ÔN TẬP ĐẦU NĂM

I. MỤC TIÊU BÀI HỌC
1. Kiến thức
Giúp HS hệ thống lại các kiến thức đã hoá học cơ bản đã học ở THCS có liên quan trực tiếp đến chương trình lớp 10
Phân biệt dược các khái niệm cơ bản và trừu tượng: Nguyên tử nhuyên tố hoá học,phân tử, đơn chất ,hợp chất, nguyên chất và hỗn hợp
2. Kĩ năng
Rèn luyện kĩ năng lập công thức, tính theo công thức và phương trình phản ứng, tỉ khối của chất khí.
Kĩ năng chuyển đổi giữa khối lượng mol (M), khối lượng chất (m), số mol (n), thể tích khí ở ĐKTC (V), số mol phân tử chất (A).
II. CHUẨN BỊ
GV: Các câu hỏi và bài tập nhằm để củng cố kiến thức đã học ở chương trình hoá học THCS
HS: Xem lại các kiến thức hoá học đã học ở THCS.
III. PHƯƠNG PHÁP
Thông qua bài tập giúp HS củng cố lại kiến thức củ, đàm thoại.
IV. NỘI DUNG VÀ TIẾN TRÌNH LÊN LỚP
HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN

Hoạt động 1
I. O�n tập các khái niệm cơ bản
1. Các khái niệm về chất
GV: Yêu cầu học sinh nhắc lại các khái niệm: nguyên tử, phân tử, nguyên tố hoá học, đơn chất, hợp chất, nguyên chất và hô�n hợp. lấy ví dụ.
GV: Cho học sinh quan sát sơ đồ để phân biệt các khái niệm:
Đơn Chất Nguyên chất
Ntử?Nt Phân Tử
Hợp Chất Hỗn hợp

2. Mối quan hệ giữa khối lượng chất (m), khối lượng mol (M), số mol chất (n), số phân tử chất (A), thể tích chất khí ở đktc (V).
GV: yêu cầu hs đưa ra các mối quan hệ bằng cách viết các công thức liên quan giữa các đại lượng trên.







3. Tỉ khối hơi của khí A so với khí B
GV: Yêu cầu hs nhắc lại định nghĩa về tỉ khối của chất khí. ghi công thức tính ?


4. Các khái niệm và công thức tính về dung dịch.
GV: Yêu cầu HS hệ thống các khái niệm và
công thức tính C%, Cm, d, M.






GV: Đặc vấn đề đối với các chất rắn, khí độ tan S tăng khi nào?















Hoạt Động 2
GV: Hướng dẫn hs giải một số dạng bài tập
Bài 1: Biết không khí chứa 20% thể tích khí oxi và 80% thể tích khí nitơ. tính d

Bài 2: Một hỗn hợp khí A gồm SO2 và O2 có d
= 3. Trộn V lít oxi với 20 lít hỗn hợp A thu được hỗn hợp B có d
= 2.5. Tính V?
Bài 3: Cho 500ml dung dịch AgNO3 1M (d = 1,2 g/ml) vào 300ml dung dịch HCl 2M (d = 1,5g/ml) Tính nồng độ mol các chất tạo thành trong dung dịch sau pha trộn và C% của chúng? Giả thiết chất rắn chiếm thể tích không đáng kể.
GV: Hướng dẫn HS từng bước tính toán.
-Tính số mol AgNO3 và HCl ban đầu?

-Viết phương trình xảy ra khi pha trộn 2 dung dịch ?
-Xác địng lại thành phần của chất tan trong dung dịch sau phản ứng? (chú ý loại chất kết tủa)

-Để tính được CM ta cần phải biết V?




- Để tính C% ta cần xác định khối lượng dung dịch nào ?






GV: Nhận xét cho điểm HS.
HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH




HS: Phát biểu, đưa ra ví dụ











HS: Ghi các công thức:
n =
? m = n.M và M =

n =
?V = n.22.4 (V là thể tích khí ở đktc)
n =
? A = n.N
( N = 6.1023 phân tử , nguyên tử )

HS: Nêu định nghĩa và ghi công thức tính tỉ khối của khí A so với khí B.
d
=
=
( vì VA = VB
nA = nB )


HS: Hệ thống các khái niệm:
- Dung dịch: gồm chất tan (rắn, lỏng, khí)và dung môi (H2O)
mdd = mct + mdm
- Độ tan (S) mct hào tan trong mdd S(g) hào tan trong 100g dung môi.
S =
x100(g)
HS: Đa số các chất rắn: S tăng khi t0 tăng
Đối với chất khí: S tăng khi t0 giảm, p tăng.
- Nồng độ phần trăm C%: là số gam chất tan trong 100 g dung dịch.

