TUẦN: I PHẦN I : THÀNH PHẦN NHÂN VĂN CỦA MÔI TRƯỜNG.
TIẾT: 1 Bài 1: DÂN SỐ.
I. Mục tiêu bài học:
1. Kiến thức:
- HS có những hiểu biết về dân số và tháp tuổi; dân số là nguồn lao động của một địa phương.
- Tình hình và nguyên nhân của sự gia tăng dân số.
- Hậu quả của bùng nổ dân số đối với các nước đang phát triển.
2. Tư tưởng:
- Giáo dục HS lòng ham mê học hỏi môn Địa lí.
3. Kỹ năêng:
- Hiểu và nhận biết được sự gia tăng dân số và bùng nổ dân số qua các biểu đồ dân số.
- Rèn kĩ năng đọc và khai thác thông tin từ các biểu đồ dân số và tháp tuổi.
II. Đồ dùng dạy học:
- Biểu đồ gia tăng dân số địa phương tự vẽ.
- Tranh vẽ 3 dạng tháp tuổi.
III. Hoạt động dạy và học:
1. Kiểm tra bài cũ: ( Bài đầu)
2. Giới thiệu bài mới: Số lượng người trên Trái Đất không ngừng tăng nhanh, trong đó các nước đang phát triển có tốc độ gia tăng dân số tự nhiên cao. Vậy với tốc độ dân số ngày một tăng lên, điều đó có là thách thức lớn trong việc phát triển kinh tế - xã hội không? Chúng ta cùng tìm hiểu bài 1 .

HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
NỘI DUNG GHI BẢNG

Hoạt động 1:
GV yêu cầu HS đọc thuật ngữ “ Dân số” (trang 186).
+ “Dân số” là tổng số dân sinh sống trên 1 lãnh thổ nhất định, được tính 73 một thời điểm cụ thể. Vd: Theo thống kê 2001 Việt Nam có 78,7 triệu người.
GV: Làm thế nào biết được số dân, nguồn lao động của 1 thành phố, 1 quốc gia. Đó là công việc của người điều tra dân số.
. Kết quả điều tra dân số tại một thời điểm nhất định cho chúng ta biết điều gì?
HS:Tình hình dân số , nguồn lao động của 1 địa phương, 1 quốc gia.Dân số thường được gọi cụ thể bằng một tháp tuổi (tháp dân số).
GV cho HS quan sát 2 tháp tuổi ở H1.1 và hỏi:
. Ở mỗi tháp, tổng số trẻ em từ khi mới sinh ra cho đến 4 tuổi , ước tính có bao nhiêu bé trai? bao nhiêu bé gái?
HS: Số bé trai và bé gái ở tháp tuổi thứ nhất đều khoảng 5,5 triệu.
Ở tháp thứ hai có khoảng 4,5 triệu bé trai; 5 triệu bé gái.
. Hình dạng của 2 tháp khác nhau như thế nào? Tháp tuổi có hình dạng như thế nào thì tỉ lệ trong độ tuổi lao động cao?
HS: Tháp 1 đáy rộng, thân tháp thon dần, đầu nhọn.
Tháp 2 đáy thu hẹp, thân phình ra.
( Tháp có hình thân rộng, đáy hẹp ( tháp 2) có số người trong độ tuổi lao động (màu xanh biển) nhiều hơn tháp 1đáy rộng, thân hẹp.
Tháp có đáy rộng, thân tháp thon dần cho biết dân số trẻ.
Tháp có đáy hẹp, thân phình ra cho biết dân số già.
. Căn cứ vào tháp tuổi cho ta biết điều gì?
- GV liên hệ Việt Nam.
Hoạt động 2:
- GV yêu cầu HS đọc thuật ngữ: “ Tỉ lệ sinh” và “ Tỉ lệ tử” SGK trang 188.
- GV cho HS quan sát H1.3 và 1.4 và đọc chú thích.
+ Đường xanh: tỉ lệ sinh.
+ Đường đỏ: tỉ lệ tử.
+ Phầân tô hồng: tỉ lệ tăng dân số.
- GV cho HS đối chiếu khoảng cách tỉ lệ và tử ở các năm 1950 – 1980 và 2000; khoảng cách hẹp lại là dân số tăng chậm, khoảng cách mở rộng là dân số tăng nhanh.
- GV cho HS quan sát H.12 và hỏi:
. Hãy cho biết dân số thế giới tăng nhanh từ năm nào?
HS: Năm 1804 tăng nhanh.
Năm 2000 tăng vọt ( đường biểu diễn đứng dốc).
* GV tổng kết: Những năm đầu CN - TK XVI, dân số thế giới tăng chậm: do thiên tai, dịch bệnh, nạn đói, chiến tranh...Dân số tăng nhanh nhờ những tiến bộ của khoa học - kỹ thuật trong các lĩnh vực kinh tế -xã hội và y tế.
Hoạt động 3:
- GV dẫn dắt HS quan sát các biểu đồ 1.3, 1.4 và cho biết:
+ Tỉ lệ sinh của các nước phát triển tăng vào đầu thế kỉ XIX nhưng sau đó giảm nhanh (đường xanh). Sự tăng