TRƯỜNG THPT LÊ THÁNH TÔN
Bộ môn: Lịch Sử 11

GVHD: Phan Lê Cẩm Nhung
GSTT: Phạm Thị Kim Yến

BÀI 20

CHIẾN SỰ LAN RỘNG RA CẢ NƯỚC. CUỘC KHÁNG CHIẾN CỦA NHÂN DÂN TA TỪ NĂM 1873 ĐẾN NĂM 1884. NHÀ NGUYỄN ĐẦU HÀNG
(Tiết 2)


I. Mục tiêu bài học
Về kiến thức
Sau khi học xong bài này HS có khả năng:
Trình bày được quá trình Pháp mở rộng xâm lược cả nước, những diễn biến chính trong quá trình mở rộng xâm lược Việt Nam của thực dân Pháp.
Nêu được diễn biến chính cuộc kháng chiến chống Pháp của nhân dân Bắc Kì, Trung Kì; kết quả; ý nghĩa.
So sánh được nội dung của hai Hiệp ước triều đình phong kiến nhà Nguyễn đã kí với thực dân Pháp để thấy được nước ta đã bị mất chủ quyền độc lập.
Đánh giá đúng mức trách nhiệm của nhà Nguyễn trong việc để mất nước.
Về tư tưởng
Sau khi học xong bài này HS nhận thức được truyền thống đấu tranh chống giặc ngoại xâm của dân tộc ta, hình thành ý thức tự tôn dân tộc, quý trọng và biết ơn những người đã hi sinh vì độc lập của Tổ quốc.
Nâng cao lòng yêu nước, ý chí căm thù bọn cướp nước và tay sai bán nước.
Nhận thức được ý nghĩa của sự đoàn kết, muốn chiến thắng kẻ thù phải có sự đồng tâm hiệp lực từ trên xuống dưới, phải có một giai cấp lãnh đạo tiên tiến.
Về kỹ năng
Rèn luyện kỹ năng đánh giá, phân tích, nhận xét, rút ra bài học lịch sử, liên hệ với hiện tại.
Kỹ năng sử dụng lược đồ trình bày các sự kiện.
II. Thiết bị, tài liệu dạy - học
SGK Lịch sử 11 ban cơ bản và các tài liệu tham khảo khác có liên quan
Lược đồ trận Cầu Giấy lần 1 và 2
Tư liệu về các cuộc kháng chiến ở Bắc Kì
Tranh ảnh một số nhân vật lịch sử có liên quan đến bài học.
III. Tiến trình tổ chức dạy - học
Ổn định lớp và kiếm tra bài cũ:
Trình bày phong trào kháng chiến ở Bắc Kì trong những năm 1873 – 1874?
Vì sao pháp chọn Bắc Kì để mở rộng xâm lược cả nước Việt Nam?
Dẫn dắt vào bài mới
Ở tiết học trước, các em đã biết theo nội dung của Hiệp ước Giáp Tuất năm 1874 Pháp phải rút quân khỏi Bắc Kì, nhưng thực dân Pháp vẫn chưa từ bỏ âm mưu thôn tính Bắc Kì, Trung Kì, chúng chỉ chờ cơ hội để thực hiện dã tâm này vào một thời điểm khác. Và đúng như vậy sau Hiệp ước năm 1874 Pháp rút khỏi Bắc Kì, gần 10 năm sau chúng mở cuộc xâm lược Bắc Kì lần 2. Và khi thực dân Pháp tiến đánh Bắc Kì lần thứ 2, nhân dân ta lại đứng lên kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược. Vậy quá trình thực dân Pháp tiến đánh Bắc Kì lần thứ hai ra sao? Và cuộc kháng chiến chống Pháp của nhân dân ta diễn ra như thế nào? Chúng ta sẽ cùng tìm hiểu nội dung này ở tiết học hôm nay.
Tiến trình dạy – học

Hoạt động của giáo viên- học sinh
Kiến thức cơ bản

 GV dẫn dắt:
+ Từ năm 1874, nước Pháp đã bắt đầu chuyển sang giai đoạn đế quốc chủ nghĩa, yêu cầu về thị trường, nguyên liệu, nhân công và lợi nhuận được đặt ra ngày càng cấp thiết. Giới cầm quyền ở Pháp đã thống nhất với nhau trong đường lối mở rộng xâm lược thuộc địa.
+ Từ năm 1880 trở đi, giai cấp tư sản Pháp ráo riết xúc tiến âm mưu đánh chiếm toàn bộ Việt Nam. Thời kì hòa bình tạm thời của triều đình nhà Nguyễn vì thế sớm muộn cũng sẽ bị chấm dứt. Điều này đã trở thành hiện thực từ năm 1882, khi Pháp nổ súng đánh Bắc Kì lần hai.
GV yêu cầu HS theo dõi SGK và đặt câu hỏi: Thực dân Pháp đã lấy cớ gì để đưa quân đánh chiếm Bắc Kì lần thứ 2?
(HS đọc SGK suy nghĩ và trả lời.
GV nhận xét và chốt ý: để dọn đường, Pháp đã lợi dụng các điều khoản của Hiệp ước 1874 (tự do đi lại, buôn bán, kiểm soát và điều tra tình hình ở Việt Nam,...) để chuẩn bị cho việc xâm lược. Trước khi thực hiện âm mưu xâm lược Bắc Kì lần 2, Pháp đã phái người ra điều tra tình hình Bắc Kì. Thực chất là một bước chuẩn bị để nắm lại tình hình ở Bắc Kì, xem lực lượng của triều đình và thái độ của nhân dân ta như thế nào.
+ Năm 1882, Pháp vu cáo triều đình nhà Nguyễn vi phạm Hiệp ước năm 1874 (tiếp tục cấm dạo, giết giáo sĩ; giao thiệp với nhà Thanh mà không hỏi ý kiến Pháp