Tiết 66,67 Bài 20:
KHÁNH THIỆN
TỔ KHTN
GV: Lê Minh Vân

HIỆN TƯỢNG NHIỄM ĐIỆN DO CỌ XÁT TRƯỜNG TH&THCS

Môn học: KHTN 8
Thời gian thực hiện: 2 tiết
I. Mục tiêu
1. Về kiến thức:

* Yêu cầu tối thiểu đối với HS:

- Giải thích được sơ lược nguyên nhân một vật cách điện nhiễm điện do cọ xát.
- Giải thích được một vài hiện tượng thực tế liên quan đến sự nhiễm điện do cọ xát.
* Yêu cầu với học sinh khá , tốt; Vận dụng lý thuyết giải các bài tập.

2. Về năng lực:
2.1.Năng lực chung.
- Năng lực tự chủ và tự học: tìm kiếm thông tin qua thí nghiệm, đọc sách giáo khoa để tìm hiểu về
vật nhiễm điện và giải thích sơ lược về sự nhiễm điện do cọ xát.
- Năng lực giao tiếp và hợp tác: thảo luận nhóm để thực hiện các nhiệm vụ học tập.
- Năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo: giải quyết vấn đề trong thực hiện các nhiệm vụ học tập.
2.2. Năng lực khoa học tự nhiên
- Năng lực nhận biết KHTN: Biết được các vật nhiễm điện.
- Năng lực tìm hiểu tự nhiên: Biết làm thí nghiệm để tìm hiểu về vật nhiễm do cọ xát.
- Vận dụng kiến thức, kỹ năng đã học: Vận dụng những hiểu biết về vật nhiễm điện giải thích sơ
lược về sự nhiễm điện do cọ xát.
3. Phẩm chất:
- Thông qua thực hiện bài học sẽ tạo điều kiện để học sinh:
- Chăm học, chịu khó tìm tòi tài liệu và thực hiện các nhiệm vụ cá nhân nhằm tìm hiểu về vật nhiễm
điện do cọ xát và giải thích sơ lược được về sự nhiễm điện.
- Có trách nhiệm trong hoạt động nhóm, chủ động nhận và thực hiện nhiệm vụ mà GV yêu cầu.
- Trung thực, trách nhiệm trong báo cáo kết quả các họat động và kiểm ra đánh giá.
*HSKT: Có hứng thú, tham gia vào các hoạt động học tập cùng bạn trong giờ Khoa học Tự nhiên..
II. Thiết bị dạy học và học liệu
1. Chuẩn bị của giáo viên:
- Bài Soạn + GA powerpoint + Máy tính, tivi.
Số lượng 01 bộ gồm:
- Dụng cụ: HH8-9.2-Gi-S ; HH8-9.14-ĐTT.
2. Chuẩn bị của học sinh:
- Vở ghi + SGK + Đồ dùng học tập + Đọc trước bài ở nhà.
III. Tiến trình dạy học
1. Hoạt động 1: Mở đầu
a. Mục tiêu: Giúp học sinh xác định được vấn đề cần học tập, tạo tâm thế hứng thú, sẵn sàng tìm
hiểu kiến thức mới.
b. Nội dung: Học sinh hoạt động cá nhân trả lời câu hỏi của GV.
c. Sản phẩm: Câu trả lời của học sinh.
d. Tổ chức thực hiện:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS
DỰ KIẾN SẢN PHẨM
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
Dự kiến câu trả lời của
- GV Chiếu câu hỏi cho HS hoạt động cá nhân:
HS:
Vì sao vào những ngày hanh khô, khi chải tóc bằng lược nhựa thì
nhiều sợi tóc bị lược nhựa hút kéo thẳng ra?
Vào những ngày hanh khô,
Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập
khi chải tóc bằng lược nhựa

HS Cá nhân suy nghĩ trả lời câu hỏi.
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận
GV gọi Hs trả lời câu hỏi, Hs khác nhận xét bổ sung
Bước 4. Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ
- GV nhận xét, ghi nhận các ý kiến của HS.
- GV chưa chốt kiến thức mà dẫn dắt vào bài học mới: Để giải thích
câu hỏi này đầy đủ và chính xác, chúng ta cùng đi vào bài học ngày
hôm nay.

thì nhiều sợi tóc bị lược
nhựa hút kéo thẳng ra vì khi
đó tóc và lược nhựa đã bị
nhiễm điện do cọ xát với
nhau.

