Tuần : 01 Bài 1 - Tiết 1
Ngày dạy : 29/8/2007 Văn bản Con Rồng Cháu Tiên
(Truyền�thuyết�) A)Mục tiêu cần đạt : Giúp HS
Hiểu được định nghĩa sơ lược về truyền thuyết . Hiểu được nội dung , ý nghĩa của truyện . Chỉ ra và hiểu được ý nghĩa của những chi tiết kì ảo ,tưởng tượng của truyện . Tự hào về nguồn gốc dân tộc .Kể lại được truyện .
B)Chuẩn bị của GV-HS
-GV:SGK,SGV ,tranh
-HS: soạn bài và đọc văn bản
C)Tiến trình tổ chức hoạt động dạy học
Hoạt động của thầy
Hoạt động của trò
Nội dung kiến thức

@Hoạt động 1: GV giới thiệu chương trình sách Ngữ Văn 6
-Gồm 3 phân môn :VH+TV+TLV
-Mỗi tuần 4 tiết
-HKI : gồm 19 văn bản .
*Văn học dân gian : 14 bài
*Văn học trung đại : 3 bài
Giới thiệu bài
-GV đọc mẫu
-HDHS đọc truyện
-Tìm thể loại : (Truyền thuyết )
?Thế nào là truyền thuyết ?(SGK)
-Tìm bố cục : 3
Từ đầu ..Long Trang
Tiếp ..lên đường
Còn lại .
?Truyện có mấy nhân vật chính (2 : LLQ+A�u cơ )
?Tìm những chi tiết liên quan đến 2 nhân vật :Lạc Long Quân và A�u Cơ ?(2 nhân vật có nguồn gốc cao quý hình dáng kì lạ ,xinh đẹp
?Thần , tiên tượng trưng cho những gì ? (Thần : tượng trưng cho những gì cao quý ; Tiên :tượng trưng cho những gì cao đẹp )
?Theo em ,các chi tiết trên có ý nghĩa ?
Cho HS chia nhóm thảo luận
GV chốt : Lạc Long Quân ở biển ,A�u Cơ ở núi ,đây chính là hình ảnh đất nước ta thời sơ khai .Hình ảnh diệt yêu tinh ,dạy dân cách ăn ở ,trồng trọt phản ánh cuộc công khai ,mở mang bờ cõi của nhân dân ta buổi đầu dựng nước .

@Hoạt động 2
*GV cho HS xem tranh và khai thác tranh
?Loại Rồng ở biển cả , Giống Tiên ở chốn non cao ,họ gặp nhau ..và chuyện gì xảy ra ?
(thành chồng ,vợ )
?Cuộc tình duyên này mang ý nghĩa như thế nào ?
GV chốt : đó là sự kết hợp những gì đẹp nhất , tinh túy nhất của con người và thiên nhiên ,giữa Rồng và Tiên-hai nguồn gốc cao quý của dân tộc Việt .Đó là sự kết hợp của hai giống nòi : xinh đẹp ,tài giỏi và phi thường .
?Kết quả mối lương duyên của họ ? ( sinh ra 1 bọc trăm trứng )
?Chi tiết sinh nở kì lạ này có ý nghĩa gì ?
HS thảo luận
GV chốt :
Đàn con là kết tinh những gì đẹp nhất của bố mẹ ,sức khỏe và tài năng của cha .
?Em có nhận xét gì về chi tiết kì lạ này ?
GV mở rộng : truyện : Đẻ đất đẻ nước ." của người Mường chim Thần đẻ ra bọc trứng :Trứng to ,trứng nhỏ ,trứng vuông ,trứng dẹp .->Trứng to là người Mường ,trứng nhỏ là các dân tộc khác ,trứng nhỏ hơn là các loài vật
?Vậy em hiểu thế nào là "đồng bào ."?
Đồng -> cùng (chung ) ; bào -> bọc
?Hãy tìm những câu ca dao nói lên sự đoàn kết ,gắn bó dân tộc ?
(Nhiễu điều .hoặc Bầu ơi .)
?Yếu tố tưởng tượng kì ảo là như thế nào ?
HS thảo luận : 2 phút
GV chốt : (là những yếu tố có những đan xen giữa thế giới thật và hoang đường ;thế giới thần và người
?Sau đó chuyện gì đã xảy ra đến với họ ? (2 người chia tay )
?Tại sao 1 tổ ấm gia đình hạnh phúc như thế họ lại quyết định chia tay , chia con ? ( do phong tục , tập quán khác biệt )
?Sau khi chia tay lời hẹn của họ như thế nào ? ( có chuyện gì giúp đỡ lẫn nhau )
?Điều này thể hiện ý nghĩa gì ? (đoàn kết )?Cuộc chia tay này có thể là cuộc chia ly của gia đình ? tại sao ? (không vì họ vẫn yêu thương nhau ?
?Cuộc chia tay nhằm giải thích điều gì ? suy tôn điều gì ? (đề cao nguồn gốc dân tộc ,tự hào dân tộc
?Để cai trị ,mở rộng bờ cõi ,họ đã phân công công việc như thế nào ? (con trưởng làm vua )
?Thành quả lớn nhất mà họ đạt được là gì ? ( lập nước Văn Lang )
?Bức tranh có gây cho em cảm xúc gì ?(HS tự tìm hiểu )
?Nêu ý nghĩa của truyện ? (kì ảo hoang đường ,nhằm giải thích nguồn gốc dân tộc )
@Hoạt động 3:Củng cố-dặn dò
-Sưu tầm ca dao ,truyện nói lên cội nguồn dân tộc .
-Kể tóm tắt truyện .
-Học thuộc lòng phần ghi nhớ
-Tập kể diễn cảm
-Soạn : Bánh chưng ,bánh giầy
+Đọc văn bản
+Trả lời câu hỏi
+Tìm hiểu chú thích









