CHƯƠNG VI: ĐỊNH LUẬT TUẦN HOÀN VÀ
HỆ THỐNG TUẦN HOÀN CÁC NGUYÊN TỐ HÓA HỌC
8 (4 lí thuyết, 4 bài tập)
Ngày soạn: 24/10/2011
Ngày giảng:
I. Mục tiêu bài giảng
Sau khi học xong chương này SV cần nắm được:
1. Kiến thức
- Nguyên tắc xây dựng bảng hệ thống tuần hoàn
- Cấu tạo bảng tuần hoàn: ô nguyên tố, chu kì, nhóm
- Mối quan hệ giữa cấu hình electron nguyên tử của các nguyên tố hoá học với vị trí của chúng trong bảng HTTH
- Quy luật biến đổi tính chất các nguyên tố và hợp chất của theo chu kì, nhóm
- Các vấn đề về phản ứng hạt nhân: phóng xạ tự nhiên, nhân tạo , bài toán năng lượng hạt nhân, động học của phản ứng phóng xạ …
2. Kĩ năng
- Từ cấu tạo nguyên tử biết vị trí của nguyên tố trong bảng tuần hoàn và ngược lại từ vị trí của nguyên tố trong bảng tuần hoàn cho suy ra cấu tạo và tính chất của nguyên tố đó
- So sánh tính chất của một nguyên tố với các nguyên tố lân cận
- Tính được chu kì bán huỷ, sự chuyển dời trong phóng xạ….
3. Thái độ tình cảm
- Tin tưởng vào khoa học, chân lí khoa học
- Tinh thần làm việcnghiêm túc, sáng tạo
- Đức tính cần cù, tỉ mỉ, chịu khó
- Lòng ham mê khoa học, yêu thích bộ môn hoá học
II. Chuẩn bị
GV: Giáo án, giáo trình, bảng HTTH
SV: bài chuẩn bị, giáo trình
III. Phương pháp giảng dạy
Phương pháp dạy học nêu vấn đề
Phương pháp đàm thoại gợi mở
Phương pháp thuyết trình, kèm theo giải thích minh hoạ
Phương pháp luyện tập
IV. Nội dung giảng dạy

Hoạt động của GV và SV
Nội dung bài dạy


- Menđeleep phát biểu: tính chất của các nguyên tố cũng như tính chất của các đơn chất và hợp chất tạo nên từ các nguyên tố đó phụ thuộc tuần hoàn vào trọng lượng nguyên tử của chúng.
- Nội dung của định luật tuần hoàn?
GV: ý nghĩa định luật này?
Định luật tuần hoàn có quan hệ mật thiết với lí thuyết về cấu tạo nguyên tử, phân tử và là một trong các cơ sở để xây dựng và phát triển lí thuyết. Trái lại sự phát triển của lí thuyết về cấu tạo nguyên tử giúp hiểu đúng bản chát định luật tuần hoàn, là dựa vào số đơn vị điện tích dương hạt nhân chứ không phải vào khối lượng nguyên tử


Viết cấu hình các nguyên tố Z=1,2,3,…11, 19,
? Nguyên tắc sắp xếp các nguyên tố trong bảng HTTH


? Nêu cấu tạo bảng HTTH
? ô nguyên tố cho biết những gì








- Chu kì? Số nguyên tố trong mỗi chu kì?
- Nguyên tố Fe ở chu kì mấy?







- Có mấy loại chu kì?



- Nhóm nguyên tố là gì?




- Nhóm nguyên tố có mấy loại?
- Xác định vị trí nguyên tố sau trong bảng HTTH: 29A, 20M, 27X, 10Y?


- Có những dạng bảng HTTH nào?





- Nêu cấu tạo dạng bảng này? Số hàng ngang, cột dọc?






- Nêu cấu tạo dạng bảng này? Số hàng ngang, cột dọc?













- Họ nguyên tố là gì?

- Họ nguyên tố s là gì? Cho ví dụ?

- Họ nguyên tố p là gì? Cho ví dụ?

- Họ nguyên tố d là gì? Cho ví dụ?

- Họ nguyên tố f là gì? Cho ví dụ?







- Các tính chất biến đổi tuần hoàn?
- Cho biết đặc trưng của tính kim loại, phi kim?

- Nêu quy luật biến thiên của tính kim loai, phi kim trong một chu kì, nhóm?
- Giải thích nguyên nhân sự biến đổi?
- Sự biến đổi hoá trị các nguyên tố trong một chu kì, nhóm?
VD: Oxit cao nhất của một nguyên tố là RO3, trong hợp chất của nó với hiđro có 5,88% hiđro về khối lượng. Xác định nguyên tố đó?
- Mỗi nhóm làm một bảng : tính axit- bazơ của oxit và hiđroxit tương ứng của các nguyên tố chu kì 2, 3.
- Từ bảng rút ra quy luật biến đổi của các oxit và hiđroxit?

- Bán kính cộng hoá trị?


- Quy luật biến đổi của bán kính cộng hoá trị trong một chu kì, phân nhóm?
-