CTST - Bài 1. Giới thiệu một số dụng cụ và hóa chất. Thuyết trình một vấn đề khoa học

- 0 / 0
(Tài liệu chưa được thẩm định)
Nguồn:
Người gửi: Lê Vũ Phương
Ngày gửi: 04h:14' 17-10-2024
Dung lượng: 934.0 KB
Số lượt tải: 63
Nguồn:
Người gửi: Lê Vũ Phương
Ngày gửi: 04h:14' 17-10-2024
Dung lượng: 934.0 KB
Số lượt tải: 63
Số lượt thích:
0 người
1
Phụ lục 3: Kế hoạch bài dạy
(Kèm theo Công văn số: 1608/SGDĐT-GDTrH-GDTX
ngày 29 /8/2024 của Sở Giáo dục và Đào tạo)
Ngày soạn: 01/9/2024
BÀI 1: Giới thiệu một số dụng cụ và hoá chất.
Thuyết trình một vấn đề khoa học
Môn học: KHTN - Lớp: 9
Thời gian thực hiện: 03 tiết
I. MỤC TIÊU
1. Kiến thức
Sau bài học này, HS sẽ:
- Nhận biết được một số dụng cụ và hóa chất sử dụng trong dạy học môn Khoa học
tự nhiên 9.
- Trình bày được các bước viết và trình bày báo cáo; làm được bài thuyết trình một
vấn đề khoa học.
2. Năng lực
Năng lực chung:
- Năng lực tự chủ và tự học: Chủ động, tích cực tìm hiểu và nhận biết được một số
dụng cụ và hoá chất sử dụng trong học tập môn Khoa học tự nhiên 9 qua đó biết cách sử
dụng, bảo quản dụng cụ, hoá chất sao cho an toàn, tiết kiệm.
- Năng lực giao tiếp và hợp tác: Sử dụng ngôn ngữ khoa học để gọi tên các dụng cụ,
hoá chất được sử dụng trong phòng thực hành; Hoạt động nhóm một cách hiệu quả theo
đúng yêu cầu của GV, đảm bảo các thành viên trong nhóm đều được tham gia và trình bày
ý kiến.
- Năng lực giải quyết vấn đề: Thảo luận với các thành viên trong nhóm nhằm trình
bày được các bước viết báo cáo khoa học; Thuyết trình được một vấn đề khoa học.
Năng lực đặc thù:
- Nhận thức khoa học tự nhiên:
+ Nhận biết được một số dụng cụ và hoá chất sử dụng trong học tập môn Khoa học
tự nhiên 9.
- Tìm hiểu tự nhiên:
+ Tìm hiểu một số hiện tượng trong tự nhiên để viết báo cáo khoa học liên quan.
- Vận dụng kiến thức, kĩ năng đã học:
+ Thiết kế được slides báo cáo một vấn đề khoa học và thuyết trình trước các bạn
trong lớp.
3. Phẩm chất
- Tham gia tích cực hoạt động nhóm phù hợp với khả năng của bản thân.
- Cẩn thận, trung thực và thực hiện các yêu cầu trong chủ đề bài học.
2
- Có niềm say mê, hứng thú với việc khám phá và học tập khoa học tự nhiên.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU:
1. Đối với giáo viên:
- SGK, SBT, SGV Khoa học tự nhiên 9, Kế hoạch bài dạy.
- Hình vẽ và đồ thị trong SGK: Hình ảnh thực hành thí nghiệm trong phòng thực
hành, hình ảnh một số dụng cụ sử dụng trong môn Khoa học tự nhiên 9, hình ảnh một số
hóa chất sử dụng trong môn Khoa học tự nhiên 9,…
- Máy chiếu, máy tính (nếu có).
2. Đối với học sinh:
- SGK, SBT Khoa học tự nhiên 9.
- Hình vẽ liên quan đến nội dung bài học và các dụng cụ học tập theo yêu cầu của
GV.
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG
a. Mục tiêu: Từ tham quan thực tế phòng thí nghiệm, giúp HS trả lời được câu hỏi
mở đầu trong SGK.
b. Nội dung: GV cho HS thảo luận theo nhóm, phát biểu ý kiến của bản thân, từ đó
định hướng HS vào nội dung của bài học.
c. Sản phẩm học tập: HS nêu được cách để lựa chọn được dụng cụ, hóa chất phù
hợp để thực hiện thành công thí nghiệm và những yêu cầu khi viết, trình bày một vấn đề
khoa học.
d. Tổ chức thực hiện:
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV chiếu một số hình ảnh thực hành thí nghiệm trong phòng thực hành hoặc trực
tiếp tham quan thực tế phòng thực hành.
- GV giới thiệu: Phòng thực hành ở trường phổ thông thường được sử dụng để làm
các thí nghiệm thuộc lĩnh vực khoa học tự nhiên.
- GV nêu câu hỏi: Trong môn Khoa học tự nhiên 9 có những dụng cụ và hóa chất
nào cần dùng cho các thí nghiệm? Để giới thiệu một vấn đề khoa học cần phải làm bài
báo cáo, thuyết trình. Các bước viết, trình bày báo cáo và làm bài thuyết trình một vấn đề
khoa học như thế nào?
Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS thảo luận, dự đoán, đưa ra các câu hỏi và câu trả lời.
3
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận
- GV mời 1 – 2 bạn ngẫu nhiên đứng dậy trình bày suy nghĩ của mình.
Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập
- GV không chốt đáp án mà dựa trên câu trả lời của HS để dẫn dắt vào bài mới: Bài
học ngày hôm nay sẽ giúp các em trả lời được những câu hỏi đó - Bài 1: Giới thiệu một
số dụng cụ và hóa chất. Thuyết trình một vấn đề khoa học.