2. Hoạt động 2: Hình thành kiến thức mới.
Hoạt động 2.1: Tìm hiểu về vật nhiễm điện.
a. Mục tiêu: HS biết được một vật nhiễm điện do cọ xát.
b. Nội dung:
- HS hoạt động cá nhân nghiên cứu thông tin về thí nghiệm SGK/84, 85
- HS thảo luận nhóm theo bàn tiến hành thí nghiệm và trả lời câu hỏi sau thí nghiệm SGK/85
- HS thảo luận cặp đôi trả lời câu hỏi SGK/85.
c. Sản phẩm: Kết quả hoạt động của HS.

d. Tổ chức thực hiện:

HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học
tập
- GV cho HS cá nhân nghiên cứu thông tin
SGK/84, 85
- HS hoạt động nhóm theo bàn thực hiện
thí nghiệm và rút ra kết luận của thí
nghiệm 1.
Chuẩn bị:
- Một chiếc đũa bằng nhựa, một chiếc đũa
bằng thủy tinh.
- Một mảnh vải len (hoặc dạ) và một
mảnh vải lụa.
- Một số mẩu giấy vụn.
Tiến hành:
- Đưa chiếc đũa nhựa lại gần các mẩu
giấy (Hình 20.1), có hiện tượng gì xảy ra
không?
- Cọ chiếc đũa nhựa vào mảnh vải len
(hoặc dạ) sau đó đưa lại gần các mẩu giấy
vụn, quan sát hiện tượng xảy ra.
- Làm thí nghiệm tương tự, thay đũa nhựa
bằng đũa thủy tinh được cọ xát vào mảnh
vải lụa, quan sát hiện tượng xảy ra.
- Mô tả hiện tượng xảy ra và rút ra nhận
xét.

DỰ KIẾN SẢN PHẨM
I. Vật nhiễm điện
Hướng dẫn trả lời nội dung thí nghiệm:
Trả lời:
- Ban đầu, đưa chiếc đũa nhựa lại gần các mẩu giấy,
ta thấy không có hiện tượng gì xảy ra.
- Khi cọ chiếc đũa nhựa vào mảnh vải len (hoặc dạ)
sau đó đưa lại gần các mẩu giấy vụn, ta thấy đũa
nhựa hút các mẩu giấy vụn làm các mẩu giấy vụn
bám vào đầu của đũa nhựa.
- Khi làm thí nghiệm với đũa thủy tinh ta cũng quan
sát được hiện tượng tương tự như đũa nhựa.
Nhận xét: Các vật sau khi bị cọ xát có tính chất hút
được các vật khác (mẩu giấy vụn) được gọi là vật
nhiễm điện hay vật mang điện tích.
KL:
- Vật nhiễm điện là vật có khả năng hút các vật khác
hoặc phóng tia lửa điện sang các vật khác.
- Ví dụ:
a, Chiếc thước nhựa nhiễm điện hút các mảnh giấy vụn
b, Các đám mây nhiễm điệm (do sự cọ xát của những
giọt nước mưa trong không khí) ⇒ xuất hiện tia lửa
điện phát ra ánh chớp chói lóa trên bầu trời.
- Một vật có thể bị nhiễm điện bằng nhiều cách khác
nhau, trong đó đơn giản nhất là sự nhiễm điện do cọ
xát. Nhiều vật khi bị cọ xát trở thành các vật nhiễm
điện.

- HS hoạt động nhóm theo bàn thực hiện
thí nghiệm và rút ra kết luận của thí
nghiệm 2.
Thí nghiệm 2
Chuẩn bị:
- Hai đũa nhựa và một đũa thủy tinh.
- Mảnh vải len (hoặc dạ) và mảnh vải lụa.
- Giá thí nghiệm và dây treo.
Tiến hành:
- Lấy một đũa nhựa cọ vào mảnh vải len,
sau đó treo lên giá thí nghiệm. Lấy chiếc
đũa nhựa thứ hai cọ vào mảnh vải len rồi
đưa lại gần đầu đũa nhựa kia (Hình 20.2
a). Quan sát hiện tượng xảy ra.
- Thay đũa nhựa bằng đũa thủy tinh đã cọ
vào mảnh vải lụa, rồi đưa lại gần đũa
nhựa (Hình 20.2b). Quan sát hiện tượng
xảy ra.

Từ kết quả thí nghiệm, trả lời các câu hỏi
sau:
1, Từ các kết quả thí nghiệm, rút ra nhận
xét gì? Điện tích trên đũa thủy tinh có
cùng loại với điện tích trên đũa nhựa
không?
2, Các điện tích cùng loại và khác loại tác
dụng với nhau như thế nào?
- GV cho HS đọc thông tin SGK/85 để tìm
hiểu và rút ra kết luận về quy ước điện
tích.
- GV cho HS cá nhân trả lời câu hỏi
SGK/85.
- GV cho HS rút ra kết luận về vật nhiễm
điện.
Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS nghiên cứu thông tin SGK/84, 85.
- HS hoạt động nhóm theo bàn thực hiện
thí nghiệm và rút ra nhận xét của thí
nghiệm.
- HS hoạt động nhóm trả lời câu hỏi hoạt
động SGK/85
- HS cá nhân trả lời câu hỏi SGK/85.
- HS rút ra kết luận về vật nhiễm điện.
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và
thảo luận
- HS các nhóm báo cáo kết quả thí

