Tuần 16 ,bài 15
Tiết 61
CHUẨN MỰC SỬ DỤNG TỪ
I/ Mục tiêu cần đạt :
Giúp HS :
-Nắm được các yêu cầu trong việc sử dụng từ .
- Trên cơ sở nhận thức được các yêu cầu đó, tự kiểm tra thấy được những nhược điểm của bản thân trong việc sử dụng từ , có ý thức dùng từ đúng chuẩn mực, tránh thái độ cẩu thả khi nói, khi viết .
II/ Tiến trình lên lớp :
1/ Ổn định lớp .
2/ Kiểm tra bài cũ :
- Lục bát là thể thơ như thế nào ?Em hãy trình bày những hiểu biết của em về luật thơ lục bát .
- Đọc bài thơ lục bát mà em sáng tác rồi phân tích cách gieo vần , luật bằng trắc .
3/ Tổ chức các hoạt động dạy - học .

Hoạt động của GV - HS
Nội dung

Hđ1 : Tìm hiểu yêu cầu sử dụng đúng âm , đúng chính ta �đặc biệt coi trọng việc sửa lỗi chính tả.
Các từ in đậm trong những câu mục I dùng sai như thế nào ? các em sửa lại cho đúng .
- Từ dùi ( vùi.
- tập tẹ ( bập bẹ.
Khoảng khắc ( khoảnh khắc.
Nguyên nhân nào dẫn đến sai âm, sai chính tả ?
- Do phát âm sai dẫn đến viết sai chính tả do liên tưởng sai , do ảnh hưởng tiếng địa phương ( không phân biệt n/l, x/s, ~, ?)
- Hđ 2 : Tìm hiểu yêu cầu sử dụng từ đúng nghĩa
Các từ in đậm trong những câu mục I dùng sai như thế nào?
Hãy thay những từ ấy bằng các từ thích hợp .
- Sáng sủa ( tươi đẹp .
- Cao cả ( sâu sắc
biết ( có.
Nguyên nhân nào dẫn đến dùng từ sai nghĩa ?
- Do không nắm vững khái niệm của từ , không phân biệt các từ đồng nghĩa ( gần nghĩa )
Muốn dùng từ đúng nghĩa ta cần căn cứ vào những yếu tố nào ?
- Căn cứ vào câu cụ thể, vào ngữ cảnh để nhận xét lỗi và tìm từ ngữ thích đáng để thay thế .
Hđ 3:- Tìm hiểu yêu cầu sử dụng từ đúng tính chất ngữ pháp của từ
Các từ in đậm trong những câu mục III dùng sai như thế nào ? Hãy tìm cách sữa lại cho đúng .
- Hào quang ( hào nhoáng
haò quang là danh từ không thể sử dụng như tính từ .
- A�n mặc là động từ phải thêm vào trước ăn mặc hoặc đổi kết cấu của câu thành chị ăn mặc thật giản dị .

- Thảm hại là tính từ không thể dùng như danh từ - Câu này bỏ với nhiều,thêm rất
- Sự giả tạo phồn vinh ( trái với qui tắc trật tự từ tiếng việt .
( phồn vinh giả tạo .
Hđ 4: - Tìm hiểu yêu cầu sử dụng từ đúng sắc thái biểu cảm, hợp phong cách .
Các từ in đậm trong những câu mục IV sai như thế nào ? Hãy tìm những từ thích hợp để thay thế các từ đó .
- Lãnh đạo ( cầm đầu .
- Từ chú ( hổ) chỉ đặt trước danh từ chỉ động vật mang sắc thái đáng yêu - Nên thay từ chú hổ bằng nó hoặc con hổ .
Hđ 5: - Tìm hiểu về yêu cầu không lạm dụng từ địa phương , từ Hán Việt .
Trong trường hợp nào thì không nên dùng từ địa phương - tại sao không nên lạm dung từ Hán việt ?



Hđ 6: - HS nhắc lại những đã nêu ở phần ghi nhớ
I/ Sử dụng từ đúng âm, đúng chính tả .
- Một số người .....dùi đầu .....
Dùi( vùi .
Em bé đã tập tẹ biết nói .
Tập tẹ ( bập bẹ.
- Đó là những khoảng khắc sung sướng nhất trong đời em
Khoảng khắc ( khoảnh khắc.