Ghi tên bài

HDHS đọc truyện
Tìm thể loại
Đọc chú thích :truyền thuyết
Tìm bố cục


Tìm những chi tiết liên quan đến 2 nhân vật




HS chia nhóm thảo luận


















Trả lời câu hỏi




Nhận xét về chi tiết kì lạ.





Giải thích từ :Đồng bào

Tìm những câu ca dao nói lên sự đoàn kết ,gắn bó dân tộc ?

HS thảo luận : 2 phút





Trả lời câu hỏi

Suy nghĩ trả lời

HS tự tìm hiểu



Nêu ý nghĩa của truyện








I)Đọc hiểu chú thích .
*Thế nào truyền thuyết ? SGK.
II)Đọc hiểu văn bản
1)Giới thiệu nhân vật .
a)Lạc Long Quân
-Vị thần nồi Rồng
-Sức khỏe phi thường ,có phép lạ
-Diệt yêu quái ,dạy dân ăn ở ,trồng trọt , chăn nuôi ..
->Dòng dõi cao quý ,hình dáng kì lạ .
b)A�u Cơ
-Giống tiên ,họ thần nông .
-Xinh đẹp tuyệt trần .
-Yêu thích hoa thơm cỏ lạ .phong cách thanh cao .
->Nguồn gốc cao quý ,dung mạo xinh đẹp .
2)Diễn biến :
a)Cuộc tình duyên kì lạ giữa Lạc Long Quân và A�u Cơ.
-A�u Cơ sinh bọc trăm trứng ,nở trăm con "hồng hào ,đẹp ,lạ thường "
-Không cần bú mớm mà lớn nhanh như thổi "mặt mũi khôi ngô , khỏe mạnh như thần "
->Chi tiết kì lạ ,hoang đường ,tăng sức hấp dẫn
b)Việc chia tay , chia con .
-Khác phong tục tập quán .
-Năm mươi con theo cha xuống biển .
- Năm mươi con theo mẹ lên núi
-Chia nhau cai quản các phương .
->Giải thích nguồn gốc dân tộc .

*Ý nghĩa : nhằm giải thích nguồn gốc dân tộc và tinh thân đoàn kết chung sức ,chung lòng .
3)Kết thúc :
-Con trưởng làm vua,lấyhiệu Hu�ng Vương
-Thiết lập triều đại Hùng Vương
-Thành lập nước Văn Lang
III)Ghi nhớ : SGK



















Bài 1 - Tiết 2
Văn bản BÁNH CHƯNG , BÁNH GIẦY
(Hướng dẫn đọc thêm )
A)Mục tiêu cần đạt : Giúp HS
Hiểu được định nghĩa sơ lược về truyền thuyết . Hiểu được nội dung , ý nghĩa của truyện . Chỉ ra và hiểu được ý nghĩa của những chi tiết kì ảo ,tưởng tượng của truyện . Tự hào về nguồn gốc dân tộc .Kể lại được truyện .
B)Chuẩn bị của GV-HS
-GV:SGK,SGV , tranh .
-HS: soạn bài và đọc văn bản
C)Tiến trình tổ chức hoạt động dạy học
Hoạt động của thầy
Hoạt động của trò
Nội dung kiến thức

