Tuần: 7
Tiết PPCT : 7 BÀI 9: BIỆN PHÁP CẢI TẠO VÀ SỬ DỤNG
Ngày soạn : 20/09/08 ĐẤT XÁM BẠC MÀU, ĐẤT XÓI MÒN MẠNH TRƠ SỎI ĐÁ
Ngày dạy : 22/9/08
Lớp dạy:C3, C4, C9, C10 C11, C12.
I. Mục tiêu
-Biết được sự hình thành, tính chất của đất xám bạc màu, biện pháp cải tạo và sử dụng.
-Biết được nguyên nhân gây xói mòn, tính chất của đất xói mòn mạnh, biện pháp cải tạo và hướng sử dụng.
-Rèn kĩ năng so sánh, phân tích tổng hợp và có ý thức bảo vệ tài nguyên, môi trường đất.
II. Trọng tâm
-Biện pháp cải tạo, hướng sử dụng đất xám bạc màu và đất xói mòn mạnh trơ sỏi đá.
III. Chuẩn bị
-Hình 9.1, 9.2, 9.3, 9.4, 9.5 SGK.
IV. Tiến trình dạy học
A. Ổn định (kiểm diện trong sổ đầu bài)
B. Kiểm tra 15 phút
- Nêu ý nghĩa và quy trình nhân giống cây trồng bằng phương pháp nuôi cấy mô tế bào.
C. Giới thiệu bài mới
Hoạt động 1: Cải tạo và sử dụng đất xám bạc màu
Hoạt động của GV
Hoạt động của HS

-Đất xám bạc màu thường phân bố nhiều ở những vùng nào? Vì sao?
-Nguyên nhân hình thành đất xám bạc màu?
-Vì sao đất xám bạc màu có những tính chất bất lợi cho sản xuất như vậy?
-Căn cứ vào đâu để đưa ra các biện pháp cải tạo đất xám bạc màu?
-Địa phương mình đã áp dụng những biện pháp nào để cải tạo đất xám bạc màu?
- Nên trồng những loại cây nào tr6en đất xám bạc màu?
Đọc kĩ phần I trong SGK. Trao đổi nhóm về những vấn đề GV đưa ra. Lấy dẫn chứng thực tế địa phương để minh họa cho nội dung trao đổi.



Trao đổi nhóm để giải thích cơ sở khoa học của từng biện pháp.
Tham gia thảo luận chung những vấn đề GV đặt ra, gắn với thực tếù địa phương.

1. Nguyên nhân hình thành
-Địa hình: giáp ranh giữa đồng bằng và trung du miền núi, ở địa hình dốc thoải.
-Nguyên nhân:+ Do quá trình rửa trôi mạnh mẽ các hạt sét, keo và các chất dinh dưỡng.
+ Do trồng lúa nước lâu đời với tập quán canh tác lạc hậu -> đất bị thoái hóa nghiêm trọng.
-Phân bố: trung du Bắc bộ, Đông Nam bộ, Tây Nguyên.
2. Tính chất của đất xám bạc màu
-Tầng đất mặt mỏng. Lớp đất mặt có thành phần cơ giới nhẹ: tỉ lệ cát lớn, lượng sét, keo ít. Thường bị khô hạn.
-Đất chua hoặc rất chua, nghèo dinh dưỡng, nghèo mùn.
-Số lượng vi sinh vật trong đất ít, hoạt động của VSV đất yếu.
3. Biện pháp cải tạo và hướng sử dụng
a. Biện pháp cải tạo
-Xây dựng bờ vùng, bờ thửa và hệ thống mương máng, bảo đảm tưới, tiêu hợp lí.
-Cày sâu dần kết hợp bón tăng phân hữu cơ và bón phân hoá học hợp lí.
-Bón vôi cải tạo đất.
-Luân canh cây trồng: cây họ đậu, cây lương thực và cây phân xanh.
b. Sử dụng đất xám bạc màu
-Thích hợp với nhiều loại cây trồng cạn.
Hoạt động 2: Cải tạo và sử dụng đất xói mòn mạnh trơ sỏi đá
Hoạt động của GV
Hoạt động của HS

-Đất xói mòn mạnh trơ sỏi đá thường phân bố ở những vùng nào? Cho VD minh họa?
-Nguyên nhân nào dẫn đến đất xói mòn mạnh trơ sỏi đá?
-Tính chất của loại đất này có gì giống và khác với đất xám bạc màu?
-Làm ruộng bậc thang và trồng thềm cây ăn quả trên đất dốc có tác dụng như thế nào trong việc cải tạo đất xói mòn mạnh trơ sỏi đá?
Đọc kĩ phần II SGK để tìm hiểu nguyên nhân hình thành, từ đó suy ra vùng phân bố của loại đất này.

Thảo luận chung trong nhóm để trả lời các câu hỏi GV đưa ra.

1. Nguyên nhân gây xói mòn đất
-Nguyên nhân chính là do lượng mưa lớn và địa hình dốc.
2. Tính chất của đất xói mòn mạnh trơ sỏi đá
-Hình thái phẫu diện không hoàn chỉnh, có trường hợp mất hẳn tầng mùn.
-Sét và limon bị cuốn trôi đi, trong đất, cát và sỏi chiếm ưu thế.
-Đất chua hoặc rất chua, nghèo mùn và chất dinh dưỡng.
-Số lượng VSV đất ít, hoạt động của VSV đất