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
Hoạt động 1. Giới thiệu một số dụng cụ thực hành thí nghiệm trong môn Khoa
học tự nhiên 9
a. Mục tiêu: HS nêu được một số dụng cụ thực hành, thí nghiệm sử dụng trong môn
Khoa học tự nhiên 9.
b. Nội dung: GV hướng dẫn HS thực hiện theo các hoạt động trong SGK để tìm
hiểu về một số dụng cụ thí nghiệm và cách sử dụng.
c. Sản phẩm: HS liệt kê được các dụng cụ sử dụng trong học tập môn Khoa học tự
nhiên 9 và nêu được một số công dụng của chúng.
d. Tổ chức thực hiện:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS
DỰ KIẾN SẢN PHẨM
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
I. MỘT SỐ DỤNG CỤ, HÓA
- GV chiếu hình ảnh một số dụng cụ sử dụng trong CHẤT
môn Khoa học tự nhiên 9 (hình 1.1) cho HS quan sát. 1. Giới thiệu một số dụng cụ
thực hành thí nghiệm trong
môn Khoa học tự nhiên 9
- Tiêu bản nhiễm sắc thể người
được sử dụng thực hành cho chủ
để vật sống; các dụng cụ quang
học sử dụng thực hành cho chủ
- GV yêu cầu HS thảo luận theo nhóm đôi và trả lời
đề năng lượng.
nội dung Thảo luận 1 (SGK – tr6)
Hãy cho biết những dụng cụ ở Hình 1.1 được sử
dụng để hỗ trợ học tập lĩnh vực nào trong môn Khoa
học tự nhiên 9.
- Sau khi HS trả lời, GV kết luận và nêu một số dụng
cụ thực hành, thí nghiệm trong môn Khoa học tự
nhiên 9.
Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS đọc thông tin SGK, chăm chú nghe GV giảng
bài, thảo luận trả lời các câu hỏi mà GV đưa ra.
- GV theo dõi và động viên, khích lệ HS đưa ra câu
trả lời.
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận
- GV mời đại diện HS trả lời, đưa ra ý kiến của bản
thân về các nội dung:
*Trả lời Thảo luận 1 (SGK – tr6)
4
Tên hình
Lĩnh vực
Tiêu bản NST người Vật sống
Lăng kính
Năng lượng và sự biến đổi
Thấu kính hội tụ
Năng lượng và sự biến đổi
Thấu kính phân kì
Năng lượng và sự biến đổi
- GV mời HS khác nhận xét, bổ sung.
Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học
tập
- GV đánh giá, nhận xét, tổng kết về nội dung Giới
thiệu một số dụng cụ thực hành thí nghiệm trong môn
Khoa học tự nhiên 9 và chuyển sang nội dung Giới
thiệu một số hóa chất sử dụng trong môn Khoa học
tự nhiên 9.
Hoạt động 2. Giới thiệu một số hóa chất sử dụng trong môn Khoa học tự nhiên
9
a. Mục tiêu: HS nêu được một số hóa chất sử dụng trong môn Khoa học tự nhiên 9.
b. Nội dung: GV hướng dẫn HS thực hiện theo các hoạt động trong SGK để tìm
hiểu về một số hóa chất và cách sử dụng, bảo quản.
c. Sản phẩm: HS liệt kê được các hóa chất sử dụng trong môn Khoa học tự nhiên 9
và nêu được cách sử dụng, bảo quản chúng.
d. Tổ chức thực hiện:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS
DỰ KIẾN SẢN PHẨM
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
2. Giới thiệu một số hóa chất
- GV chiếu hình ảnh một số hóa chất sử dụng trong sử dụng trong môn Khoa học
môn Khoa học tự nhiên 9 (hình 1.2) cho HS quan sát. tự nhiên
- Hóa chất trong phòng thực
hành được bảo quản, sử dụng
tùy theo tính chất và mục đích
khác nhau.
- GV yêu cầu HS thảo luận theo nhóm đôi và trả lời
nội dung Thảo luận 2 (SGK – tr7)
Trong số các hợp chất được chỉ ra ở Hình 1.2, em
hãy cho biết những hóa chất nào thường gặp trong tự
nhiên, những hóa chất nào thường sử dụng trong sản
5
xuất bánh, kẹo.
- Sau khi HS trả lời, GV kết luận về nội dung một số
hóa chất sử dụng trong môn Khoa học tự nhiên 9.
Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS đọc thông tin SGK, chăm chú nghe GV giảng
bài, thảo luận trả lời các câu hỏi mà GV đưa ra.
- GV theo dõi và động viên, khích lệ HS đưa ra câu
trả lời.
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận
- GV mời đại diện HS trả lời, đưa ra ý kiến của bản
thân về các nội dung:
*Trả lời Thảo luận 2 (SGK – tr7)
- Hóa chất thường gặp trong tự nhiên: đá vôi, vôi
sống.
- Hóa chất thường sử dụng trong sản xuất bánh, kẹo:
Glucose, saccharose.
- GV mời HS khác nhận xét, bổ sung.
Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học
tập
- GV đánh giá, nhận xét, tổng kết về nội dung Giới
thiệu một số hóa chất sử dụng trong môn Khoa học
tự nhiên 9 và chuyển sang nội dung Mô tả các bước
viết báo cáo.
Hoạt động 3. Tìm hiểu các bước viết báo cáo
a. Mục tiêu: HS trình bày được một vấn đề khoa học bằng một văn bản báo cáo
khoa học.
b. Nội dung: GV hướng dẫn HS thực hiện theo các hoạt động trong SGK để tìm
hiểu các bước viết báo cáo.
c. Sản phẩm:
- Từ kết quả thực hiện, HS biết cách trình bày một vấn đề khoa học bằng một văn
bản báo cáo khoa học.
