Ngày soạn: 15/03/2015
Ngày giảng: 24/03/2015
Lớp: 12A1, 12A2
Tiết: 41

Bài 38: CÁC ĐẶC TRƯNG CƠ BẢN CỦA
QUẦN THỂ SINH VẬT ( tiếp)


I. Mục tiêu
Sau khi học xong bài này, HS cần:
1. Về kiến thức
- Trình bày được khái niệm kích thước quần thể, kích thước tối đa, kích
thước tối thiểu, tăng trưởng của QTSV.
- Phân tích được các nhân tố ảnh hưởng tới kích thước của QT
- Phân biệt được 2 dạng tăng trưởng số lượng của QT: trong môi trường
không bị giới hạn và môi trường bị giới hạn.
2. Về kĩ năng
- Quan sát, phân tích đồ thị.
- Thảo luận nhóm.
- Sử dụng ngôn ngữ tiếng Việt để trình bày kiến thức khoa học.
- Đề xuất giải pháp.


3. Về thái độ
- Nâng cao ý thức bảo vệ các loài động, thực vật quý hiếm.
- Có nhận thức đúng về chính sách dân số và kế hoạch hóa gia đình.
II. Phương tiện và phương pháp dạy học
1. Phương tiện
- SGK Sinh học 12
- Laptop, máy chiếu
2. Phương pháp
- Trực quan, hỏi – đáp
- Thảo luận nhóm
III. Tiến trình bài học
1. Ổn định lớp
2. Tiến trình bài mới
a. Đặt vấn đề:
Ở tiết trước chúng ta đã tìm hiểu 4 đặc trưng cơ bản của quần thể, hôn ny chúng ta sẽ tìm hiểu 2 đặc trưng còn lại của quần thể: kích thước quần thể và sự tăng trưởng của quần thể sinh vật. Bài 38. Các đặc trưng cơ bản của quần thể ( tiếp)
b. Nội dung bài :


- GV chiếu cho HS xem các VD:
+ QT voi trong rừng mưa nhiệt đới
khoảng 25 con / QT
+ QT gà rừng khoảng 200 con / QT
(?) Kích thước của quần thể là gì?








(?) Dân số, diện tích của Việt Nam hiện nay là bao nhiêu?
- Theo thống kê của Tổng cục Dân số - Kế hoạch hóa gia đình ( 18/12/2014) : Dân số VN là ~ 90.5 triệu người/ 331.210 km2

- GV yêu cầu HS đọc thông tin SGK, cho biết:
(?) Thế nào là kích thước tối thiểu?

(?) Điều gì sẽ xảy ra nếu kích thước QT
xuống dưới mức tối thiểu? Tại sao?







- GV bổ sung kiến thức: Những QT có kích thước tối thiểu thường là những loài sinh vật quý hiếm nằm trong danh sách được bảo tồn – Sách Đỏ, Việt Nam.
(?) Kể tên một số quần thể nằm trong danh sách được bảo tồn?
(Quần thể tê giác Cát Tiên, bò xám Đông Dương,….)
- GV: Một số dân tộc ít người, vùng Tây Bắc ( Dân tộc Si La, là 1 trong 5 DT ít người nhất Việt Nam, dân số chỉ vài trăm người) họ có truyền thống lấy vợ hoặc chồng có quan hệ anh em? Em hãy dự đoán xem điều gì sẽ xảy ra?
( Kết hôn cận huyết, làm gia tăng tỷ lệ đột biến bẩm sinh ở trẻ em=> Kích thước của các DT này tiến dần tới mức tối thiểu và nhỏ hơn nữa=> các DT này đang đứng trước nguy cơ bị diệt vong nếu không bỏ phong tục, tập quán kết hôn cận huyết này)

(?) Đọc thông tin SGK. Trang 166
(?) Kích thước tối đa là gì?

- Điều gì sẽ xảy ra khi QT vượt quá mức tối đa?





(?) Mật độ các cá thể quá cao có được coi là QT này đã vượt ngưỡng tối đa không? Tại sao?
(?) Kể tên một số quốc gia có nguy cơ bùng nổ dân số?
(?) Trong chăn nuôi , cá mè cho hiệu quả cao khi thả với mật độ 2-3 con/ m3 . Nhưng người ta đã tăng mật độ này lên 8 con/ m3. VD này chứng tỏ điều gì?
=> Kích thước của QT cá mè này đã vượt kích thước tối đa.
- GV bổ sung kiến thức: Năm 2004, ở Việt Nam còn lại một vài cá thể tê giác một sừng, nhưng hiện nay, loài này đã bị tuyệt diệt ở nước ta. Cá sấu hoa cà sống ở cửa sông có số lượng giảm mạnh do hoạt động săn bắt trái phép, dẫn tới bị tuyệt chủng ngoài thiên nhiên. Rùa tai đỏ, ốc bươu vàng,… có số lượng lớn, phát tán mạnh, phá hoại môi rường, mùa màng.
=> Đòi hỏi Nhà nước và các địa phương cần có