SƠ CỨU VẾT THƯƠNG CHIẾN TRANH
Đại tá giáo sư, bác sỹ quân y Rusanov. S.A
Bộ quốc phòng Liên bang Xô viết
Moscow-1957
NỘI DUNG
Chương 1. Vết thương và sơ cứu vết thương
1- Vết thương mở và sự nhiễm khuẩn vết thương 2- Chảy máu và cách dừng chảy máu 3- Đau đớn, gẫy xương và nẹp
Chương 2. Bỏng và sơ cứu bỏng
Chương 3. Chấn thương do sức ép, áp lực thời gian dài và sơ cứu khi bị sức ép
 
Chương 1
VẾT THƯƠNG VÀ SƠ CỨU VẾT THƯƠNG
Nếu cơ thể con người bị tấn công bởi một vật nhọn, da, bao bọc quanh cơ thể người sẽ bị xuyên thủng và hình thành vết rách. Sự tổn thương đó phá hủy tính nguyên vẹn của da và được gọi là vết thương. Nếu vết rách sâu, các mô thànhphần của cơ thể, như mỡ, cơ, xương cũng bị tổn thương và mất lớp da bao bọc, lộ ra ngoài. Vết thương như vậy được gọi là tổn thương hở (ngoại thương) để phân biệt với những tổn thương bên trong (nội thương) khi lớp da bên ngoài vẫn còn nguyên vẹn. Da trên cơ thể người được kéo căng, phẳng, do đó, khi hình thành vết rách, rìa của vết thương sẽ co lại, làm cho vết thương mở rộng ra. Cùng với da là rất nhiều các mao mạch máu nhỏ sẽ bị đứt. Máu sẽ từ mạch máu trào ra ngoài, gây hiện tượng chảy máu ngoài. Đồng thời cùng với việc chảy máu ngoài là sự tổn thương các dây thần kinh cảm giác. Sự tổn thương các dây thần kinh sẽ tạo cảm giác đau đớn. Sự mở rộng rìa mép của vết thương, chảy máu và đau đớn là 3 tính chất đặc biệt quan trọng của vết thương ở bên ngoài da. (ngoại thương) Những loại vũ khí nhọn, sắc- tương tự như dao, kiếm, lưỡi lê khi đâm chém xuyên vào cơ thể con người, sẽ xuyên thủng da, đồng thời xuyên cắt các lớp mô của cơ thể, nằm sâu dưới da. Đó là những tổn thương xảy ra do bị đâm xuyên, bị chém, bị cắt hoặc bị xé gây ra bởi các vật có mũi, cạnh sắc nhọn Tính chất đặc biệt của vết thương chiến tranh là những vết thương bị gây lên bởi đạn, mảnh đạn pháo, bom, mìn. Những vết thương đó được gọi vết thương do hỏa khí. Đạn hay mảnh đạn, sát thương cơ thể chiến sỹ thông thương có khả năng xuyên thấu qua tay, chân hoặc thân thể rồi văng ra ngoài. Những vết thương đó thường xuyên thấu, có vết đầu vào và phá đầu ra. Được gọi là vết thương xuyên thấu. Nếu đạn hoặc mảnh đạn đọng lại ở trong thân, vết thương được gọi là vết thương mù do đầu đạn hoặc mảnh đạn lặn vào thân cơ thể. Đương nhiên vết thương mù là vết thương chỉ có một đầu vào. Đầu đạn hoặc mảnh, hoặc có thể là vũ khí lạnh, có thể xuyên qua hộp sọ, vùng ngực hoặc bụng. Khi đó sẽ sẩy ra tổn thương các cơ quan nội tạng bên trong cơ thể như não bộ, tim, hệ thống hô hấp, tuần hoàn và tiêu hóa. Xuyên phá vào cácchi, đạn hoặc mảnh đạn có thể xé cơ, gẫy xương, cắt đứt các động mạch và tĩnhmạch chủ. Những vết thương xuyên thấu như vậy thường đe dọa khả năng gây chết người hoặc tàn phế nặng. Tổn thương của não bộ hoặc hệ tuần hoàn vùng tim có thể có nguy cơ gây chết người hoặc những tổn thất nghiêm trọng, nếu người bị thương không được sơ cấp cứu kịp thời. Mỗi người chiến sỹ cần phải biết chính xác và thành thạo khả năng sơ cấp cứu vết thương cho đồng đội của mình, cũng như chính bản thân mình trong trường hợp bị thương. Do đó, người chiến sỹ cần biết: sự nguy hiển ẩn chứa trong mỗi vết thương chiến trường. Nguy hiểm của vết thương thể hiện ở 3 biểu hiện:
Diện tích miệng vết thương, chảy máu và sự đau đớn.
Chúng ta sẽ nghiên cứu kỹ từng biểu hiện và phương thức sơ cứu.

Diện tích mở vết thương và nhiễm khuẩn vết thương.
 
Diện tích mở miệng vết thương, sự nguy hiểm nằm trong khả năng nhiễm khuẩn  hay, nói theo cách nói của bác sỹ, vết thương bị nhiễm trùng. Thế nào là vết thương bị nhiễm trùng?



Vi sinh vật quanh ta

Trong môi trường xung quanh chúng ta tồn tại một số lượng vô cùng lớn các loại sinh vật vô cũng nhỏ bé, hoàn toàn không nhìn thấy được, để phát hiện ra chúng cần có các loại kính hiển vi có khả năng phóng đại từ hàng trăm đến hàng vạn lần. Những sinh vật nhỏ bé ấy có thể gọi là vi khuẩn hoặc vi trùng. Ngôn ngữ khác được gọi là vi sinh vật. Vi khuẩn sống ở khắp mọi nơi