- Hoàn thành phiếu học tập.
PHIẾU HỌC TẬP
Câu 1. Cấu trúc một báo cáo khoa học thường gồm những phần nào?
Câu 2. Trong quá trình nghiên cứu, giả thuyết khoa học được xây dựng nhằm mục
đích gì?
Câu 3. Theo em, mục kết quả và thảo luận có ý nghĩa gì trong bài báo cáo khoa
học?
Câu 4. Vì sao phần kết luận báo cáo phải chỉ rõ có đạt được mục tiêu nghiên cứu
hay không?
d. Tổ chức thực hiện:
6
HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV chia lớp thành 4 nhóm.
- GV phát phiếu học tập cho các nhóm và yêu cầu các
nhóm thảo luận và trả lời.
- GV chiếu cấu trúc bài báo cáo khoa học cho HS
tham khảo:
- Sau khi HS báo cáo kết quả, HS kết luận về nội
dung mô tả các bước viết báo cáo.
- Để củng cố kiến thức vừa học, GV yêu cầu HS thảo
luận theo nhóm đôi và trả lời nội dung Luyện tập
(SGK – tr8)
Em hãy viết một báo cáo khoa học tìm hiểu tốc độ
phản ứng phụ thuộc vào diện tích tiếp xúc của các
chất.
Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS đọc thông tin SGK, thảo luận trả lời các phiếu
học tập mà GV đưa ra.
DỰ KIẾN SẢN PHẨM
II. VIẾT BÁO CÁO VÀ
THUYẾT TRÌNH MỘT VẤN
ĐỀ KHOA HỌC
1. Mô tả các bước viết báo cáo
- Báo cáo khoa học là một văn
bản trình bày rõ ràng, đầy đủ,
chi tiết quá trình nghiên cứu một
vấn đề khoa học.
- Cấu trúc bài báo cáo khoa học:
1. Tiêu đề
2. Mục tiêu
3. Giả thuyết khoa học
4. Thiết bị và vật liệu
5. Phương pháp thực tiễn
6. Kết quả và thảo luận
7. Kết luận
7
- GV theo dõi và động viên, khích lệ HS đưa ra câu
trả lời.
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận
- GV mời đại diện HS trả lời, đưa ra ý kiến của bản
thân về các nội dung:
*Trả lời Phiếu học tập
(Đính kèm phía dưới hoạt động)
*Trả lời Luyện tập (SGK – tr8)
(HS thảo luận và tiến hành trình bày ra giấy)
- GV mời HS khác nhận xét, bổ sung.
Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học
tập
- GV đánh giá, nhận xét, tổng kết về nội dung Mô tả
các bước viết báo cáo và chuyển sang nội dung Thiết
kế bài thuyết trình một vấn đề khoa học.
TRẢ LỜI PHIẾU HỌC TẬP
Câu 1.
- Cấu trúc bài báo cáo khoa học thường gồm 7 phần chính
1. Tiêu đề
2. Mục tiêu
3. Giả thuyết khoa học
4. Thiết bị và vật liệu
5. Phương pháp thực tiễn
6. Kết quả và thảo luận
7. Kết luận
Câu 2.
- Trong quá trình nghiên cứu, giả thuyết khoa học được xây dựng dựa trên hiểu biết của
mình và qua phân tích kết quả quan sát nhằm đưa ra những dự đoán ban đầu cho việc
nghiên cứu.
Câu 3.
- Kết quả trong thí nghiệm sẽ trình bày ở mục các kết quả đạt được của nghiên cứu, còn
nội dung thảo luận sẽ giải thích được ý nghĩa của kết quả và gợi ý cho các vấn đề cần
tìm hiểu khác nhau.
Câu 4.
- Chúng ta cần trình bày ngắn gọn những gì đã làm được trong nghiên cứu nhằm giúp
người đọc biết được người nghiên cứu đã thực hiện như thế nào và đạt được kết quả gì,
có giống như mục tiêu đề ra hay không (hoặc nêu được những vấn đề còn tồn tại cần
nghiên cứu tiếp, ...).
Hoạt động 4. Tìm hiểu về thiết kế thuyết trình một vấn đề khoa học
a. Mục tiêu: HS trình bày cấu trúc một bài thuyết trình về một vấn đề khoa học.
8
b. Nội dung: GV hướng dẫn HS thực hiện theo các hoạt động trong SGK để tìm
hiểu cấu trúc một bài thuyết trình một vấn đề khoa học.
c. Sản phẩm: Từ kết quả thực hiện, HS rút ra được các bước thực hiện một bài
thuyết trình sao cho lôi cuốn, hấp dẫn.
d. Tổ chức thực hiện:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS
DỰ KIẾN SẢN PHẨM
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
2. Thiết kế bài thuyết trình
- GV đặt vấn đề: Sau khi hoàn thiện các nội dung cần một vấn đề khoa học
thiết cho một báo cáo, thiết kế bài thuyết trình là - Để việc thuyết trình một vấn đề
bước trình bày để mọi người hiểu rõ hơn về công khoa học có chất lượng tốt,
việc đã thực hiện trong báo cáo.
chúng ta cần chuẩn bị kĩ bài
- GV chiếu và giới thiệu về cấu trúc bài thuyết trình thuyết trình một cách ngắn gọn,
phản ánh đầy đủ thông tin những
cho HS:
điểm chính trong bài báo cáo.
- Cấu trúc bài thuyết trình vấn đề
khoa học:
1. Mở đầu
2. Nội dung
3. Kết luận
- GV yêu cầu HS thảo luận và trả lời nội dung Thảo
luận 7 (SGK – tr8)
Em cần chuẩn bị gì để thuyết trình một vấn đề khoa
học?
