Ngaìy soaûn :
CHÆÅNG I : CÀN BÁÛC HAI, CÀN BÁÛC BA
Tiãút 1 : CÀN BÁÛC HAI

A. MUÛC TIÃU :
- Hoüc sinh nàõm âæåüc âënh nghéa, kyï hiãûu vãö càn báûc hai säú hoüc cuía säú khäng ám.
- Biãút âæåüc liãn hãû cuía pheïp khai phæång våïi quan hãû thæï tæû vaì duìng liãn hãû naìy âãø so saïnh caïc säú.
- HS coï thaïi âäü hoüc nghiãm tuïc.
B. PHÆÅNG PHAÏP : Nãu vaì giaíi quyãút váún âãö.
C. CHUÁØN BË CUÍA GV VAÌ HS:
- GV : Baíng phuû, maïy tênh boí tuïi
- HS : Än táûp khaïi niãûm vãö càn báûc hai (Toaïn 7)
Baíng phuû nhoïm, maïy tênh boí tuïi.
D. TIÃÚN TRÇNH DAÛY HOÜC :
I. ÄØn âënh täø chæïc.
II. Baìi cuî : Giaïo viãn giåïi thiãûu chæång trçnh män Âaûi Säú vaì chæång I (5 phuït)
+ Chæång I : Càn báûc hai, càn báûc ba


+ Chæång II : Haìm säú báûc nháút


+ Chæång III : Hãû hai phæång trçnh báûc nháút hai áøn.


+ Chæång IV : Haìm säú y = ax2


Phæång trçnh báûc hai mäüt áøn


- GV nãu yãu cáöu vãö saïch våí, duûng cuû hoüc táûp vaì phæång phaïp hoüc táûp bäü män Toaïn.
- HS ghi laûi caïc yãu cáöu cuía GV âãø thæûc hiãûn

- GV giåïi thiãûu chæång I


ÅÍ låïp 7 chuïng ta âaî biãút khai niãûm vãö càn báûc hai. Trong chæång I, ta seî âi sáu nghiãn cæïu caïc tênh cháút, caïc pheïp biãún âäøi cuía càn báûc hai. Âæåüc giåïi thiãûu vãö caïch tçm càn báûc hai, càn báûc ba.
- HS nghe GV giåïi thiãûu näüi dung chæång I âaûi säú vaì måí muûc luûc trang 129 SGK âãø theo doîi.

- Näüi dung baìi häm nay laì : "Càn báûc hai"


III. Baìi måïi :
Hoüat âäüng cuía giaïo viãn vaì hoüc sinh
Näüi dung kiãún thæïc

Hoaût âäüng 1
I. CÀN BÁÛC HAI SÄÚ HOÜC (13 phuït)

- GV: Haîy nãu âënh nghéa càn báûc hai cuía mäüt säú a khäng ám.
Càn báûc hai cuía mäüt säú a khäng ám laì säú x sao cho x2 = a.

- Våïi säú a dæång, coï máúy càn báûc hai ? Cho vê duû
- Våïi säú a dæång coï âuïng hai càn báûc hai laì hai säú âäúi nhau laì
vaì -


- Haîy viãút dæåïi daûng kyï hiãûu
Vê duû : Càn báûc hai cuía 4 laì 2 vaì 2

- Nãúu a = 0, säú 0 coï máúy càn báûc hai ?

= 2; -
= -2


- Våïi a = 0, säú 0 coï mäüt càn báûc hai laì 0



= 0

- Taûi sao säú ám khäng coï càn báûc hai ?
- Säú ám khäng coï càn báûc hai vç bçnh phæång moüi säú âãöu khäng ám.

