñeà: ôû lôùp 7 ta ñaõ bieát …….( SGK)


-HS: caû lôùp töï giaûi taïi choã

-4 HS laàn löôït neâu baøi giaûi taïi choã
a) Caên baäc hai cuûa 9 laø 3 vaø-3
b)
vaø


c) -0,5 vaø 0,5
d)
vaø




13’
*Hoaït ñoäng 3: CAÊN BAÄC HAI SOÁ HOÏC
-GV cho HS ñoïc laïi noäi dung ôû SGK .
-GV löu yù HS :
+ Caên baäc hai cuûa 9 laø 3 vaø -3
vì 32 = 9 vaø ( 3)2 = 9
+ 3 laø caên baäc hai cuûa 9 vì 32= 9 neân -3 cuõng laø caên baäc hai cuûa 9.
-GV daãn daét töø löu yù treân ñeå giôùi thieäu ñònh nghóa caên baäc hai soá hoïc .
-GV giôùi thieäu ví duï 1.



-GV giôùi thieäu chuù yù ôû SGK .


-GV cho HS giaûi ?2, GV neâu lôøi giaûi maãu a)
vì 7
0 vaø 72 = 49.
-GV giôùi thieäu thuaät ngöõ pheùp khai phöông, löu yù quan heä giöõa khaùi nieäm caên baäc hai ñaõ hoïc ôû lôùp 7 vôùi khaùi nieäm caên baäc hai soá hoïc vöøa hoïc .Yeâu caàu HS laøm ?3 ñeå cuûng coá quan heä ñoù


-3 HS ñoïc laïi noäi dung nhö ôû SGK

HS : löu yù ñeå tìm CBH 1 moät soá
a
0







-HS: töï giaûi ví duï 1.
+ Caên baäc hai cuûa 16 laø
=4
+ Caên baäc hai cuûa 5 laø

-HS : ghi chuù yù SGK .


-HS: giaûi ?2 SGK
b)
vì 8
0 vaø 82 =64
c)
vì 9
0 vaø 92 =81
d)
vì 1,1
0 vaø 1,12 = 1,21
-HS: nghe GV giaûng
-Giaûi ?3
a) CBHSH cuûa 64 laø 8 neân CBH cuûa 64 laø 8 vaø -8
-2 HS giaûi b) c) ôû baûng
1-Caên baäc hai soá hoïc .








Ñònh nghóa:Vôùi soá döông a,soá
ñöôïc goïi laø caên baäc hai soá hoïc cuûa a. Soá 0 cuõng ñöôïc goïi laø caên baäc hai soá hoïc cuûa 0
Chuù yù:
Vôùi a
0, ta coù
Neáu x =
thì :
X
0 vaø x2 = a
Neáu X
0 vaø x2 = a
Thì : x =

Ta vieát :
x =



14’

*Hoaït ñoäng 4: SO SAÙNH CAÙC CAÊN BAÄC HAI SOÁ HOÏC
-GV nhaéc keát quaû ñaõ bieát ôû lôùp 7
+ Vôùi caùc soá a vaø b khoâng aâm, neáu a + Vôùi hai soá a vaø b khoâng aâm , neáu
=
thì a < b
-GV neâu ñònh lí ôû SGK, toång hôïp caû hai keát quaû treân .
-GV ñaët vaán ñeà: “ öùng duïng ñònh lí ñeå so saùnh caùc soá” .
-Giôùi thieäu Ví duï 2

-GV cho HS laøm ?4 ñeå cuùng coá .
-GV ñaët vaán ñeà, giôùi thieäu ví duï 3






-Yeâu caàu HS laøm ?5 ñeå cuûng coá kó thuaät neâu trong ví duï 3



-HS töï neâu ví duï ñeå minh hoaï keát quaû ñoù
9 < 16
<








-HS: löu yù caùch giaûi baøi taäp ôû ví duï 2, theo caùc böôùc GV ñaõ neâu .
-Caû lôùp laøm ?4 .Hai HS giaûi ôû baûng .
a)16 >15 neân

>

Vaäy 4 >

b) 11>9 neân
>

Vaäy
> 3
-Caû lôùp giaûi ?5 ñeå cuûng coá .
Hai HS giaûi ôû baûng :
a) 1 =
neân
>1 coù nghóa laø

>
Vôùi x
0, ta coù
>


x >1 .Vaäy x > 1
b) 3 =
neân
< 3, coù nghóa laø
<
.Vôùi x
0 ta coù
<
.

x< 9. Vaäy 0
x < 9
 2-So saùnh caùc caên baäc hai soá hoïc :





Ñònh lí:Vôùi hai soá a vaø b khoâng aâm, ta coù :
a < b

=


6’

*Hoaït ñoäng 5: CUÛNG COÁ –LUYEÄN TAÄP .
-HS giaûi baøi taäp 4a)c) theo nhoùm töøng baøn