- GV yêu cầu HS đọc nội dung Chú ý (SGK – tr9)
để tìm hiểu về cách thuyết trình bằng poster.
- Sau khi HS trả lời, GV kết luận về nội dung thiết kế
bài thuyết trình một vấn đề khoa học.
Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS đọc thông tin SGK, thảo luận trả lời các câu hỏi
mà GV đưa ra.
- GV theo dõi và động viên, khích lệ HS đưa ra câu
trả lời.
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận
9
- GV mời đại diện HS trả lời, đưa ra ý kiến của bản
thân về các nội dung:
*Trả lời Thảo luận 7 (SGK – tr8)
- Để thuyết trình một vấn đề khoa học, em cần chuẩn
bị một bài báo cáo để có thể giúp người nghe hiểu
thông tin và tiện theo dõi quá trình báo cáo.
- GV mời HS khác nhận xét, bổ sung.
Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học
tập
- GV đánh giá, nhận xét, tổng kết về nội dung Thiết
kế bài thuyết trình một vấn đề khoa học và chuyển
sang nội dung Luyện tập.
C. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP
a. Mục tiêu: HS sử dụng kiến thức về một số dụng cụ, hóa chất và thuyết trình một
vấn đề khoa học để trả lời câu hỏi.
b. Nội dung: GV trình chiếu câu hỏi, HS suy nghĩ, thảo luận và trả lời.
c. Sản phẩm học tập: HS đưa ra được các đáp án đúng.
d. Tổ chức thực hiện:
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV trình chiếu lần lượt các câu hỏi trắc nghiệm:
Khoanh tròn vào câu trả lời đúng:
Câu 1: Đây là dụng cụ gì?
A. Lăng kính.
B. Gương phẳng.
C. Thấu kính hội tụ.
D. Thấu kính phân kì.
Câu 2: Cấu trúc bài báo cáo khoa học thường không gồm phần nào?
A. Tiêu đề.
B. Phương pháp thực hiện.
C. Nội dung.
D. Kết quả và thảo luận.
Câu 3: Cấu trúc bài thuyết trình gồm mấy phần?
A. 3 phần.
10
B. 5 phần.
C. 7 phần.
D. 8 phần.
Câu 4: Nội dung “Liệt kê các thiết bị và vật liệu sử dụng trong nghiên cứu” thuộc
phần nào trong bài báo cáo khoa học?
A. Tiêu đề.
B. Mục tiêu.
C. Giả thuyết khoa học.
D. Thiết bị và vật liệu.
Câu 5: Trong quá trình thiết kế bài thuyết trình một vấn đề khoa học, chúng ta
không nên ưu tiên tóm tắt thông tin dưới dạng
A. sơ đồ.
B. văn bản.
C. đồ thị.
D. bảng số liệu.
Câu 6: Hóa chất trong hình có tên là gì?
A. Đá vôi.
B. Vôi sống.
C. Lưu huỳnh.
D. Sắt.
Câu 7: Đâu không phải là cách bảo quản quá chất trong phòng thí nghiệm?
A. Bảo quản trong chai hoặc lọ có nắp đậy.
B. Dán nhãn ghi thông tin về hóa chất.
C. Đựng trong các lọ tối màu với những hóa chất dễ bị phân hủy bởi ánh sáng.
D. Bảo quản hóa chất trong túi nilong.
Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS tiếp nhận câu hỏi, nhớ lại kiến thức đã học, tìm đáp án đúng.
Bước 3: HS báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận
- HS lần lượt đưa ra đáp án cho các bài tập:
Câu 1
Câu 2
Câu 3
Câu 4
Câu 5
Câu 6
Câu 7
A
C
C
D
B
A
D
Bước 4:
- GV đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập và chuyển sang nội dung vận
dụng.
D. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG
11
a. Mục tiêu: Sử dụng kiến thức vừa được tìm hiểu để trả lời các bài tập thực hành
và bài tập gắn với đời sống.
b. Nội dung: GV chiếu câu hỏi, yêu cầu HS suy nghĩ trả lời.
c. Sản phẩm học tập: HS vận dụng kiến thức đã học để giải các bài tập GV đưa ra.
d. Tổ chức thực hiện:
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV yêu cầu HS làm việc ở nhà theo nội dung sau đây:
+ Vận dụng (SGK – tr7): Vì sao hóa chất đựng trong chai, lọ, bao bì phải được
dán nhãn với đầy đủ thông tin?
+ Vận dụng (SGK – tr9): Sau khi hoàn thành báo cáo (ở phần Luyện tập trên), em
hãy thiết kế bài thuyết trình dưới dạng các slide trình chiếu trên máy tính và giới thiệu cho
các bạn trong lớp.
Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS tiếp nhận câu hỏi, nhớ lại kiến thức đã học và hoàn thành nội dung bài tập.
Bước 3: HS báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận
- HS trình bày sản phẩm học tập trước lớp vào tiết học tiếp theo.
Gợi ý trả lời:
*Trả lời Vận dụng (SGK – tr7)
Việc dán nhãn với đầy đủ thông tin trên các chai, lọ, bao bì nhằm giúp người sử
dụng biết rõ hơn về loại hoá chất đang sử dụng, các thông tin trên bao bì giúp họ biết
cách sử dụng và lưu ý bảo quản tránh gây ra những sự cố không đáng có.
*Trả lời Vận dụng (SGK – tr9)
(HS thuyết trình theo nội dung đã chuẩn bị)
Bước 4:
- GV đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập.
- GV nhận xét, đánh giá và kết thúc tiết học.
* HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ: hs về nhà thực hiện các nhiệm vụ như sau:
- Xem lại kiến thức đã học ở bài 1.
- Hoàn thành các bài tập trong Sách bài tập Khoa học tự nhiên 9.
- Xem trước nội dung Chủ đề 1: Năng lượng cơ học. Bài 2: Cơ năng.
Phụ lục 3: Kế hoạch bài dạy
(Kèm theo Công văn số: 1608/SGDĐT-GDTrH-GDTX
ngày 29 /8/2024 của Sở Giáo dục và Đào tạo)
Ngày soạn: 01/9/2024
BÀI 1: Giới thiệu một số dụng cụ và hoá chất.
Thuyết trình một vấn đề khoa học
Môn học: KHTN - Lớp: 9
Thời gian thực hiện: 03 tiết
I. MỤC TIÊU
1. Kiến thức
Sau bài học này, HS sẽ:
- Nhận biết được một số dụng cụ và hóa chất sử dụng trong dạy học môn Khoa học
tự nhiên 9.
- Trình bày được các bước viết và trình bày báo cáo; làm được bài thuyết trình một
vấn đề khoa học.
2. Năng lực
Năng lực chung:
- Năng lực tự chủ và tự học: Chủ động, tích cực tìm hiểu và nhận biết được một số
dụng cụ và hoá chất sử dụng trong học tập môn Khoa học tự nhiên 9 qua đó biết cách sử
dụng, bảo quản dụng cụ, hoá chất sao cho an toàn, tiết kiệm.
- Năng lực giao tiếp và hợp tác: Sử dụng ngôn ngữ khoa học để gọi tên các dụng cụ,
hoá chất được sử dụng trong phòng thực hành; Hoạt động nhóm một cách hiệu quả theo
đúng yêu cầu của GV, đảm bảo các thành viên trong nhóm đều được tham gia và trình bày
ý kiến.
- Năng lực giải quyết vấn đề: Thảo luận với các thành viên trong nhóm nhằm trình
bày được các bước viết báo cáo khoa học; Thuyết trình được một vấn đề khoa học.
Năng lực đặc thù:
- Nhận thức khoa học tự nhiên:
+ Nhận biết được một số dụng cụ và hoá chất sử dụng trong học tập môn Khoa học
tự nhiên 9.
- Tìm hiểu tự nhiên:
+ Tìm hiểu một số hiện tượng trong tự nhiên để viết báo cáo khoa học liên quan.
- Vận dụng kiến thức, kĩ năng đã học:
+ Thiết kế được slides báo cáo một vấn đề khoa học và thuyết trình trước các bạn
trong lớp.
3. Phẩm chất
- Tham gia tích cực hoạt động nhóm phù hợp với khả năng của bản thân.
- Cẩn thận, trung thực và thực hiện các yêu cầu trong chủ đề bài học.
2
- Có niềm say mê, hứng thú với việc khám phá và học tập khoa học tự nhiên.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU:
1. Đối với giáo viên:
- SGK, SBT, SGV Khoa học tự nhiên 9, Kế hoạch bài dạy.
- Hình vẽ và đồ thị trong SGK: Hình ảnh thực hành thí nghiệm trong phòng thực
hành, hình ảnh một số dụng cụ sử dụng trong môn Khoa học tự nhiên 9, hình ảnh một số
hóa chất sử dụng trong môn Khoa học tự nhiên 9,…
- Máy chiếu, máy tính (nếu có).
2. Đối với học sinh:
- SGK, SBT Khoa học tự nhiên 9.
- Hình vẽ liên quan đến nội dung bài học và các dụng cụ học tập theo yêu cầu của
GV.
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG
a. Mục tiêu: Từ tham quan thực tế phòng thí nghiệm, giúp HS trả lời được câu hỏi
mở đầu trong SGK.
b. Nội dung: GV cho HS thảo luận theo nhóm, phát biểu ý kiến của bản thân, từ đó
định hướng HS vào nội dung của bài học.
c. Sản phẩm học tập: HS nêu được cách để lựa chọn được dụng cụ, hóa chất phù
hợp để thực hiện thành công thí nghiệm và những yêu cầu khi viết, trình bày một vấn đề
khoa học.
d. Tổ chức thực hiện:
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV chiếu một số hình ảnh thực hành thí nghiệm trong phòng thực hành hoặc trực
tiếp tham quan thực tế phòng thực hành.
- GV giới thiệu: Phòng thực hành ở trường phổ thông thường được sử dụng để làm
các thí nghiệm thuộc lĩnh vực khoa học tự nhiên.
- GV nêu câu hỏi: Trong môn Khoa học tự nhiên 9 có những dụng cụ và hóa chất
nào cần dùng cho các thí nghiệm? Để giới thiệu một vấn đề khoa học cần phải làm bài
báo cáo, thuyết trình. Các bước viết, trình bày báo cáo và làm bài thuyết trình một vấn đề
khoa học như thế nào?
Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS thảo luận, dự đoán, đưa ra các câu hỏi và câu trả lời.
3
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận
- GV mời 1 – 2 bạn ngẫu nhiên đứng dậy trình bày suy nghĩ của mình.
Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập
- GV không chốt đáp án mà dựa trên câu trả lời của HS để dẫn dắt vào bài mới: Bài
học ngày hôm nay sẽ giúp các em trả lời được những câu hỏi đó - Bài 1: Giới thiệu một
số dụng cụ và hóa chất. Thuyết trình một vấn đề khoa học.
