PHẦN BA
LỊCH SỬ THẾ GIỚI CẬN ĐẠI

CHƯƠNG 1
CÁC CUỘC CÁCH MẠNG TƯ SẢN
(TỪ GIỮA THẾ KỶ XVI ĐẾN CUỐI THẾ KỶ XVIII)
Tuần 28 Ngày soạn:
Tiết 37 Ngày dạy :
BÀI 29
CÁCH MẠNG HÀ LAN VÀ CÁCH MẠNG ANH

I. MỤC TIÊU BÀI HỌC
Sau khi học xong bài học yêu cầu HS cần nắm được
1. Kiến thức
- Bài học giúp HS hiểu rằng, cuộc đấu tranh của nhân dân Hà Lan lật đổ vương triều Tây Ban Nha từ giữa thế kỷ XVI là một cuộc cách mạng tư sản đầu tiên của thời lịch sử cận đại thế giới. Cách mạng tư sản Anh (thế kỷ XVIII) là sự tiếp tục cuộc tấn công vào chế độ phong kiến châu Âu, mở đường cho lực lượng sản xuất tư bản phát triển.
2. Tư tưởng, tình cảm, thái độ
- Cách mạng tư sản trong buổi đầu thời cận đại thể hiện mặt tích cực ở việc loại bỏ chế độ phong kiến ở một số quốc gia châu Âu, song chỉ là sự thay đổi hình thức bóc lột khác mà thôi. Một chế độ bóc lột mới, tinh vi và tàn bạo đang hình thành.
3. Kĩ năng
- Rèn luyện kĩ năng phân tích, khái quát, tổng hợp, đánh giá sự kiện.
II. THIẾT BỊ, ĐỒ DÙNG DẠY - HỌC
- Bản đồ thế giới; Bản đồ các vùng Tây Âu.
- Ảnh Ô-li-vơ Crôm-oen.
III. TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC DẠY - HỌC
1. Ổn định tổ chức
2. Giới thiệu chương trình
3.Bài mới

Các hoạt động của thầy và trò
Nội dung kiến thức cơ bản

Hoạt động :
Mục 1. Đọc thêm

Hoạt động :
- Sự phát triển của nền kinh tế Anh được thể hiện như thế nào? GV hướng dẫn HS dựa vào SGK để nhận thức nội dung cơ bản.

GV miêu tả cảnh "Rào đất cướp ruộng" (Hình ảnh "Cừu ăn thịt người" của nhà văn Tomat Morơ), sau đó hướng dẫn HS lí giải vì sao tư sản, quí tộc mới ở Anh giàu lên nhanh chóng như vậy.
GV tiếp tục dẫn dắt HS giải quyết: Mâu thuẫn trong lòng xã hội Anh biểu hiện như thế nào? GV hướng dẫn HS theo dõi những diễn biến chính của cách mạng (có thể lập bảng niên biểu sự kiện theo dữ liệu sau).

+ 1642 - 1648: Nội chiến (vua - Quốc hội).
+ 1649: Xử tử vua, thành lập nước cộng hòa.
+ 1653: Lập nền độc tài.
+ 1688: Quốc hội chính biến, xác lập chế độ quân chủ lập hiến.
Dựa vào niên biểu, hướng dẫn HS nắm được hướng phát triển của cách mạng Anh qua các mốc chính, sau đó lí giải vấn đề:
+ Vì sao cách mạng Anh có sự thỏa hiệp giữa Quốc hội với lực lượng phong kiến cũ?
+ Vì sao nói cách mạng Anh là cuộc cách mạng bảo thủ?
Điểm quan trọng mà GV cần khắc họa để HS nhận thức sâu sắc về thái độ hai mặt của giai cấp tư sản Anh. Khi chưa đủ mạnh, vì lợi ích của giai cấp mình, chúng không chỉ lừa phỉnh quần chúng đứng lên tranh đấu chống chế độ phong kiến, mà còn lôi kéo cả một bộ phận quí tộc mới (từng là kẻ thù của mình trước đó) tạo nên một liên minh chính trị mới. Khi cách mạng thành công, giai cấp tư sản phản bội lại quần chúng cách mạng , đồng thời củng cố liên minh quí tộc - tư sản bằng việc thiết lập một thể chế chính trị Quân chủ lập hiến. Nhà vua "trị vì" mà không "cai trị" vì không có thực quyền. Quyền lực chính trị tập trung trong tay quốc hội lập hiến của giai cấp tư sản. Dù còn có những hạn chế nhất định song cách mạng tư sản Anh vẫn có ý nghĩa trọng đại đối với lịch sử thể giới.

1. Cách mạng Hà Lan


2. Cách mạnh tư sản Anh
a. Tình hình nước Anh trước cách mạng
Kinh tế: Đầu thế kỷ XVII, nền kinh tế nước Anh phát triển nhất châu Âu.

Xã hội: Tư sản, quý tộc mới giàu lên nhanh chóng

Chính trị: Chế độ phong kiến kìm hãm sự lực lượng sản xuất TBCN

=>Cách mạng bùng nổ



b. Diễn biến của cách mạng
(theo dõi niên biểu nắm sự kiện chính)
+ Năm 1642 - 1648: nội chiến ác liệt (Vua - Quốc hội)
+ Năm 1449: xử tử vua, nước cộng hòa ra đời, cách mạng đạt đến đỉnh cao.
+ 1653: Nền độc tài được thiết lập (một bước tụt lùi)
+ Năm