Giaovienvietnam.com
BÀI 1. TỰ HÀO VỀ TRUYỀN THỐNG QUÊ HƯƠNG
(2 TIẾT)
I. MỤC TIÊU
1. Về kiến thức:
- Nêu được một số truyền thống văn hoá của quê hương.
- Nêu được truyền thống yêu nước, chống giặc ngoại xâm của quê hương.
2. Về năng lực:
*. Năng lực điều chỉnh hành vi (Đánh giá hành vi của bản thân và người khác)
- Phê phán những việc làm trái ngược với truyền thống tốt đẹp của quê hương.
*. Năng lực phát triển bản thân
Lập kế hoạch phát triển bản thân: Xác định được những việc cần làm phù hợp với
bản thân để giữ gìn phát huy truyền thống quê hương.
Thực hiện kế hoạch phát triển bản thân: Thực hiện được những việc làm phù hợp
để giữ gìn, phát huy truyền thống của quê hương.
3. Về phẩm chất:
- Phẩm chất yêu nước: Tự hào về truyền thống của quê hương
- Phẩm chất trách nhiệm: Có trách nhiệm giữ gìn phát huy các truyền thống của
quê hương và phê phán những việc làm trái ngược với truyền thống tốt đẹp của
quê hương.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
- SGK; SGV, Bài tập GDCD 7;
- Tranh ảnh, truyện, thơ, ca dao, tục ngữ, bài hát, những ví dụ thực tế gắn với
chủ đề “Tự hào vể truyền thống quê hương”;
- Máy tính, máy chiếu, bài giảng giảng powerpoit, phiếu học tập
III. TIÊN TRÌNH DẠY HỌC
A. HOẠT ĐỘNG MỞ ĐẦU
a. Mục tiêu: Tạo tâm thế, khơi gợi suy nghĩ, hứng thú của HS vào bài học; HS có
hiểu biết ban đầu về bài học mới.
b. Tổ chức thực hiện:
1. Giao nhiệm vụ học tập:
- HS thảo luận nhóm cặp đôi.
- Quan sát những bức ảnh trên màn hình.
? Hãy chia sẻ hiểu biết của em về những bức hình đó.
2. Thực hiện nhiệm vụ:
- HS: làm việc cá nhân, đưa ra câu trả lời -> trao đổi nhóm cùng cặp để trả lời câu hỏi.
- Giáo viên; dự kiến những khó khăn mà học sinh có thể gặp phải kèm theo biện pháp
hỗ trợ; dự kiến các mức độ cần phải hoàn thành nhiệm vụ theo yêu cầu.
3. Báo cáo, thảo luận
- Đại diện nhóm cặp trình bày kết quả.
- Dự kiến sản phẩm:
+ Bức ảnh 1: Tượng đài Quyết tử để Tổ quốc quyết sinh, Hà Nội: Tượng đài
ghi dấu những chiến công, sự hy sinh của các chiến sĩ và người dân Ha Nội trong trận