-GV choát laïi kó thuaät giaûi baøi taäp treân


-HS trao ñoåi theo töøng baøn ñeå giaûi baøi taäp 4a)c)
-2 HS ñaïi dieän leân baûng giaûi .
-HS khaùc nhaän xeùt, boå sung baøi giaûi cuûa baïn .
-Giaûi baøi taäp 4:
a) Töø chuù yù veà CBHSH ta coù x = 152 .Vaäy x = 225
c) Vôùi x
0 ta coù

<
x < 2
Vaäy 0
x< 2


2’
*Hoaït ñoäng 6: HÖÔÙNG DAÃN VEÀ NHAØ .
-Hoïc caùc noäi dung: Ñònh nghóa, chuù yù, ñònh lí ôû SGK.
-Xem laïi caùc baøi taäp: ví duï 2, ví duï 3 SGK.
-Baøi taäp veà nhaø: 1,2,3,4b),c) SGK.
-OÂn taäp veà: giaù trò tuyeät ñoái cuûa 1 soá ; giaûi baát phöông trình baäc nhaát moät aån



 D-BOÅ SUNG VAØ RUÙT KINH NGHIEÄM :






















Tieát : 2
Ngaøy soaïn : 24 – 8 – 2005
A – MUÏC TIEÂU CAÀN ÑAÏT:
-HS caàn bieát caùch tìm ñieàu kieän xaùc ñònh ( hay ñieøu kieän coù nghóa ) cuûa
vaø coù kó naêng thöïc hieän ñieàu ñoù khi bieåu thöùc A khoâng phöùc taïp ( baäc nhaát, phaân thöùc maø töû hoaëc maãu laø baäc nhaát coøn maãu hay töû coøn laïi laø haèng soá hoaëc baäc nhaát, baäc hai daïng a2 + m hay –( a2 +m ) khi m döông )
-Bieát caùch chöùng minh ñònh lí
vaø bieát vaän duïng haèng ñaúng thöùc
ñeå ruùt goïn bieåu thöùc
B – CHUAÅN BÒ CUÛA GIAÙO VIEÂN VAØ HOÏC SINH :
-GV: sgk , sgv , baûng phuï ghi ñeà, hình veõ baøi taäp ?1, ?3
-HS : sgk , duïng cuï hoïc taäp, oân taäp kieán thöùc theo höôùng daãn cuûa GV ôû tieát 1
C – TIEÁN TRÌNH DAÏY HOÏC :

Tg
Hoaït ñoäng cuûa giaùo vieân
Hoaït ñoäng cuûa hoïc sinh
Kieán thöùc


6’

*Hoaït ñoäng 1: KIEÅM TRA- ÑAËT VAÁN ÑEÀ.
-GV treo baûng phuï coù ñeà, hình veõ baøi taäp ?1




-GV ñaët vaán ñeà baøi hoïc : Ta goïi
laø caên thöùc baäc hai cuûa 25 – x2 .Ñoù chính laø noäi dung cuûa baøi hoïc hoâm nay .



-HS: quan saùt hình veõ, ñoïc kó ñeà , töï giaûi ?1
- 1 HS neâu baøi giaûi
AB =
, theo ñònh lí Pitago ôû tam giaùc vuoâng ABC:
AB2 + BC2 = AC2

AB2 = 25 – x2
Do ñoù :AB =
,




10’

*Hoaït ñoäng 2: CAÊN THÖÙC BAÄC HAI .
-GV neâu yù toång quaùt ôû SGK .


-GV giôùi thieäu:
xaùc ñònh khi naøo ?
-Neâu ví duï 1.
-GV neâu baøi giaûi coù phaân tích theo giôùi thieäu ôû treân .








-Cho HS laøm ?2 ñeå cuûng coá caùch tìm ñieàu kieän xaùc ñònh .
-GV choát laïi 3 böôùc giaûi ñeå HS name vöõng aùp duïng .


-HS: ñoïc kó yù toång quaùt ôû SGK
-Ghi toång quaùt vaøo vôû .

-HS: suy nghó, thou neâu traû lôøi .
-HS: vaän duïng, giaûi ví duï 1.












-HS töï giaûi ?2
-1 HS giaûi ôû baûng

xaùc ñònh khi 5 - 2x
0 töùc laø x
2,5. Vaäy khi x
2,5 thì
xaùc ñònh
1-Caên thöùc baäc hai:
*Vôùi A laø moat bieåu thöùc ñaïi soá, ngöôøi ta goïi
laø caên thöùc baäc hai cuûa A, coøn A ñöôïc goïi laø bieåu thöùc laáy caên hay bieåu thöùc döôùi daáu caên .
*
xaùc ñònh ( hay coù nghóa) khi A laáy giaù trò khoâng aâm .
Ví duï:
laø caên thöùc baäc hai cuûa 3x
xaùc ñònh khi 3x
0 töùc laø khi x
0


20’
*Hoaït ñoäng 3: HAÈNG ÑAÚNG THÖÙC

-Cho HS laøm ?3: GV treo baûng phuï coù ñeà baøi





-GV cho HS quan saùt keát quaû trong baûng,nhaän xeùt quan heä giöõa



ta chöùng minh nhöõng ñieàu gì ?
-GV hoûi theâm: Khi naøo xaûy ra tröôøng hôïp: “ Bình phöông cuûa moät soá roài khai phöông keát quaû ñoù thì laïi ñöôïc soá haïng ñaàu”

-GV: Giôùi thieäu ví duï 2 ñeå vaän duïng ñònh lí .

