Trong xu hường vận động tích cực, mạnh mẽ của vh Vn sau 1975, Thanh thào thuộc số ít nhà thơ có nhiều nỗ lực trong việc cách tân thơ táo bạo và đầy tâm huyến. Ra đời trong hoàn cảnh đó, Đàn ghi ta của lor ca là một thi phẩm thành công, kết tinh nhiều nỗ lực tìm tòi sáng tạo của thơ thanh thảo theo hướng hđh. Bài thơ đã khắc họa ..
Đàn ghita của lorca ko chỉ là nhạc cụ thân thiết, là tình yêu của thi sĩ dàng cho âm nhac mà còn là định mệnh: Khi tôi chết hãy chôn tôi với cây đàn. Hơn cả định mệnh nhà thơ thanh thảo cảm nhận nó là tâm hồn, là linh hồn của thi sĩ lorca.
Chỉ qua mấy nét chấm phá ban đầu, Hình ảnh Lorca ngay lập tức gợi đucợ ht lorca trên cái nền đặc trung của vh tbn.
Những tiếng đàn bọt nước… trên yên ngữa mỏi mòn
Hình tượng lorca được tái hiện , lorca là người nghệ sĩ tự do, chiến đầu vì chính nghĩa nhưng trong hoàn cảnh nào ông vẫn là người đơn độc. Nghệ thuật ẩn dụ chuyến đồi cảm giác đã giới thiệu người nghệ sĩ chơi đàn ghita đồng thời dự báo trước số phận của loeca, tuy cuộc đời rất đẹp m hưng mà rất mong manh. Hình ảnh hoán dụ “ áo choàng gay gat91 đỏ” là hình ảnh những người dũng sĩ đấu bò tập trung sự chú ý bởi cái màu gay gắt đỏ nói lên khát vọng muốn cách tân nền nghệ thuật già nua, khát vọng dân của của chế độ độc tài tbn. Chuỗi hòa âm lilali.. mô phỏng tiếng đàn còn là tên của loài hoa tương trưng cho xứ sở này tạo nên âm hưởng chung cho cả bài thơ. Hình ảnh đi lang thang về miền đơn độc trên yên ngữa mỏi mòn gợi sự liên tưởng dù trong bất kì hoàn cành nào thì người nghệ sĩ tự do vẫn chiến đấu vì công lí. Lorca bao giờ cũng đấu tranh cho khát vọng cao đẹp của mình.
Với các chọn lọc ngôn từ, hình ảnh, đoạn thơ gợi lên nền vh tbn với khúc tiền tấu của bản độc tấu ghita. Trong đó, nhà thơ đã giới thiệu được hình tượng lorca – một người nghệ sĩ đơn độc đấu tranh bần bỉ cho những khát vọng cao đẹp.
Thanh thảo đã tái hiện giây phút bi phẫn nhất trong cuộc đời lorca thật ngắn gọn và đặc sắc:
…
Nhà thơ mở ra một không gian nghệ thuật của đất nướcTBN . giả sự dụng hình ảnh đối lập: hát nghê ngao- bỗng kinh hoàng làm người đọc liên tưởng đến người nghệ sĩ tự do đang bay bổng giới giai điệu của tiếng đàn, với những khát vọng lớn lao thìu cài chết bỗng xuất hiện. Cái chết thật quá bất ngờ ko chỉ đối với lorca mà còn đối với cả đn tbn. Đây là một tổn thất lớn của nd tbn, sự việc xảy ra quá nhanh, quá phũ phàng. Hoán dụ “ áo choàng bê bết đỏ” là sự thất bại của người võ sĩ đấu bò cũng chính là cái chết đầy bi phẫn của lorca. Nò đã cắt dứt chăng đường đấu tranh của cho nền nệh thuật dân tộc và tự o dân chủ, hình ảnh trên gợi sự căm phẫn đối với tội ác tàn bạ của bọn độc tài thân phát xít. Khi điệu và bãi bắn hình ảnh lorca mới trực tiếp xuất hiện. phản ừng cùa chàng “ chàng đi như người mộng du” là nỗi xót xa ngàn đời trước tình thế không thể tự vệ của những người nghệ sĩ khi bị điệu về bãi bắn. hình ảnh so sánh tư thế của lora như người mông du thể hiện lorca đã biết trước sự việc. lorca đã chấp nahn65 đấu tranh thì chắc chắn sẽ đi đến kết cục dù kết ccuc5 quá bất ngờ nhưng lorca vẫn ung dung. Qua đó, ta thấy sự hinh sinh của lorca là cao cả.
Thanh thảo đã có những cảm nhận riêng về tiếng đàn ghita với những màu sắc khác nhau:
Bút pháp tượng trưng siêu thực của thanh thảo đã gợi lên sự liên tưởng đa chiều. mỗi tiếng đàn là 1 nỗi niềm riêng. Nghệ thuật điệp ngữ “Tiếng ghi ta” được lặp đi lặp lại bốn lần và biến hoá linh hoạt, thay màu chuyển gam, biến ảo mang nhiều xúc cảm diễn tả tiềng ghi ta ko còn nguyên vẹn. Nghệ thuật chuyển đổi cảm giác càng làm đoạn thơ mang nhiều màu sắc của tình cảm. Khi thì tiếng ghi ta nâu: thính giác biến thành thị giác “màu nâu”. Đó là màu của cây đàn, của ý nghĩ, màu của đất đai. Màu của suy tư về người yêu với bầu trời cao rộng trong đó có cô gái Ana Maria đáng yêu thủy chung chờ đợi. - “Tiếng ghi ta lá xanh”: màu xanh sắc lá gợi ngợi ca cuộc đời và tuổi thanh xuân tươi đẹp của người nghệ sĩ đa tài. Hai từ “biết mấy” - Thanh Thảo đã thốt lên sự nuối tiếc , ngậm ngùi trước hành trình dang dở của cách tân nghệ thuật. Vẫn bằng nghệ thuật