GV: Nguyễn Ngọc Tú

Trường THCS An Lễ - Quỳnh Phụ - Thái Bình

Bài 47: CHẤT BÉO
I. MỤC TIÊU:
1. Kiến thức:
- Nắm được định nghĩa chất béo.
- Nắm được trạng thái tự nhiên,tính chất vật lý,hoá học và ứng dụng của chất
béo.
- Viết được CTCT của glixerol , công thức chung của axit béo và công thức
tổng quát của chất béo.
2. Kỹ năng:
- Quan sát video thí nghiệm, hình ảnh ...rút ra được nhận xét về công thức đơn
giản, thành phần cấu tạo và tính chất của chất béo.
- Viết được PTHH phản ứng thủy phân của chất béo trong môi trường axit,
môi trường kiềm
- Phân biệt chất béo (dầu ăn, mỡ ăn) với hiđrocacbon (dầu, mỡ công nghiệp)
3. Thái độ
- Biết cách sử dung chất béo đúng trong bữa ăn hàng ngày, cách bảo quản chất
béo.
- Yêu thích môn học, tìm tòi sáng tạo trong cách học tập.
4. Năng lực
- Năng lực phát hiện vấn đề
- Năng lực tự học
- Năng lực sử dụng CNTT và TT
- Năng lực sử dụng ngôn ngữ hóa học
- Năng lực vận dụng kiến thức hóa học vào cuộc sống
- Năng lực giải quyết vấn đề thông qua môn hóa học.
II. CHUẨN BỊ:

GV: Nguyễn Ngọc Tú

Trường THCS An Lễ - Quỳnh Phụ - Thái Bình

1. Giáo viên:
- Video thí nghiệm về tính chất vật lí của nước, cách sử dụng dầu, mỡ hợp lí.
- Ngiên cứu nội dung trong sách giáo khoa. Sách tham khảo
2. Học sinh
- Tìm hiểu 1 số loại chất béo trong đời sống, tác dụng của chúng.
III. PHƯƠNG PHÁP
- Nêu vấn đề, diễn giảng, thuyết trình, trực quan
IV. HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC:
Hoạt động của GV

Hoạt động của HS

Ghi bảng

HĐ1: khởi động tìm hiểu vấn đề chính nghiên cứu của bài
GV chiếu một số hình ảnh các loại thực Nghe giảng và trả
phẩm chứa chất béo và đặt câu hỏi: Một lời
trong những nhóm chất dinh dưỡng quan
Bài 47: CHẤT
trọng cho cơ thể con người?
BÉO
- GV giới thiệu nội dung bài dạy gồm 5
phần chính.
HĐ 2: I_ Chất béo có ở đâu?
Biết được chất béo có trong thành phần của động vật và thực vật

- GV chiếu một số hình ảnh động thực vật - HS quan sát, trả
chứa chất béo + vốn kiến thức thực tế trả lời câu hỏi
lời câu hỏi: Chất béo có ở đâu?
- Trả lời: chất béo
có ở trong mô mỡ
động vật, một số
loại hoa quả

I_ Chất béo có ở
đâu?
Chất béo là thành
phần chính của
mỡ, dầu ăn… có
trong cơ thể động
vật và thực vật.

GV: Nguyễn Ngọc Tú

Trường THCS An Lễ - Quỳnh Phụ - Thái Bình

HĐ 3: II_ Chất béo có những tính chất vật lý quan trọng nào?
Biết được tính chất vật lí của chất béo.

- GV cho hs xem video thí nghiệm: Đổ dầu - Q/sát, nhận xét:
ăn vào 2 cốc đựng nước và xăng khuấy
Chất béo nhẹ hơn
đều.
nước, không tan
-GV kết luận
trong nước, tan
được trong benzen,
- Hãy chọn phương pháp để làm sạch vết
xăng, dầu hoả,…
dầu ăn dính vào quần áo:

II|_ Chất béo có
những tính chất vật
lý quan trọng nào?
Chất béo nhẹ hơn
nước, không tan
trong nước, tan
được
trong
benzen, xăng, dầu
hoả,…

a.Giặt bằng nước
b. Giặt bằng xà phòng
c. Tẩy bằng cồn 960

- Suy nghĩ và chọn
đáp án:
b; c; e

d.Tẩy bằng giấm
e. Tẩy bằng xăng
HĐ 4: III_ Chất béo có thành phần và cấu tạo ntn?
Biết được thành phần và cấu tạo của chất béo
III_ Chất béo có
thành phần và
- Thuyết trình: Khi đun chất béo với nước - Nhận thông tin
cấu tạo ntn?
ở nhiệt độ và áp suất cao, người ta thu kiến thức của GV
được glixerol và axit béo.
Chất béo là hỗn
hợp nhều este của
Phân tử glixerol có 3 nhóm – OH,có
glixerol với các
CTCT là:
axit béo và có
công thức dạng
CH2 – CH – CH2
chung
là
OH OH OH
(RCOO)3C3H5
viết gọn là: C3H5(OH)3
Và axit béo là axit hữu cơ có CT chung là

-

glixerol
cóCTCT

GV: Nguyễn Ngọc Tú

Trường THCS An Lễ - Quỳnh Phụ - Thái Bình

RCOOH

là:
CH2 – CH – CH2
OH
OH
OH

CT chung của chất béo là: (RCOO)3C3H5
- Hãy nêu thành phần và công thức của
chất béo như thế nào?

gọn
là:
- HS nghe giảng, viết
vận dụng trả lời câu C3H5(OH)3
hỏi
Axit béo có CT
chung là RCOOH
- HS trả lời
CT chung của chất
béo
là:
(RCOO)3C3H5

- Vận dụng:
1.
Công thức axit béo Công thức chất béo
(C17 H35COO)3C3H5

?