@Hoạt động 1:kiểm tra bài cũ
-Nêu ý nghĩa Con Rồng cháu Tiên ?
-Đồng bào nghĩa là gì ?
*Giới thiệu bài .
@Hoạt động 2:Đọc hiểu chú thích
GV đọc mẫu
-HDHS đọc truyện
-Tìm thể loại : (Truyền thuyết )
?Thế nào là truyền thuyết ?(SGK)
-Tìm bố cục :3 đoạn
+Từ đầu .chứng giám .
+Tiếp ..hình tròn
+Còn lại :
-Tóm tắt truyện
@Hoạt động 3: Đọc hiểu văn bản
? Vua Hùng chọn người nối ngôi trong hoàn cảnh ?với ý định ra sao ?bằng hình thức gì ? (Vua già yếu ,đất nước thanh bình ,con đông ,chọn người tài đức ,lễ vật vừa ý vua )
?Chí của nhà vua được hiểu như thế nào ? (HS tìm chi tiết )Thể hiện qua chi tiết nào trong văn bản ? (HS tìm câu nói của nhà vua )
?Em hiểu như thế nào về ý định của vua cha qua câu nói ấy ? ( giặc ngoài đã xong,giặc trong phải đề phòng ,dân ấm no ngai vàng mới vững )
@Hoạt động 3: Cho HS đọc từ "các ông Lang ..Tiên Vương ."
?Chi tiết này thường thấy trong các truyện dân gian ? (phải )
?Những chi tiết ấy có ý nghĩa gì trong truyện dân gian ? (ý của vua chỉ muốn tìm người tài giỏi ,thông minh,hiểu chí mình .)
?Tại sao Lang Liêu được thần giúp đỡ ?(Lang Liêu nghèo ,thật thà ,chăm lao động ,giống 1 người dân bình thường )
?Tại sao thần chỉ gợi ý cho L.Liêu chứ không chỉ dẫn cụ thể hoặc làm sẳn lễ vật cho L.Liêu ?
HS chia nhóm thảo luận từ 3phút -> 5 phút
GV chốt :(để cho L.Liêu tự bộc lộ phẩm chất , trí tuệ ,tài năng sau này kế nghiệp vua cha,mới làm cho dân ấm no ,nước thái bình ,thịnh vượng
?Hình dáng và cách làm 2 loại bánh có ý nghĩa gì ?.(bánh hình tròn :trời ->bánh giầy;bánh hình vuông : bánh chưng ->đất
? Nguyên liệu làm bánh chủ yếu là lúa gạo nói lên điều gì ?(đề cao nghề nông qua việc trồng lúa nước .)
@Hoạt động 4:Gọi Hs đọc đoạn cuối
?Truyện nhằm giải thích phong tục nào của dân ta ?(làm bánh ngày tết )
?Ngoài ra truyện còn đề cao việc gì ?(tín ngưỡng ,thờ cúng tổ tiên ,trời đất )
?Tìm những yếu tố kì lạ ,tưởng tượng trong truyện ? (HS tìm chi tiết )
@Hoạt động 5:
Đọc xong truyện này em thích nhất chi tiết nào ?tại sao ? (HS trả lời theo ý của mỗi HS)
?Là HS em phải làm gì để xứng đáng là con cháu vua Hùng ?
HS thảo luận :2 phút
GV chốt :ghi nhớ
@Hoạt động 6:Củng cố
-Cho HS xem tranh
?Tại sao có tục lệ làm bánh vào những ngày tết ? (tưởng nhớ ,thờ kính tổ tiên ông bà )
-Sưu tầm ca dao ,tục ngữ nói về nguồn cội ,tổ tiên
-Kể diễn cảm truyện ,tóm tắt truyện
@Hoạt động 7:dặn dò
-Học bài
-Soạn :Thánh Gióng
+Đọc văn bản
+Trả lời câu hỏi
+Tìm hiểu chú thích




Ghi tên bài


HDHS đọc truyện
Tìm thể loại
Tìm bố cục :3 đoạn
+Từ đầu .chứng giám .
+Tiếp ..hình tròn
+Còn lại :
-Tóm tắt truyện
Đọc đoạn 1
Trả lời câu hỏi





HS tìm chi tiết
HS tìm câu nói của nhà vua )