II / Sử dụng từ đúng nghĩa :

- Đất nước ta ngày càng sáng sủa.
Sáng sủa ( tươi đẹp .
-Ông cha ta ....câu tục ngữ cao cả .
Cao cả ( sâu sắc .
- Con người phải biết lương tâm .
Biết ( có.



III/ Sử dụng từ đúng tính chất ngữ pháp của từ :
- Nước sơn làm cho đồ vật thêm hào quang .
Hào quang ( hào nhoáng .



- A�n mặc ( động từ ) của chị thật là giản dị .
Cách ăn mặc ( danh từ ) của chị thật là giản dị .
- Bọn giặc đã chết với nhiều thảm hại ..... ( Bọn giặc đã chết rất thảm hại.
- Đất nước ...sự giả tạo phồn vinh .
( trái với qui tắc trật tự từ tiếng việt .
( phồn vinh giả tạo.
III/ Sử dung từ đúng sắc thái biểu cảm , hợp phong cách .
- Quân thanh do Tôn Sĩ Nghị lãnh đạo sang xâm lược nước ta.
Lãnh đạo ( Cầm đầu .
Con hổ....với chú hổ .
Chú hổ ( nó , con hổ .


V/ Không nên lạm dụng từ địa phương , từ Hán Việt
- Dùng từ địa phương sẽ gây khó chịu cho người ở vùng khác .
- Không nên lạm dụng từ Hán Việt ( Làm cho lời ăn tiếng nói thiếu tự nhiên, không phù hợp với hoàn cảnh giao tiếp


4/ Củng cố :
Khi sử dụng từ phải cần chú ý những điều gì?
5/ Dặn dò:
- Học phần ghi nhớ .
- Chuẩn bị bài : Ôn tập văn biểu cảm.





Tiết 62 ÔN TẬP VĂN BIỂU CẢM .


I/ Mục tiêu cần đạt :
Giúp HS :
Ôn lại những điểm quan trọng nhất về lí thuyết làm văn biểu cảm .
- Phân biệt văn tự sự, miêu tả với yếu tố tự sự , miêu tả trong văn biểu cảm .
- Cách lập ý và lập dàn bài cho cho một đề văn biểu cảm .
- Cách diễn đạt trong bài văn biểu cảm.
II/ Tiến trình lên lớp :
1/ Ổn định lớp .
2/ Kiểm tra bài cũ :
3/ Tổ chức các hoạt động dạy - học .
Hoạt động của GV - HS
Nội dung

1/ Đọc lại đoạn văn về Hoa hải đường , Hoa học trò . Hãy cho biết văn miêu tả và văn biểu cảm khác nhau như thế nào.





2/ Đọc lại bài kẹo mầm ( bài 11) . Hãy cho biết văn biểu cảm và văn tự sự khác nhau như thế nào?.




3/ Tự sự và miêu ta �trong văn biểu cảm đóng vai trò gì ? Chúng thực hiện nmhiệm vụ biểu cảm như thế nào .


4/ Cho một đề bài biểu cảm : Cảm nghĩ mùa xuân em sẽ thực hiện bài làm qua những bước nào? Tìm ý và sắp xếp ý như thế nào ?.















