Chương I
CÁC NƯỚC CHÂU Á, CHÂU PHI VÀ KHU VỰC MĨ LA –TINH
(TỪ ĐẦU THẾ KỈ XIX ĐẾN ĐẦU THẾ KỈXX)

Bài 1: NHẬT BẢN
I. MỤC TIÊU BÀI HỌC
1. Về kiến thức:
- Hiểu rõ những cải cách của Thiên hoàng Minh Trị thực chất là một cuộc cách mạng tư sản, đưa nước Nhật phát triển sang gia đoạn đế quốc chủ nghĩa.
- Thấy được chính sách xâm lược của giới thống trị Nhật Bản cũng như các cuộc đấu tranh của GC VS cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX
2. Về thái độ, tình cảm, tư tưởng:- Giúp HS nắm vững khái niệm “ Cải cách”, biết sử dụng bản đồ để trình bày các sự kiện có liên quan đến bài học. Rèn kỹ năng quan sát tranh ảnh tư liệu rút ra nhận xét đánh giá.
3. Về kĩ năng: Giúp HS nhận thức rõ vai trò ý nghĩa của những chính sách cải cách tiến bộ đối với sự phát triển của xã hội, đồng thời giải thích được vì sao chiến tranh thường gắn liền với chủ nghĩa đế quốc.
II. THIẾT BỊ VÀ TÀI LIỆU DẠY HỌC
- Lược đồ sự bành trướng của đế quốc Nhật cuối thế kỉ XIX - đầu thế kỉ XX, bản đồ thế giới.
- Tranh ảnh về nước Nhật đầu thế kỉ XX.
III. TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC DẠY VÀ HỌC.
1. Giới thiệu khái quát về chương trình lịch sử lớp 11: 5’
2. Giới thiệu bài mới: 1’
3. Tổ chức các hoạt động dạy và học trên lớp: 35’

Hoạt động của Giáo viên
Kiến thức cơ bản

Hoạt động 1: Cả lớp, cá nhân
GV: Giới thiệu: Nhật Bản là một quần đảo ở Đông Bắc Á trải dài theo hình cánh cung với đảo lớn nhỏ, trong đó có 4 đảo lớn : Hônsu, Hocai đo, Kyusu và Sikôku.
- Vào nữa đầu thế kỉ XIX chế độ PK NB khủng hoảng suy yếu.Thiên Hoàng có vị trí tối cao song quyền lực thực tế nằm trong tay tướng quân (Sôgun) đóng ở phủ chúa –Mạc Phủ
- GV dừng lại giải thích chế độ Mạc Phủ: ở Nhật Bản chế độ phong kiến tồn tại lâu đời ( hàng nghìn năm), mặc dù nhà vua được tôn là Thiên Hoàng Đế có vị trí tối cao song quyền hành thực tế nằm trong tay tướng quân ( Sô Gun) đang ở Phủ Chúa- Mạc Phủ. Năm 1902 dòng họ Tô- Ku- Ga-Oa nắm chức vụ tướng quân. Vì thế thời kỳ này ở Nhật Bản gọi là chế độ Mạc Phủ Tô- Ku- Ga- Oa. Sau hơn 200 năm cầm quân chế độ Mạc Phủ lâm vào tình trạng suy yếu.
- GV phát vấn: Nêu những nét nổi bật của tình hình Nhật Bản từ đầu TK XIX đến năm 1868? (Tình hình kinh tế, chính trị, xã hội).
- HS:Nông nghiệp lạc hậu, tô thuế nặng nề, mất mùa đói kém thường xuyên
- Công nghiệp: kinh tế hàng hóa phát triển, công trường thủ công xuất hiện ngày càng nhiều, kinh tế TB phát triển nhanh chóng
XH: mâu thuẫn giữa nông dân, TS thị dân với CĐPK lạc hậu
Chính trị: mâu thuẫn giữa Thiên hoàng và Tướng quân
- GV nhận xét, chốt ý:
Kinh tế:
+ NN: Lạc hậu, tô thuế nặng nề, mất mùa, đói kém …
+ CN: kinh tế tư bản phát triển nhanh chóng nhưng bị phong kiến cản trở.
Xã hội: Nhân dân + Tư sản >< Phong kiến
Chính trị: Thiên Hoàng >< Tướng quân Sôgun.
- GV nêu câu hỏi : Sự suy yếu của dẫn đến hậu quả nghiêm trọng gì ?
- HS:Yêu cầu đặt ra cho Nhật Bản lúc này là phải lựa chọn 1 trong 2 con đường: hoặc duy trì CĐ PK lạc hậu, hoặc phải cải cách để phát triển đất nước GV nhận xét, chốt ý:
Yêu cầu đặt ra cho Nhật Bản lúc này là phải lựa chọn 1 trong 2 con đường: hoặc duy trì CĐ PK lạc hậu, hoặc phải cải cách để phát triển đất nước.
Hoạt động 2: Hoạt động nhóm
- Trước hết GV giới thiệu về Thiên hoàng Minh Trị
- Chia cả lớp thành 6 nhóm, tìm hiểu vấn đề sau:
N1: tìm hiểu cải cách về chính trị
N2: tìm hiểu cải cách về kinh tế
N3: tìm hiểu cải cách về quân sự
N4: tìm hiểu cải cách về giáo dục
- HS thảo luận 3’. Đại diện nhóm trả lời
- GV nhận xét, bổ sung, kết luận
* Nội dung cuộc cải cách:
+ Chính trị: Thủ tiêu chế độ Mạc Phủ, lập chế độ QCLH, ban hành Hiến pháp mới, ban bố các quyền tự do.
+ Kinh tế: Thống nhất