Ngày soạn: 09/09/2019
Tiết: 4
Bài 5: KHAI BÁO BIẾN
Bài 6: PHÉP TOÁN, BIỂU THỨC, CÂU LỆNH GÁN
I. MỤC ĐÍCH, YÊU CẦU
1. Về kiến thức :
- Biết các khái niệm: Phép toán, biểu thức số học, hàm số học chuẩn, biểu thức quan hệ.
Hiểu lệnh gán.
2. Kĩ năng:
- Viết được lệnh gán.
- Phân biệt được sự khác nhau giữa lệnh gán (:=) và phép so sánh bằng.
- Viết được các biểu thức số học và lôgic với các phép toán thông dụng.
II. PHƯƠNG PHÁP, PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC
Phương pháp: Về cơ bản là thuyết trình, vấn đáp
Phương tiện: Có thể sử dụng máy tính, máy chiếu Projector,..
III. TIẾN TRÌNH BÀI DẠY
1. Tổ chức lớp: Ổn định và kiểm tra sĩ số
2. Kiểm tra bài cũ:
CH1: Nêu một số kiểu dữ liệu chuẩn thường dùng cho các biến đơn trong Pascal?
CH2: Viết khai báo biến cho bài toán giải PT bậc nhất: a*x +b = 0 (a#0).
(Var a, b, x : real;)
Tiến trình tiết dạy:
Hoạt động của GV và HS
Nội dung

GV: Một biến phải gắn liền với một kiểu dữ liệu và chỉ một mà thôi. Khi một biến được khai báo thuộc kiểu dữ liệu nào thì máy sẽ dành cho biến đó một dung lượng thích hợp trong bộ nhớ để có thể lưu trữ các giá trị thuộc kiểu dữ liệu đó.
GV: Đưa ra một số ví dụ khai báo biến để:
Giải PT bậc 2; tính chu vi, diện tích của tam giác.
GV: Khi khai báo biến cần chú ý những điều gì?
HS: Suy nghĩ trả lời.
GV: Nhận xét và phân tích câu trả lời của học sinh.
GV: Biến khai báo trong cặp dấu ngoặc {} là biến cục bộ khi khai báo cần chú ý khởi tạo giá trị ban đầu cho biến.
Bài 5: Khai báo biến.
Trong NNLT C++, biến được khai báo như sau:
:;
Trong đó:
Danh sách biến: Tên các biến có cùng kiểu dữ liệu, các biến cách nhau bởi dấu phẩy.
Kiểu dữ liệu: thường là một trong các kiểu dữ liệu chuẩn hay kiểu dữ liệu do người lập trình định nghĩa.
Double a,b;
Int x,y;
Bool m;
Xét các ví dụ trong SGK.
Một số chú ý khi khai báo biến: SGK.




Đặt vấn đề: Trong khi viết chương trình ta thường phải thực hiện các tính toán, thực hiện các so sánh để đưa ra quyết định xem làm việc gì? Vậy trong chương trình chúng ta viết thế nào và các NNLT có sử dụng chúng một cách giống nhau không? Chúng ta sẽ xét một số khái niệm cơ bản mà NNLT dùng để mô tả các thao tác của thuật toán là: phép toán, biểu thức, câu lệnh gán, …
GV: Trong toán học có những phép toán nào?
HS: Đưa ra các phép toán thường dùng trong toán học.
GV: Đưa ra các phép toán trong NNLT. Có một số phép toán mà trong NNLT muốn sử dụng thì phải được xây dựng từ các phép toán khác. VD: phép luỹ thừa không phải NNLT nào cũng xây dựng được.
Phép toán.
Một số phép toán sử dụng trong NNLT C++: (bảng ký hiệu các phép toán SGK).
VD1:15/ 6 -> kq là 2; 15 % 6 -> kq là 3
Chú ý:
Kết quả các biểu thức quan hệ là một giá trị lôgic Đúng (True), Sai(False).
VD: Biểu thức 5*2 = 10 cho kq là True
Biểu thức 5+2<> 7 cho kq là False
Biểu thức 6 / 2 > 10 / 3 cho kết quả là False.
Một trong những ứng dụng của phép toán lôgic là để tạo ra các biểu thức phức tạp từ các quan hệ đơn giản.

GV:Trong toán học, biểu thức là gì?
HS: Đưa ra khái niệm.
Biểu thức là một công thức tính toán gồm có một hay nhiều thành phần được kết nối với nhau bởi các phép toán. Mỗi thành phần (hay toán hạng) có thể là hằng, biến hay là hàm.
GV: Tổng kết lại và đưa ra khái niệm biểu thức trong lập trình.
VD: Tính biểu thức số học:
(4 + 5) * 2 / 7 + sin(pi/6) = 9 *2 / 7 + 0.5
= 18 / 7 + 0.5
= 2 + 0.5 = 2.5
GV: Đưa ra