Tuần 3:
Ngày soạn: 23/08/2015 Ngày dạy: /09/2015
Tiết PPCT: 9
Đọc văn: THƯƠNG VỢ
-Trần Tế Xương-

I – MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT:
- Cảm nhận được hình ảnh bà Tú và tình cảm yêu thương, quý trọng mà Tú Xương dành cho vợ
- Thấy được thành công nghệ thuật của bài thơ: từ ngữ giàu sức biểu cảm, vận dụng sáng tạo hình ảnh, ngôn từ văn học dân gian
II – TRỌNG TÂM KIẾN THỨC, KĨ NĂNG:
1.Kiến thức
- Hình ảnh người vợ tần tảo, đảm đang, giàu đức hi sinh và ân tình sâu nặng cùng tiếng cười tự trào của Tú Xương
- Phong cách Tú Xương: cảm xúc chân thành, lời thơ giản dị mà sâu sắc, kết hợp giữa trữ tình và trào phúng.
2.Kĩ năng
- Đọc - hiểu thơ trữ tình theo đặc trưng thể loại
- Phân tích, bình giảng bài thơ.
III – TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC DẠY HỌC:
1. Ổn định lớp:
2. Kiểm tra bài cũ:
3. Bài mới:


Hoạt động của GV & HS
Nội dung cần đạt
Ghi chú

Hoạt động 1: Hướng dẫn HS tìm hiểu chung
TT 1: Tìm hiểu về tác giả
? Nêu những hiểu biết của em về tác giả?
- Trần Tế Xương (1870-1907), quê ở Mĩ Lộc, Nam Định. Là người có tài cao nhưng người đường khoa cử lận đận.
- Sự nghiệp:
+ Có hai mảng lớn: trào phúng và trữ tình.
+ Nội dung: phê phán chế độ thực dân, tâm sự về cuộc đời, đất nước (chế độ thi cử đương thời).
+ Nghệ thuật: góp phần Việt hóa thơ Đường, làm phong phú ngôn ngữ Việt.
GV: ông chỉ sống có 37 tuổi đời và chỉ đỗ tú tài nhưng sự nghiệp thơ ca của ông đã trở thành bất tử. Mảng thơ trào phúng sắc sảo, mạnh mẽ; mảng thơ trữ tình sâu lắng. Thơ trào phúng và trữ tình của ông đều bắt nguồn từ tấm lòng gắn bó sâu nặng với dân tộc, đất nước. Ông được xem là bậc “thần thơ thánh chữ”.
? Nêu những hiểu biết của em về tác phẩm (đề tài, thể loại, vị trí)?
- Đề tài: viết về bà Tú.
- Thể loại: Thơ trữ tình (Thất ngôn bát cú Đường luật).
- “Thương vợ” là một trong những bài thơ hay nhất và cảm động nhất của Tú Xương.
- Bài thơ được làm vào khoảng 1896-1897, lúc nhà thơ 26-27 tuổi . Vậy mà có tới 5 con -> Sự đảm đang của bà Tú.
Hoạt động 2: Hướng dẫn HS đọc hiểu văn bản
GV: Cuộc đời của ông Tú thua thiệt nhiều: thi hỏng, danh phận dở dang, vinh không một lần. Bà Tú là cái được lớn nhất, duy nhất và cũng là cái day dứt nhất của ông Tú. Thương vợ, giận đời, giận cả bản thân, ông Tú mài mực bằng giọt lệ âm thầm viết về người đàn bà chỉ vì gắn với mình mà nhọc nhằn, cơ khổ suốt đời.
Thảo luận nhóm: Chia lớp làm 4 nhóm.
* Nhóm 1: Thời gian, địa điểm làm ăn của bà Tú có gì đặc biệt? Em hiểu nuôi đủ là thế nào? Tại sao không gộp cả 6 miệng ăn mà lại tách ra 5 con với 1 chồng?
Hai câu thơ đầu nói lên hoàn cảnh làm ăn của bà Tú:
- Công việc: “buôn bán”.
- Thời gian: “quanh năm” là khoảng thời gian suốt cả năm, không trừ ngày nào, dù nắng hay mưa, ngày này qua ngày khác, năm này qua năm khác…
- Địa điểm: “mom sông” là phần đất ở bờ sôn nhô ra nơi đầu sóng ngọn gió ( hình ảnh đó gợi lên một không gian sinh tồn hết sức bấp bênh, khó khăn.

* Nhóm 2:Nhận xét cảnh làm ăn, buôn bán của bàTú? Hình ảnh bà Tú hiện lên như thế nào? Tìm giá trị nghệ thuật hai câu thơ?
- Hình ảnh “con cò” (hình ảnh ẩn dụ - tượng trưng cho hình ảnh người phụ nữ) xuất hiện giữa cái rợn ngợp của không gian “lặn lội bờ sông” mà còn trong cái rợn ngợp của thời gian: “khi quãng vắng” ( cả không gian và thời gian heo hút, rợn ngợp, chứa đầy âu lo, nguy hiểm.
- Cách đảo ngữ: đưa từ “lặn lội” lên đầu câu, thay “con cò” bằng “thân cò” ( nhấn mạnh nỗi vất vả, gian truân của bà Tú và gợi lên nỗi đau thân phận.
- Nếu câu thơ thứ ba gợi nỗi vất vả