Giáo án Ngữ văn 7

- 0 / 0
(Tài liệu chưa được thẩm định)
Nguồn: Sưu tầm
Người gửi: Nguyễn Thị Kim Oanh
Ngày gửi: 15h:37' 05-05-2008
Dung lượng: 1.2 MB
Số lượt tải: 194
Nguồn: Sưu tầm
Người gửi: Nguyễn Thị Kim Oanh
Ngày gửi: 15h:37' 05-05-2008
Dung lượng: 1.2 MB
Số lượt tải: 194
Số lượt thích:
0 người
ngày soạn 2/9/2007
Tuần I :
Tiết i:
Bài 1: văn bản
cổng trường mở ra
(Lí Lan)
A - Mục tiêu cần đạt:
- Giúp học sinh cảm nhận và hiểu được tình cảm thiêng liêng đẹp đẽ của người mẹ dành cho con được thể hiện qua tâm trạng của mẹ đêm trước ngày con vào lớp , từ đó thấy được ý nghĩa lớn lao của nhà trường với cuộc đời con người.
- GD lòng kính yêu cha mẹ
- H làm quen với loại văn bản nhật dụng
B – Chuẩn bị:
- G: soạn giáo án, đọc tài liệu tham khảo, chuẩn bị bảng phụ
- H: chuẩn bị sách vở, đọc văn bản và trả lời câu hỏi SGK
C - Lên lớp:
1. ổn định trật tự:
2.Kiểm tra: Sách, vở ghi của học sinh
3. Bài mới
Tất cả chúng ta đều đã trải qua cái buổi tối vào đêm trước ngày khai trường, trọng đại, thiêng liêng, chuẩn từ mẫu giáo lên lớp 1 bậc tiểu học. Bây giờ nhớ lại còn thấy bồi hồi xao xuyến, đan xen với cảm giác lo lắng. Vậy khi con đến trường tâm trạng của người mẹ sẽ như thế nào khi cánh cổng trường sắp mở ra đón con trai yêu quý của mẹ. Chúng ta cùng đi tìm hiểu bài học hôm nay để thấy rõ điều đó.
I. Giới thiệu tác giả tác phẩm:
? Đọc phần chữ nhỏ cuối văn bản để hiểu tác giả của văn bản và xuất xứ của văn bản
- Tác giả: nhà văn Lí Lan
- Tác Phẩm: Là bài kí được rút từ báo yêu trẻ số 166 xuất bản ngày 1/9/2000.
II. Đọc và tìm hiểu chú thích và bố cục văn bản
* G hướng dẫn đọc: là bài kí ghi lại tâm trạng người mẹ ( đọc với giọng nhỏ nhẹ sâu lắng. G đọc mẫu 1 đoạn( 2 H đọc, G nhận xét
? Văn bản có thể chia thành mấy phần (bảng phụ )
Phần 1: Từ đầu( “ Mút kẹo” (cảm nghĩ chung của người mẹ trong đêm trước ngày con vào lớp
Phần 2: tiếp ( “ sau này”( những suy tư của mẹ trong đêm mẹ không ngủ được
Phần 3: đoạn còn lại (lời mẹ nhắn nhủ con .
* G kiểm tra việc đọc chú thích ở nhà của học sinh .
III. Đọc tìm hiểu văn bản:
1.Phần1: Cảm nghĩ chung của người mẹ trong đêm trước ngày con vào lớp.
? Đọc và cho biết ngay từ những dòng đầu tiên của bài kí, người mẹ đã nói gì về tâm trạng của mình trong đêm trước ngày con vào lớp 1
- Người mẹ không ngủ được.
G: Tâm trạng thao thức ấy lại được đặt bên cạnh gương mặt thơ ngây trong giấc ngủ của con. ? Tác giả nhằm nhấn mạnh điều gì
- Tạo sự tương phản để rồi khắc sâu thêm nỗi lòng người mẹ khi chuẩn bị đưa con bước trên con đường những năm xưa mình đã đi.
? Nhận xét cách mở đầu bài kí
Giản dị, tự nhiên, chân thành, cảm xúc được bộc lộ 1 cách trực tiếp.
