Tiết : …………. ĐỌC VĂN
VÀO PHỦ CHÚA TRỊNH
(Trích “Thượng kinh kí sự” – Lê Hữu Trác)


A. MỤC TIÊU BÀI HỌC :
- Giúp học sinh hiểu được đặc điểm của thể loại kí sự trong văn học trung đại.
- Cảm nhận được giá trị hiện thực sâu sắc và nhân cách thanh cao của Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác.

B. PHƯƠNG TIỆN THỰC HIỆN :
- Sách giáo khoa, Sách giáo viên, Tài liệu tham khảo.
- Thiết kế bài học.

C. CÁCH THỨC TIẾN HÀNH :
- Giáo viên tổ chức giờ dạy cho học sinh theo cách kết hợp các hình thức trao đổi thảo luận, phát vấn, học sinh trả lời các câu hỏi.

D. TIẾN TRÌNH LÊN LỚP :
1. Ổn định, kiểm tra sĩ số.
2. Kiểm tra bài cũ, kiến thức cũ lớp 10.
3. Giới thiệu bài mới.


Hoạt động của
GV - HS

KIẾN THỨC CẦN ĐẠT

BỔ SUNG



Hoạt động 1 :

- Quang cảnh trong phủ Chúa được miêu tả như thế nào?


Lời vào bài :
Lê Hữu Trác là một danh y tài giỏi, ông còn được xem là một tác giả có đóng góp to lớn cho văn học trung đại về sự ra đời và phát triển của thể loại kí sự.

I. Đọc và tìm hiểu tiểu dẫn :
- Lê Hữu Trác (1724 – 1791), biệt hiệu Hải Thượng Lãn Ông.
- Quê : Làng Liên Xá, huyện Đường Hào, trấn Hải Dương (nay tỉnh Hưng Yên).
- Ông là danh y, soạn sách, mở trường dạy




Hoạt động của
GV - HS

KIẾN THỨC CẦN ĐẠT

BỔ SUNG



- Cung cách sinh hoạt trong phủ Chúa ra sao?


- Cung cách sinh hoạt trong phủ Chúa ra sao?


- Những quan sát, ghi nhận này nói lên cách nhìn, thái độ của Lê Hữu Trác đối với cuộc sống nơi phủ Chúa như thế nào?



nghề thuốc để truyền bá y học.
* Tác phẩm “Thượng kinh kí sự” (kí sự lên kinh) là tập kí sự viết bằng chữ Hán. Viết 1782, khắc in 1885 được xếp ở cuối bộ “Hải Thượng y tông tâm lĩnh” như là một quyển phụ lục.
- Đoạn trích “Vào phủ Chúa Trịnh” kể lại việc tác giả được triệu gấp từ Hương Sơn ra Thăng Long để chữa bệnh cho Thế Tử Trịnh Cán.

II. Đọc – hiểu văn bản :
1/ Chủ đề :
Đoạn trích ghi lại bức tranh hiện thực quang cảnh ở kinh đô, cuộc sống xa hoa quyền uy, thế lực của Trịnh phủ một cách chân thực sắc sảo, đồng thời cho chúng ta hiểu rõ thái độ của tác giả đối với danh vọng thể hiện nhânc cách cao đẹp của danh y Lê Hữu Trác.

2/ Phân tích :
a. Bức tranh hiện thực của phủ chúa Trịnh
- Quang cảnh ở phủ chúa cực kì xa hoa, tráng lệ lại thâm nghiêm ( quyền uy tột bậc của nhà chúa.
+ Cách bài trí, trang trí nơi phủ chúa: Đồ nghị trượng sơn son thếp vàng … tất cả mọi thứ đều bằng vàng ( xa hoa, xa xỉ.
+ Hành động: Lệnh truyền vào phủ gấp, cáng chạy như ngựa lồng, tên đầy tớ chạy đằng trước hét đường … ( uy quyền.
+ Khi vào phủ chúa phải qua nhiều lần cửa … ai muốn vào phủ phải có thẻ trình báo.
+ Vườn hoa phủ chúa : cây cối, chim kêu ríu rít, danh hoa đua thắm, gió đưa hương …



Hoạt động của GV - HS

KIẾN THỨC CẦN ĐẠT

BỔ SUNG



Hoạt động 2 :

- Phân tích những chi tiết trong đoạn trích mà em cho là “đắt”, có tác dụng làm nổi bật giá trị hiện thực của tác phẩm.










Hoạt động 3 :
- Cách chẩn đoán và chữa bệnh của Lê Hữu Trác cùng những diễn biến tâm tư của ông khi kê đơn cho ta hiểu gì về người thầy thuốc này?

+ Bên trong phủ là người nhà. Đại đường, Quyển hồng, Gác tía … những đồ đạc mà nhân gian chưa từng thấy.
+ Cung cách sinh hoạt nơi phủ chúa: “mâm vàng, chén bạc”, của ngon vật lạ …
( bấy giờ mới biết phong vị của các nhà đại gia
+ Tác giả sáng tác thơ :
Lính nghìn cửa, vác đòng nghiêm nhặt
Cả trời Nam sang nhất là đây !
+ Chúa Trịnh luôn luôn có “Phi tần chầu trực xung quanh” …
+ Căn phòng không có