GVHD: Nguyễn Thị Kim Tiền

Người dạy: Nguyễn Phước Thọ


Bài 35. Benzen và đồng đẳng.
Một số hidrocacbon khác
(Tiết 2-3)
Người soạn: Nguyễn Phước Thọ

Ngày dạy: 00/2/2019



Mục tiêu

Kiến thức
Học sinh biết được:
Biết được: điều chế và ứng dụng của hidrocacbon thơm.
Cấu tạo, tính chất vật lí của benzen.
Hiểu được: Tính chất hóa học của benzen và stiren.
Vận dụng: Viết phương trình phản ứng thế vào vòng benzen, vào nhóm thế trên vòng và vận dụng tính chất hóa học để giải bài tập tính toán.
Kỹ năng
Viết được các phương trình hoá học biểu diễn tính chất hoá học của benzen và stiren, vận dụng quy tắc thế để dự đoán sản phẩm phản ứng.

Tình cảm, thái độ
Benzen và toluen là nguyên liệu rất quan trọng cho công nghiệp hóa học…, từ đó giúp học sinh thấy được sự cần thiết của hóa học đối với cuộc sống, học về hóa học sẽ giúp các em phát triển được thế giới quan.
Tiết kiệm nguyên nhiên liệu, bảo vệ môi trường.
Kích thích sự hứng thú với bộ môn, phát huy khả năng tư duy

Các năng lực cần hướng tới
Năng lực tự học
Năng lực sử dụng ngôn ngữ hóa học
Năng lực hợp tác: làm việc nhóm, giải quyết nôi dung học tập mà bài học đặt ra
Năng lực tính toán: làm bài tập liên quan đến bài học.

Phương pháp dạy học
Thuyết trình – vấn đáp
Đàm thoại
Hợp tác nhóm nhỏ

Chuẩn bị
1. Giáo viên
Giáo án
Sách giáo khoa 11 cơ bản
2. Học sinh
Sách giáo khoa lớp 11
Ôn lại kiến thức về đồng đẳng, đồng phân và cách viết công thức cấu tạo của hợp chất hữu cơ
Xem lại bài benzen lớp 9
Xem trước phần tính chất hóa học của benzen và đồng đẳng của benzen.

Tiến trình dạy học

Ổn định tình hình lớp: kiểm tra sỉ số, đồng phục,...
Kiểm tra bài cũ: (nếu có)
Giới thiệu bài mới
Vào bài: Ở tiết học trước lớp chúng ta đã tìm hiểu về cấu tạo đồng phân, danh pháp và tính chất vật lí của benzen. Hôm nay, lớp tiếp tục tìm hiểu phần tiếp theo của bài là phần tính chất hóa học.

4. Hoạt động dạy học
Hoạt động của giáo viên
Hoạt động của học sinh
Nội dung

Hoạt động 1: Tính chất hóa học

GV:Các đồng đẳng của benzen có tính chất của vòng benzen ( phản ứng cộng ) và có tính chất của mạch nhánh ankyl ( phản ứng thế ).


1. Phản ứng thế
a. Thế nguyên tử H của vòng benzen
+ Phản ứng với Halogen
GV: Mô tả thí nghiệm khi cho benzen tác dụng với brom khi không có xúc tác và khi có xúc tác bột sắt.
-Khi không có xúc tác: benzen không làm mất màu dd brom
-Khi có xúc tác bột sắt thì benzen làm mất màu dd brom và có khí thoát ra.
GV: Viết phương trình phản ứng và hướng dẫn HS


GV: Cho HS viết PTPU khi cho benzen tác dụng với clo trong điều kiện có bột sắt?GV: Nếu các ankylbenzen phản ứng với Clo trong điều kiện có bột sắt sẽ thu được hỗn hợp sản phẩm thế clo chủ yếu vào vị trị o- và p- so với nhóm ankyl. GV:Gọi HS viết PTPU và gọi tên sản phẩm?



GV: Nhận xét
+ Phản ứng với axit nitricGV: Cho HS quan sát thí nghiệm benzen tác dụng với axit nitric và yêu cầu HS giải thích hiện tượng? GV: Nhận xét và gọi HS viết PTPU?


GV: Cũng trong điều kiện trên, thì các ankylbenzen chủ yếu cho sản phẩm thế vào vị trí o- và p- với nhóm thế ankyl. GV:Gọi HS viết PTPU và gọi tên sản phẩm








GV: Nhận xét quy tắc thế:Khi ở vòng benzen xuất hiện các nhóm thế như ankyl, -OH, -NH2, -OCH3,. ..phản ứng thế vào vòng benzen sẽ dễ dàng hơn và ưu tiên thế vào vị trí o- và p- so với nhóm ankyl.
-Nếu vòng benzen xuất hiện các nhóm thế như: -NO2, -COOH,-SO3H, phản ứng thế vào vòng sẽ khó hơn và ưu tiên thế vào vị trí m-. GV: Giới thiệu cho HS biết phương trình điều chế thuốc nổ TNT (trinitrotoluen) khi cho toluen tác dụng với HNO3 đặc, xúc tác H2SO4 đặc theo tỉ lệ 1:3


b. Thế nguyên tử H của mạch nhánh
GV: Phản ứng thế nguyên tử H của mạch nhánh xảy