Ngày soạn: 02/12/2017
Ngày giảng: 07/12/2017
Tiết 77
ĐIỆP NGỮ
I. MỤC TIÊU BÀI HỌC
1. Kiến thức:
Thế nào là điệp ngữ, các dạng điệp ngữ và tác dụng của việc sử dụng điệp ngữ trong giao tiếp và tạo lập văn bản.
2. Kĩ năng:
- Nhận biết phép điệp ngữ
- Phân tích tác dụng của điệp ngữ
- Sử dụng được phép điệp ngữ phù hợp với ngữ cảnh.
* Kĩ năng sống cơ bản được giáo dục trong bài: ra quyết định (lựa chọn sử dụng điệp ngữ phù hợp với thực tiễn giao tiếp); giao tiếp (trình bày suy nghĩ, ý tưởng , thảo luận chia sẻ kinh nghiệm về cách sử dụng điệp ngữ).
* Định hướng phát triển năng lưc: Năng lực giao tiếp Tiếng Việt, hợp tác, cảm thụ thẩm mĩ.
3. Thái độ: HS có ý thức sử dụng phép tu từ điệp ngữ trong giao tiếp và tạo lập văn bản.
II. CHUẨN BỊ
1. Giáo viên: Giáo án, bảng phụ, Sgk, Sgv, CKTKN.
2. Học sinh: Chuẩn bị bài.
III. PHƯƠNG PHÁP, KTDH:
1. Phương pháp: Nêu vấn đề, diễn dịch, quy nạp, trực quan.
2. KTDH: Phân tích tình huống để nhận biết điệp ngữ và tác dụng, động não ( suy nghĩ, phân tích), đặt câu hỏi.
IV. TIẾN TRÌNH LÊN LỚP.
1. Ổn định
2. Kiểm tra bài cũ: (2-3p)
Xác định thành ngữ trong đoạn văn sau: Lí Thông lân la gợi chuyện, rồi gạ cùng Thạch Sanh kết nghĩa anh em. Sớm mồ côi cha mẹ, tứ cố vô thân, nay có người săn sóc đến mình, Thạch Sanh cảm động, vui vẻ nhận lời.
3. Bài mới:
Thế nào là phép điệp ngữ? Điệp ngữ có giá trị gì? Có những dạng điệp ngữ nào? Bài học hôm nay sẽ giúp các em trả lời những câu hỏi đó.
3. Vào bài mới:
Giáo viên
Học sinh
Nội dung

Hoạt động 1: (8-10p) tìm hiểu khái niệm và tác dụng của điệp ngữ
GV chiếu khổ thơ đầu, khổ thơ cuối của bài thơ Tiếng gà trưa.
? Hai khổ thơ này trích từ bài thơ nào? Của tác giả nào?
? Trong hai khổ thơ này có những từ ngữ nào được lặp lại nhiều lần?


? Giở lại SGK trang 148, 149: trong cả bài thơ, câu thơ nào được lặp lại nhiều lần?

? Tác giả lặp lại nhiều lần từ "nghe" như vậy có tác dụng gì?



? Từ "vì" trong khổ thơ cuối được lặp lại nhằm mục đích gì?

? Câu thơ "Tiếng gà trưa" được lặp lại nhiều lần có tác dụng gì?



? Các từ ngữ "Nghe, vì" và câu thơ "Tiếng gà trưa" được lặp lại như vậy, cô gọi là phép điệp ngữ. Vậy em hiểu thế nào là phép điệp ngữ?




? Trong đó các từ được lặp lại gọi là gì?

Gv phân biệt điệp ngữ và phép điệp ngữ (Các từ ngữ được lặp lại, được gọi là điệp ngữ. Khi các từ đó thể hiện một dụng ý nghệ thuật của tác giả thì nó sẽ trở thành một biện pháp tu từ, trở thành phép điệp ngữ)
=> Ghi nhớ SGK
? Cho HS quan sát tiếp 2 VD sau: chỉ ra từ ngữ được lặp lại? Cho biết đâu là phép điệp ngữ?
- VDa: Tre giữ làng, giữ nước, giữ mái nhà tranh, giữ đồng lúa chín. Tre hi sinh để bảo vệ con người. Tre anh hùng lao động! Tre anh hùng chiến đấu!







GV lưu ý HS: ĐN không phải chỉ được sử dụng trong thơ ca mà còn được sử dụng rộng rãi trong văn xuôi.

- VDb: Thông báo
Hôm nay không có gì để thông báo, hôm nào có thông báo sẽ thông báo sau.

Hoạt động 2: (8-10p) tìm hiểu các dạng điệp ngữ.
GV chiếu 3 VD
? Đọc các ví dụ



BÀI TẬP THẢO LUẬN
GV phát phiếu bài tập theo bàn,
- Dãy 1: VD1
- Dãy 2: VD2
- Dãy 3: VD3
Hướng dẫn học sinh làm (3 phút)

? Sau 3 phút, gọi các nhóm lần lượt trả lời?
? GV chốt trên bảng

? Khái quát lại: Có mấy dạng điệp ngữ? đó là những điệp ngữ nào?






- HS đọc hai khổ thơ.

- HS trả lời

- HS tìm từ ngữ