Ngày soạn: 11 /01/2026
Ngày giảng:13 /01/2026
Bài 6 - CHÂN DUNG CUỘC SỐNG
Tiết 73+74+75 - Văn bản:
MẮT SÓI
(Đa-ni-en Pen-nắc)
I.Mục tiêu I. MỤC TIÊU
1. Năng lực
* Năng lực chung
- Nêu được ấn tượng chung về văn bản; nhận biết được các chi tiết tiêu biểu,
đề tài, câu chuyện, nhân vật trong tác phẩm.
- Nhận biết được chủ đề, thông điệp mà văn bản muốn gửi đến người đọc.
- Nhận biết được tính cách nhân vật thể hiện qua cử chỉ, hành động, lời
thoại; qua ý nghĩ của các nhân vật khác trong truyện; qua lời người kể chuyện.
- Phân tích được cốt truyện đa tuyến.
* Năng lực đặc thù
- Năng lực thu thập thông tin liên quan đến bài học.
- Năng lực nhận biết được một số đặc điểm của nhân vật trong tác phẩm
truyện và các yếu tố tạo nên cảm xúc trong thơ.
* Yêu cầu đối với HS tốt, khá
- Vận dụng chính xác, sáng tạo kiến thức đã học trong bài vào làm bài tập thực hành các
kĩ năng đọc, viết, nói, nghe.
* Yêu cầu đối với HS hòa nhập
- Đọc được văn bản, nhớ được tên bài, thể loại, nhớ những nội dung cơ bản.
* Nội dung tích hợp, lồng ghép:
- GD đạo đức lối sống: Tình yêu quê hương, đất nước; GD tình cảm gia đình; Giáo dục
bảo vệ động vật;

2. Phẩm chất.
- Trách nhiệm: Trân trọng, tự hào về vẻ đẹp của con người; biết sống có trách
nhiệm.
- Nhân ái: Cảm thông và sẵn sàng giúp đỡ mọi người
II. Thiết bị dạy học và học liệu.
1. Giáo viên.
- SGK, SGV, máy chiếu, máy tính:
- Tài liệu tham khảo: Tài liệu liên quan đến văn bản
https://youtu.be/3BZwCTRH-Ys
2. Học sinh:
- SGK.
- Đọc trước, tóm tắt văn bản, tự tìm hiểu về tác giả, tác phẩm và trả lời các câu

hỏi trong sách giáo khoa phần sau khi đọc.
III. Tiến trình dạy học.
1. Ổn định tổ chức
2. Kiểm tra đầu giờ
3. Tổ chức các hoạt động học
HĐ 1: Mở đầu (3').
a. Mục tiêu: Tạo hứng thú cho HS, thu hút HS sẵn sàng thực hiện nhiệm vụ học
tập của mình từ đó HS khắc sâu kiến thức nội dung bài.
b. Tổ chức thực hiện:
GV yêu cầu Hs HĐCL trả lời câu hỏi: H: Chủ đề bài học?
GV tổ chức cho HĐCN 3 xem video https://youtu.be/3BZwCTRH-Ys
(“Cậu bé rừng xanh”) và trả lời câu hỏi:
H: Em có cảm nhận gì về mối quan hệ của cậu bé và các con vật qua đoạn
trailer phim vừa xem?
HS trả lời theo cảm nhận cá nhân, chia sẻ, nhận xét; GV nhận xét, chuyển
vào chủ đề và bài học:
Hoạt động của GV và HS
Nội dung chính
Hoạt động 2: Hình thành kiến thức
a. Mục tiêu.
- Nhận biết câu chuyện về cuộc đời Sói Lam
+ Câu chuyện về Phi Châu
+ Tính cách của Sói Lam và Phi Châu, cách
đối xử của họ với người thân, bạn bè
- Rút ra bài học về cách ứng xử với bạn bè và
cách đối diện với những khó khăn.
b. Tổ chức thực hiện
I. Đọc và tìm hiểu chung
H: Theo các em, chúng ta cần đọc văn bản
với giọng như thế nào?
- Gv hướng dẫn học sinh đọc: Giọng to, rõ
ràng, truyền cảm, chú ý sự thay đổi ngôi kể ở
2 mạch truyện... chú ý vào các chiến lược
theo dõi và dự đoán hành động của nhân vật
- Gv đọc - HS đọc 1 đoạn, nhận xét chia sẻ
giọng đọc của bạn...
Chú ý 1 số cước chú mỗi trang.
HĐCN (4') Tóm tắt văn bản SGK?
- Hs tóm tắt, nhận xét
- Gv nhận xét, kết luận (Slide):

