BẢN TÓM TẮT ĐỀ TÀI

Tên giải pháp khoa học: “Giải pháp nâng cao hiệu quả việc sử dụng bản đồ tư duy vào dạy học môn Địa lí 8 ở Trường THCS Lê Lợi”.
và tên : TRẦN NGỌC HUYNH
công tác: THCS Lê













I. Lý do chọn đề tài:
Trong nhiều năm qua, Đảng và Nhà nước ta rất quan tâm tới giáo dục nói chung và vấn đề đổi mới phương pháp dạy học (PPDH) trong trường trung học nói riêng. Vấn đề này đã được đề cập nhiều lần trong các văn kiện Đại hội Đảng, trong Luật Giáo dục. Đặc biệt văn bản số 242-TB/TW ngày 15/04/2009 thông báo Kết luận của Bộ Chính trị về tiếp tục thực hiện Nghị quyết Trung ương 2 (Khóa VIII), phương hướng phát triển giáo dục và đào tạo đến năm 2020 chỉ rõ: “Tiếp tục đổi mới phương pháp dạy và học, khắc phục cơ bản lối truyền thụ một chiều. Phát huy PPDH tích cực, sáng tạo, hợp tác; giảm thời gian giảng lý thuyết, tăng thời gian tự học, tự tìm hiểu cho học sinh, giáo viên; gắn bó chặt chẽ giữa học lý thuyết và thực hành, đào tạo gắn bó với nghiên cứu khoa học, sản xuất và đời sống”.
Hiện nay, chúng ta thường ghi chép thông tin bằng các ký tự, đường thẳng, con số. Với cách ghi chép này, chúng ta mới chỉ sử dụng một nửa của bộ não - não trái, mà chưa sử dụng kỹ năng bên não phải, nơi giúp chúng ta xử lý các thông tin về nhịp điệu, màu sắc, không gian ... và cách ghi chép thông thường khó nhìn được tổng thể của cả vấn đề. Qua nghiên cứu cho thấy, nhiều học sinh chưa biết cách học, cách ghi kiến thức vào bộ não mà chỉ học thuộc lòng, học vẹt, thuộc một cách máy móc, thuộc nhưng không nhớ được kiến thức trọng tâm, không nắm được “sự kiện nổi bật” trong tài liệu đó, hoặc không biết liên tưởng, liên kết các kiến thức có liên quan với nhau.
số kết quả nghiên cứu khoa học cho thấy, bộ não của con người sẽ hiểu sâu, nhớ lâu và in đậm điều mà do chính mình tự suy nghĩ, tự viết, vẽ ra theo ngôn ngữ của mình. Vì vậy, việc sử dụng bản đồ tư duy huy động tối đa tiềm năng của bộ não giúp học sinh học tập một cách tích cực, là biện pháp hỗ trợ đổi mới PPDH một cách hiệu quả. Việc học sinh lập bản đồ tư duy còn giúp cho các em phát triển khả năng thẩm mỹ, do việc thiết kế nó phải bố cục màu sắc, các đường nét, các nhánh sao cho đẹp, sắp xếp các ý tưởng một cách khoa học, súc tích, hợp lí, trực quan, dễ hiểu, dễ đọc, dễ tiếp thu.
Định hướng đổi mới PPDH hiện nay là tích cực hóa hoạt động học tập của học sinh. Tích cực hóa hoạt động học tập là quá trình làm cho người học trở thành chủ thể tích cực trong hoạt động học tập của chính họ. Để phát huy tính tích cực học tập của học sinh, cần tạo điều kiện để học sinh được suy nghĩ nhiều hơn, làm nhiều hơn và thảo luận nhiều hơn, được phát biểu quan điểm của mình, được đưa ra những nhận xét về vấn đề đang bàn luận,....được tham gia vào quá trình học tập để tự chiếm lĩnh kiến thức.
Vì vậy, đổi mới phương pháp dạy học theo hướng tích cực, nhằm đạt hiệu quả cao trong quá trình dạy và học Địa lí ở trường phổ thông là một hoạt động rất cần thiết. Một trong những biện pháp đổi mới phương pháp dạy học là sử dụng bản đồ tư duy vào dạy học Địa lí.
Đó là những lý do tôi chọn giải pháp khoa học: “Giải pháp nâng cao hiệu quả việc sử dụng bản đồ tư duy vào dạy học môn Địa lí 8 ở Trường THCS Lê Lợi”.
II. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu:
1. Đối tượng nghiên cứu:
1.1. Học sinh lớp 8 trường THCS Lê Lợi. Giáo viên là chủ thể, học sinh là khách thể.
1.2. Đối tượng : “Giải pháp nâng cao hiệu quả việc sử dụng bản đồ tư duy vào dạy học môn Địa lí 8 ở Trường THCS Lê Lợi”.
2. Phương pháp nghiên cứu:
2.1. Phân tích hệ thống
2.2. Phương pháp phân tích và tổng hợp lí thuyết.
2.3. Phương pháp quan sát.
2.4. Phương pháp thống kê
2.5. Phương pháp đàm thoại.
2.6. Phương pháp nghiên cứu sản phẩm hoạt động sư phạm.