G: vì sao người mẹ không ngủ được, trong đêm không ngủ ấy, người mẹ đã nghĩ những gì- chúng ta cùng đi tìm hiểu phần 2 của văn bản.
2. Phần 2: Những suy tư của mẹ trong đêm mẹ không ngủ được
G - Quan sát phần văn bản này và cho biết, người đầu tiên mà mẹ nghĩ đến là ai ?
*Người mẹ nghĩ về con
? Đọc đoạn văn bản nói lên những tâm tư của mẹ về con và phát hiện những từ ngữ, chi tiết nói về hành động của con và của mẹ
- Con : háo hức, hăng hái dọn dẹp đồ chơi( đi ngủ sớm
- Mẹ: đắp mền cho con, không tập trung được vào việc gì cả , trằn trọc nghĩ về những tháng ngày trước khi con vào lớp 1.
* G Hình ảnh gương mặt thanh thoát của con tựa nghiêng trên gối mềm, đôi môi hé mở và thỉnh thoảng chúm lại như đang mút kẹo có thể nói trong cái nhìn yêu thương của mẹ người con vẫn gây thơ hồn nhiên bé bang lại vừa trưởng thành khôn lớn hơn mọi ngày. Đó là nhưng giây phút hạnh phúc nhất của người mẹ, hạnh phúc nhất của tình mẫu tử.
? Trong ánh mắt yêu thương trìu mến của mẹ, con hiện lên là 1 đứa trẻ như thế nào.
- Con dù nhỏ nhưng cũng đã phần nào cảm nhận được ý nghĩ trọng đại của ngày khai trường( cố tỏ ra mình lớn hơn, chững chạc hơn. Con háo hức hồi hộp chờ đón ngày ấy - đúng là tâm trạng của 1 đứa trẻ luôn khao khát đón nhận những điều mới lạ.
? Cũng qua đó em hiểu gì về người mẹ
- Rất quan tâm đến con, chăm sóc con từ những cái nhỏ nhất. Nhưng xúc động hơn cả là mẹ đã coi con như 1 người lớn để hiểu và trân trọng những suy nghĩ tình cảm của con, tâm tư của con( rất yêu con.
? Quan sát lại phần văn bản, nội dung trọng tâm của phần này là tâm tư của mẹ, những nhà văn lại thể hiện điều đó trong thế đối chiếu với hành động của con ( nhằm dụng ý gì.
- Làm thế giới tâm trạng của mẹ được bộc lộ 1 cách tinh tế và sâu sắc, đồng thời thấy được tình cảm gắn bó máu thịt – tình mẫu tử sâu sắc của 2 mẹ con.
*. Người mẹ nghĩ về ngày khai trường đầu tiên của mình
? Đọc thầm và cho biết, trong cái ngày trọng đại ấy- mẹ có tâm trạng như thế nào.
- Nôn nao, hồi hộp
- Chơi vơi hốt hoảng
? 2 nét tâm trạng này có mâu thuẫn nhau không
- Không ( sự phá tâm hồn vô cùng tinh tế của nhà văn- bởi đã phát hiện rất đúng cái háo hức muốn khám phá của 1 đứa trẻ đồng thời với nỗi sợ khi lần đầu tách ra khỏi t giới người thân
G: người mẹ hiểu mình để rồi càng hiểu con và thương con hơn.
? Theo con vì sao người mẹ muốn nhẹ nhàng và cẩn thận....lòng con ( H thảo luận)
- Vì mẹ muốn trong kí ức của con chỉ toàn là những kỉ niệm đẹp, êm ấm của 1 đứa trẻ được yêu thương chăm sóc.
- Vì mẹ muốn con mãi ghi nhớ thời điểm vô cùng trọng đại của đời người- con sẽ lớn lên, sẽ trưởng thành , sẽ bay cao bay xa từ chính cái ngày đầu tiên ấy.
( tình mẹ dành cho con thật sâu, thật lớn.
