GIÁO ÁN DẠY HỌC
MÔN HÓA HỌC LỚP 11 – CƠ BẢN
Giáoviênhướngdẫn :TrầnThị Dung
Sinhviênthựchiện: NguyễnTrungHiếu
Bài35 : BENZEN VÀ ĐỒNG ĐẲNG,
MỘT SỐ HIĐROCACBON THƠM KHÁC (Tiết 1)
I – Mụctiêubàidạy
1. Kiếnthức
- Học sinh cần biết được :
+ Kháiniệm ,công thức chung , đặc điểm cấu tạo , đồng phân , danh pháp của benzen và đồng đẳng
+ Tính chất vật lý : Các quy luật biến đổi nhiệt độ nóng chảy , nhiệt độ sôi của các chất trong dãy đồng đẳng của benzen
+ Tínhchấthóahọc: phảnứngthếcủabenzenvàđồngđẳng
2. Kĩ năng
- Viếtđượccôngthứccấutạocủabenzenvàmộtsốchấttrongdãyđồngđẳng.
- Viếtđượccácphươngtrìnhhóahọcbiểudiễntínhchấthóahọcbenzen, vận dung quytắcthếđểdựđoánsảnphẩmphảnứng.
- Xácđinhcôngthứcphântử, viếtcôngthứccấutạovàgọitên benzene vàđồngđẳng
3. Tìnhcảm ,tháiđộ
- Thấyđượctầmquantrọngcủacủabenzene vàđổngđẳngtrongnềncôngnghiệphóahọc .Giúphọcsinhthấyđượctầmquantrọngcủaviệcnghiêncứubenzentừđótạochohọcsinhniềmhứngthútronghọctập ,tìmtòisángtạokhihọcbàinày.
II – Chuẩnbị
- Giáo viên: Sách giáo khoa , giáo án
- Học sinh: Đọc trước bài 35 : benzen và đồng đẳng
III – Phương pháp
- Sử dụng phương pháp đàm thoại,trực quan, nêu giải quyết vấn đề
IV – Tiến trình bài dạy
1. Ổn định trật tự lớp, kiểm tra sĩ số
2. Kiểm tra bài cũ: không kiểm tra
3. Nội dung bài mới Giới thiệu : ...
Thời gian
Hoạt động của GV
Hoạt động của HS
Nội dung


Hoạt động 1 : Nghiên cứu dãy đồng đẳng của benzen
Yêu cầu học sinh nêu CTPT của benzen đã học ở lớp 9
Đưa ra 1 số đồng đẳng khác của benzen như : C7H8, C8H10, C9H12...yêu cầu học sinh tìm ra công thức tổng quát của dãy đồng đẳng benzen





HS nghe giảng và đưa ra câu trả lời :
CTTQ: CnH2n-6 (n≥6)




A.BENZEN VÀ ĐỒNG ĐẲNG I.ĐỒNG ĐẲNG , ĐỒNG PHÂN , DANH PHÁP , CẤU TẠO
1.Dãy đồng đẳng của benzen
Benzen C6H6 và các hidrocacbon thơm khác có công thức phân tử là C7H8, C8H10, ..., lập thành dãy đồng đẳng có công thức phân tử chung CnH2n-6( n ≥ 6 ). Giải thích tại sao n ≥ 6








Hoạtđộng 2: TìmhiểuvềĐồng phân và danh pháp của benzen
Yêu cầu HS Dựavàobảng 7.1 sgktrang 151, chobiết:
+ Khi nào ankylbenzen có đồng phân ? + Ankylbenzen có những kiểu đồng phân nào ?







Vận dụng viết đồng phân của phân tử C8H10










- GV Trìnhbàycáchgọitêncủacácđồngđẳngcủabenzen.
-Hướngdẫn:
+ Cáchđánhsốcácnguyêntử C củavòngbenzensaotổngchỉsốlànhỏnhất.
+ Trườnghợpvòngbenzencóhainhánhcóthểgọicácnhánh ở vịtrí 1,2 = o (ortho); 1,3 = m (meta); 1,4 = p (para) ở trướctênnhómankyl.
- Gọitêncácđồngphâncủa C8H10?
-Mộtsốgốcankylthườnggặp:
- GiớithiệutênthườngToluenvàXilen.
(Xilen: vòngbenzen
có 2 nhómthếmetyl).







+ Từ C8H10 trở đi có đồng phân
+ Có 2 loạiđồngphân: đồngphânvịtrítươngđốicácnhómankylquanhvòngbenzenvàvềcấutạomạchcacboncủamạchnhánh.




+ Các đồng phân cấu tạo của C8H10 :

















- Gọitên

2.Đồng phân , danh pháp
Đồng phân :
- Từ C8H10trởđicóđồngphân.
- Có 2 loạiđồngphân:
+ đồngphânvịtrítươngđốicủacácnhánh
+ đồngphânmạch C củamạchnhánh





















Danh pháp :
Tên hệ thống : Số chỉ vị trí nhánh + tên nhánh + benzen







Tênthôngthường:


Toluen o-xilen





m-xilen p-xilen



Hoạtđộng 3 : Tìmhiểuvềcấutạobenzen
GV yêucầu HS quansáthình 7.1 SGK vàrútranhậnxétvề :
+Đặcđiểm lien kếttrongphântửbenzen
+Vịtrícácnguyêntửtrongphântửbenzen
+Cấutrúcphântửbenzen

HS quan sát và đưa ra được nhận xét :
Phân tử có 3 liên kết đôi
Các nguyên tử nằm trên 6 đỉnh của lục giác đều
6 nguyên tử H và 6 nguyên tử C nằm trên 1 mặt phẳng
3.Cấu tạo
Có 3 liên kết đôi liên hợp khép kín trong vòng benzen
Cả 6 nguyên tử H và 6 nguyên tử C đều nằm trên một mặt phẳng
Cấu trúc phân tử benzen là hình lục giác đều
Cách biểu diễn




Hoạtđộng 4 : Tìmhiểuvềtínhchấtvậtlýcủabenzenvàđồngđẳng
GV nêusơlượctínhchấtvậtlýcủabenzenvàđồngđẳng…yêucầuhọcsinhnghiêncứu SGK ( khôngghivở )
Bổ sung: hiđrocacbonthơmlànguyênliệuphavàoxăngđểchốngkíchnổchoxăng. Hầuhếtcácđềuđộc, cóthểgâyungthư.

HS chú ý nghe giảng
II.TÍNH CHẤT VẬT LÝ
- Làchấtlỏnghoặcrắn ở điềukiệnthường.
- Cómùiđặctrưng.
- Không tan trongnướcvànhẹhơnnước, tan nhiềutrongcác dung môihữucơ.



Hoạtđộng 5 : Tìmhiểuvềtínhchấthóahọccủabenzenvàđồngđẳng : phảnứngthế
+ Yêucầu HS dựavàođặcđiểmcấutạovòngcủabenzentừđódựđoántínhchấthóahọc + Cáchidrocacbonthơmcó 2 trungtâmphảnứng : Vòngbenzenvàmạchnhánh
+ Cho benzenphảnứngvớibrom khan cóxúctácbộtsắt ,yêucầu HS giảithíchhiệntượngvàviếtphươngtrìnhhóahọc.
+ Nếuchotoluenphảnứngvớibromcũngchohiệntượnggiốngbenzen.Yêucầu HS viết PTHH biết toluene chủyếuthếbrom ở vịtríorthovàpara ( GV giảithíchtạisaolạithếvàoorthovàpara )


+ Giớithiệuphảnứngthếcủabenzenvới HNO3đặcxúctác H2SO4đặc
Tươngtựnhưphảnứngvớihalogen,toluenphảnứngvớiaxit nitric cũngchosảnphẩmvàovịtríortho , para.Yêucầu HS viếtphươngtrìnhphảnứng