Bài: 1 - Tiết: 3
Tuần: 1
Ngày dạy: …/ 8 /2015

CÁC PHƯƠNG CHÂM HỘI THOẠI

1. MỤC TIÊU
1.1. Kiến thức:
- HS biết:
Những hiểu biết cốt lõi về hai phương châm về lượng, về chất.
- HS hiểu:
- Vận dụng các phương châm này trong giao tiếp
- Nội dung phương châm về lượng, về chất.
1.2. Kĩ năng:
- Nhận biết và phân tích được cách sử dụng phương châm về lượng, chất
trong giao tiếp.
- Vận dụng các phương châm này trong giao tiếp.
1.3.Thái độ:
- Giáo dục HS phải thận trọng trong giao tiếp, tránh vi phạm hai phương châm trên.
- Tích hợp GD KNS: kỹ năng giao tiếp, ra quyết định lựa chọn phương châm hội thoại phù hợp.
2 . TRỌNG TÂM
- Nắm được những hiểu biết cốt yếu về phương châm lượng, chất.
- Biết vận dụng vào hoạt động giao tiếp.
3. CHUẨN BỊ
3.1. Giáo viên: bảng phụ ghi ví dụ
3.2. Học sinh: Xem bài trước
4. TIẾN TRÌNH
4.1. Ổn định tổ chức và kiểm diện
4.2. Kiểm tra miệng
GV kiểm tra việc chuẩn bị bài của HS (vở BT, SGK)
4.3. Bài mới

HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS
NOÄI DUNG BAØI HOÏC

Hoạt động 1: Vào bài
Trong giao tiếp có những quy định tuy không được nói ra thành lời nhưng những người tham gia vào giao tiếp cần tuân thủ, nếu không thì dù câu nói không mắc lỗi gì về ngữ âm, từ vựng và ngữ pháp nhưng giao tiếp cũng sẽ không thành công. Những quy định đó được thể hiện qua các phương châm hội thoại.Vậy thế nào là phương châm hội thoại ? Tiết học này, chúng ta sẽ đi vào tìm hiểu.
Hoạt động 2: Hướng dẫn HS tìm hiểu phương châm về lượng
- GV treo bảng phụ và gọi hs đọc đoạn hội thoại ở bảng phu.ï
- Khi An hỏi “Học bơi ở đâu?” mà Ba trả lời “Ở dưới nước” thì câu trả lời của Ba có đáp ứng đầy đủ nội dung mà An cần biết không ?
* GV gợi ý: Các em đã từng học bơi hoặc xem người ta bơi lội. Vậy em hãy giải thích:
Bơi nghĩa là gì?
- Câu trả lời của Ba không mang nội dung mà An cần biết.
* Là di chuyển trong nước hoặc trên mặt nuớc bằng cử động của cơ thể.
- Vậy câu trả lời của Ba có đáp ứng yêu cầu mà An cần hỏi không?
* Câu trả lời của Ba không đáp ứng nhu cầu mà An cần biết. Điều mà An muốn biết là một địa điểm cụ thể nào đó như ở bể bơi, sông, hồ…( tên cụ thể).
- GV gọi HS kể sáng tạo Truyện cười “Lợn cưới áo mới”.
- Em hãy cho biết vì sao truyện này lại gây cười? Lẽ ra anh có con lợn dùng để làm đám cưới chỉ cần nói như thế nào?
* Lẽ ra anh ta chỉ cần nói: Bác có thấy con lợn nào chạy qua đây không?
- Và người trả lời chỉ cần nói như thế nào? * Từ nãy đến giờ tôi chẳng thấy con lợn nào chạy qua đây cả.
- Như vậy cần phải tuân thủ yêu cầu gì khi giao tiếp?
-Truyện gây cười vì các nhân vật nói nhiều hơn những gì cần nói.
- Qua 2 ví dụ trên, em có thể rút ra bài học gì trong giao tiếp?
- GV chốt ý -> GD KNS
Nói mà không có nội dung là một hiện tượng không bình thường trong xã hội. Vì câu nói ra trong giao tiếp bao giờ cũng chuyển tải một nội dung nào đó. Khi nói, câu nói cần phải có nội dung đúng với yêu cầu giao tiếp, không nên nói ít hơn hoặc nhiều hơn những gì mà giao tiếp đòi hỏi.
- GV chốt ý, gọi HS đọc ghi nhớ.
Hoạt động 3: Hướng dẫn HS tìm hiểu phương châm về chất
* Sử dụng phương pháp:thảo luận, gợi tìm
- GV gọi HS đọc Truyện “Quả bí khổng lồ” ở mục II.
- Truyện này phê phán điều gì?
+ Truyện phê phán tính nói khoác.
+ Đừng nói những điều mà mình không có bằng chứng xác thực.
- Như vậy trong giao tiếp có điều gì cần nên tránh?
- GV cho hs cho vd những tình huống nói. HS thảo luận 3 phút.
- VD: không biết chắc vì sao bạn mình nghỉ học mà trả lời với thầy cô: “bạn ấy nghỉ học vì ốm”.
-