* Mẹ nghĩ về ngày khai trường ở Nhật
? Đọc thầm, ở Nhật, ngày khai trường có ý nghĩa như thế nào
- Là ngày lễ của toàn xã hội
? Em hiểu như thế nghĩa là thế nào
- Là cả xã hội quan tâm không chỉ bằng ý thức trách nhiệm mà bằng cả tấm lòng yêu thương con trẻ( liên hệ ở VN)
G: và điều đó đã được thể hiện những hành động thiết thực cảm động hãy lịêt kê
? Suy nghĩ của người mẹ “ ai cũng...” chứng tỏ điều gì
Người mẹ đã hiểu 1 cách sâu sắc, nghiêm túc về vai trò của gíao dục với thế hệ mai sau- trong đó có con của
mẹ. ở đây ta thấy tình thương của mẹ còn được thể hiện ở định hướng ch con. Nỗi lo riêng đã
hoà trong nỗi lo, niềm mong mỏi chung.
3.Phần 3: Lời mẹ nhắn nhủ con:
? Đọc thật diễn cảm đoạn cuối, cho biết người mẹ sẽ làm gì, nói gì với con vào buổi khai trường ngày mai
- Đưa con đến, cầm tay con , dắt qua cánh cổng ( buông tay ...
- Nói: đi đi con, hãy can đảm, thê giới này là của con
? Bằng những hành động lời nói ấy, thừ hình dung người mẹ muốn tâm sự với con điều gì
- Bằng hành động, phải chăng người mẹ muốn nói với con rằng lúc nào mẹ cũng ở bên con- trong những thời khắc quan trọng nhất của cuộc đời con
- Bằng lời nói, phải chăng mẹ muốn khơi dậy ở con niềm tin vào chính mình, khơi dậy cái khát khao khám phá và chinh phục tg ( mẹ luôn mong muốn con mình tự tin vững chắc bước trên đôi chân của mình, tiến tới 1 tg ngày mai đang rộng mở đón con( mong ước rất đẹp, rất chính đáng của những người cha, người mẹ.
? Nhìn lại bài kí, có phải người mẹ đang nói trực tiếp với con không
- Ngươì mẹ nhìn con ngủ, như tâm sự với chính mình
- Chọn cách diễn đạt như thế, tác giả sẽ làm nổi bật được tâm trạng người mẹ từ những điều sâu thẳm khó nói nhất, làm cho người đọc dễ đồng cảm, đồng thời thấy được tình cảm mẹ con thắm thiết sâu nặng.
? Tâm sự của người mẹ giúp em hiểu điều gì
- Tấm lòng của người mẹ đối với con
- Vai trò quan trọng của nhà trường đối với mỗi người.
? Tình cảm của người mẹ được bộc lộ như thế nào trong bài văn
- Khi thì trực tiếp, khi thì gián tiếp
- Cảm xúc tự nhiên, chân thành
( đó chính là đặc trưng của văn bản biểu cảm ( 1 loại văn bản sẽ được học ở những tiết sau đó.
* Ghi nhớ: SGK – 9
? Đọc ghi nhớ
GV khắc sâu kiến thức cho học sinh : Vản bản như những dòng nhật kí tâm tình, nhỏ nhẹ và sâu lắng, bài văn giúp ta hiểu thêm tấm lòng thương yêu, tình cảm sâu nặng của người mẹ đối với con và vai trò to lớn của Nhà trường đối với cuộc sống mỗi con người.
? Đọc thêm bài trường học trang 9
IV . Luyện tập
* Bài tập: “Đêm nay mẹ không ngủ được. Ngày mai là ngày khai trường lớp Một của con. Mẹ sẽ đưa con đến trường, cầm tay con dắt qua cánh cổng, rồi buông tay mà nói: “ Đi đi con, hãy can đảm lên, thế giới này là của con, bước qua cánh cổng trường là một thế giới kì diệu sẽ mở ra:
a. Câu nói của bà mẹ có gì đặc biệt? Em hãy giải nghĩa các từ và cụm từ: “can đảm” “thế giới này”, “ thế giới kỳ diệu”, và nêu sự liên quan giữa chúng trong câu nói của bà.
……………………………………………………………………………….
……………………………………………………………………………….................
………………………………………………………………………………..................
………………………………………………………………………………..................
………………………………………………………………………………..................
……………………………………………………………………………….................
……………………………………………………………………………….................
b. Đọc diễn cảm và phát biểu cảm nghĩ của em về đoạn văn trên.
V. Về nhà:
- Học thuộc bài, đọc và hiểu sâu sắc nội dung của văn bản
- Soạn bài: Mẹ tôi
**********************************
Ngày soạn:
Tuần I :
Tiết i:
Bài 1: văn bản
cổng trường mở ra
(Lí Lan)
A - Mục tiêu cần đạt:
- Giúp học sinh cảm nhận và hiểu được tình cảm thiêng liêng đẹp đẽ của người mẹ dành cho con được thể hiện qua tâm trạng của mẹ đêm trước ngày con vào lớp , từ đó thấy được ý nghĩa lớn lao của nhà trường với cuộc đời con người.
- GD lòng kính yêu cha mẹ
- H làm quen với loại văn bản nhật dụng
B – Chuẩn bị:
- G: soạn giáo án, đọc tài liệu tham khảo, chuẩn bị bảng phụ
- H: chuẩn bị sách vở, đọc văn bản và trả lời câu hỏi SGK
C - Lên lớp:
1. ổn định trật tự:
2.Kiểm tra: Sách, vở ghi của học sinh
3. Bài mới
Tất cả chúng ta đều đã trải qua cái buổi tối vào đêm trước ngày khai trường, trọng đại, thiêng liêng, chuẩn từ mẫu giáo lên lớp 1 bậc tiểu học. Bây giờ nhớ lại còn thấy bồi hồi xao xuyến, đan xen với cảm giác lo lắng. Vậy khi con đến trường tâm trạng của người mẹ sẽ như thế nào khi cánh cổng trường sắp mở ra đón con trai yêu quý của mẹ. Chúng ta cùng đi tìm hiểu bài học hôm nay để thấy rõ điều đó.
I. Giới thiệu tác giả tác phẩm:
? Đọc phần chữ nhỏ cuối văn bản để hiểu tác giả của văn bản và xuất xứ của văn bản
- Tác giả: nhà văn Lí Lan
- Tác Phẩm: Là bài kí được rút từ báo yêu trẻ số 166 xuất bản ngày 1/9/2000.
II. Đọc và tìm hiểu chú thích và bố cục văn bản
* G hướng dẫn đọc: là bài kí ghi lại tâm trạng người mẹ ( đọc với giọng nhỏ nhẹ sâu lắng. G đọc mẫu 1 đoạn( 2 H đọc, G nhận xét
? Văn bản có thể chia thành mấy phần (bảng phụ )
Phần 1: Từ đầu( “ Mút kẹo” (cảm nghĩ chung của người mẹ trong đêm trước ngày con vào lớp
Phần 2: tiếp ( “ sau này”( những suy tư của mẹ trong đêm mẹ không ngủ được
Phần 3: đoạn còn lại (lời mẹ nhắn nhủ con .
* G kiểm tra việc đọc chú thích ở nhà của học sinh .
III. Đọc tìm hiểu văn bản:
1.Phần1: Cảm nghĩ chung của người mẹ trong đêm trước ngày con vào lớp.
? Đọc và cho biết ngay từ những dòng đầu tiên của bài kí, người mẹ đã nói gì về tâm trạng của mình trong đêm trước ngày con vào lớp 1
- Người mẹ không ngủ được.
G: Tâm trạng thao thức ấy lại được đặt bên cạnh gương mặt thơ ngây trong giấc ngủ của con. ? Tác giả nhằm nhấn mạnh điều gì
- Tạo sự tương phản để rồi khắc sâu thêm nỗi lòng người mẹ khi chuẩn bị đưa con bước trên con đường những năm xưa mình đã đi.
? Nhận xét cách mở đầu bài kí
Giản dị, tự nhiên, chân thành, cảm xúc được bộc lộ 1 cách trực tiếp.
G: vì sao người mẹ không ngủ được, trong đêm không ngủ ấy, người mẹ đã nghĩ những gì- chúng ta cùng đi tìm hiểu phần 2 của văn bản.
2. Phần 2: Những suy tư của mẹ trong đêm mẹ không ngủ được
G - Quan sát phần văn bản này và cho biết, người đầu tiên mà mẹ nghĩ đến là ai ?
