Đồng Chí
MB: Chính Hữu là nhà thơ quân đội trưởng thành trong cuộc kháng chiến chống Mĩ. Thơ của ông hầu như chỉ viết về người lính và hai cuộc kháng chiến,đặc biệt là tình cảm của người lính như tình đồng chí, tình đồng đội,tình quê hương, sự gắn bó giữa tiền tuyến với hậu phương. “Đồng Chí ” là một trong những bài thơ của ông thể hiện rõ nhất điều đó. Tình đồng chí , đồng đội là chủđề chính của bài thơ, như một sợi chỉđỏ xuyên xuốt mạch cảm xúc của toàn bài và tạo nên những nốt ngân vang tuyệt vời – đó là thứ tình cảm cao quý đáng trân trọng.7 câu thơđầu đãđể lại ấn tượng sâu sắc trong lòng người đọc.
Quê hương anh nước mặn, đồng chua
Làng tôi nghèo đất cày nên sỏi đá
Anh với tôi đôi người xa lạ
Tự phương trời chẳng hẹn quen nhau
Súng bên súng ,đầu sát bên đầu
Đêm rét chung chăn thành đôi tri kỉ
TB:Bài thơ“Đồng Chí” ra đời năm 1948 thời kì đầu của cuộc kháng chiến chống Pháp đầy khó khăn gian khổ. Bài thơ gồm 20 dòng, được chia làm 3 đoạn :mởđầu là những câu thơ lí giải cơ sở hình thành tình đồng chí và tiếp theo nêu biểu hiện cụ thể của tình đồng chí và kết thúc bằng những câu nêu biểu tượng cao quý của tình đồng chí.Và 7 câu thơ mởđầu đã giúp người đọc thấy được vẻđẹp của tình đồng chí được bắt nguồn từ cơ sở hình thành mộc mạc đơn giản mà nghĩa tình. Tình đồng chí là hội tụ hòa quyện của những tình cảm cao đẹp như tình giai cấp, tình đồng đội, tình người . Càng đẹp hơn nữa khi người lính biết chia sẻ khó khăn, gian khổ, thiếu thốn trong cuộc kháng chiến của dân tộc, vì độc lập tự do của đất nước.Sáu dòng thơđầu tập trung lí giải cơ sở hình thành của tình đồng chí cao đẹp đó.Trước hết tình cảm ấy xuất phát từ sự tương đồng về cảnh ngộ và hoàn cảnh xuất thân.
“Quê hương anh nước mặn đồng chua
Làng tôi nghèo đất cày nên sỏi đá”
Là những người xa lạ, lần đầu gặp mặt, lời tâm sự về quê hương trở thành lời mởđầu cho câu chuyện làm quen của những người lính. Thật giản dị bởi trong trái tim mỗi người, đều là hình ảnh làng quê quen thuộc gắn bó “Quê hương anh…;Làng tôi nghèo…”.Nhà thơđã sử dụng kết cấu song hành tạo ra sự hài hòa cân xứng giữa thành ngữ“nước mặn đồng chua” chỉ vùng đất nhiễm phèn có độ chua cao với hình ảnh “đất cày nên sỏi đá” chỉ vùng đất khô càn sỏi đá, bạc màu để diễn tả lời tâm sự về quê hương của những người lính. Qua những lời chân tình đó người đọc nhận thấy họđều có sự tương đồng về cảnh ngộ và hoàn cảnh xuất thân. Họ là những người con của làng quê nghèo, lam lũ, vất vả với cày cấy, ruộng đồng. Họ chính là những người nông dân mặc áo lính.Chính sựđồng cảm về cảnh ngộ về giai cấp đã giúp họ sát cánh bên nhau, cầm súng chiến đấu bảo vệ quê hương, đất nước.
“Súng bên súng đầu sát bên đầu
Đêm rét chung chăn thành đôi tri kỉ”
Những người lính nông dân bình dị từ mọi miền quê tụ hội vềđây vì họ có chung mục đích, lí tưởng, nhiệm vụđó là chiến đấu bảo vệ quê hương, đất nước .Chính bởi vậy mà từ những người “xa lạ” họđã cùng chung mục đích, lí tưởng, nhiệm vụđó là chiến đấu bảo vệ quê hương, cùng chung 1 chiến hào và trở nên gần gũi, thân thiết với nhau. Hai hình ảnh hoán dụ “súng” và “đầu” được tác giảđặt gần nhau khẳng định sự thống nhất trong lí trí và tình cảm của những chiến sĩ . Súng là biểu tượng cho nhiệm vụ bảo vệ Tổ Quốc còn đầu chính là chí hướng, lí tưởng cao đẹp. Câu thơcòn sử dụng tiểu đối và điệp ngữ làm nổi bật hoàn cảnh chiến đấu khắc nghiệt. Nhưng chính từ cái khắc nghiệt đóđã khiến cho người lính hiểu và thông cảm cho nhau, cùng trải qua những đêm rét chung chăn, họđã chia sẻ mọi niềm vui nỗi buồn với nhau. Điều này đã khiến họ từ “đôi người xa lạ” trở thành “đôi tri kỉ”. Tình tri kỉ chính là mối tình của những bạn chí cốt hiểu bạn như hiểu mình. Và cao hơn tình tri kỉấy, 1 tình cảm cao quý đã nảy nởđó chính là tình đồng chí. Như thế tình đồng chí là bắt nguồn từ 1 tình tri kỉ sâu sắc, từ những cái chung giữa “anh” và “tôi”. Có lẽ Chính Hữu thực sự xúc động và trân trọng tình cảm cao đẹp đó nên nhà thơđã nâng tình cảm đó