CHIỀU TỐI ( MỘ )
(Trích “Nhật kí trong tù” – Hồ Chí Minh)

A-MỤC TIÊU CẦN ĐẠT :
1. Kiến thức
- Cảm nhận được hình tượng thiên nhiên và bức tranh cuộc sống con người trong bài thơ.
- Vẻ đẹp tâm hồn Hồ Chí Minh: Dù trong hoàn cảnh khắc nghiệt đến đâu vẫn luôn hướng về ánh sáng, sự sống và tương lai.
- Hiểu được vẻ đẹp cổ điển và tinh thần hiện đại của bài thơ, giữa chất thép và chất tình.
2. Kĩ năng
- Đọc - hiểu tác phẩm trữ tình.
- Phân tích một bài thơ thất ngôn tứ tuyệt theo đặc trưng thể loại.
3. Thái độ
- Củng cố thêm lòng yêu thiên nhiên, yêu cuộc sống lao động của con người.
- Bồi đắp thêm tinh thần lạc quan, yêu đời.

B-CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH:
Giáo viên: Giáo án, SGK, SGV, đồ dùng trực quan và các tài liệu tham khảo khác,...
Học sinh: Tập vở, SGK, SBT, soạn bài trước khi đến lớp,…

C-PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC:
Kết hợp các phương pháp : Phương pháp vấn đáp; phương pháp thông báo – giải thích; phương pháp thảo luận nhóm, phương pháp trực quan, kết hợp diễn giảng, đối chiếu, so sánh,...
D-TIẾN TRÌNH LÊN LỚP:
1. Ổn định lớp: kiểm tra sỉ số lớp, nề nếp (1 phút).
2. Kiểm tra bài cũ : ( 5 phút)
- Câu 1: Đọc khổ thứ nhất trong bài Đây thôn Vĩ Dạ và cho biết bằng những bút pháp nghệ thuật nào được tác giả sử dụng để gợi lên nét đẹp phong cảnh và tâm trạng của con người?
Gợi ý:Bằng hệ thống ngôn ngữ chọn lọc, bút pháp lãng mạn, tượng trưng, hình ảnh giàu sức gợi cảm, ở khổ 1 cảnh thôn Vĩ hiện lên như một bức tranh có sự hài hòa giữa thiên nhiên và con người trong vẻ đẹp kín đáo qua sự hồi tưởng của tác giả. Đồng thời thể hiện niềm hy vọng và tình cảm gắn bó của nhà thơ với người thôn Vĩ.
Câu 2: Nêu giá trị nôi dung và giá trị nghệ thuật của bài thơ “Đây thôn Vĩ Dạ”?
Gợi ý: - Về nội dung:
+ Bài thơ là một bức tranh toàn bích về cảnh vật và con người thôn Vĩ.
+ Qua đó bộc lộ tình yêu đời, yêu người, niềm ham sống mãnh liệt mà đầy uẩn khúc của nhà thơ.
Về nghệ thuật:
+ Hình ảnh thơ độc đáo, đẹp, gợi cảm; ngôn ngữ trong sáng, tinh tế, giàu liên tưởng.
+ Âm điệu, nhịp điệu thơ tinh tế, thiết tha.
+ Hình ảnh thơ sáng tạo, có sự hòa quyện giữa thực và ảo.
+ Nghệ thuật liên tưởng, so sánh, nhân hóa, cùng với những câu hỏi tu từ xuyên suốt bài thơ, Hàn Mặc Tử đã phác họa ra trước mắt ta một khung cảnh nên thơ, đầy sức sống.
2. Giới thiệu bài mới :Hồ Chí Minh là vị lãnh tụ thiên tài của dân tộc ta. Người không chỉ là một nhà Cách mạng tài ba mà còn là một thi nhân xuất chúng. Nói đến thơ văn của bác người ta sẽ nghĩ ngay đến tác phẩm “Nhật kí trong tù”, tác phẩm đã được dịch sang hơn hai mươi thứ tiếng trên thế giới. Nhận xét về “Nhật kí trong tù”, nhà thơ Hoàng Trung Thông viết:
Vần thơ của Bác vần thơ thép
Mà vẫn mênh mông bát ngát tình .
Chất thép và chất tình luôn hoà quyện với nhau trong mỗi bài thơ của Bác . “Chiều tối” là một trong những bài thơ tiêu biểu cho tinh thần đó. Chúng ta cùng tìm hiểu bài thơ “Chiều tối” để hiểu rõ hơn về giá trị nội dung và giá trị nghệ thuật cũng như chất thép và chất tình trong thơ Bác. (1 phút)
3. Nội dung bài mới

Hoạt động của GV
Hoạt động của HS
Nội dung lưu bảng

Hoạt động 1: Tìm hiểu chung về tác giả tác phẩm. (8 phút)
- GV: Em hãy nêu những hiểu biết cơ bản của em về Hồ Chí Minh? (2 phút).
- GV giảng: Hồ Chí Minh (1890-1969), sinh ra trong một gia đình nhà nho yêu nước tại làng Sen, xã Kim Liên, huyện Nam Đàn, tỉnh Nghệ An. Bản thân là người thông minh, ham học hỏi và có lòng yêu nước, thương dân sâu sắc. Trong cuộc đời, Người viết văn để phục vụ cho Cách mạng và đã để lại cho hậu thế một sự nghiệp văn chương phong phú về thể loại, đặc sắc trong phong cách thể hiện.
- GV:Em hãy đọc phần Tiểu dẫn