-GV neâu yù nghóa: khoâng caàn tính caên baäc hai maø vaãn tìm ñöôïc “ Giaù trò cuûa caên baäc hai ( nhôø bieán ñoåi veà bieåu thöùc khoâng chöùa caên baäc hai .

* Cuûng coá: giaûi BT 7 SGK



-GV höôùng daãn HS giaûi Ví duï 3 caâu a)
Ruùt goïn


-HS quan saùt ñeà baøi ôû baûng phuï, ñieàn soá thích hôïp vaøo oâ troáng .
-1 HS leân giaûi

a
-2
-1
0
2
3

A2
4
1
0
4
9



2
1
0
2
3

-HS quan saùt thöû neâu nhaän xeùt .


-1 HS ñoïc ñònh lí .
-HS neâu ta phaûi chöùng minh:
*

*(
)2 = a2
-HS ñoïc laïi caùc ñieàu kieän .

-HS: chöùng minh caùc ñieàu kieän

-HS traû lôøi .Khi soá ñoù khoâng aâm .



-HS: töï thöïc hieän ?2.
-2 HS giaûi ôû baûng .
a)

b)

-HS giaûi BT 7, coù theå nhaåm ngay keát quaû .
a) 0,1 b) 0,3
c) -1,3 d)-0,16
-HS theo doõi GV neâu lôøi giaûi ví duï 3a)
-HS töï giaûi ví duï 3 b)
Ruùt goïn

-1 HS giaûi ôû baûng

=

( Vì
)
2-Haèng ñaúng thöùc









Ñònh lí: Vôùi moïi soá a, ta coù


Chöùng minh : SGK





-GV neâu chuù yù ôû SGK





-GV neâu: Ta vaän duïng ñieàu chuù yù theá naøo ?,xeùt ví duï 4

-GV choát laïi caùch giaûi, löu yù HS trình baøy lôøi giaûi .
Vaäy
=

-HS löu yù vaø ghi chuù yù vaøo vôû






-HS vaän duïng giaûi BT 4 theo nhoùm .Sau ñoù 2 ñaïi dieän nhoùm leân baûng giaûi
a)
vôùi x
0

=
=x – 2( vì x
2)
b)
vôùi a < 0


Vì a < 0 neân a3 < 0 do ñoù

=- a3 vaäy

( vôùi a < 0)

Chuù yù:Toång quaùt, vôùi A laø moät bieåu thöùc, ta coù:

, nghóa laø

=A neáu A
0

=-A neáu A<0

6’

*Hoaït ñoäng 4: CUÛNG COÁ-LUYEÄN TAÄP:
-Baøi taäp 8a)b)




-HS giaûi BT 8a)b)
-2 HS giaûi ôû baûng .
-HS khaùc nhaän xeùt, boå sung lôøi giaûi .







Baøi taäp 8:
a)
=2-
( vì 2>
)
b)

=

( vì
)


3’
*Hoaït ñoäng 5: HÖÔÙNG DAÃN VEÀ NHAØ .
-HS naém vöõng ñieàu kieän ñeå
coù nghóa vaø HÑT

-Bieát caùch chöùng minh ñònh lí
-Baøi taäp veà nhaø: giaûi caùc BT 8c)d);9;10 SGK
+ Höôùng daãn BT 9: caùc caâu a)b) ñöa veà phöông trình daïng
=m ñeå giaûi nhö lôùp 7 .



D-BOÅ SUNG VAØ RUÙT KINH NGHIEÄM:


Tieát : 3
Ngaøy soaïn : 27 – 8 – 2005
A – MUÏC TIEÂU CAÀN ÑAÏT:
-HS bieát caùch vaän duïng ñieàu kieän xaùc ñònh ( hay ñieøu kieän coù nghóa ) cuûa
vaø haèng ñaúng thöùc
vaøo giaûi toaùn
-Coù kó naêng vaän duïng ñoái vôùi caùc bieåu thöùc A khoâng phöùc taïp, kó naêng vaän duïng HÑT
ñeå ruùt goïn bieåu thöùc.
-Giaùo duïc caùc thao taùc cuûa trí tueä: phaân tích, toång hôïp
B – CHUAÅN BÒ CUÛA GIAÙO VIEÂN VAØ HOÏC SINH :
-GV: sgk , sgv
-HS : sgk , baûng nhoùm, chuaån bò baøi taäp ôû nhaø .
C – TIEÁN TRÌNH DAÏY HOÏC :

Tg
Hoaït ñoäng cuûa giaùo vieân
Hoaït ñoäng cuûa hoïc sinh
Kieán thöùc


12’

*Hoaït ñoäng 1: