Ngày soạn: Ngày ôn thi:



Đàn ghi ta của Lor-ca ( Thanh Thảo )

* Mục đích chuyên đề giúp các em củng cố những nội dung cơ bản xung quanh tác phẩm “Đàn ghi ta của Lor-ca” của Thanh Thảo
- Những nét chính về nhà thơ Thanh Thảo, đặc điểm của thơ Thanh Thảo
- Sự bất tử của Lor-ca với tiếng đàn huyền thoại.
- Niềm ngưỡng mộ và xót thương của tác giả đối với Lor-ca.

I. Khái quát:
1. Tác giả: (1946 ).
+ Tên khai sinh: Hồ Thành Công
+ Quê: Mộ Đức, Quảng Ngãi.
+ Đóng góp quan trọng nhất vẫn là thơ ca.
+ Sáng tác hay và độc đáo về chiến tranh và thời hậu chiến.

- Đặc điểm thơ:
+ Đậm chất triết lí, ít nhiều nhuốm màu sắc tượng trưng và siêu thực.
+ Suy tư trăn trở về các vấn đề xã hội và thời đại.
+ Cách tân thơ Việt , sáng tạo lối biểu đạt mới.Luôn tìm tòi ,khám phá, sáng tạo cách biểu đạt mới qua hình thức câu thơ tự do, đem đến một mĩ cảm hiện đại cho thơ bằng thi ảnh và ngôn từ mới mẻ)

2. Lor-ca :
+ Bậc thầy của thi ca hiện đại thế giới
+ Tinh thần công dân và ý thức cách tân nghệ thuật
+ Lor-ca là nghệ sĩ trình tấu rất xuất sắc ghi ta và dương cầm.

3.Tác phẩm:
a. Xuất xứ:
+ Rút trong tập “ Khối vuông Ru- bích”

b. Bố cục: Bốn phần
- Phần 1( Sáu dòng đầu): Lor-ca - con người tự do, nghệ sĩ cách tân trong khung cảnh chính trị và nghệ thuật TBN
- Phần 2 (12 dòng tiếp) : Lor-ca và cái chết oan khuất .
- Phần 3 ( 4 dòng tiếp) : Niềm xót thương Lor-ca và sự bất tử của Lor-ca.
- Phần 4 ( Còn lại): Suy tư về cuộc giải thoát và giã từ của Lor-ca.

c. Hình tượng “tiếng đàn”
- Nghĩa thực: tiếng đàn của nhạc sĩ Lor-ca linh hoạt, luyến láy nhiều cung bậc
- Nghĩa biểu tượng: tâm trạng, tâm hồn và số phận tài hoa bạc mệnh của Lor-ca.


II. Nội dung :
1. Ý nghĩa nhan đề và lời đề từ
- Sự gắn bó của Lor-ca với nghệ thuật, với quê hương TBN
- Khát vọng cách tân nghệ thuật của Lor-ca

2. Lor-ca - con người tự do, nghệ sĩ cách tân trong khung cảnh chính trị và nghệ thuật TBN:

* Không gian văn hóa TBN:
- Tiếng đàn :
+ nhạc cụ của TBN
+ Tài năng nghệ thuật Lor-ca

- Áo choàng đỏ gắt
+ bản sắc văn hoá TBN.
+ khát vọng dân chủ, cách tân nghệ thuật.


- Hệ thống h/a:…
+ Miền đơn độc
+ Vầng trăng chếnh choáng
+ Yên ngựa mỏi mòn
+ li-la li-la li-la
* Nghệ sĩ dân gian tự do …. Đơn độc trên hành trình đấu tranh đòi công lí.

=> Hình tượng Lor- ca : con người tự do, ca sĩ dân gian với khát vọng dân chủ, khát vọng cách tân nghệ thuật và sự đơn độc trên hành trình đấu tranh đòi công lí.

- Cây đàn cất lên tiếng lòng của Lor-ca trước cuộc sống, trước thời đại. Nó là tinh thần thơ Lor-ca, là linh hồn, và cao hơn cả là số phận của nhà thơ vĩ đại này.
Bởi thế,chỉ bằng vài nét chấm phá Thanh thảo muốn làm sống dậy hình tượng người con của một đất nước, một dân tộc yêu nghệ thuật, ưa chuộng cuộc sống tự do, phóng khoáng.


3. Lor-ca và cái chết oan khuất:
Thanh Thảo còn muốn tái hiện lại đời sống chính trị Tây Ban Nha , mùa thu 1936 - sự bạo ngược của bọn phát xít khi chúng bắt đầu ra tay tàn phá nền văn minh nhân loại và nhẫn tâm cắt đứt cuộc đời đang ở độ thanh xuân của nhà thơ được cả châu Âu yêu quý

Tây Ban Nha
hát nghêu ngao
bỗng kinh hoàng
áo choàng bê bết đỏ
Lor-ca bị điệu về bãi bắn
chàng đi như người mộng du
...
tiếng ghi ta ròng ròng
máu chảy


* Hình ảnh:
- Áo choàng bê bết đỏ => cảnh tượng khủng khiếp về cái chết

- Tiếng ghi ta…
+ Nâu
+ Lá xanh
+ tròn bọt nước vỡ tan
+ ròng ròng máu chảy

Câu thơ những tiếng đàn