1

Giaovienvietnam.com
chiến lịch sử “60 ngày đêm bảo vệ Thủ đô”. Hình tượng anh vệ quốc quân và cô gái
Hà thành trong trang phục huyền thống ở tư thế chiến đau thể hiện truyền thống yêu
nước, tinh thần bất khuất, ý chí dũng cảm của quân và dân Thủ đô trong cuộc kháng
chiến chống quân xâm lược.
+ Bức ảnh 2: Người Dao Đỏ ở Lào Cai trong trang phục truyền thống: Trang
phục truyền thống của người Dao Đỏ nổi bật với chiếc khăn đội đầu màu đỏ. Khăn
đội đầu này được trang trí hình vết chân hổ, cây vạn hoa, hình cách đoạn,... Trong
trang phục truyền thống của người Dao Đỏ, quan trọng nhất là chiếc áo dài. Theo
phong tục, phụ nữ Dao Đỏ không mặc áo ngắn mà chỉ mặc áo dài. Áo tứ thân màu
chàm hoặc đen, tay đấu thẳng vào thân. Hoa văn trang trí trên quần được thêu ti mỉ.
Trang phục của người Dao Dỏ không chỉ biểu hiện tính cần cù, nhẫn nại và bàn
tay khéo léo, trí tưởng tượng phong phú cùng với con mắt thẩm mĩ mà về nghệ thuật
còn rất tinh tế trong việc sử dụng màu sắc, bố cục cân đối, hài hòa, vui tươi, trong
sáng, góp phần tô điểm thân cho bản sắc riêng vốn có của dân tộc Tây Bắc.
+ Bức ảnh 3: Điệu múa truyền thống của người Chăm ở Khánh Hoà: Vũ điệu
Chăm có nguồn gốc từ lao động, sinh hoạt thường ngày của người dân bản địa, hoặc
mô phỏng từ những động tác của các loài vật.
Múa Chăm là hoạt động văn hoá tinh thần không thể thiếu trong lê hội của
người Chăm ở Khánh Hoà, vừa tạo không khí lễ hội vưa là lời ước nguyện của dân
làng gửi đến trời, đất, thần linh cầu mong cuộc sống no đu, mùa màng tốt tươi. Điệu
múa Chăm phổ bỉến nhất là múa đội lu, múa chim công, múa gáo dừa,.. Khi múa đội
lu, các thiếu nữ uyển chuyển theo làn điệu nhưng vẫn giũ thăng bằng cho chiếc lu
trên đầu. Đó là hình ảnh mô phỏng cô gái Chăm lấy nước bên bờ suối hay dâng nước
lên tháp.
+ Bức ảnh 4: Bánh Khọt - món ăn truyền thống ở Nam Bộ: Đối với người dân
Nam Bộ bánh khọt là món ăn quen thuộc và được nhiều người ưa thích. Mỗi chiếc bánh
có hình tròn vừa đủ cắn làm đôi hoặc một miếng lớn. Bánh khọt được làm từ bột gạo, bột nghệ,
bột mì, nước cốt dừa, trứng gà, đậu xanh hấp bỏ vỏ, tép bóc vỏ cắt hạt lựu hoặc băm
nhuyễn, hành lá, tỏi, ớt, dầu ăn và một số gia vị khác.
Bánh khọt chín vừa ăn có màu vàng nghệ trông rất bắt mắt, có độ giòn và vị ngọt
của gạo, vị béo của nước dừa, có hương thơm hoà quyện của nghệ và hành lá. Bánh
được dùng kèm với các loại rau, nước cốt dừa, nước mắm chua ngọt và thêm ít
ớt cay cay.
4. Kết luận, nhận định:
GV đánh giá kết quả thảo luận câu hỏi -> KL -> Dẫn vào bài.
B. HOẠT ĐỘNG KHÁM PHÁ
Hoạt động 1: Tìm hiểu một số truyền thống của quê huơng
a. Mục tiêu: HS hiểu được các truyền thống quê hương
b. Tổ chức thực hiện:
1. Giao nhiệm vụ học tập:
1. Tìm hiểu một số truyền thống quê
- Gọi 1 - 2 HS đọc thông tin 1 về lễ hội hương
Lim ở Bắc Ninh và thông tin về buổi giao a. Truyền thống quê hương.
lưu, gặp gỡ chứng lịch sử của phong trào * Tìm hiểu thông tin:
Đồng khởi ở Bến Tre.
- Thông tin 1: Truyền thống của tỉnh Bắc

2

Giaovienvietnam.com
- Yêu cầu HS thảo luận nhóm để trả lời
các câu hỏi:
1) Những thông tin trên giới thiệu truyền
thống nào của tỉnh Bắc Ninh và Bến Tre?
Em có suy nghĩ gì về những truyền thống
đó?
2) Hãy kể tên những truyền thống ở quê
hương em và chia sẻ cảm nhận của em về
những truyền thống đó.
3) Truyền thống quê hương là gì? Nó có ý
nghĩa như thế nào đối với mỗi người?
2. Thực hiện nhiệm vụ:
- HS: làm việc cá nhân -> trao đổi nhóm
để hoàn thiện câu trả lời vào giấy khổ lớn.
- Giáo viên; dự kiến những khó khăn mà
học sinh có thể gặp phải kèm theo biện
pháp hỗ trợ; dự kiến các mức độ cần phải
hoàn thành nhiệm vụ theo yêu cầu.
3. Báo cáo, thảo luận
- GV gọi đại diện 2 nhóm trình bày kết
quả. Các nhóm khác lắng nghe, bổ sung ý
kiến, trao đổi thảo luận.
4. Kết luận, nhận định:
GV tổng hợp các ý kiến trên bảng (giấy
khổ lớn), yêu cầu HS bổ sung thêm nếu
còn ý kiến khác và rút ra kết luận về
truyền thống qh và ý nghĩa của truyền
thống quê hương đối với mỗi người.

