Tiết 64 §1: ĐỊNH NGHĨA VÀ Ý NGHĨA CỦA ĐẠO HÀM (Tiết 2)
(Ngày soạn 10/3/2014)

MỤC ĐÍCH VÀ YÊU CẦU: Qua bài học, học sinh cần đạt:
Kiến thức
Hiểu được mối quan hệ giữa tính liên tục của hàm số và sự tồn tại của đạo hàm.
Phương trình tiếp tuyến của đồ thị hàm số.
Ý nghĩa hình học và vật lý của đạo hàm.
Định nghĩa đạo hàm của hàm số trên 1 khoảng.

Kỹ năng
Viết được phương trình tiếp tuyến của đồ thị hàm số tại 1 điểm thuộc đồ thị đó.
Biết tính đạo hàm của hàm số trên 1 khoảng.

Thái độ- tư duy
Biết phân biệt rõ các khái niệm cơ bản và vận dụng trong từng trường hợp cụ thể.
Tư duy các vấn đề của toán học một cách lôgic và hệ thống.
Khả năng vận dụng kiến thức, biết liên hệ với các kiến thức đã học.
thận , chính xác trong tính toán và trình bày.
Tự giác, tích cực trong học tập.
Rèn luyện tính nghiêm túc, khoa học, tính cần cù, chịu khó.
Hứng thú trong tiếp thu kiến thức mới, tích cực phát biểu đóng góp ý kiến trong tiết học.

II. PHÁP :
Thuyết trình và thoại gợi mở.
Nêu và giải quyết vấn đề

III. CHUẨN BỊ:
Thầy
Giáo án, các câu hỏi gợi mở.
SGK, phụ.
kẻ và một số đồ dùng khác.

Trò
SGK, máy tính cầm tay và các dụng cụ học tập khác.
Chuẩn bị trước bài mới.

IV. TIẾN TRÌNH LÊN LỚP:
Ổn định lớp: Kiểm tra sĩ số, vệ sinh lớp.
Bài mới:
Quan hệ giữa sự tồn tại của đạo hàm và tính liên tục của hàm số

Hoạt động của Thầy - Trò
Nội dung ghi bảng- trình chiếu

GV:
Yêu cầu cả lớp đọc định lý trong SGK và ghi vào vở, 1 HS đứng lên đọc.
Tóm tắt định lý.
Nhấn mạnh lưu ý.
HS:
Thực hiện yêu cầu của GV.

Định lý 1: SGK/ 150

𝑓
𝑥 𝑐ó đạ𝑜 ℎà𝑚 𝑡ạ𝑖
𝑥
0 𝑓
𝑥 𝑙𝑖ê𝑛 𝑡ụ𝑐 𝑡ạ𝑖
𝑥
0

Lưu ý:
Nếu hàm số 𝑦=𝑓(𝑥) gián đoạn tại
𝑥
0
thì nó không có đạo hàm tại điểm đó.
Một hàm số liên tục tại một điểm có thể không có đạo hàm tại điểm đó.


Ý nghĩa hình học của đạo hàm

GV: Chép VD1 lên bảng
HS: chép đề vào vở.


Hàm số 𝑓
𝑥 có dạng: 𝑓
𝑥=𝑎
𝑥
2 thì đồ thị là đường gì?
Parabol

ở đây hệ số a =
1 2>0 thì đồ thì có hình bát úp hay bát ngửa?
Bát ngửa

Vậy O là điểm thấp nhất hay cao nhất?
Thấp nhất

Lớp vẽ đồ thị hàm số vào vở


Cả lớp tính f
1, 1HS lên tính trên bảng.


Đường thẳng đi qua điểm
𝑥
0
𝑦
0) và có hệ số góc a thì phương trình có dạng như thế nào?
𝑦=𝑘
𝑥
𝑥
0
𝑦
0


Vậy hãy viết phương trình đường thẳng đi qua điểm 𝑀
1
1
2 và có hệ số góc

𝑘=𝑓
1=1
𝑦=1
𝑥−1
1
2

⇔𝑦=𝑥
1
2


Đặt 𝑦=𝑔(𝑥) thì ta có hàm số 𝑔
𝑥=𝑥
1
2. Hãy vẽ hàm số 𝑔
𝑥.


Hãy nhận xét vị trí tương đối của 𝑓
𝑥 và
𝑔
𝑥

Tiếp xúc nhau tại
𝑀
0.
VD1:
Vẽ đồ thị của hàm số: 𝑓
𝑥
𝑥
2
2

Tính 𝑓
1

Vẽ đường thẳng đi qua điểm
𝑀
0
1
1
2 và có hệ số góc bằng 𝑓
1.
Nêu nhận xét về vị trí tương đối của đường thẳng này và đồ thị hàm số đã cho.
Giải:
Lập bảng giá trị:
x
-2
-1
0
1
2

𝑓
𝑥
𝑥
2
2

2

1
2

0

1
2

2




Giả sử ∆𝑥 𝑙à 𝑠ố 𝑔𝑖𝑎 𝑐ủ𝑎 đố𝑖 𝑠ố 𝑡ạ𝑖
𝑥
0=1.
𝑇𝑎 𝑐ó
∆𝑦=𝑓
𝑥