Tiết 4 Bài 4
ĐỊNH LUẬT PHẢN XẠ ÁNH SÁNG
I. Mục tiêu
* Kiến thức:
Biết tiến hành thí nghiệm để nghiên cứu đường đi của tia sáng phản xạ trên gương phẳng.
Biết xác định tia tới, tia phản xạ, pháp tuyến góc tới, góc phản xạ trong mỗI thí nghiệm.
Phát biểu được định luật phản xạ ánh sáng.
Biết ứng dụng định luật phản xạ ánh sáng để thay đổi hướng đi của tia sáng theo ý muốn.
* Kỹ năng:
Rèn luyện kỹ năng sử dụng các dụng cụ đo lường, kỹ năng thực hiện thí nghiệm vật lý đơn giản và kỹ năng suy luận để rút ra kết luận.
* Thái độ: Rèn luyện tính trung thực và nghiêm túc trong học tập.
II. Chuẩn bị:
* Cho giáo viên:
Một đèn pin có màn chắn đục lỗ;
Một gương phẳng;
Một màn chắn có màu tối.
* Cho mỗi nhóm học sinh (6 nhóm):
Một gương phẳng có giá đỡ thẳng đứng;
Một đèn pin có màn chắn đục lỗ để tạo ra tia sáng (ch ùm sáng hẹp song song);
Một tờ giấy (trên có kẻ sẵn đường đặt gương, đánh dấu điểm I chính giữa và pháp tuyến qua I) dán trên mặt tấm gỗ phẳng nằm ngang;

III. Phương pháp:
Kết hợp phương pháp dạy học cổ truyền, phương pháp dạy học nêu vấn đề và phương pháp thực nghiệm và có ứng dụng công nghệ thông tin vào dạy học.
III. Tổ chức các hoạt động dạy học

Hoạt động của học sinh
Trợ giúp của giáo viên
Nội dung ghi bảng

HĐ1. Kiểm tra bài cũ: (4phút)
HĐ2. Tạo tình huống: (2phút)
- HS quan sát GV làm thí nghiệm và đưa ra nhận xét.
- HS lắng nghe GV đặt vấn đề và suy nghĩ….


- HS theo dõi sự gợi ý của GV.

HĐ3. Đưa ra khái niệm gương phẳng: (2phút)
- HS hoạt động theo nhóm cầm gương soi, quan sát, thảo luận và kết luận:
+ Hình của vật mà ta quan sát được trong gương gọi là ảnh của vật đó tạo bởi gương.
+ Gương soi có mặt gương là một mặt phẳng, nhẵn và bóng.
- HS liên hệ thực tế để chỉ ra vài vật có thể xem như là gương phẳng.
HĐ4. Hình thành biểu tượng về sự phản xạ ánh sáng (5phút).
- HS tiến hành thí nghiệm theo nhóm dưới sự hướng dẫn của GV. Thảo luận và đưa ra nhận xét:
- Khi tia tới gặp gương phẳng thì cho tia phản xạ đi theo một hướng xác định.



HĐ5. Tìm quy luật về sự đổi hướng của tía tới khi gặp gương phẳng.(15p).
- HS hoạt động theo nhóm, tiến hành thí nghiệm dưới sự hướng dẫn của GV.
- Dùng đèn pin có nắp chắn đục lỗ chiếu tia tới SI là là trên mặt tờ giấy, cho tia ló IR. Quan sát hướng đi của tia tới và tia phản xạ.
*Xác định mặt phẳng chứa tia phản xạ
- Thay đổi hướng đi của tia tới, quan sát hướng đi của tia phản xạ.
- HS thảo luận để trả lời câu hỏi của GV.
- HS nêu phương án kiểm tra nếu được, còn không làm thí nghiệm do GV hướng dẫn.
- HS thảo luận để rút ra kết luận.



*Tìm Phương của tia phản xạ
- HS lắng nghe GV hướng dẫn.
- HS quan sát hai góc i và i/ và dự đoán.
- HS làm thí nghiệm theo nhóm, dùng thước đo độ đo i và i/ để kiểm tra dự đoán dưới sự hướng dẫn của GV.
- HS ghi kết quả bảng.
- HS dựa vào kết quả TN của HS và kiểm tra của GV để rút ra kết luận.





HĐ 6: Phát biểu định luật (2phút)
- Vài HS nhắc lại kết luận 1 và 2.
- HS phát biểu thành định luật


HĐ 7: Luyện kỹ năng vẽ. (4phút)
- HS hoạt động cá nhân theo dõi GV, biểu diễn gương phẳng và các tia sáng lên hình vẽ trên giấy. Hình 4.3.





HĐ 8: Vận dụng. (7phút)
*C4.a)
- HS nêu các bước vẽ tia phản xạ.
- 1 HS lên bảng làm bài tập câu C4.a.
- HS nhắc lại:
+ Vẽ pháp tuyến IN.
+ Đo góc i.
+ Vẽ tia phản xạ IR sao cho i/ =
= i
- HS dưới lớp vẽ vào vở. Hình 4.4


*