CHỦ ĐỀ TỰ CHỌN 3.
Hướng dẫn đọc thêm : chạy giặc - Nguyễn Đình Chiểu
Bài ca phong cảnh hương sơn- Chu Mạnh Trinh
A. Mục tiêu cần đạt :
củng cố , khắc sâu cho học sinh về nội dung thể loại tác phẩm.
-Bài ca chạy giặc:
+ HS thấy được hoàn cảnh khổ nhục của nhân dân ta trong những ngày đầu quân Pháp tấn công thành Gia Định.
+ Tấm long yêu nước thương dân và tâm trạng căm phẫn của tác giả.
- Bài ca phong cảnh Hương Sơn: cảm nhận được tình yêu quê hương đất nước sâu sắc qua sự cảm nhận tinh tế của tác giả.
B. Phương tiện thực hiện
SGK, SGV, giáo án tự chọn 12.
C. Phương pháp tiến hành:
Đàm thoại, phát vấn, nêu vấn đề thảo luận.
D. TIếN HÀNH Tổ CHứC.
1. Ổn định lớp
2. kiểm tra bài cũ
3. bài mới
Hoạt động của thầy – trò
kiến thức cơ bản


HS theo dõi SGK trang 49
P/v Nêu hoàn cảnh ra đời của tác phẩm?





p/v BÀi thơ đoựơc tác giả viết theo thể loại nào?
- Thơ Nôm - Thất ngôn bát cú Đường luật
p/v Bố cục bài thơ như thế nào?
Để - thực luận - kết


p/v 2 ccâu thơ đầu thong báo điều gì?

Pv: hình ảnh nào nói lên sự chạy giặc khốn khổ của nhân dân? Nét đặc sằc nghệ thuật?


Pv Tác giả nhắc đến các địa danh để làm gì?
- Nhấn mạnh sự tàn ác của kẻ thù , cành tan hoang của đất nước…

PV ^ câu thơ đầu phản ánh tâm trạng của tác giả như thế nào?

PV 2 câu kết thể hiện điều gì? Tại sao Tg lại dung câu nghi vấn ở 2 câu thơ này?

Tâm trạng oán hận với triều đình.Dùng câu nghi vấn nhưng với nghĩa khẳng định, phản ánh tình thế lịch sử đương thời.




p/v Nêu xuất xứ, bố cục, thể loại?






Gồm 3 phần :
- 4 câu đẩu giới thiệu về Hương Sơn.
- 10 câu giữa không khí thần tiên 4 câu và cảnh vật thần tiên của Hương Sơn 6 câu.
- 4 câu cuối suy niệm của tác giả.




Pv Tác giả giới thiệu cảnh đẹp của Hương Sơn từ những góc độ nào?
- Sự ao ước, cảnh thực, sự đánh giá của người xưa.

Pv Những chi tiết nào nói lên cảnh đẹp thần tiên thoát tục của Hương Sơn?
-Tiếng chày kình : chim cúng trái







Pv Vẻ đẹp thực của Hương Sơn Hiện lên qua những chi tiết nào?

Yêu thiên nhiên, quê hương, dất nước..









Pv tâm trạng của tác giả trước cảnh đẹp Hương Sơn?
( + yêu nghệ thuật, quê hương, đất nước )

GGV gọi HS kệt luận về nội dung, nghệ thuật của 2 bài thơ?








I.Bài Chạy Giặc - Nguyễn Đình Chiểu
1. Xuất xứ , thể loại
a. Xuất xứ:
- Tương truyền bài thơ được tác giả viết sau khi quân Pháp tấn công thành Gia Định ( 17 -2- 1859), khi tác giả và nhân dân chạy giặc.
b. Thể loại:
Thơ Nôm - Thất ngôn bát cú Đường luật



2. Nội dung cơ bản:
- 2 câu đề: tình thế hiểm nghèo của đất nứơc khi TD Pháp xâm lược( … tiếng súng Tây … phút sa tay…)
- 2 câu thực:
cảnh khốn khổ của nhân dân ta
+………… lơ xơ chạy
+…………Dáo dác bay
->:NT: đối, đảo ngữ, từ láy
- 2 câu luận: cuộc sống thanh bình trù phú bị tàn phá.
-+………. của Tiền tan bọt nước
+…………nhuốm màu mây


( Nghệ thuật đối - đảo ngữ.
+ Tâm trạng tác giả đau đớn bàng hoàng, xót xa, căm hận.
- 2 câu kết
+Nỗi nghi ngờ, đau đớn, xót xa, oán hận với triều đình.
+Tiếng kêu đau thương của những người dân mắc nạn.

II. BÀI CA PHONG CẢNH HƯƠNG SƠN
1. Xuất xứ- thể loại:
a. Xuất xứ
- Tương truyền bài thơ đựơc Chu Mạnh Trinh khi tham gia trùng tu thắng cảnh Hương Sơn.
b. Thể loại:
viết theo thể loại hát nói- dôi 2 khổ giữa.
2. Nội dung cơ bản:
a. Gới thiệu về Hương Sơn từ nhiểu góc độ: