Tuần 24 Ngày soạn: 03/05/2020
Tiết 89 Ngày dạy: 07/05/2020

MỘ (CHIỀU TỐI)
Hồ Chí Minh
I. Mục tiêu:
1. Kiến thức:
- Thấy được một vẻ đẹp của tâm hồn Hồ Chí Minh: dù hoàn cảnh khắc nghiệt đến đâu vẫn luôn hướng về sự sống và ánh sáng.
- Cảm nhận được bút pháp tả cảnh ngụ tình vừa cổ điển vừa hiện đại của bài thơ.
2. kĩ năng:
- Đọc- hiểu tác phẩm trữ tình.
- Phân tích một bài thơ thất ngôn tứ tuyệt theo đặc trưng thể loại.
3. Thái độ: Biết cảm thụ văn học và trân trọng giá trị cuộc sống.
4. Nội dung trọng tâm của bài:
- Vẻ đẹp của tâm hồn Hồ Chí Minh.
- Bút pháp tả cảnh ngụ tình vừa cổ điển vừa hiện đại của bài thơ
5. Định hướng phát triển năng lực:
- Năng lực chung: hợp tác, giao tiếp, thẩm mỹ, giải quyết vấn đề và sáng tạo.
- Năng lực chuyên biệt: đọc – hiểu văn bản, tạo lập văn bản, cảm thụ văn bản.
II. CHUẨN BỊ CỦA GV VÀ HS:
GV: sgk, sgv, giáo án, chuẩn kiến thức kĩ năng.
HS: sgk, sbt, vở học, vở sọan.
III. HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC:
1. Kiểm tra bài cũ: Những câu hỏi trong bài thơ Đây thôn Vĩ Dạ hướng tới ai và có tác dụng gì trong việc biểu hiện tâm trạng của tác giả ?
2. Bài mới:

Nội dung
Hoạt động của GV
Hoạt động của HS
NLHT

I. TÌM HIỂU CHUNG:
- Trích trong “Nhật ký trong tù”
- Sáng tác trên đường bị áp giải từ Tĩnh Tây đến Thiên Bảo vào cuối mùa thu năm 1942.

II. ĐỌC - HIỂU:
1. Hai câu đầu:
- Hình ảnh quen thuộc ( gợi hình ảnh về chiều ( thiên nhiên có hồn, nhuốm đầy tâm trạng.
- Thiên nhiên, điệp từ ( lẻ loi, cô độc.
( một đám mây lẻ loi trôi lặng lẽ giữa bầu trời ( 6/7 thanh bằng - âm điệu nhẹ nhàng ( không gian rộng lớn bao la.
( Bức tranh thiên nhiên rộng lớn, bao la thể hiện tâm hồn, tình yêu thiên nhiên của nhà thơ.


2. Hai câu cuối:
- Hình ảnh con người ( hiện thực ( gắn với cảnh đời sống đang diễn ra.
- Hoạt động ( vẻ đẹp bình dị, tươi tắn của cuộc sống.
- Điệp ngữ liên hoàn nối liền hai dòng thơ ( gợi hình ảnh: diễn tả được vòng quay liên tục đều đặn của động tác xay ngô.
- Hình ảnh giàu sức gợi ( hiện thực, trữ tình: ánh lửa đỏ ấm nồng xuất hiện thật bất ngờ, tỏa sáng ( nghệ thuật đặc sắc.
+ Nhịp bước thời gian theo sự chuyển đổi của màu sắc.
+ Niềm tin, niềm vui trước cuộc sống, niềm lạc quan ( tâm hồn tinh tế, nhạy cảm, sự cảm thông, trân trọng con người.
( Sự vận động của bức tranh thiên nhiên luôn hướng về sự sống ( tinh thần thời đại trong bài thơ có màu sắc cổ điển: luôn gắn với cuộc đời, đầm ấm tình người, quan hệ với thiên nhiên nhưng con người là chủ thể.
( Chân dung một con người ung dung, tự tại và một tinh thần thép, một tình yêu thương nồng cháy
III. TỔNG KẾT:
Bài Chiều tối cho thấy tình yêu thiên nhiên, yêu cuộc sống, ý chí vượt lên hoàn cảnh khắc nghiệt của nhà thơ chiến sĩ Hồ Chí Minh, luôn ung dung, tự tại và lạc quan trong mọi cảnh ngộ đời sống. Bài thơ đậm sắc thái nghệ thuật cổ điển mà hiện đại.
HĐ1: Khởi động: Giới thiệu tập NKTT
HĐ2: Tìm hiểu tác giả, tác phẩm.
- Hoàn cảnh sáng tác của bài thơ?
HĐ3:
- Học sinh đọc bài thơ - nêu nhận xét.
- Bức tranh thiên nhiên thể hiện trong 2 câu thơ đầu?
+ Quyện điểu quy lâm
+ Cô vân
+ Quyện: mỏi, chán
- Lưu ý bản dịch mất đi cái lẻ loi, cô đơn của đám mây
- Hai câu sau miêu tả hình ảnh gì?
+ Sơn thôn thiếu nữ
+ Ma bao túc
+ Bao túc ma hoàn

- Nghệ thuật? Tác dụng?

+ Lô dĩ hồng
+ Từ nhạt đến đậm, nền của bức tranh tương phản màu sắc, tỷ lệ thuận với thời gian, cả bóng đêm lẫn bếp lửa.
- Thể hiện điều gì?
+ Âm điệu 2 câu thơ có phần dư âm Đường