Ngày soạn: 30/8/2007
DI TRUYỀN VÀ BIẾN DỊ
Chương I: CÁC THÍ NGHIỆM CỦA MENĐEN
Tiết 1: MENĐEN VÀ DI TRUYỀN HỌC

I.MỤC TIÊU BÀI HỌC:
1. Kiến thức: Học xong bài này, HS có khả năng:
- Nêu được mục đích, nhiệm vụ và ý nghĩa của di truyền học.
- Nêu được phương pháp phân tích các thế hệ lai của Menđen.
- Trình bày được một số thuật ngữ, kí hiệu trong di truyền học.
2. Kĩ năng:
Rèn luyện kĩ năng quan sát, phân tích để thu nhận kiến thức từ phương tiện trực quan.
II. PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC:
Tranh phóng to hình 1 SGK
III. HOẠT ĐỘNG DẠY – HỌC:
Ổn định lớp.
KTBC:
Bài mới:
* HĐ1: Tìm hiểu về di truyền học

- GV yêu cầu HS đọc SGK để trả lời câu hỏi: Đối tượng, nội dung và ý nghĩa của di truyền học là gì?
- GV cần gợi ý cho HS trả lời lần lượt từng nội dung.
- GV cần giải thích cho HS thấy rõ: Di truyền và biến dị là 2 hiện tượng song song, gắn liền với quá trình sinh sản.



- GV có thể cho HS liên hệ bản thân: Xem bản thân giống và khác bố mẹ ở những đặc điểm nào? Tại sao?
- GV phân tích để HS hiểu được bản chất của sự giống và khác nhau đó.
- HS đọc SGK, trao đổi theo nhóm và cử đại diện trình bày câu trả lời.
- Các nhóm khác nhận xét, bổ sung.
- Dưới sự hướng dẫn của GV, HS cả lớp xây dựng nội dung bài học.
* Kết luận:
- Di truyền học nghiên cứu bản chất và tính quy luật của hiện tượng di truyền, biến dị.
- Di truyền học đề cập đến cơ sở vật chất, cơ chế và tính quy luật của hiện tượng di truyền, biến dị.
- Di truyền học cung cấp cơ sở khoa học cho chọn giống, có vai trò quan trọng trong y học, đặc biệt là trong công nghệ sinh học.
- HS phát biểu ý kiến.

* HĐ2: Tìm hiểu về Menđen – Người đặt nền móng cho di truyền học

- GV treo tranh phóng to hình 1 SGK cho HS quan sát và yêu cầu các em nghiên cứu SGK để trả lời câu hỏi: Nội dung cơ bản của phương pháp phân tích các thế hệ lai của Menđen là gì?
- GV cần chỉ ra cho HS các đặc điểm của từng cặp tính trạng tương phản (trơn –
nhăn, vàng– lục, xám– trắng......)
- HS quan sát tranh, nghiên cứu SGK rồi thảo luận theo nhóm và đại diện trình bày kết quả trước lớp.
- Các nhóm khác trình bày bổ sung và cùng nhau rút ra kết luận chung.
* Kết luận:
-Grêgo MenĐen là người đầu tiên vận dụng phương pháp khoa học vào việc nghiên cứu di truyền.
-Nội dung cơ bản của phương pháp phân tích các thế hệ lai:
+Lai các cặp bố mẹ thuần chủng khác nhau về một hoặc một số cặp tính trạng rồi theo dõi sự di truyền riêng rẽ từng cặp tính trạng đó ở con cháu.
+ Dùng toán thống kê để phân tích các số liệu thu nhập được để rút ra các quy luật di truyền.

* HĐ3: Tìm hiểu một số thuật ngữ và kí hiệu cơ bản của di truyền học

- GV yêu cầu HS đọc SGK, thảo luận theo nhóm để phát biểu định nghĩa về các thuật ngữ và nêu các kí hiệu cơ bản của di truyền học.
- GV cần phân tích thêm khái niệm thuần chủng và lưu ý HS về cách viết công thức lai.
- HS đọc SGK thảo luận theo nhóm, cử đại diện phát biểu ý kiến của nhóm.
- Các nhóm khác nhận xét bổ sung và cùng thống nhất câu trả lời.
* Kết luận:
-Tính trạng: là những đặc điểm cụ thể về hình thái, cấu tạo, sinh lý của một cơ thể.
- Cặp tính trạng tương phản là hai trạng thái khác nhau của cùng một loại tính trạng biểu hiện trái ngược nhau.
- Gen là nhân tố di truyền quy định một hoặc một số tính trạng của sinh vật.
- Dòng (giống) thuần chủng là giống có đặc tính di truyền đồng nhất, các thế sau giống các thế hệ trước.
- Các kí hiệu:
+ P: cặp bố mẹ xuất phát (thuần chủng).
+ G : giao tử.
+ F : thế hệ con.

IV. KIỂM TRA – ĐÁNH GIÁ:
- GV sử dụng các câu hỏi cuối bài.- Đánh dấu + vào ô ( chỉ câu trả lời đúng trong các câu sau. Tại sao Menđen lại chọn các cặp tính trạng tương phản để