Tóm tắt VB trong SGK
Truyện kể về cuộc gặp gỡ kỳ lạ giữa Sói
Lam và Phi Châu tại một vườn bách thú nọ.
Cả hai đăm đắm nhìn nhau bằng một mắt từ
ngày này qua ngày khác. Và diệu kỳ thay, mỗi
con mắt là một con đường đưa người kia trở
lại với quá khứ của bạn mình. Từ những ngày
lang thang qua Châu Phi Vàng, Châu Phi
Xám, Châu Phi Xanh của cậu bé Phi Châu
tới những cuộc trốn chạy triền miên trước
bọn săn trộm của gia đình Sói Xám tại quê
hương Bắc cực, tất cả đều hiện lên sống
động, ly kỳ.
HĐCL, theo dõi phần Sau khi đọc (sgk-13),
trả lời câu hỏi
H: Nêu những nét cơ bản về nhà văn, tác
phẩm
- Hs trả lời, nhận xét
- Gv nhận xét, kêt luận (Slide, SGK/13):
HĐCL, theo dõi văn bản kết hợp đọc thông
tin phần tri thức ngữ văn (sgk-5), trả lời câu
hỏi
H: Cho biết thể loại, phương thức biểu đạt,
ngôi kể được sử dụng trong văn bản?
H: Cốt truyện đơn tuyến, cốt truyện đa tuyến
là gì?
- Hs trả lời, nhận xét
- Gv nhận xét, kết luận:

HĐCN (7') đọc kĩ cước chú chân trang/6, trả
lời câu hỏi
H: Hãy chỉ ra cốt truyện đa tuyến trong phần
tóm tắt tác phẩm?

1. Tác giả

2. Tác phẩm

- Thể loại: Tiểu thuyết
- PTBĐ: Tự sự
- Ngôi kể: Ngôi thứ 3
- Cốt truyện: đa tuyến
* Khái niệm: (Tri thức ngữ văn/ 04)
Là kiểu truyện lồng trong truyện
(một hoặc nhiều câu chuyện được
kể lại trong 1 câu chuyện khác)

- Hs trả lời, nhận xét
- Gv nhận xét, kết luận (Slide):
* Cốt truyện đa tuyến trong tác phẩm Mắt
sói:
+ Truyện về cuộc đời Sói Lam
+ Truyện về Phi Châu
Sơ đồ cốt truyện
- Chương 1: Mạch truyện về nhân vật Sói
Lam và Phi Châu; thời gian: hiện tại; không
gian: vườn bách thú; nội dung câu chuyện:
cuộc gặp gỡ kì lạ giữa cậu bé tên là Phi Châu
và Sói Lam.
- Chương 2: Mạch truyện về nhân vật Sói
Lam; thời gian: quá khứ; không gian: Bắc
Cực; nội dung câu chuyện: những cuộc trốn
chạy các toán đi săn của gia đình nhà sói.
– Chương 3: Mạch truyện về nhân vật Phi
Châu; thời gian: quá khứ; không gian: châu
Phi; nội dung câu chuyện: hành trình của cậu
bé Phi Châu.
– Chương 4: Mạch truyện về nhân vật Sói
Lam và Phi Châu; thời gian: hiện tại; không
gian: vườn bách thú; nội dung câu chuyện: II. Tìm hiểu văn bản
1. Nhân vật Sói Lam
Sói Lam và Phi Châu làm bạn.
 Tác phẩm có kiểu cốt truyện truyện lồng
truyện.
HĐCN (4'), trả lời câu hỏi
H: Truyện có mấy nhân vật? Đó là ai?
a. Hình ảnh mắt sói
Họ gặp nhau ở đâu? Điểm chung giữa họ là
gì?
- HS trả lời, chia sẻ
- GV nhận xét, kết luận:
HĐN 4 (5'), thực hiện yêu cầu PHT
(Nhân vật Sói Lam)
Nội
Sói Lam
Phi Châu
dung
Cảm
? Cảm nhận của ? Cảm nhận

nhận về
con mắt
của nhau
Hoàn
cảnh, kí
ức đã trải
qua
(Hành
động,
ngôn
ngữ)