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
Hoạt động 1. Giới thiệu một số dụng cụ thực hành thí nghiệm trong môn Khoa
học tự nhiên 9
a. Mục tiêu: HS nêu được một số dụng cụ thực hành, thí nghiệm sử dụng trong môn
Khoa học tự nhiên 9.
b. Nội dung: GV hướng dẫn HS thực hiện theo các hoạt động trong SGK để tìm
hiểu về một số dụng cụ thí nghiệm và cách sử dụng.
c. Sản phẩm: HS liệt kê được các dụng cụ sử dụng trong học tập môn Khoa học tự
nhiên 9 và nêu được một số công dụng của chúng.
d. Tổ chức thực hiện:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS
DỰ KIẾN SẢN PHẨM
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
I. MỘT SỐ DỤNG CỤ, HÓA
- GV chiếu hình ảnh một số dụng cụ sử dụng trong CHẤT
môn Khoa học tự nhiên 9 (hình 1.1) cho HS quan sát. 1. Giới thiệu một số dụng cụ
thực hành thí nghiệm trong
môn Khoa học tự nhiên 9
- Tiêu bản nhiễm sắc thể người
được sử dụng thực hành cho chủ
để vật sống; các dụng cụ quang
học sử dụng thực hành cho chủ
- GV yêu cầu HS thảo luận theo nhóm đôi và trả lời
đề năng lượng.
nội dung Thảo luận 1 (SGK – tr6)
Hãy cho biết những dụng cụ ở Hình 1.1 được sử
dụng để hỗ trợ học tập lĩnh vực nào trong môn Khoa
học tự nhiên 9.
- Sau khi HS trả lời, GV kết luận và nêu một số dụng
cụ thực hành, thí nghiệm trong môn Khoa học tự
nhiên 9.
Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS đọc thông tin SGK, chăm chú nghe GV giảng
bài, thảo luận trả lời các câu hỏi mà GV đưa ra.
- GV theo dõi và động viên, khích lệ HS đưa ra câu
trả lời.
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận
- GV mời đại diện HS trả lời, đưa ra ý kiến của bản
thân về các nội dung:
*Trả lời Thảo luận 1 (SGK – tr6)
4
Tên hình
Lĩnh vực
Tiêu bản NST người Vật sống
Lăng kính
Năng lượng và sự biến đổi
Thấu kính hội tụ
Năng lượng và sự biến đổi
Thấu kính phân kì
Năng lượng và sự biến đổi
- GV mời HS khác nhận xét, bổ sung.
Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học
tập
- GV đánh giá, nhận xét, tổng kết về nội dung Giới
thiệu một số dụng cụ thực hành thí nghiệm trong môn
Khoa học tự nhiên 9 và chuyển sang nội dung Giới
thiệu một số hóa chất sử dụng trong môn Khoa học
tự nhiên 9.
Hoạt động 2. Giới thiệu một số hóa chất sử dụng trong môn Khoa học tự nhiên
9
a. Mục tiêu: HS nêu được một số hóa chất sử dụng trong môn Khoa học tự nhiên 9.
b. Nội dung: GV hướng dẫn HS thực hiện theo các hoạt động trong SGK để tìm
hiểu về một số hóa chất và cách sử dụng, bảo quản.
c. Sản phẩm: HS liệt kê được các hóa chất sử dụng trong môn Khoa học tự nhiên 9
và nêu được cách sử dụng, bảo quản chúng.
d. Tổ chức thực hiện:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS
DỰ KIẾN SẢN PHẨM
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
2. Giới thiệu một số hóa chất
- GV chiếu hình ảnh một số hóa chất sử dụng trong sử dụng trong môn Khoa học
môn Khoa học tự nhiên 9 (hình 1.2) cho HS quan sát. tự nhiên
- Hóa chất trong phòng thực
hành được bảo quản, sử dụng
tùy theo tính chất và mục đích
khác nhau.
- GV yêu cầu HS thảo luận theo nhóm đôi và trả lời
nội dung Thảo luận 2 (SGK – tr7)
Trong số các hợp chất được chỉ ra ở Hình 1.2, em
hãy cho biết những hóa chất nào thường gặp trong tự
nhiên, những hóa chất nào thường sử dụng trong sản
5
xuất bánh, kẹo.
- Sau khi HS trả lời, GV kết luận về nội dung một số
hóa chất sử dụng trong môn Khoa học tự nhiên 9.
Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS đọc thông tin SGK, chăm chú nghe GV giảng
bài, thảo luận trả lời các câu hỏi mà GV đưa ra.
- GV theo dõi và động viên, khích lệ HS đưa ra câu
trả lời.
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận
- GV mời đại diện HS trả lời, đưa ra ý kiến của bản
thân về các nội dung:
*Trả lời Thảo luận 2 (SGK – tr7)
- Hóa chất thường gặp trong tự nhiên: đá vôi, vôi
sống.
- Hóa chất thường sử dụng trong sản xuất bánh, kẹo:
Glucose, saccharose.
- GV mời HS khác nhận xét, bổ sung.
Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học
tập
- GV đánh giá, nhận xét, tổng kết về nội dung Giới
thiệu một số hóa chất sử dụng trong môn Khoa học
tự nhiên 9 và chuyển sang nội dung Mô tả các bước
viết báo cáo.
Hoạt động 3. Tìm hiểu các bước viết báo cáo
a. Mục tiêu: HS trình bày được một vấn đề khoa học bằng một văn bản báo cáo
khoa học.
b. Nội dung: GV hướng dẫn HS thực hiện theo các hoạt động trong SGK để tìm
hiểu các bước viết báo cáo.
c. Sản phẩm:
- Từ kết quả thực hiện, HS biết cách trình bày một vấn đề khoa học bằng một văn
bản báo cáo khoa học.
- Hoàn thành phiếu học tập.
PHIẾU HỌC TẬP
Câu 1. Cấu trúc một báo cáo khoa học thường gồm những phần nào?