5/ Bài văn biểu cảm thường sử dụng những biện pháp tu từ nào ? Người ta nói ngôn ngữ văn biểu cảm gần với thơ , em có đồ�ng ý không? vì sao ?
1/ Sự khác nhau giữa văn miêu tả và văn biểu cảm :
- Văn miêu tả nhằm tái hiện đối tượng ( người , cảnh vật ) sao cho người ta cảm nhận được nó .
- Văn biểu cảm : Miêu tả đố tượng nhằm mượn những đặc điểm , phẩm chất của nó, mà nói lên suy nghĩ , cảm xúc của mình .
2/ Sự khác nhau giữa văn tự sự và văn biểu cảm :
- Văn tự sự nhằm kể lại một câu truyện ( sự việc ) có đầu , có cuối có nguyên nhân, diễn biến , kết quả .
- Văn biểu cảm : Yếu tố tự sự chỉ để làm nền nhằm nói lên cảm xúc qua sự việc .
3/ Vai trò và nhiệm vụ của tự sự và miêu tả trong văn biểu cảm :
Tự sự và miêu tả trong văn biểu cảm đóng vai trò làm giá đỡ cho tình cảm, cảm xúc của tác giả được bộc lộ .
4/ Thực hiện lập ý ,lập dàn bài cho một đề văn biểu cảm cụ thể : C ảm nghĩ mùa Xuân .
a/ Thực hiện qua các bước :
- Tìm hiểu đề và tìm dàn ý .
( Xác định biểu hiện những tình cảm gì , đối với người hay cảnh gì )
Lập dàn bài .
Viết bài .
Đọc lại bài và sửa chữa.
b/ Tìm ý và sắp xếp ý:

- Mùa xuân đem lại cho mỗi người một tuổi trong đời . Đối với thiếu nhi mùa xuân là mùa đánh dấu sự trưởng thành .
- Mùa xuân là mùa đâm chồi nảy lộc của thực vật là mùa sinh sôi của muôn loài .
- Mùa xuân là mùa mở đầu cho một năm, mở đầu cho một kế hoạch , một dự định .
( Mùa xuân đem lại cho em biết bao suy nghĩ về mình và về mọi người xung quanh .
5/ Tìm các biện pháp tu từ thường gặp trong văn biểu cảm : So sánh , ẩn dụ, nhân hoá, điệp ngữ.
- Ngôn ngữ biểu cảm gần với ngôn ngữ thơ vì nó có mục đích biểu cảm như thơ.



4/ Củng cố :
Thế nào là văn b iểu cảm?.
5/ Dặn dò:
Soạn bài : Sài Gòn tôi yêu.
Mùa xuân của tôi .

...........(((............

Tiết 63 SÀI GÒN TÔI YÊU
Minh Hương

I/ Mục tiêu cần đạt :
Giúp HS :
Cảm nhận được nét đẹp riêng của Sài Gòn với thiên nhiên, khí hậu nhiệt đới và nhất là phong cách con người Sài Gòn.
Nắm được nghệ thuật biểu hiện tình cảm , cảm xúc qua những hiểu biết cụ thể, nhiều mặt của tác giả về Sài Gòn
II/ Tiến trình lên lớp :
1/ Ổn định lớp .
2/ Kiểm tra bài cũ :
3/ Tổ chức đọc - hiểu văn bản .

Hoạt động của GV - HS
Nội dung

Hđ 1: Đọc và tìm hiểu chung về văn bản
HS đọc văn bản .
Gioải thích từ khó .
Đại ý và bố cục của bài .
a/ Qua bài văn tác giả đã cảm nhận SG về những phương diện nào .
b/ Dựa vào mạch cảm xúc và suy nghĩ của tác giả , hãy tìm bố cục của bài văn .
+ Đoạn 1: Từ đầu đến " tông chi họ hàng" : Nêu lên những ấn tượng chung về SG và tình yêu của tác giả đối với thành phố ấy .
+ Đoạn 2: " Ở trên đất này" .... "hơn năm triệu" : Cản nhận và bình luận phong cách con người SG.
+ Đoạn 3: Đoạn còn lại : Khẳng định lại tình yêu của tác giả đối với thành phố ấy .
Hđ 2: - Phân tích đoạn 1:
Trong phần đầu, tác giả bày tỏ lòng yêu mến của mình với SG qua những cảm nhận chung về thiên nhiên và cuộc sống nơi ấy . Em hãy nêu lên .
a/ nét riêng biệt của thiên nhiên , khí hậu SG qua sự cảm nhận khá tinh tế của tác giả .
HS đọc và phân tích đoạn văn





b/ Tình cảm của tác giả với SG đã được thể hiện như thế nào? biện pháp nghệ thuật nào đã được sử dụng để biểu hiện tình cảm của tác giả ?


H đ 3: - Phân tích đoạn 2:
Đoạn này tác giả tập trung nói về con người SG , đó chính là cái cơ bản nhất tạo nên sức sống và v