- GV yãu cáöu HS laìm (?1)


GV nãu yãu cáöu HS giaíi thêch mäüt vê duû: Taûi sao 3 vaì -3 laì càn báûc hai cuía 9
Càn báûc hai cuía 9 laì 3 vaì -3
Càn báûc hai cuía
laì
vaì -



Càn báûc hai cuía 0,25 laì 0,5 vaì -0,5


Càn báûc hai cuía 2 laì
vaì -


- GV giåïi thiãûu âënh nghéa càn báûc hai säú hoüc cuía säú a (våïi a(0) nhæ SGK


GV âæa âënh nghéa, chuï yï vaì caïch viãút lãn baíng phuû âãø khàõc sáu cho HS hai chiãöu cuía âënh nghéa


(



- GV yãu cáöu HS laìm (? 2) cáu a, HS xem giaíi máùu SGK cáu b, mäüt HS âoüc,GV ghi laûi
b.
= 8 vç 8 (0 vaì 82 = 64
Hai HS lãn baíng laìm

Cáu c vaì d, hai HS lãn baíng laìm
c.
= 9 vç 9 (0 vaì 92 = 81
d.
= 1,1 vç 1,1 (0 vaì 1,12= 1,21

- GV giåïi thiãûu pheïp tênh toaïn tçm càn báûc hai säú hoüc cuía säú khäng ám goüi laì pheïp khai phæång.


Váûy pheïp khai phæång laì pheïp toaïn ngæåüc cuía pheïp toaïn naìo ?
Pheïp khai phæång laì pheïp toaïn ngæåüc cuía pheïp bçnh phæång


- Âãø khai phæång mäüt säú ta coï thãø duìng maïy tênh boí tuïi hoàûc baíng säú.

- GV yãu cáöu HS laìm (?3)
- HS laìm (?3), traí låìi miãûng :


Càn báûc hai cuía 64 laì 8 vaì -8


Càn báûc hai cuía 81 laì 9 vaì -9


Càn báûc hai cuía 1,21 laì 1,1 vaì -1,1

- GV cho HS laìm baìi 6 trang 4 SBT


Tçm nhæîng khàóng âënh âuïng trong caïc khàóng âënh sau
HS traí låìi


a. Càn báûc hai cuía 0,36 laì 0,6
a. sai

b. Càn báûc hai cuía 0,36 laì 0,06
b. sai

c.
= 0,6
c. âuïng

d. càn báûc 2 cuía 0,36 laì 0,6 vaì -0,6
d. âuïng

e.
= ( 0,6
e. âuïng

Hoaût âäüng 2
SO SAÏNH CAÏC CÀN BÁÛC HAI SÄÚ HOÜC. (12phuït)

GV: cho a,b ( 0
Nãúu a>b thç
so våïi
nhæ thãú naìo
HS: cho a,b ( 0
Nãúu a
GV: ta coï thãø chæïng minh âiãöu ngæåüc laûi:


Våïi a,b( nãúu
<
thç a

Tæì âoï ta coï âënh lyï sau.


GV: âæa âënh lyï trang 5 SGK lãn maìn hçnh


GV: cho hoüc sinh âoüc vê duû 2 SGK


- GV: yãu cáöu hoüc sinh laìm ( ?4)
so saïnh


a. 4 vaì

a. 16>15 =>
>
=> 4 >


b.
vaì 3
b. 11> 9 =>
>
=>
> 3

- GV: yãu cáöu hoüc sinh âoüc vê duû 3 vaì giaíi BT SGK sau âoï (?5) âãø cuíng cäú


Tçm säú x khäng ám biãútTçm säú x khäng ám biãút.
a.
> 1
b.
< 3


a.
>1=>
>1 >
( x >1
b.
<3 =>
<



Våïi x (0 coï
<
( x <9


Váûy 0
x <9

IV. Cuíng cäú : (12 phuït)
Baìi 1 : Trong caïc säú sau, nhæîng säú naìo coï càn báûc hai ?
3;
; 1,2;
; -4; 0 -


Nhæîng säú coï càn báûc hai laì :
3;
; 1,2;
; 0

Baìi 3 tr 6 SGK


(Âãö baìi âæa lãn baíng phuû)


a. x2 = 2


GV hæåïng dáùn : x2 = 2
a. x2 = 2 => x1,2 ( ( 1,414
b. x2 = 3 => x1,2 ( ( 1,732
c. x2 = 3,5 => x1,2 ( ( 1,871
d. x2 = 4,12 => x1,2 ( ( 2,030
Giaíi : Diãûn têch hçnh chæî nháût laì :
3,5.14=49 (m2)