Câu 2. Trong quá trình nghiên cứu, giả thuyết khoa học được xây dựng nhằm mục
đích gì?
Câu 3. Theo em, mục kết quả và thảo luận có ý nghĩa gì trong bài báo cáo khoa
học?
Câu 4. Vì sao phần kết luận báo cáo phải chỉ rõ có đạt được mục tiêu nghiên cứu
hay không?
d. Tổ chức thực hiện:
6
HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV chia lớp thành 4 nhóm.
- GV phát phiếu học tập cho các nhóm và yêu cầu các
nhóm thảo luận và trả lời.
- GV chiếu cấu trúc bài báo cáo khoa học cho HS
tham khảo:
- Sau khi HS báo cáo kết quả, HS kết luận về nội
dung mô tả các bước viết báo cáo.
- Để củng cố kiến thức vừa học, GV yêu cầu HS thảo
luận theo nhóm đôi và trả lời nội dung Luyện tập
(SGK – tr8)
Em hãy viết một báo cáo khoa học tìm hiểu tốc độ
phản ứng phụ thuộc vào diện tích tiếp xúc của các
chất.
Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS đọc thông tin SGK, thảo luận trả lời các phiếu
học tập mà GV đưa ra.
DỰ KIẾN SẢN PHẨM
II. VIẾT BÁO CÁO VÀ
THUYẾT TRÌNH MỘT VẤN
ĐỀ KHOA HỌC
1. Mô tả các bước viết báo cáo
- Báo cáo khoa học là một văn
bản trình bày rõ ràng, đầy đủ,
chi tiết quá trình nghiên cứu một
vấn đề khoa học.
- Cấu trúc bài báo cáo khoa học:
1. Tiêu đề
2. Mục tiêu
3. Giả thuyết khoa học
4. Thiết bị và vật liệu
5. Phương pháp thực tiễn
6. Kết quả và thảo luận
7. Kết luận
7
- GV theo dõi và động viên, khích lệ HS đưa ra câu
trả lời.
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận
- GV mời đại diện HS trả lời, đưa ra ý kiến của bản
thân về các nội dung:
*Trả lời Phiếu học tập
(Đính kèm phía dưới hoạt động)
*Trả lời Luyện tập (SGK – tr8)
(HS thảo luận và tiến hành trình bày ra giấy)
- GV mời HS khác nhận xét, bổ sung.
Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học
tập
- GV đánh giá, nhận xét, tổng kết về nội dung Mô tả
các bước viết báo cáo và chuyển sang nội dung Thiết
kế bài thuyết trình một vấn đề khoa học.
TRẢ LỜI PHIẾU HỌC TẬP
Câu 1.
- Cấu trúc bài báo cáo khoa học thường gồm 7 phần chính
1. Tiêu đề
2. Mục tiêu
3. Giả thuyết khoa học
4. Thiết bị và vật liệu
5. Phương pháp thực tiễn
6. Kết quả và thảo luận
7. Kết luận
Câu 2.
- Trong quá trình nghiên cứu, giả thuyết khoa học được xây dựng dựa trên hiểu biết của
mình và qua phân tích kết quả quan sát nhằm đưa ra những dự đoán ban đầu cho việc
nghiên cứu.
Câu 3.
- Kết quả trong thí nghiệm sẽ trình bày ở mục các kết quả đạt được của nghiên cứu, còn
nội dung thảo luận sẽ giải thích được ý nghĩa của kết quả và gợi ý cho các vấn đề cần
tìm hiểu khác nhau.
Câu 4.
- Chúng ta cần trình bày ngắn gọn những gì đã làm được trong nghiên cứu nhằm giúp
người đọc biết được người nghiên cứu đã thực hiện như thế nào và đạt được kết quả gì,
có giống như mục tiêu đề ra hay không (hoặc nêu được những vấn đề còn tồn tại cần
nghiên cứu tiếp, ...).
Hoạt động 4. Tìm hiểu về thiết kế thuyết trình một vấn đề khoa học
a. Mục tiêu: HS trình bày cấu trúc một bài thuyết trình về một vấn đề khoa học.
8
b. Nội dung: GV hướng dẫn HS thực hiện theo các hoạt động trong SGK để tìm
hiểu cấu trúc một bài thuyết trình một vấn đề khoa học.
c. Sản phẩm: Từ kết quả thực hiện, HS rút ra được các bước thực hiện một bài
thuyết trình sao cho lôi cuốn, hấp dẫn.
d. Tổ chức thực hiện:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS
DỰ KIẾN SẢN PHẨM
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
2. Thiết kế bài thuyết trình
- GV đặt vấn đề: Sau khi hoàn thiện các nội dung cần một vấn đề khoa học
thiết cho một báo cáo, thiết kế bài thuyết trình là - Để việc thuyết trình một vấn đề
bước trình bày để mọi người hiểu rõ hơn về công khoa học có chất lượng tốt,
việc đã thực hiện trong báo cáo.
chúng ta cần chuẩn bị kĩ bài
- GV chiếu và giới thiệu về cấu trúc bài thuyết trình thuyết trình một cách ngắn gọn,
phản ánh đầy đủ thông tin những
cho HS:
điểm chính trong bài báo cáo.
- Cấu trúc bài thuyết trình vấn đề
khoa học:
1. Mở đầu
2. Nội dung
3. Kết luận
- GV yêu cầu HS thảo luận và trả lời nội dung Thảo
luận 7 (SGK – tr8)
Em cần chuẩn bị gì để thuyết trình một vấn đề khoa
học?
- GV yêu cầu HS đọc nội dung Chú ý (SGK – tr9)
để tìm hiểu về cách thuyết trình bằng poster.
- Sau khi HS trả lời, GV kết luận về nội dung thiết kế
bài thuyết trình một vấn đề khoa học.
Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS đọc thông tin SGK, thảo luận trả lời các câu hỏi
mà GV đưa ra.
- GV theo dõi và động viên, khích lệ HS đưa ra câu
trả lời.
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận
9
- GV mời đại diện HS trả lời, đưa ra ý kiến của bản
thân về các nội dung:
*Trả lời Thảo luận 7 (SGK – tr8)
- Để thuyết trình một vấn đề khoa học, em cần chuẩn
bị một bài báo cáo để có thể giúp người nghe hiểu
thông tin và tiện theo dõi quá trình báo cáo.
- GV mời HS khác nhận xét, bổ sung.
Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học
tập
- GV đánh giá, nhận xét, tổng kết về nội dung Thiết
kế bài thuyết trình một vấn đề khoa học và chuyển
sang nội dung Luyện tập.
C. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP
a. Mục tiêu: HS sử dụng kiến thức về một số dụng cụ, hóa chất và thuyết trình một
vấn đề khoa học để trả lời câu hỏi.
b. Nội dung: GV trình chiếu câu hỏi, HS suy nghĩ, thảo luận và trả lời.
c. Sản phẩm học tập: HS đưa ra được các đáp án đúng.
d. Tổ chức thực hiện:
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV trình chiếu lần lượt các câu hỏi trắc nghiệm:
Khoanh tròn vào câu trả lời đúng:
Câu 1: Đây là dụng cụ gì?
A. Lăng kính.
B. Gương phẳng.
C. Thấu kính hội tụ.
D. Thấu kính phân kì.
Câu 2: Cấu trúc bài báo cáo khoa học thường không gồm phần nào?
A. Tiêu đề.
B. Phương pháp thực hiện.
C. Nội dung.
D. Kết quả và thảo luận.
Câu 3: Cấu trúc bài thuyết trình gồm mấy phần?
A. 3 phần.
10
B. 5 phần.
C. 7 phần.
D. 8 phần.
Câu 4: Nội dung “Liệt kê các thiết bị và vật liệu sử dụng trong nghiên cứu” thuộc
phần nào trong bài báo cáo khoa học?
A. Tiêu đề.
B. Mục tiêu.
C. Giả thuyết khoa học.
D. Thiết bị và vật liệu.
Câu 5: Trong quá trình thiết kế bài thuyết trình một vấn đề khoa học, chúng ta
không nên ưu tiên tóm tắt thông tin dưới dạng
A. sơ đồ.
B. văn bản.
C. đồ thị.
D. bảng số liệu.
Câu 6: Hóa chất trong hình có tên là gì?
A. Đá vôi.
B. Vôi sống.
C. Lưu huỳnh.
D. Sắt.
Câu 7: Đâu không phải là cách bảo quản quá chất trong phòng thí nghiệm?
A. Bảo quản trong chai hoặc lọ có nắp đậy.
B. Dán nhãn ghi thông tin về hóa chất.
C. Đựng trong các lọ tối màu với những hóa chất dễ bị phân hủy bởi ánh sáng.
D. Bảo quản hóa chất trong túi nilong.
Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS tiếp nhận câu hỏi, nhớ lại kiến thức đã học, tìm đáp án đúng.
Bước 3: HS báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận
- HS lần lượt đưa ra đáp án cho các bài tập:
Câu 1
Câu 2
Câu 3
Câu 4
Câu 5
Câu 6
Câu 7
A
C
C
D
B
A
D
Bước 4:
- GV đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập và chuyển sang nội dung vận
dụng.
D. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG
11
a. Mục tiêu: Sử dụng kiến thức vừa được tìm hiểu để trả lời các bài tập thực hành
và bài tập gắn với đời sống.
b. Nội dung: GV chiếu câu hỏi, yêu cầu HS suy nghĩ trả lời.
c. Sản phẩm học tập: HS vận dụng kiến thức đã học để giải các bài tập GV đưa ra.
d. Tổ chức thực hiện:
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV yêu cầu HS làm việc ở nhà theo nội dung sau đây:
+ Vận dụng (SGK – tr7): Vì sao hóa chất đựng trong chai, lọ, bao bì phải được
dán nhãn với đầy đủ thông tin?
+ Vận dụng (SGK – tr9): Sau khi hoàn thành báo cáo (ở phần Luyện tập trên), em
hãy thiết kế bài thuyết trình dưới dạng các slide trình chiếu trên máy tính và giới thiệu cho
các bạn trong lớp.
Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS tiếp nhận câu hỏi, nhớ lại kiến thức đã học và hoàn thành nội dung bài tập.
Bước 3: HS báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận
- HS trình bày sản phẩm học tập trước lớp vào tiết học tiếp theo.
Gợi ý trả lời:
*Trả lời Vận dụng (SGK – tr7)
Việc dán nhãn với đầy đủ thông tin trên các chai, lọ, bao bì nhằm giúp người sử
dụng biết rõ hơn về loại hoá chất đang sử dụng, các thông tin trên bao bì giúp họ biết
cách sử dụng và lưu ý bảo quản tránh gây ra những sự cố không đáng có.
*Trả lời Vận dụng (SGK – tr9)
(HS thuyết trình theo nội dung đã chuẩn bị)
Bước 4:
- GV đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập.
- GV nhận xét, đánh giá và kết thúc tiết học.
* HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ: hs về nhà thực hiện các nhiệm vụ như sau:
- Xem lại kiến thức đã học ở bài 1.
- Hoàn thành các bài tập trong Sách bài tập Khoa học tự nhiên 9.
- Xem trước nội dung Chủ đề 1: Năng lượng cơ học. Bài 2: Cơ năng.
 









Các ý kiến mới nhất