Ngày soạn: 09/09/2012
Tiết 22: CHUYỆN CŨ TRONG PHỦ CHÚA TRỊNH
(TRÍCH VŨ TRUNG TUỲ BÚT )
PHẠM ĐÌNH HỔ


A. MỤC TIÊU:
1. Kiến thức:
1. Kiến thức:
- Sơ giản về thể văn tùy bút thời trung đại.
- Thấy được cuộc sống xa hoa của vua chúa, sự nhũng nhiễu của quan lại thời Lê - Trịnh.
- Thấy được nghệ thuật độc đáo của văn bản viết theo thể loại tùy bút thời kì trung đại.
2. Kĩ năng:
- Đọc – hiểu một văn bản tùy bút thời trung đại.
- Tự tìm hiểu một số địa danh, chức sắc, ghi lễ thời Lê - Trịnh.
3. Thái độ: Phê phán các tiêu cực của XHPK.
B. CHUẨN BỊ:
1. Giáo viên: 1. Giáo viên: Sưu tầm một số địa danh, chức sắc, ghi lễ thời Lê Trịnh.
2. Học sinh: Học bài và chuẩn bị bài.
C. HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC:
1. Ổn định:
2. Kiểm tra bài cũ, soạn bài mới:
+ Nêu cảm nhận của em về nhân vật Vũ Nương sau khi học xong tác phẩm? ( 10đ)
- GV kiểm tra sự chuẩn bị của HS.
3. Bài mới:

HOẠT ĐỘNG CỦA THẦY VÀ TRÒ
KIẾN THỨC CƠ BẢN CẦN ĐẠT

Hoạt động 1: Khởi động
- GV giói thiệu vào bài
Hoạt động 2: Tìm hiểu chung về bài học.
+ Nêu vài nét tiêu biểu về cuộc đời và sự nghiệp của tác giả Phạm Đình Hổ?
+ Cho biết giai đoạn sáng tác của tác phẩm?
+ Văn bản trên thuộc phương thức biểu đạt nào? Em biết gì về thể văn này?
+ Có thể chia văn bản thành mấy phần?






- HS đọc đoạn 1:
+ Thói ăn chơi xa xỉ, vô độ của chúa trịnh và các quan lại hầu cận được tác giả thể hiện qua những chi tiết nào?
- HS trả lời – GV bổ sung ghi bảng.
+ Ngoài việc vui chơi, đối với của cải trong dân chúng, chúa đã có hành động gì?
+ Nhận xét nghệ thuật miêu tả những việc làm của chúa Trịnh.
- Miêu tả khách quan, tỉ mỉ, không bộc lộ thái độ, bóc trần bản chất nhân vật: vơ vét, tham hoan lạc, ức hiếp, bóc lột dân, xã hội rối ren hỗn loạn, vua chúa mặc sức ăn chơi, hà hiếp dân lành.
+ Qua cách kể em hiểu cuộc sống của chúa Trịnh như thế nào?
+ Câu “Mỗi khi…bất tường” có ý nghĩa gì?
- Gợi cảm giác ghê rợn trước một cái gì tan tác, đau thương chứ không phải cảnh đẹp, bình yêu, phồn thịnh. Dự báo một thảm hoạ sắp xảy ra.

+ Bọn quan lại trong phủ chúa đã vơ vét của cải của dân bằng thủ đoạn nào?
- Có chậu hoa, chim tốt...biên ngay chữ phụng thủ.
- Dùng thủ đoạn khép những nhà giàu có vào tội giấu vật cung phụng để dọa lấy tiền.
- Hòn đá, cây to phải phá nhà, huỷ tường.
+ Em hiểu như thế nào là “Mượn gió bẻ măng”?
+ Trước tình hình đó, người dân đã làm gì để tránh tai vạ?
+ Tác giả đã chỉ ra bằng chứng nào để thể hiện sự thật? Tác giả kể lại câu chuyện của gia đình mình nhằm mục đích gì?
- Là một minh chứng hùng hồn cho thực trạng rối ren của đất nước, tăng thêm tính thuyết phục.
+ Em có nhận xét gì về bọn quan lại của chúa Trịnh?
+ Thái độ của tác giả được thể hiện kín đáo trong đoạn trích như thế nào?
- Tố cáo, khinh bỉ bọn quan lại…thể hiện qua giọng điệu, từ ngữ lột tả bản chất của bọn quan lại.

Hoạt động 3

+ Nêu nội dung phản ánh của tác phẩm.

+ Nghệ thuật biểu hiện ntn?

+ Qua văn bản tác giả muốn thể hiện điều gì?
Hoạt động 4
GV hướng dẫn HS làm ở nhà.
- Nêu nhận xét chủ quan, có dẫn chứng minh hoạ.
I. TÌM HIỂU CHUNG
1. TÁC GIẢ VÀ TÁC PHẨM:
a. Tác giả:
Phạm Đình Hổ (1768-1839)
Quê ở Hải Dương. Là một nho sĩ mang tâm sự bất đắc chí vì không gặp thời.
b. Tác phẩm: Trích từ tác phẩm “Vũ trung tuỳ bút”.
2. THỂ LOẠI: Tuỳ bút
3. PTBĐ: Tự sự + miêu tả.
4. BỐ CỤC: 2 phần.
P1: Từ đầu....bất tường.
- Thói xa hoa của chúa Trịnh.
P2: Còn