(C17 H33COO)3C3H5

?

(C15 H31COO)3C3H5

?

Dầu mỡ công
nghiệp không phải
là chất béo

Dầu, mỡ công nghiệp có phải là chất béo
HS trả lời.
không?
HĐ 5:IV_ Chất béo có những tính chất hoá học quan trọng nào?
Biết được tính chất hóa học của chất béo
IV/ Chất béo có
những tính chất
GV: Giới thiệu phản ứng thuỷ phân trong
hoá học quan
môi trường axit và môi trường kiềm.
HS: Liên hệ kiến trọng nào?
? Vận dụng viết phương trình thủy phân thức sinh học trả
+ Phản ứng thủy
trong môi trường axit của các chất béo: (C17 lời.
phân trong môi

GV: Nguyễn Ngọc Tú

Trường THCS An Lễ - Quỳnh Phụ - Thái Bình

(RCOO)3C3H5+3H2 trường axit
O
C3H5(OH)3
GV: giới thiệu quá trình cơ thể chúng ta
(RCOO)3C3H5+3H2
+ 3RCOOH
hấp thụ chất béo ntn.
O
C3H5(OH)3
(RCOO)3C3H5+3Na + 3RCOOH
OH
+ Phản ứng thủy
GV: Giới thiệu: Hỗn hợp muối natri của C3H5(OH)3
+
phân trong môi
các axit béo là thành phần chính của xà 3RCOONa
trường kiềm
phòng,vì vậy phản ứng thuỷ phân chất béo
-Phản ứng xà phòng
trong môi trường kiềm gọi là phản ứng xà
(RCOO)3C3H5+3N
hoá
phòng hoá.
aOH
H35COO)3C3H5 và (C15 H31COO)3C3H5

? Vận dụng viết phương trình thủy phân
trong môi trường kiềm NaOH của các chất
béo: (C17 H35COO)3C3H5 và (C15 H31COO)3C3H5

C3H5(OH)3
3RCOONa
-Phản
ứng
phòng hoá

+
xà

HĐ 6: V_ Chất béo có ứng dụng gì?
Biết được ứng dụng của chất béo trong đời sống và sản xuất.
- Từ tính kiến thức thực tế đã biết kết hợp - HS quan sát, V_ Chất béo có
với kiến thức vừa học được hãy cho biết nghiên cứu, trả lời
ứng dụng gì?
ứng dụng của chất béo đối với cơ thể hàng
Làm thức ăn quan
ngày và trong công nghiệp.
trọng cho người và
- GV chiếu hình ảnh ứng dụng của chất
động vật, cung cấp
béo
năng lượng cho cơ
thể
- GV chiếu biểu đồ so sánh năng lượng
sinh ra khi oxi hóa chất béo với chất bột và
+ Chế tạo xà
HS
quan
sát,
chất đạm => giáo dục hs sử dụng chất béo
phòng và glixerol.
nghiên
cứu,
trả
lời
hàng ngày hợp lí.
-GV: dầu mỡ để trong không khí lâu ngày
bị ôi thiu vì sao? Em hãy đưa ra các biện
pháp bảo quản chất béo.
- Thiếu hoặc thừa chất béo có tác hại gì

GV: Nguyễn Ngọc Tú

không?
- GV chiếu hình ảnh video về cách sử
dụng dầu, mỡ trong khẩu phần ăn hàng
ngày.

Trường THCS An Lễ - Quỳnh Phụ - Thái Bình

- HS quan sát video
tiếp thu kiến thức.

- Bổ sung thông tin: Nếu sử dụng chất béo
không đúng sẽ gây nên các bệnh:béo
phì,tim mạch,…
HĐ 7 :Bài tập vận dụng:
Bài tập vận dụng:
Điền từ vào chỗ chấm:

- HS quan sát, trả
lời

1. mô mỡ, quả và
1. Chất béo có trong …………động vật và
hạt
tập trung ở ..................... của thực vật.
2. nước, nước,
2. Chất béo nhẹ hơn ............và không tan
xăng, benzen
trong…………..tan trong...……......
3. este, glixerol,
3. Chất béo là hỗn hợp nhiều ….......... của
axit
béo,
………......với các …........... Công thức
(RCOO)3C3H5
chung là:..............
4. thủy phân
4. Chất béo tham gia phản ứng
………….......... trong môi trường axít và 5. thức ăn quan
môi trường kiềm (phản ứng xà phòng hóa). trọng cho người và
động vật
5. Chất béo có ứng dụng : ………………