Bài 12
Tiết 45
Tuần 12
Văn bản: CẢNH KHUYA, RẰM THÁNG GIÊNG
- HỒ CHÍ MINH -
I.MỤC TIÊU
1. Kiến thức: : Giúp HS
- Sơ giản về tác giả Hồ Chí Minh.
- Tình yêu thiên nhiên gắn liền với tình cảm cách mạng của Chủ tịch Hồ Chí Minh.
- Tâm hồn chiến sĩ, nghệ sĩ vừa tài hoa tinh té vừa ung dung lạc quan yêu đời.
- Nghệ thuật tả cảnh, tả tình; ngôn ngữ và hình ảnh đặc sắc trong bài thơ.
2. Kĩ năng
- Đọc - hiểu tác phẩm thơ hiện đại viết theo thể thơ TNTTĐL.
- Thấy được chiều sâu nội tâm của người chiến sĩ cách mạng và vẻ đẹp mới mẻ của những chất liệu cổ thi trong sáng tác của HCM
- So sánh sự khác nhau giữa nguyên tác và dịch thơ bài RTG
3. Thái độ:Kính yêu vị lãnh tụ dân tộc,người Cha già của dân tộc.
II.DUNG HỌC TẬP: tình yêu thiên nhiên gắn liền với lòng yêu nước, phong thái ung dung của HCM.
III. CHUẨN BỊ
- Giáo viên:Sách tham khảo
- Học sinh:Chuẩn bị bài,SGK, VBT, Vghi
IV. TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG HỌC TẬP
1.Ổn định tổ chức và kiểm diện : Kiểm diện HS( 1 phút)
2. Kiểm tra miệng : tra sự chuẩn bị của HS(2 phút)
3. trình bài học(35 phút)

HOẠT ĐỘNG GV VÀ HS
NỘI DUNG BÀI DẠY

Hoạt động 1: Giới thiệu bài mới(1 phút)
Sinh thời Bác Hồ chưa bao giờ tự nhận mình là 1 nhà thơ, song sự nghiệp thơ văn của Người để lại, lại chứng tỏ Người là 1 nhà thơ lớn của dân tộc. Hai bài thơ ta học hôm nay sẽ giúp ta hiểu được tài năng và nét đẹp tâm hồn của Người.
Hoạt động 2 :Hướng dẫn HS tìm tác giả- tác phẩm(5 phút)
? Nêu vài nét về tác giả và tác phẩm?(SGK/141-142)
HS trả lời như SGK- GV chốt lại
- Hồ Chí Minh (1890-1969) sgk/141.
- Là anh hùng giải phóng dân tộc danh nhân văn hoá thế giới, nhà thơ lớn của của Việt Nam.
? 2 bài sáng tác trong thời gian nào? Bối cảnh lịch sử như thế nào ? ở đâu.
- Cảnh khuya( 1947), Rằm tháng giêng(1948)
- Sáng tác trong hoàn cảnh kháng chiến chống Pháp ở Việt Bắc. 2 bài sáng tác trước và sau 1 năm nhưng cùng khơi nguồn từ 1 đêm trăng sáng ở Việt Bắc, cùng thể hiện 1 tâm hồn nghệ sĩ, chiến sĩ của bác hồ, nhưng mỗi bài có cái hay riêng
Hoạt động 3: Đọc - tìm hiểu chung (5phút)
Hướng dẫn đọc:
- Bài 1: Giọng chậm, thanh thản và sâu lắng, nhấn mạnh điệp ngữ chưa ngủ; nhịp3/4 - 4/3 - 2/5.
- Bài 2: Bản phiên âm đọc với nhịp: 4/3 - 2/2/3; bản dịch thơ: 2/2/2 - 2/4/2.
Tìm hiểu chú thích
Gv dẫn HS tìm hiểu chú thích khó SGK/ 142
? Giải thích từ khó: Nguyên tiêu nghĩa là gì .
- Nguyên tiêu là đêm rằm tháng giêng đầu tiên của 1 năm mới.
Tìm hiểu thể thơ
?Cả 2 bài thơ mà Bác yêu thích là thể thơ gì .
- Thất ngôn tứ tuyệt nhưng có chỗ khác là :
+ Cảnh khuya viết bằng chữ Việt
+ Rằm tháng giêng viết bằng chữ Hán
+ Bài thơ có 4 câu, mỗi câu 7 chữ.
+Về niêm luật:Đối,vần,nhịp,
LH : chúng ta đã học bài nào giống về thể thơ như 2 bài trên
- Sông núi nước Nam, Thiên vãn vọng
? So với nguyên tác,bản dịch thơ Rằm tháng giêng có gì khác.
- Dịch thơ có thêm từ lồng lộng , bát ngát , ngân khá hay … nhưng câu 2 mất từ xuân , câu 3 mất yên ba nên đã mất đi cái mịt mù , hư thực của cảnh khuya .
Hoạt động 4 : Phân tích văn bản (20 phút)
Gọi Hs đọc bài Cảnh khuya
? Hai câu đầu miêu tả cảnh gì .
- Cảnh rừng Việt Bắc vào lúc đêm khuya.
? Cảnh rừng Việt Bắc vào lúc đêm khuya được miêu tả thông qua những sự vật nào .
- Suối, trăng, cổ thụ, hoa
? Suối được miêu tả với đặc điểm gì .
- Suối trong như tiếng hát xa
?