=> x laì caïc càn báûc hai cuía 2


b. x2 = 3


c. x2 = 3,5


d. x2 = 4,12


Baìi 5 tr 7 SGK



Goüi caûnh hçnh vuäng laì x (m)


ÂK : x >0


Ta coï x2 = 49 ( x = (7


x>0 nãn x =7 nháûn âæåüc


Váûy caûnh hçnh vuäng laì 7m

V. Hæåïng dáùn vãö nhaì (3 phuït)
- Nàõm væîng âënh nghéa càn báûc hai säú hoüc cuía a (0, phán biãût våïi càn báûc hai cuía säú a khäng ám, biãút caïch viãút âënh nghéa theo kyï hiãûu.



- Nàõm væîng âënh lyï so saïnh caïc càn báûc hai säú hoüc, hiãu caïc vê duû aïp duûng.
- Baìi táûp vãö nhaì säú 1, 2, 4 tr 6, 7 SGK
Säú 1, 4, 7 tr 3, 4 SBT
Än âënh lyï Pytago vaì quy tàõc tênh giaï trë tuyãût âäúi cuía mäüt säú.
Âoüc træåïc baìi måïi.

Ngaìy soaûn :
Tiãút 2 : CÀN THÆÏC BÁÛC HAI
VAÌ HÀÒNG ÂÀÓNG THÆÏC

A. MUÛC TIÃU :
- HS biãút caïch tçm âiãöu kiãûn xaïc âënh (hay âiãöu kiãûn coï nghéa) cuía
vaì coï kyî nàng thæûc hiãûn âiãöu âoï khi biãøu thæïc A khäng phæïc taûp (báûc nháút, phán thæïc maì tæí hoàûc máùu laì báûc nháút coìn máùu hay tæí coìn laûi laì hàòng säú, báûc hai daûng a2 + m hay -(a2+m) khi m dæång).
- Biãút caïch chæïng minh âënh lyï
=
vaì biãút váûn duûng hàòng âàóng thæïc
=
âãø ruït goün biãøu thæïc.
B. PHÆÅNG PHAÏP : Nãu vaì giaíi quyãút váún âãö
C. CHUÁØN BË CUÍA GV VAÌ HS:
- GV : Baíng phuû, ghi baìi táûp, chuï yï
- HS : Än táûp âënh lyï Pytago, quy tàõc tênh giaï trë tuyãût âäúi cuía mäüt säú.
D. TIÃÚN TRÇNH DAÛY HOÜC :
I. Äøn âënh täø chæïc
II. Baìi cuî : (7phuït)
GV nãu yãu cáöu kiãøm tra


HS1: Âënh nghéa càn báûc hai säú hoüc cuía a. viãút dæåïi daûng kê hiãûu.


- Caïc khàóng âënh sau âuïng hay sai ?


a. Càn báûc hai cuía 64 laì 8 vaì -8
a. Â

b.
= (8
b. S

c.
= 3
c. Â

d.
<5 => x <25
d. S(0


HS2: - Phaït biãøu vaì viãút âënh lyï so saïnh caïc càn báûc hai säú hoüc (GV giaíi thêch baìi táûp 9 tr4 SBT laì caïch chæïng minh âënh lyï)


- Chæîa baìi säú 4 tr 7 SGK


Tçm säú x khäng ám, biãút :


a.
= 15
a)
= 15 ( x= 152 = 225

b. 2
= 14
b)2
= 14 (
( x = 49

c.
<

c.
<
( x < 2; x ( 0 nãn 0( x < 2

d.
<4
GV âàût váún âãö vaìo baìi.
Måí räüng càn báûc hai cuía mäüt säú khäng ám, ta coï càn thæïc báûc hai
d.
<4 ( 2x < 16
( x < 8; x (0 nãn o( x <8




III. Baìi måïi
Hoüat âäüng cuía giaïo viãn vaì hoüc sinh
Näüi dung kiãún thæïc

Hoaût âäüng 1
1. CÀN THÆÏC BÁÛC HAI (12 phuït)