Ninh: lễ hội Lim truyền thống, làn điệu
dân ca, hát quan họ, trang phục truyền
thống của các liền anh, liền chị và những
trò chơi dân gian trong lễ hội.
- Thông tin 2: Truyền thống của tỉnh Bến
Tre: yêu nước, chống giăc ngoại xâm
truyền thống anh hùng cách mạng.
- Các truyền thống khác: Truyền thống
yêu nước, truyền thống cách mạng,
truyền thống văn hoá (hát dân ca, các
nhac cụ cổ truyền, lễ hội truyền thống,
nghề truyền thống (nghề thêu, đan, làm
gốm,...)
=> Tự hào, yêu quý, trân trọng, muốn học
tập, noi theo, giữ gìn và phát huy những
truyền thống đó.
* Khái niệm: Truyền thống quê hương là
những giá trị văn hoá, lịch sử, đạo đức,
tinh thần cao quý, tốt đẹp và những giá
trị vật chất, kĩ năng nghề được truyền
qua nhiều thế hệ sinh sống ở một địa
phương, vùng đất.
b. Ý nghĩa của truyền thống quê
hương:
- Truyền thống quê hương có ý nghĩa
quan trọng trong việc hình thành tư
tưởng đức tính, lối sống tốt đẹp của mỗi
cá nhân.
- Tự hào về truyền thống quê hương chính
là tự hào về nguồn gốc của mình, là nền
tảng để xây dựng giá trị cốt lõi và hình
thành sự tự tin của mỗi người.

* Luyện tập
Bài 1.
- Gọi 1 - 2 HS đọc các quan điểm, xác định yêu cầu bài tập.
- Hoạt động nhóm cặp đôi.
? Em tán thánh hay không tán thành với những quan điểm dưới đây? Vì sao?
(nêu quan điểm của mình và giải thích theo phiếu học tập gợi ý dưới đây)
Đồng
Không
Ý kiến
Giải thích
tình
đồng tình
Tự hào vê truyên thống quê hương
cũng chính là tự hào về nguồn gốc,
dòng họ, tổ tiên của mình.
Nghề thủ công truyền thông không

3

Giaovienvietnam.com
còn là niềm tự hào của quê hương vì
không phù hợp với cuộc sống hiện
đại.
Truyện dân gian và những làn điệu
dân ca địa phương là một phần của
truyền thống văn hoá quê hương.
Dự kiến sản phẩm:
Đông
Không
Ý kiến
tình
(đồng tình
Tự hào vê truyên
X
thông quê hương
cũng chính là tự
hào về nguồn gốc,
dòng họ, tổ tiên
của mình.
Nghề thủ công
truyền thông không
còn là niềm tự hào
của quê hương vì
không phù họp với
cuộc sống hiện đại.
Truyện dân gian và
những làn điệu
dân
ca
địa
phương la một
phần của truyền
thống văn hoá quê
hương.

X

X

Giải thích
Quê hương là cội nguồn của gia
đình, dòng họ của mình, là nơi
mình hoặc ông bà, cha mẹ sinh ra.
Bởi vậy, tự hào về truyền thống
quê hương chính là tư hào về
nguồn gốc, dòng họ, tổ tiên của
mình.
Nghề thủ công truyền thống là một
nét đẹp truyền thống của địa
phương, mang đến bản sắc liêng và
là niềm tự hào của truyền thống
quê hương.
Những câu chuyện, làn điiệu dân ca
củaa địa phương góp phần tạo nên
bản sắc văn hoá liêng của địa
phương đó và là nét đẹp truyền
thống văn hoá của địa phương.

Tiết 2:
Hoạt động 2: Giữ gìn và phát huy truyền thống của quê huơng
a. Mục tiêu: HS biết giữ gìn và phát huy truyền thống của quê hương bằng những
việc làm cụ thể, phù hợp.
b. Tổ chức thực hiện:
1. Giao nhiệm vụ học tập:
2. Giữ gìn và phát huy truyền thống của quê
- Gọi 1 - 2 HS đọc thông tin hương.
các trường hợp SGK.
a. Tìm hiểu những việc làm để giữ gìn và
- Yêu cầu HS trao đổi nhóm phát huy truyền thống tốt đẹp của quê hương
cặp để trả lời các câu hỏi:
của các bạn Thanh, Hòa, Bình:
? Nêu những việc nên làm để giữ +) Trường hợp 1: Thanh thấy tự hào về truyền
gìn và phát huy truyền thống tốt thống yêu nước, chống giấc ngoại xâm của quê
đẹp của quê hương của các bạn hương mình và đã có hành động thiết thực để
Thanh, Hòa, Bình.
giữ gìn và phát huy truyền thống đó. Bạn đã

