Bài 27 – Tiết 112:
Tuần: 29
Ngày dạy: 11/3/2015
1.MỤC TIÊU:
1.1 Kiến thức:
- Học sinh biết được khái niệm và đặc điểm của câu trần thuật đơn có từ là. Biết vận dụng câu trần thuật đơn có từ là trong nói và viết.
- Học sinh hiểu phân biệt được các kiểu câu trần thuật đơn có từ là.
1.2 Kĩ năng:
- Rèn kĩ năng nhận diện câu trần thuật đơn có từ là. Xác định được kiểu cấu tạo câu trần thuật đơn có từ là.
- Đặt được câu trần thuật đơn có từ là.
1.3 Thái độ:
- Giáo dục ý thức dùng câu trần thuật đơn có từ là trong nói và viết.
2. TRỌNG TÂM:
- Đặc điểm và các kiểu cấu tạo câu trần thuật đơn có từ là.
3. CHUẨN BỊ:
3.1 Giáo viên: bảng phụ ghi các mục của ví dụ I, nghiên cứu bài.
3.2 Học sinh: Đọc tìm hiểu và trả lời câu hỏi, luyện đặt câu, nghiên cứu trước bài tập.
4. TIẾN TRÌNH:
4.1 Ổn định tổ chức và kiểm diện:
4.2 Kiểm tra miệng:
Câu 1: Thế nào là câu trần thuật đơn? Câu trần thuật đơn dùng để làm gì? Cho VD? (8đ)
Câu trần thuật đơn là loại câu do một cụm C - V tạo thành, dùng để giới thiệu, tả hoặc kể về một sự việc, sự vật hay để nêu một ý kiến.
Câu 2: Xác định chủ ngữ, vị ngữ trong câu sau? Sau chủ ngữ là từ nào? (2đ)
- Thạch Sanh là người tốt.
Đáp án: Thạch Sanh // là người tốt.
CN VN
+ Sau chủ ngữ là từ là.


4.3 Bài mới:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS
NỘI DUNG BÀI HỌC

*Giới thiệu bài: Câu dùng để đánh giá, có từ là ở vị ngữ thuộc câu gì? Để biết được câu trả lời, hôm nay chúng ta sẽ tìm hiểu về câu trần thuật đơn có từ là?
Hoạt động 1: Hướng dẫn học sinh tìm hiểu đặc điểm của câu trần thuật đơn có từ là.
- Giáo viên treo bảng phụ, ghi câu văn trong SGK.
? Hãy xác định chủ ngữ, vị ngữ trong các câu văn đó?
Bà đỡ Trần // là người huyện Đông
CN VN
Triều.
Truyền thuyết // là loại truyện dân
CN VN
gian kể về các nhân vật và sự kiện có liên quan đến lịch sử thời quá khứ, thường có yếu tố tưởng tượng kì ảo.
Ngày thứ năm trên đảo Cô Tô // là
CN
một ngày trong trẻo, sáng sủa.
VN
Dế Mèn trêu chị Cốc // là dại.
CN VN
*Ghi chú: câu d có cụm C –V làm chủ ngữ.
Dế Mèn // trêu chị Cốc
CN VN
Nhưng vẫn là câu đơn vì nòng cốt câu chỉ do một cụm C – V tạo thành.
? Vị ngữ của các câu trên do những từ hoặc cụm từ loại nào tạo thành?
- Từ là + cụm danh từ:
+ là người huyện Đông Triều.
+ là loại truyện dân gian kể về…
+ là một ngày trong trẻo, sáng sủa.
- Từ là + cụm tính từ: là dại.
Học sinh trả lời, giáo viên nhận xét chốt ý.
- Cho học sinh đặt câu trần thuật đơn có từ là. Xác định chủ ngữ, vị ngữ. Vị ngữ do những từ hoặc cụm từ loại nào tạo thành?
Học sinh đặt câu, phân tích, giáo viên nhận xét, sửa chữa.
? Chọn những từ hoặc cụm từ phủ định thích hợp cho sau đây điền vào trước vị
ngữ của các câu trên: không, không phải, chưa, chưa phải.
- Bà đỡ Trần không phải là người huyện Đông Triều.
- Truyền thuyết không phải là loại truyện dân gian kể về các nhân vật và sự kiện có liên quan đến lịch sử thời quá khứ, thường có yếu tố tưởng tượng kì ảo.
- Ngày thứ năm trên đảo Cô Tô chưa phải là một ngày trong trẻo, sáng sủa.
- Dế Mèn trêu chị Cốc không phải là dại.
=> Trước vị ngữ chỉ có thể chen các cụm từ chẳng phải, chưa phải, không phải.
- Học sinh trả lời.
- Giáo viên nhận xét, chốt ý.
Bài tập nhanh:
? Xác định chủ ngữ, vị ngữ. Vị ngữ do những từ hoặc cụm từ loại nào tạo thành.
- Lan // là học sinh.
CN VN( danh từ)
- Hoa hồng // là đẹp