GV: yãu cáöu HS âoüc vaì traí låìi ( ? 1)
(?1)

- Vç sao AB =

Trong tam giaïc vuäng ABC


AB2 + BC2 = AC2 (âënh lyï Pytago)


AB2 + x2 = 52


=> AB2 = 25-x2


=> AB =
(vç AB>0)

GV giåïi thiãûu
laì càn thæïc báûc hai cuía 25-x2, coìn 25-x2 laì biãøu thæïc láúy càn hay biãøu thæïc dæåïi dáúu càn


GV yãu cáöu mäüt HS âoüc "mäüt caïch täøng quaït" (3 doìng chæî in nghiãng tr 8 SGK)



chè xaïc âënh âæåüc nãúu a ( 0


Váûy
xaïc âënh (hay coï nghéa) khi A láúy caïc giaï trë khäng ám.

xaïc âënh ( A (0


GV cho HS âoüc vê duû 1 SGK


GV hoíi thãm : Nãúu x =0, x = 3 thç
láúy giaï trë naìo ?
Nãúu x = 0 thç
=
= 0
Nãúu x = 3 thç
=
= 3

Nãúu x = -1 thç sao ?
Nãúu x = -1 thç
khäng coï nghéa

GV cho HS laìm ( ? 2)


Våïi giaï trë naìo cuía x thç
xaïc âënh

xaïc âënh khi


5-2x(0 ( 5(2x ( x
2,5

GV yãu cáöu HS laìm baìi táûp 6 tr10 SGK


Våïi giaï trë naìo cuía a thç mäùi càn thæïc sau coï nghéa:


a.

a.
coï nghéa (
(0 ( a(0

b.

b.
coï nghéa ( -5a (0 ( a


c.

c.
coï nghéa ( 4 -a(0 ( a
4

d.

d.
coï nghéa ( 3a + 7 (0 ( a(-


Hoaût âäüng 2
2. HÀÒNG ÂÀÓNG THÆÏC
(18 phuït)

GV cho HS laìm (? 3)


(Âãö baìi âæa lãn baíng phuû


a
-2
-1
0
2
3

a2
4
1
0
4
9



2
1
0
2
3

GV yãu cáöu HS nháûn xeït baìi laìm cuía baûn, sau âoï nháûn xeït quan hãû giæîa
vaì a
Nãúu a<0 thç
= -a
Nãúu a(0 thç
= a

GV: Nhæ váûy khäng phaíi khi bçnh phæång mäüt säú räöi khai phæång kãút quaí âoï cuîng âæåüc säú ban âáöu

Ta coï âënh lyï
Våïi moüi säú a, ta coï
=


GV : Âãø chæïng minh càn báûc hai säú hoüc cuía a2 bàòng giaï trë tuyãût âäúi cuía a ta cáön chæïng minh nhæîng âiãöu kiãûn gç ?

=
ta cáön chæïng minh



Haîy chæïng minh tæìng âiãöu kiãûn
- Theo âënh nghéa giaï trë tuyãût âäúi cuía mäüt säú a(R, ta coï
(0 våïi moüi a.


- Nãúu a (0 thç
= a =>
2 = a2


Nãúu a<0 thç
= -a =>
2 = (-a)2 = a2


Váûy
2 = a2 våïi moüi a.

GV tråí laûi baìi laìm (?3) giaíi thêch :






















GV yãu cáöu HS âoüc vê duû 2, vê duû 3 vaì baìi giaíi SGK
Tênh
a.


GV vaì HS laìm baìi táûp 7 tr 10 SGK
b.



c. -



d. -0,4
= -0,4.0,4=-0,16

GV nãu "chuï yï" tr10 SGK
Chuï yï :



=
= A nãúu A(0



=
= -A nãúu A<0

GV giåïi thiãûu VD 4
VD4:

GV hæåïng dáùn HS
a. Ruït goün
våïi x (2



=
(vç x(2 nãn x-2 (0)


b.
=



Vç a<0 => a3 < 0 =>
= -a3


Váûy
= -a3 våïi a<0

GV yãu cáöu HS laìm baìi táûp (