C% =
x100(%)
- Nồng độ mol CM: là số mol chất tan trong 1 lít dung dịch.
CM =
(M)
d =
( gml) ? CM =

M =

M:khối lượng mol chất tan


HS:

d
=


HS:
= 3.16 = 48

=
= 16.2.,5 = 40
? V = 20 (lít)






HS: nAgNO3 = 0,5.1 = 0,5 mol và
nHCl = 0,3.2 = 0,6mol
HS: AgNO3 + HCl ? AgCl + HNO3 (1)
0,5 < 0,6 0,5 ? 0,5
HS: HNO3 : 0,5 mol
Dung dịch sau phản ứng
HCl : 0,1 mol
HS: Vdd = 0,5 + 0,3 = 0,8 lít
? CM (HNO3) =
= 0,625 M
CM (HCl) =
= 0,125 M
HS: mddAgNO
= 500.1,2 = 600 (g)
mddHCl = 300.1,5 = 450 (g)
(1)? mAgCl = 0,5. 143,5 = 71,75 (g)
? mdd sau pư = mddAgNO
+ mddHCl - mAgCl = 978,25 (g)
? C%(HNO3) =
=3,22%
? C%(HCl) =
= 0,37%


V. CỦNG CỐ - DĂN DÒ 1. Củng cố: Từng phần
2. dặn dò: Về xem lại lí thuyết đã ôn tập và giải các bài tập về nhà.
VI. BÀI HỌC KINH NGHIỆM










Chuong I: NGUY�N T?
B�i 1: TH�NH PH?N NGUY�N T?


I. MỤC TIÊU BÀI HỌC
1. Ki?n th?c
HS bi?t:
H?t nh�n nguy�n t? du?c t?o n�n t? nh?ng h?t n�o?
Nguy�n t? cĩ c?u t?o nhu th? n�o, du?c t?o n�n t? nh?ng h?t gì? Kích thu?c, kh?i lu?ng, di?n tích c?a ch�ng ra sao?
C?u t?o v? nguy�n t? nhu th? n�o? M?i li�n h? gi?a c?u t?o nguy�n t? v� tính ch?t c?a c�c nguy�n t?.
2. Ki nang
HS bi?t s? d?ng c�c don v? do lu?ng nhu: u, dtdt, nm,
v� gi?i m?t s? b�i t?p.
HS bi?t nh?n x�t d? r�t ra k?t lu?n v? th�nh ph?n c?u t?o c?a nguy�n t?, h?t nh�n nguy�n t?.
3. Th�i d? - tình c?m
Thơng qua ti?n trình l?ch s? c�c cơng trình k? ti?p nhau c?a c�c nh� khoa h?c, d?n d?n kh�m ph� ra c?u t?o nguy�n t?, HS h?c t?p du?c:
Tinh th?n l�m vi?c c?ng d?ng c?a nh�n lo?i: M?i v?n d? m� nh� khoa h?c chua gi?i quy?t du?c thì l?i du?c c�c th? h? k? ti?p gi?i quy?t.
C�ch d?t v?n d? v� c�ch gi?i quy?t v?n d? trong t?ng cơng trình khoa h?c d?y cho HS c�ch tu duy kh�i qu�t.
C�c k?t lu?n khoa h?c m� c�c em du?c h?c l� k?t qu? c?a ph�p quy n?p l?ch s?, t? dĩ c�c em tích luy du?c c�c kinh nghi?m gi?i quy?t c�c v?n d? m� nh�n lo?i d� tích luy d? d?n d?n bi?n nĩ th�nh kinh nghi?m c?a b?n th�n ?ng x? trong cu?c d?i ri�ng c?a mình.
Kh? nang c?a con ngu?i kh�m ph� c�c quy lu?t c?a t? nhi�n d? bi?t c�ch s?ng hịa h?p v?i nĩ nh?m n�ng cao d?i s?ng c?a mình m� v?n b?o v? du?c mơi tru?ng.
II. CHU?N B?
GV: Thi?t k? thí nghi?m mơ ph?ng v? tia �m c?c c?a Tơm-xon ho?c phĩng to hình 1.3 (SGK)
III. PHUONG PH�P
D�m tho?i, k?t h?p s? d?ng c�c d? d�ng tr?c quan, thí nghi?m mơ ph?ng cho h?c sinh hình dung.
IV. C�C HO?T D?NG D?Y H?C


HO?T D?NG C?A GI�O VI�N

Ho?t d?ng 1


GV: Cho HS d?c m?t v�i n�t l?ch s? trong quan ni?m v? nguy�n t? t? th?i D�-mơ-crit d?n gi?a th? k? 19. T? dĩ d?t v?n d?: c�c ch?t du?c c?u t?o n�n t? c�c h?t vơ c�ng nh? b� khơng th? ph�n chia du?c n?a, dĩ l� nguy�n t?. Di?u dĩ cịn d�ng n?a hay khơng?
GV: Hu?ng d?n h?c sinh tìm hi?u thí nghi?m minh ho? ? hình 1.3 (SGK)
GV: Khi phĩng d?�n ta th?y th�nh thu? tinh ph�t s�ng m�u l?c nh?t ch?ng t? di?u gì ?
GV: Tr�n du?ng di c?a tia �m c?c n?u ta d?c m?t chong chĩng nh?, th?y chong chĩng quay, ch?ng t? di?u gì ?
GV: H?t v?t ch?t trong tia �m c?c cĩ mang di?n hay khơng ? n?u cĩ thì mang di?n tích duong hay �m ? l�m th? n�o d? ch?ng minh du?c di?u n�y ?



GV: K?t lu?n : Ta g?i nh?ng h?t t?o th�nh tia �m c?c l� electron (kí hi?u l� e). Electron cĩ m?t ? m?i ch?t nĩ l� m?t trong nh?ng th�nh ph?n c?u t?o n�n nguy�n t? c?a m?i nguy�n t? hố h?c.

GV: Y�u c?u HS l�n b?ng ghi kh?i lu?ng v� di?n tích c?a electron.



Ho?t d?ng 2
GV: D?t v?n d? nguy�n t? trung hịa v? di?n, v?y nguy�n t? d� cĩ ph?n mang di?n tích �m l� electron thì ch?c ph?i cĩ ph?n mang di?n tích duong. Ph?n mang di?n tích duong ph�n t�n trong c? nguy�n t? hay t?p trung ? m?t v�ng n�o dĩ c?a nguy�n t? ? L�m th? n�o d? ch?ng minh ?





Ho?t d?ng 3

GV: H?t nh�n nguy�n t? cịn ph�n chia du?c n?a hay khơng ? nĩ du?c c?u t?o t? nh?ng h?t nh? n�o ? L�m th? n�o d? ch?ng minh ?
GV: Trình b�y k?t qu? thí nghi?m c?a Ro-do-pho, thí nghi?m c?a Chat-u�ch. D?n d?t HS d?n k?t lu?n v? th�nh ph?n h?t nh�n nguy�n t? g?m nh?ng gì.












GV: T? c�c thí nghi?m tr�n, cho HS k?t lu?n v? th�nh ph?n c?u t?o h?t nh�n nguy�n t? ?




Ho?t d?ng 4


GV: Hu?ng d?n HS nghi�n c?u SGK d? tìm hi?u v? kích thu?c c?a nguy�n t?.



GV: thơng b�o:
- Du?ng kính nguy�n t? kho?ng 10-1nm.
- Du?ng kính c?a h?t nh�n nguy�n t? kho?ng
10-5nm.
- Du?ng kính c?a electron, proton v�o kho?ng
10-8nm

Ho?t d?ng 5
GV: Y�u c?u HS cho bi?t cơng th?c v� don v? tính
kh?i lu?ng nguy�n t? ? cho ví d? ?








GV: Ch� � HS kh?i lu?ng du?c d�ng trong b?ng tu?n hồn l� kh?i lu?ng tuong d?i g?i l� nguy�n t? kh?i.

HO?T D?NG C?A H?C SINH

I. Th�nh ph?n c?u t?o c?a nguy�n t?
1. Electron
a) S? tìm ra electron
HS: Nghe v� suy nghi d? hình dung ra c?u t?o nguy�n t? g?m m?y th�nh ph?n






HS: Ch�m tia khơng nhìn th?y ph�t ra t? c?c �m g?i l� tia �m c?c.
HS: Tia �m c?c l� m?t ch�m h?t chuy?n d?ng r?t nhanh l�m cho chong chĩng quay.

HS: Ta cĩ th? d?t ?ng phĩng tia �m c?c ? hai b?n di?n c?c mang di?n tr�i d?u. N?u tia �m c?c mang di?n thì nĩ ph?i l?ch v? phía b?n di?n c?c mang di?n tr�i d?u.
HS: Quan s�t v� k?t lu?n tia �m c?c l� ch�m h?t mang di?n tích �m.

? Electron t?o n�n l?p v? nguy�n t? c?a m?i nguy�n t? hố h?c.

b) Kh?i lu?ng v� di?n tích c?a electron
HS: me = 9,1094.10-31 kg
qe = -1,602.10-19 C
Ngu?i ta coi qe = -1,602.10-19 C l� di?n tích don v?.
qe = 1-

2. S? tìm ra h?t nh�n nguy�n t?
HS: Nh?n x�t t? hi?n tu?ng du?c mơ t?:
-Hi?n tu?ng h?u h?t h?t nh�n d?u xuy�n th?ng qua l� v�ng ch?ng t? nguy�n t? cĩ c?u t?o r?ng.
-Hi?n tu?ng m?t s? ít di l?ch hu?ng ban