4

Giaovienvietnam.com
? Em đã làm gì để giữ gìn và phát
huy truyền thống tốt đẹp của quê
hương?
2. Thực hiện nhiệm vụ:
- HS: làm việc cá nhân -> trao đổi
cặp nhóm để hoàn thiện câu trả lời
vào giấy khổ lớn.
- Giáo viên; dự kiến những khó
khăn mà học sinh có thể gặp phải
kèm theo biện pháp hỗ trợ; dự kiến
các mức độ cần phải hoàn thành
nhiệm vụ theo yêu cầu.
3. Báo cáo, thảo luận
- GV gọi đại diện nhóm cặp trình
bày kết quả. Các nhóm khác lắng
nghe, bổ sung ý kiến, trao đổi thảo
luận.
4. Kết luận, nhận định:
GV tổng hợp các ý kiến, yêu cầu
HS bổ sung thêm nếu còn ý kiến
khác và rút ra kết luận.
- Dự kiến sản phẩm:

cùng nhóm bạn trong lớp sưu tầm và chia sẻ
những hình ảnh, câu chuyện lịch sử chống giặc
ngoại xâm của người dân Thủ đô -> tự hào về
truyền thống của quê hương và tiếp nối, phát
huy truyền thống đó.
+) Trường hợp 2: Hoà đã phát huy truyền,
thống quê hương bằng việc trân trọng trang
phục truyền thống dân tộc mình, tham gia câu
lạc bộ may, thêu trang phục truyền thống và
mong muốn được mặc bộ trang phục truyền
thống dân tộc trong lễ tốt nghiệp THCS.
+) Trường hợp 3: Biết giữ gìn và phát huy
truyền thống quê hương bằng cách phê phán và
phản đối những hành động làm mất đi vẻ đẹp
truyền thống của lễ hội quê hương. Bình đã
cùng các anh chị nhắc nhở du khách không vứt
rác bừa bãi, hạn chế viẹc thắp hương và báo với
các chú công an khi thấy hiện tượng tiêu cực.
b. Những việc cần làm để giữ gìn và phát huy
truyền thống của quê hương.
- Tìm hiểu về truyền thống quê hương mình qua
việc hỏi han, trò chuyện với ông bà, bố mẹ, các
nghệ nhân, người làm nghề truyền thống, các
cựu chiến binh ở địa phương,...
- Tham gia và hỗ trợ hoạt động tổ chưc các lễ
hội truyền thống, sinh hoạt văn hoá của địa
phương, quê hương mình.
- Phê phán những việc làm trái ngược vơi truyền
thống tốt đep của quê hương

C. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP
a. Mục tiêu: HS củng cố kiến thức đã học và thực hành xử lí tình huống cụ thể về chủ
đề truyền thống quê hương.
b. Tổ chức thực hiện:
1. Giao nhiệm vụ học tập:
Bài 2:
- Hoạt động nhóm
GV chia lớp thành các nhóm để thảo luận. Một nửa lớp thảo luận về những việc nên
làm để giữ gìn và phát huy truyền thống tốt đẹp của quê hương, nửa còn lại thảo luận
vể những việc không nên làm đẻ giữ gìn và phát huy truyền thống tốt đẹp của quê hương.
? Em hãy liệt kê những việc nên làm, những việc không nên làm đế giữ gìn và
phát huy truyền thống tốt đẹp cùa quê hương theo gợi ý dưới đây:
Truyền thống
Việc nên làm
Việc không nên làm

5

Giaovienvietnam.com
Dự kiến sản phẩm:
Truyền thống
Yêu nước

Việc nên làm
Việc không nên làm
Tự hào về truyền thống, Thiếu trách nhiệm, không
phát huy,…
đóng góp công sức,…

