ĐÊM NAY BÁC KHÔNG NGỦ
(Minh Huệ)
A/ Mục tiêu cần đạt: Giúp học sinh.
1. Kiến thức: Hình ảnh cao đẹp của Bác Hồ trong cam nhận của người chiến sĩ. Sự kết hợp giữa yếu tố tự sự, miêu tả với yếu tố biểu cảm và các biện pháp nghệ thuật khác được sử dụng trong bài thơ.
2. Kĩ năng: Kể tóm tắt diễn biến câu chuyện trong một đoạn văn ngắn. Bước đầu biết cách đọc thơ tự sự được viết theo thể thơ năm chữ có kết hợp với yếu tố miêu tả và biểu cảm thể hiện được tâm trạng lo lắng không yên của Bác Hồ; tâm trạng ngạc nhiên, xúc động, lo lắng và niềm sung sướng, hạnh phúc của người chiến sĩ. Tìm hiểu sự kết hợp giữa các yếu tố tự sự, miêu tả, biểu cảm trong bài thơ. Trình bày được suy nghĩ của bản thân sau khi học xong bài thơ.
3.Thái độ: GDHS cảm phục và có ý thức rèn luyện theo những đức tính quý báu của CT HCM ngay từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường.
Tư tưởng HCM: Ngợi ca vẻ đẹp lãnh tụ HCM: hi sinh quên mình vì hạnh phúc dân tộc, tình yêu thương của Bác đối với nhân dân ( dân công, bộ đội), tinh thần đồng cam cộng khổ của Bác với nhân dân.
B/ Chuẩn bị:
Đọc sách giáo khoa, nghiên cứu sách giáo viên, tham khảo tài liệu liên quan đến tiết học.Đọc SGK, nghiên cứu SGV, tham khảo tài liệu
C/ Tiến trình dạy học:
1. Bài cũ:
- Qua văn bản Buổi học cuối cùng em có cảm nhận gì về nhân vật Phrăng?
- Trong những lời thầy Ha men truyền lại, điều gì em thấy quý nhất?
2. Bài mới: Giới thiệu bài Chủ tịch HCM là anh hùng dân tộc, danh nhân văn hóa thế giới, là vị cha già của dân tộc VN, Bác đã dành trọn đời cho dân cho nước. Tấm lòng với dân với nước của CT HCM đã trở thành nguồn cảm hứng sáng tác của nhiều nghệ sĩ.Cảm nhận được tình yêu thương của Bác Hồ dành cho bộ đội , dân công và tình cảm của người chiến sĩ đối với Bác nhà thơ Minh Huệ đã sáng tác bài thơ này. Chúng ta cùng tìm hiểu bài thơ.

HOẠT ĐỘNG CỦA THẦY VÀ TRÒ
GHI BẢNG


- Giáo viên gọi học sinh đọc chú thích * SGK/ 66
? Em hãy cho biết một vài nét về tác giả, tác phẩm?
? Văn bản ra đời trong hoàn cảnh nào?



- Giáo viên gọi học sinh đọc bài thơ “Đêm nay Bác không ngủ”
? Bài thơ kể lại chuyện gì? Vào thời kì nào?
- Câu chuyện về một đêm không ngủ của Bác Hồ trên đường đi chiến dịch trong thời kì kháng chiến chống Pháp.


? Bài thơ thuộc thể loại gì?

? Văn bản đã sử dụng những phương thức biểu đạt nào?
- Chuyện được kể theo ngôi thứ mấy?
? Trong câu chuyện có những nhân vật nào?
- Bác Hồ và anh đội viên .
? Em hãy cho biết hoàn cảnh, thời gian, địa điểm diễn ra câu chuyện?
+ Hoàn cảnh: Trên đường đi chiến dịch, trời mưa lâm thâm và lạnh.
+ Thời gian: Đêm khuya
+ Địa điểm: trong một mái lều tranh xơ xác, nơi tạm của bộ đội trong đêm.
? Em có nhận xét gì về h/cảnh, th/gian không?
- Thời gian đã quá muộn, không gian chật hẹp, thiếu thốn, thời tiết khắc nghiệt.
? Từ hoàn cảnh này em có cảm nhận gì về cuộc kháng chiến chống Pháp của nhân dân ta?
- Cuộc kháng chiến chống Pháp đầy gian nan vất vả.
? Trong bài thơ hình ảnh Bác Hồ hiện lên qua những chi tiết nào?
+ Hình dáng, cử chỉ, lời nói.
? Tác giả đã miêu tả hình dáng của Bác Hồ trong đêm không ngủ đó như thế nào?
- Vẻ mặt bác trầm ngâm,
- Mái tóc bạc.
- Bác vẫn ngồi lặng yên, đinh ninh,
- Chòm râu im phăng phắc
? Em có nhận xét gì về cách sử dụng ngôn từ của tác giả khi miêu tả ngoại hình của Bác?
- Dùng nhiều từ láy gợi hình.
? Em hãy cho biết việc sử dụng từ láy có tác dụng gì?
- Làm cho hình ảnh Bác hiện lên cụ thể, sinh động, chân thực.
? Hình ảnh đó thể hiện tâm trạng của Bác lúc này như thế nào?
- Suy tư, lo lắng cho vận mệnh của Tổ quốc cho cuộc kháng chiến và lo cho sức khỏe của chiến sĩ, của nhân dân => Tấm lòng của Bác thật cao cả, lớn lao.
? Tấm lòng của Bác đối với các chiến