*Người mẹ nghĩ về con
? Đọc đoạn văn bản nói lên những tâm tư của mẹ về con và phát hiện những từ ngữ, chi tiết nói về hành động của con và của mẹ
- Con : háo hức, hăng hái dọn dẹp đồ chơi( đi ngủ sớm
- Mẹ: đắp mền cho con, không tập trung được vào việc gì cả , trằn trọc nghĩ về những tháng ngày trước khi con vào lớp 1.
* G Hình ảnh gương mặt thanh thoát của con tựa nghiêng trên gối mềm, đôi môi hé mở và thỉnh thoảng chúm lại như đang mút kẹo có thể nói trong cái nhìn yêu thương của mẹ người con vẫn gây thơ hồn nhiên bé bang lại vừa trưởng thành khôn lớn hơn mọi ngày. Đó là nhưng giây phút hạnh phúc nhất của người mẹ, hạnh phúc nhất của tình mẫu tử.
? Trong ánh mắt yêu thương trìu mến của mẹ, con hiện lên là 1 đứa trẻ như thế nào.
- Con dù nhỏ nhưng cũng đã phần nào cảm nhận được ý nghĩ trọng đại của ngày khai trường( cố tỏ ra mình lớn hơn, chững chạc hơn. Con háo hức hồi hộp chờ đón ngày ấy - đúng là tâm trạng của 1 đứa trẻ luôn khao khát đón nhận những điều mới lạ.
? Cũng qua đó em hiểu gì về người mẹ
- Rất quan tâm đến con, chăm sóc con từ những cái nhỏ nhất. Nhưng xúc động hơn cả là mẹ đã coi con như 1 người lớn để hiểu và trân trọng những suy nghĩ tình cảm của con, tâm tư của con( rất yêu con.
? Quan sát lại phần văn bản, nội dung trọng tâm của phần này là tâm tư của mẹ, những nhà văn lại thể hiện điều đó trong thế đối chiếu với hành động của con ( nhằm dụng ý gì.
- Làm thế giới tâm trạng của mẹ được bộc lộ 1 cách tinh tế và sâu sắc, đồng thời thấy được tình cảm gắn bó máu thịt – tình mẫu tử sâu sắc của 2 mẹ con.
*. Người mẹ nghĩ về ngày khai trường đầu tiên của mình
? Đọc thầm và cho biết, trong cái ngày trọng đại ấy- mẹ có tâm trạng như thế nào.
- Nôn nao, hồi hộp
- Chơi vơi hốt hoảng
? 2 nét tâm trạng này có mâu thuẫn nhau không
- Không ( sự phá tâm hồn vô cùng tinh tế của nhà văn- bởi đã phát hiện rất đúng cái háo hức muốn khám phá của 1 đứa trẻ đồng thời với nỗi sợ khi lần đầu tách ra khỏi t giới người thân
G: người mẹ hiểu mình để rồi càng hiểu con và thương con hơn.
? Theo con vì sao người mẹ muốn nhẹ nhàng và cẩn thận....lòng con ( H thảo luận)
- Vì mẹ muốn trong kí ức của con chỉ toàn là những kỉ niệm đẹp, êm ấm của 1 đứa trẻ được yêu thương chăm sóc.
- Vì mẹ muốn con mãi ghi nhớ thời điểm vô cùng trọng đại của đời người- con sẽ lớn lên, sẽ trưởng thành , sẽ bay cao bay xa từ chính cái ngày đầu tiên ấy.
( tình mẹ dành cho con thật sâu, thật lớn.
* Mẹ nghĩ về ngày khai trường ở Nhật
? Đọc thầm, ở Nhật, ngày khai trường có ý nghĩa như thế nào
- Là ngày lễ của toàn xã hội
? Em hiểu như thế nghĩa là thế nào
- Là cả xã hội quan tâm không chỉ bằng ý thức trách nhiệm mà bằng cả tấm lòng yêu thương con trẻ( liên hệ ở VN)
G: và điều đó đã được thể hiện những hành động thiết thực cảm động hãy lịêt kê
? Suy nghĩ của người mẹ “ ai cũng...” chứng tỏ điều gì
Người mẹ đã hiểu 1 cách sâu sắc, nghiêm túc về vai trò của gíao dục với thế hệ mai sau- trong đó có con của
mẹ. ở đây ta thấy tình thương của mẹ còn được thể hiện ở định hướng ch con. Nỗi lo riêng đã
hoà trong nỗi lo, niềm mong mỏi chung.