Phi Châu về mắt của sói về
sói: .................... con mắt của
PC: .............
? Gia đình sói Hoàn cảnh
hiện ra ntn?
của PC ntn?
? Ánh Vàng đã ? Tâm trạng
gặp chuyện gì?
của
Phi
? Sói Lam đã cứu Châu khi đi
em ra sao?
tìm Lạc Đà
? Sói Lam gặp Xén...
phải biến cố gì? ? Suy nghĩ
của
Phi
Châu về các
loài
động
vật?.....
? Lời nói và
hành động
của PC với
Báo:

Nhận xét
về Cách
cư xử với
mọi
người
Cảm
nhận về
Tính
cách các
NV
Nhóm báo cáo, nhận xét, bổ sung;
Bằng nghệ thuật so sánh, liên tưởng
Gv nhận xét, chốt:
HĐCL
nhà văn đã thể hiện rõ cảm nhận được
H: Cậu bé Phi Châu nhìn mắt sói và trong mắt sói chất chứa nỗi buồn
nhận ra điều gì? Em có nhận xét gì
thẳm sâu, sự u uất, cô đơn.
về hình ảnh đó?
Hs trả lời, bổ sung; Gv nhận xét,
chốt:

* Tích hợp nội dung ATGT cho nụ
cười ngày mai ( 3 phút)
- H: Đảm bảo trật tự an toàn
giao thông đường bộ, cũng là
một nét” Văn hóa” của người
Việt theo em có đúng không? Vì
sao?
- HS bộc lộ
- GV: Uốn nắn, nhắc nhở HS

b. Câu chuyện Sói Lam cứu Ánh
Vàng
Bằng cách miêu tả chân thực
hành động mạnh mẽ, quyết đoán,
nghệ thuật nhân hóa tác giả làm nổi
bật nhân vật Sói Lam vô cùng dũng
cảm, nhanh nhẹn, thông minh, yêu
thương và sẵn sàng hi sinh vì em.

TIẾT 2

2. Nhân vật Phi Châu

GV giảng bình: Hình ảnh mắt sói:
Hình ảnh con ngươi, lóa lên tia sáng,
liên tưởng đến ngọn hoắc hỏa ….
Chuyển ý
HĐCL
H: Qua hành động Sói Lam cứu Ánh Vàng,
em hãy nhận xét về tính cách nhân vật Sói
Lam.
Hs trả lời, nhận xét; Gv chốt

Bằng cách miêu tả cụ thể tác giả
thể hiện Phi Châu là cậu bé ngoan

HĐCĐ (5'), thực hiện yêu cầu PHT (Nhân
vật Phi Châu)
Cặp chia sẻ, bổ sung; Gv nhận xét; kết luận
phiếu học tập (Slide kết quả phiếu học tập)
HĐCL
H: Nêu cảm nhận chung của em về nhân vật
Phi Châu ?
- Hs trả lời, nhận xét

ngoãn, tốt bụng, yêu động vật, hiểu
được chúng và sẵn sàng làm bạn với
các loài động vật.

- Gv nhận xét, kết luận, mở rộng:

HĐCL
H: Sói Lam và Phi Châu có chung đặc điểm
gì? Em thích nhân vật nào? Vì sao?
HS trả lời, bổ sung theo cách cảm nhận của
bản thân:
GV nhận xét, chốt:
Điểm chung: Sói Lam và Phi Châu: Có cuộc
đời bất hạnh, đều lòng nhân ái, coi trọng tình
bạn, tình thân...
HĐCL (GD KNS)
H: Em đã từng gặp biến cố trong cuộc đời
mình. Hãy chia sẻ một biến cố mà em đã rút
ra bài học về cách cư xử của mình với mội
người hoặc với con vật khác trong cuộc sống?
(ai bên cạnh các em khi em gặp khó khăn?
Cảm xúc của em? Cách em ứng xử với bạn,
người thân?)
- Hs trả lời, nhận xét
- Gv nhận xét, kết luận định hướng cách cư
xử phù hợp.

