Tiết 31
Tuần 32
Ngày : / /
CÔNG THỨC TÍNH NHIỆT LƯỢNG
1. MỤC TIÊU
1.1. Kiến thức
HS hiểu: Nêu được ví dụ chứng tỏ nhiệt lượng trao đổi phụ thuộc vào khối lượng, độ tăng giảm nhiệt độ và chất cấu tạo nên vật.
1.2. Kĩ năng
HS làm được: Vận dụng công thức Q = m.c.(t giải được một số bài tập đơn giản.
1.3. Thái độ
Thói quen: Thảo luận nhóm.
2. NỘI DUNG BÀI HỌC
Nhiệt lượng vật thu vào để nóng lên phụ thuộc yếu tố nào ?
Công thức tính nhiệt lượng
3. CHUẨN BỊ
3.1. GV: Tranh hình 24.1, 24.2 và 24.3/SGK, Bảng 24.1, 24.2 và 24.3/SGK
3.2. HS: Bảng nhóm
4. TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG HỌC TẬP
4.1. Kiểm diện
4.2. Kiểm tra miệng (5 phút)
Câu 1(3đ). Đối lưu là gì ? Ví dụ.
TL : - Sự truyền nhiệt bằng các dòng chất lỏng hay chất khí gọi là sự đối lưu
- Ví dụ: + Khi đun nước ta thấy có dòng đối lưu chuyển động từ dưới đáy bình lên trên mặt nước và từ trên mặt nước xuống dưới đáy bình.
+ Các ngôi nhà thường có cửa sổ để tạo điều kiện thuận lợi cho sự đối lưu trong không khí
Câu 2(3đ). Một ống nghiệm đựng đầy nước. Hỏi khi đốt nóng ở miệng ống, ở giữa hay đáy ống thì tất cả nước trong ống sôi nhanh hơn ? Tại sao ?
TL: Ở đáy ống vì nước truyền nhiệt bằng đối lưu.
Câu 3(2đ). Tại sao các bể chứa xăng lại thường được quét một lớp nhủ hoa trắng bạc ?
Đáp án: Vì màu trắng ít hấp thu bức xạ nhiệt, xăng sẽ ít nóng lên và không cháy nổ.
Câu 4(2đ). Viết công thức tính nhiệt lượng.
Trả lời: Q = m.c . ∆t
4.3. Tiến trình bài học
Hoạt động 1: Mở bài (1 phút)
Mục tiêu: Giới thiệu nội dung bài học mới.
Phương pháp: Thuyết trình
Các bước hoạt động
HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS
NỘI DUNG

GV: Một số đại lượng như: khối lượng, lực, thể tích, độ dài…có dụng cụ đo trực tiếp nhưng cũng có một số đại lượng không có dụng cụ đo trực tiếp như khối lượng riêng, công, công suất….Tương tự như vậy, nhiệt lượng cũng không thể đo trực tiếp. Vậy muốn xác định nhiệt lượng người ta phải làm thế nào ? → Bài mới


Hoạt động 2: Thông báo về sự phụ thuộc của nhiệt lượng thu vào và các yếu tố (2 phút)
Mục tiêu:
Kiến thức: Nhận biết nhiệt lượng vật cần thu vào (Q) phụ thuộc vào các yếu tố khối lượng, độ tăng nhiệt độ, chất làm vật.
Phương pháp: Thuyết trình
Các bước hoạt động
HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS
NỘI DUNG

GV: Nêu các yếu tố của nước đựng trong cốc.
HS: Loại chất làm vật, khối lượng, nhiệt độ.
GV: Vậy đốt nóng cốc nước lên thì nhiệt lượng nước thu vào để nóng lên phụ thuộc như thế nào vào các yếu tố trên ?
HS: Để biết ta cần phải làm thí nghiệm
I. Nhiệt lượng vật thu vào để nóng lên phụ thuộc những yếu tố nào ?
- Khối lượng (m)
- Độ tăng nhiệt độ (∆t)
- Chất làm vật

Hoạt động 3: Tìm hiểu sự phụ thuộc của Q và m (7 phút)
Mục tiêu
Kiến thức: Nêu được ví dụ chứng tỏ nhiệt lượng trao đổi phụ thuộc vào khối lượng
Phương pháp: Minh họa, thảo luận.
Phương tiện: Tranh hình 24.1 và bảng 42.1
Các bước hoạt động
HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS
NỘI DUNG

GV: Giới thiệu thí nghiệm hình 24.1 và bảng kết quả. Yêu cầu HS thảo luận trả lời câu C1,C2.
HS: Thảo luận thống nhất các câu trả lời
C1. Chất làm vật và độ tăng nhiệt độ được giử giống nhau, khối lượng khác nhau. Để tìm hiểu mối quan hệ giữa nhiệt lượng và khối lượng.
C2. Khối lượng càng lớn thì nhiệt lượng vật thu vào càng lớn.
GV: Yêu cầu HS hoàn thành bảng 24.1
HS: Đại diện nhóm trình bày kết quả.
GV: Vậy Q tỉ lệ như thế nào vào m ?
HS: Tỉ lệ thuận.
1. Quan hệ giữa Q và m.
Khối lượng càng lớn thì nhiệt lượng vật thu vào càng lớn.


Hoạt động