3.Phần 3: Lời mẹ nhắn nhủ con:
? Đọc thật diễn cảm đoạn cuối, cho biết người mẹ sẽ làm gì, nói gì với con vào buổi khai trường ngày mai
- Đưa con đến, cầm tay con , dắt qua cánh cổng ( buông tay ...
- Nói: đi đi con, hãy can đảm, thê giới này là của con
? Bằng những hành động lời nói ấy, thừ hình dung người mẹ muốn tâm sự với con điều gì
- Bằng hành động, phải chăng người mẹ muốn nói với con rằng lúc nào mẹ cũng ở bên con- trong những thời khắc quan trọng nhất của cuộc đời con
- Bằng lời nói, phải chăng mẹ muốn khơi dậy ở con niềm tin vào chính mình, khơi dậy cái khát khao khám phá và chinh phục tg ( mẹ luôn mong muốn con mình tự tin vững chắc bước trên đôi chân của mình, tiến tới 1 tg ngày mai đang rộng mở đón con( mong ước rất đẹp, rất chính đáng của những người cha, người mẹ.
? Nhìn lại bài kí, có phải người mẹ đang nói trực tiếp với con không
- Ngươì mẹ nhìn con ngủ, như tâm sự với chính mình
- Chọn cách diễn đạt như thế, tác giả sẽ làm nổi bật được tâm trạng người mẹ từ những điều sâu thẳm khó nói nhất, làm cho người đọc dễ đồng cảm, đồng thời thấy được tình cảm mẹ con thắm thiết sâu nặng.
? Tâm sự của người mẹ giúp em hiểu điều gì
- Tấm lòng của người mẹ đối với con
- Vai trò quan trọng của nhà trường đối với mỗi người.
? Tình cảm của người mẹ được bộc lộ như thế nào trong bài văn
- Khi thì trực tiếp, khi thì gián tiếp
- Cảm xúc tự nhiên, chân thành
( đó chính là đặc trưng của văn bản biểu cảm ( 1 loại văn bản sẽ được học ở những tiết sau đó.
* Ghi nhớ: SGK – 9
? Đọc ghi nhớ
GV khắc sâu kiến thức cho học sinh : Vản bản như những dòng nhật kí tâm tình, nhỏ nhẹ và sâu lắng, bài văn giúp ta hiểu thêm tấm lòng thương yêu, tình cảm sâu nặng của người mẹ đối với con và vai trò to lớn của Nhà trường đối với cuộc sống mỗi con người.
? Đọc thêm bài trường học trang 9
IV . Luyện tập
* Bài tập: “Đêm nay mẹ không ngủ được. Ngày mai là ngày khai trường lớp Một của con. Mẹ sẽ đưa con đến trường, cầm tay con dắt qua cánh cổng, rồi buông tay mà nói: “ Đi đi con, hãy can đảm lên, thế giới này là của con, bước qua cánh cổng trường là một thế giới kì diệu sẽ mở ra:
a. Câu nói của bà mẹ có gì đặc biệt? Em hãy giải nghĩa các từ và cụm từ: “can đảm” “thế giới này”, “ thế giới kỳ diệu”, và nêu sự liên quan giữa chúng trong câu nói của bà.
……………………………………………………………………………….
……………………………………………………………………………….................
………………………………………………………………………………..................
………………………………………………………………………………..................
………………………………………………………………………………..................
……………………………………………………………………………….................
……………………………………………………………………………….................
b. Đọc diễn cảm và phát biểu cảm nghĩ của em về đoạn văn trên.
V. Về nhà:
- Học thuộc bài, đọc và hiểu sâu sắc nội dung của văn bản
- Soạn bài: Mẹ tôi
**********************************
Ngày soạn:
 








Các ý kiến mới nhất