III. Tổng kết
1. Nghệ thuật
+ Cốt truyện đa tuyến với kiểu truyện
lồng truyện.
+ Nghệ thuật xây dựng nhân vật độc
đáo.
+ Nghệ thuật kể chuyện đặc sắc.
2. Nội dung- Ý nghĩa:
+ Ca ngợi vẻ đẹp của sự đồng cảm,
thấu hiểu giữa muôn loài trên thế
giới.
+ Ca ngợi tình anh em, tình bạn giữa
con người và loài vật
+ Đau đớn, xót xa trước sự tham lam,
vô cảm, trước hành động tàn phá thế
giới tự nhiên của con người.

IV. Luyện tập
HĐCL - Trình bày 1 phút
Viết kết nối với đọc
H: Nêu những nét chính về nghệ thuật, nội
dung chính của văn bản ?
H: Nêu ý nghĩa của truyện Mắt sói?
H: Qua câu chuyện của Sói Lam và cậu bé
Phi Châu , tác giả muốn ca ngợi hay phê phán
điều gì?
- Hs trả lời, nhận xét
- Gv nhận xét, kết luận:
Hoạt động 3: Luyện tập. 8'
a. Mục tiêu: Viết được đoạn văn đảm bảo
yêu cầu về hình thức, nội dung liên quan đến
kiến thức bài học
b. Tổ chức hoạt động

- Gv hướng dẫn HS thực hiện: Viết đoạn văn
khoảng 7-9 câu
- Gợi ý
Đoạn văn của HS cần bảo đảm các yêu cầu:
nội dung kể lại sự kiện Phi Châu và Báo đã
trở thành đôi bạn thân thiết; câu chuyện được
kể lại bằng lời nhân vật Báo; đúng chính tả và
diễn đạt; dung lượng đoạn văn 7– 9 câu.
Nội dung
Cảm nhận về con
mắt của nhau

Hoàn cảnh, kí ức
đã trải qua

Nhận xét về
Cách cư xử với
mọi người

PHIẾU HỌC TẬP
Sói Lam
Phi Châu
+ Càng lúc như càng to hơn, Như 1 đường hầm tăm tối,
tròn hơn, xuất hiện nhiều điểm giống 1 hang cáo
màu khác nhau
+ quầng vàng nâu quanh con
ngươi màu đen.
+ Loé lên ngọn hắc hoả
+ Gia đình sói có 7 người, Ánh + Mồ côi, bị bán làm người
vàng là em gái duy nhất
chăn cừu
+ Ánh Vàng đã bị con người + Cậu rất lo lắng đi hỏi thăm
bắt và treo lên bằng lưới
những người qua đường hỏi cả
+ Sói Lam đã liều mình cắn những con lạc đà khác về Hàng
đứt dây giải cứu và giục em Xén.
chạy đi
+ PC nói rằng nếu thi thoảng
+ Sói Lam bị bắt và bị đánh có sư tủ hay báo ăn thịt dê, cừu
hỏng 1 mắt, bị bán vào sở thú
là vì chúng nó đói, nói chuyện
cùng Báo
Một lòng yêu thương em gái, + Rất hiểu Các loài động vật,
sẵn sàng hy sinh vì người thân + Không coi chúng là kẻ thù
+ Sẵn sàng làm bạn với các loài
động vật

Cảm nhận về Hoang dã, gan dạ, anh dũng,
Chăm chỉ, nhân ái, lương thiện.
tính cách các
nhân vật
GV: Cho HS xem vi deo, nghe bài hát (nếu còn thời gian)
Video 1: Tình yêu thương của loài vật và con người
https://www.youtube.com/watch?v=qs17IjZ6_Zc
- GV yêu cầu HS xem video và chia sẻ cảm nhận về video đó.
Video 2: Bài hát Màu sắc của gió

https://www.youtube.com/watch?v=Tnek78NvONk

4. Củng cố (2')
GV cùng HS khắc sâu KT tiết học
5. Hướng dẫn học bài (3')
* Bài cũ:
- Nắm chắc các đơn vị kiến thức cơ bản của bài: nội dung, nghệ thuật. Hoàn
thiện đoạn văn phần Luyện tập.
*Bài mới: Chuẩn bị “Thực hành tiếng Việt” . Yêu cầu Hs đọc và soạn bài
trang 14,15.
====================================================================