Ngày soạn: 04/12 Ngày giảng: 06/12/2007
Tiết 53 - Đọc văn
Chí Phèo
Nam Cao
A. Chuẩn bị
Như tiết 51
B. Tiến trình dạy học
* ổn định tổ chức (1 phút)
I. Kiểm tra bài cũ (5 phút)
* Câu hỏi:
1. Trắc nghiệm:
(1). Tiếng chửi của Chí Phèo mở đầu tác phẩm cho ta thấy nhân vật là người như thế nào?
A. Chí Phèo là thằng say không sự trời, sợ đất
B.CP là thằng lưu manh, từng làm chảy máu và nước mắt của nhiều người trong làng.
C. CP đang muốn được giao tiếp với mọi người, bởi đó là những tiếng nói của một tâm hồn méo mó muốn giải toả.
D.CP là đứa con hoang, không ai chăm sóc từ nhỏ đến lớn.
(2).Ý kiến nào sau đây không đúng?
A. Nhân vật CP là người tha hoá duy nhất trong t/p cùng tên của NC.
B. Trước khi đi tù, CP đã sống 20 năm lương thiện.
C. Cuối đời, CP đã có được 5 ngày hạnh phúc
D. Qua nhân vật CP, nhà văn phát hiện và khẳng định bản chất lương thiện của những con người bị tha hoá.
2. Tự luận
- NC miêu tả hình dạng gớm ghiếc của CP nhằm mục đích gì?
* Đáp án
- (1): C (2): A
- Tố cáo nhà tù thực dân làm tha hóa nhân hình và nhân tính CP
II. Bài mới
Giới thiệu bài mới
Nếu như Nam Cao chỉ dừng ở chỗ miêu tả quá trình tha hoá của Chí Phèo, ông không phải là nhà văn có những phát hiện mới lạ về người nông dân. NC đã khám phá thể hiện hình tượng này ở một chiều sâu mới lạ. Đó chính là sự thức tỉnh tâm hồn qua cuộc gặp gỡ kì là: Chí Phèo - Thị Nở. NC đã khám phá ra điều gì và thể hiện nó ở chiều sâu mới lạ ra sao …đó là nội dung cơ bản của tiết học này…

Hoạt động của GV & HS
Yêu cầu cần đạt

- Biến cố tiếp theo nào thúc đẩy sự phát triển trong tâm hồn Chí?


II. Tìm hiểu tác phẩm
b. Chi tiết bát cháo hành (9 phút)
- GV: Đó là bát cháo hành do người đàn bà xấu xí dở hơi nấu, bát cháo hành của thời kỳ nghèo đói mang đến cho Chí vì lòng thương người ốm, vì sự rung động mới lạ trong lòng người đàn bà lần đầu tiên thấy mình có được một người đàn ông.


- Khi Thị Nở mang bát cháo hành đến, tâm trạng của Chí Phèo được miêu tả như thế nào?

- Hắn ngạc nhiên xúc động, hắn thấy mắt mình ươn ướt. Bởi vì lần này là lần đầu tiên trong đời hắn được người ta cho. Xưa nay có được miếng ăn hắn toàn phải cướp giật, doạ nạt ...
+ Hắn bâng khuâng trong lòng, nhen nhóm tình yêu với Tn: hắn bống thấy TN cũng có duyên.
+ Tình yêu ấy khơi dậy trong hắn cảm giác ăn năn và hối lỗi về những tội ác mà mình đã làm.


- Hắn ăn bát cháo hành của TN và nhận ra 1 điều gì mới mẻ hết sức đ/v hắn?

+ Hắn ăn bát cháo hành và nhận thấy cháo hành ăn rất ngon. Hắn băn khoăn, mơ hồ suy nghĩ không hiểu vì sao đến bây giờ mình mới được ăn.


- Câu văn gợi suy nghĩ gì?

- Xót xa cho thân phận hắn, không có được sự chăm sóc của bất cứ một người thân nào(hắn nhận ra rằng: những người suốt đời không ăn cháo hành không biết rằng cháo hành ăn rất ngon. Nhưng tại sao mãi đến tận bây giờ hắn mới được nếm mùi vị cháo? “Có ai nấu cho mà ăn đâu?) Bát cháo hành mang hương vị của tình người, tình yêu thương chân thành. Nó là sự hiện của 1 tấm lòng tốt có thật và cần thiết biết bao đối với những người lần đầu tiên được đón nhận như Chí - kẻ sinh ra đã bị tước quyền làm người. Câu văn còn là lời oán trách sâu sắc những thế lực vô hình đã tước cái quyền được ăn cháo hành của Chí.


- Bát cháo hành giúp con người Chí thay đổi ntn từ sinh lí đến tâm lý



- Và rồi hắn cứ thế húp 1 hơi hết cháo hành.
- Bát cháo hành giúp hắn giải cảm, toát đầm đìa mô hôi, tỉnh hẳn người.
- Và rồi tâm hồn Chí cứ thế thực sự hôi sinh:
+ Hắn nhớ lại người đàn bà đầu tiên trong đời hắn, hắn chỉ thấy nhục, hắn nhận rõ sự xấu xa của mụ.
+ Hắn lại lo