+ Bài 3:
- Hoạt động cá nhân
? Em đồng tình hay không đồng tình với những hành vi của các bạn dưới đây?
a. K cùng các bạn trong lớp lập nhóm tìm hiểu về truyền thống yêu nước, chống
giặc ngoại xâm cùa thành phố nơi mình sinh sống.
b. Trong lễ hội đầu xuân, M theo một số anh chị đi chèo kéo khách đổi tiền lẻ.
c. A vận động các bạn trong lớp tham gia hội thi “Tự hào truyền thống quê
hương” do trường tổ chức.
- Dự kiến sản phẩm:
a. Đồng tình với hành vi này vì đây là hành động nên làm. Thành phố nơi mình sinh sống cỏ
thể là quê hương nơi mình sinh ra, cũng có thể là quê hương thứ hai, nơi mình lớn lên,
học tập và sinh sống. Từ việc tìm hiểu truyền thống yêu nước, chống giặc ngoại xâm
sẽ giúp HS hiểu biết hơn về lịch sử, thêm yêu quý, lư hào về nơi mình sinh sống.
b. Không đồng tình với hành vi này vì lễ hội đầu xuân là một nét đẹp văn hoá của
đìa phương. Việc chèo kéo khách mua đồ lưu niệm lại là hành vi thiếu văn hoá,
không nên làm vì ảnh hưởng đến không gian lễ hội, vi phạm quy định của địa
phương.
c. Đồng tình với hành vi này vì thông qua việc tham gia hội thi, HS sẽ hiểu hơn
về truyền thống quê hương, thêm yêu, thêm tự hào về quê hương mình. Mặt khác,
việc tham gia hội thi cũng giúp các bạn HS giao lưu, học hỏi lẫn nhau, tăng thêm hiểu biết và các
kỹ năng xã hội.
Bài 4.
- GV giao cho mỗi nhóm nghiên cứu một tình huống, phân chia nhân vật để sắm
vai, xử lí tình huống.
- HS: làm việc cá nhân -> trao đổi nhóm để hoàn thiện câu trả lời vào phiếu học tập.
- Giáo viên; dự kiến những khó khăn mà học sinh có thể gặp phải kèm theo biện pháp
hỗ trợ; dự kiến các mức độ cần phải hoàn thành nhiệm vụ theo yêu cầu.
+ Tình huống 1: Em không đồng ý với hành động của H. Em nên nói với H
rằng HS cần nghe để biết và hiểu ông cha ngày xưa đã chiến đấu, hi sinh đề bảo vệ Tổ
quốc như thế nào. Tù đó, trân trọng những thành quả chiến đấu của ông cha, quý
trọng hoà bình và độc lập đất nước có được ngày hôm nay. Hơn nữa, HS cần nghe và
hiểu lịch sử để kế thừa và phát huy truyền thống yêu nước, phấn đấu học tập, rèn
luyện để góp phần xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong thời đại mới.
+ Tình huống 2: Nếu là T, em nên thuyết phục các bạn rằng các món ăn nước ngoài
cũng rất thú vị nhưng những món ăn truyền thống quê hương đã tồn tại và phát
triển từ lâu đời, có các giá trị đặc biệt. Trong dịp chào mừng ngày Quốc tế Phụ nữ,
chúng ta nên chọn những món ăn quen thuộc hằng ngàv mà các bà, các mẹ vẫn nấu
cho chúng ta. Những món ăn quê hương ấy chứa cả tình thương gia đình và tâm hồn
quê hương sẽ có nhiều ý nghĩa hơn.

6

Giaovienvietnam.com
IV. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG
a. Mục tiêu: HS vận dụng những điều đã học về truyền thống quê hương để giải
quyết các tình huống thực tiễn cuộc sống.
b. Tổ chức thực hiện:
1. Giao nhiệm vụ học tập:
? Hiện nay, đất nước đang trong quá trình hội nhập quốc tế và toàn cầu hóa, theo
em, việc giữ gìn và phát huy truyền thống quê hương có ý nghĩa như thế nào?
? Cùng các bạn trong nhóm tập một làn điệu dân ca, điệu múa truyền thống hay
một bài hát ca ngọi truyền thống quê hương sau đó biểu diễn trước lớp.
2. Thực hiện nhiệm vụ:
- HS: làm việc cá nhân.
- Giáo viên dự kiến các mức độ cần phải hoàn thành nhiệm vụ theo yêu cầu.
3. Báo cáo, thảo luận
- GV giao yêu cầu về nhà, buổi sau trình bày kết quả.
4. Kết luận, nhận định:

7

Giaovienvietnam.com