Hướng dẫn trả lời câu hỏi sau thí nghiệm:
1. Cách làm cho vật nhiễm điện khi cọ xát: Cọ xát vật
đó vào vật khác như len dạ, nhựa, tóc...
Ví dụ: Lấy chăn len cọ xát vào tóc ⇒ Chăn len hút tóc

2. Nhận biết các vật đã nhiễm điện
Dựa vào đặc điểm của vật nhiễm điện là nó có khả
năng hút các vật khác hoặc phóng tia lửa điện sang
các vật khác, vì vậy muốn biết một vật đã bị nhiễm
điện hay chưa ta đưa vật cần nhận biết đến:
- Các vật nhẹ:
+ Nếu nó hút được các vật nhẹ thì vật đó đã nhiễm
điện.
+ Nếu nó không hút được vật nhẹ thì vật đó chưa
nhiễm điện.
Ví dụ: Khi ta thổi bụi thì bụi bay đi. Cánh quạt điện
thổi gió mạnh nhưng sau một thời gian có nhiều bụi
bám vào cánh quạt ⇒ Cánh quạt khi quay cọ xát nhiều
vào không khí nên bị nhiễm điện ⇒ Cánh quạt hút các
hạt bụi

- Các vật khác:
+ Nếu có hiện tượng phóng điện thì vật đó đã nhiễm
điện.
+ Nếu không có hiện tượng phóng điện thì vật đó chưa
nhiễm điện.
 Ví dụ: Cọ xát mảnh phim nhựa bằng miếng vải khô.
Đặt mảnh tôn lên mảnh phim nhựa. Chạm bút thử điện
vào mảnh tôn ⇒ Bút thử điện lóe sáng ⇒ Có tia lửa
điện phóng qua bút thử điện ⇒ Chứng tỏ mảnh phim
nhựa nhiễm điện
Hướng dẫn trả lời câu hỏi hoạt động SGK/85:
- Ta thấy hiện tượng xảy ra là hai chiếc đũa nhựa đẩy
nhau như ở Hình 20.2a.
- Ta thấy hiện tượng xảy ra là hai chiếc đũa nhựa và
đũa thủy tinh hút nhau như ở Hình 20.2b.
Hướng dẫn trả lời câu hỏi SGK/85:
1,
- Chiếc đũa nhựa và đũa thủy tinh sau khi cọ sát đều
bị nhiễm điện.
- Điện tích trên đũa thủy tinh khác loại với điện tích
trên đũa nhựa.

nghiệm.
- HS các nhóm báo cáo kết quả hoạt động
thảo luận.
- HS cá nhân trả lời câu hỏi SGK/85.
- HS rút ra kết luận về vật nhiễm điện
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện
nhiệm vụ học tập
GV nhận xét đánh giá và chốt nội dung
kiến thức.
*HSKT: Có hứng thú, tham gia vào các
hoạt động học tập cùng bạn trong giờ
Khoa học Tự nhiên..

2,
- Các điện tích cùng loại thì đẩy nhau.
- Các điện tích khác loại thì hút nhau.
Khi lược nhựa chải vào tóc nhiều lần thì cả lược nhựa
và tóc đều bị nhiễm điện (lược nhựa nhiễm điện âm,
tóc nhiễm điện dương), hai vật nhiễm điện trái dấu
nhau nên hút nhau.

Hoạt động 2.2: Giải thích sơ lược về sự nhiễm điện do cọ xát.
A, Mục tiêu: 
- Giải thích được sơ lược nguyên nhân một vật cách điện, nhiễm điện do cọ xát.
- Giải thích được một vài hiện tượng thực tế liên quan đến sự nhiễm điện do cọ xát.
b. Nội dung:
- HS hoạt động cá nhân nghiên cứu thông tin SGK/86.
- HS thảo luận nhóm trả lời câu hỏi hoạt động SGK/86.
- HS thảo luận cặp đôi trả lời câu hỏi SGK/86.
- HS đưa ra giải thích cho hiện tượng.
c. Sản phẩm: Kết quả hoạt động của HS.

d. Tổ chức thực hiện:

HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV cho HS hoạt động cá nhân nghiên cứu thông
tin SGK/86.
- GV cho HS thảo luận nhóm trả lời câu hỏi hoạt
động SGK/86:
Hãy thảo luận để trả lời các câu hỏi dưới đây:
1. Nguyên tử có cấu tạo như thế nào? Hãy vẽ hình
mô tả cấu tạo nguyên tử.
2. Electron trong nguyên tử có thể dịch chuyển
như thế nào?
GV cho HS nghiên cứu thông tin SGK/86 và giải
thích sự nhiễm điện dương của đũa thủy tinh khi cọ
xát vào vải nhựa hoặc sự nhiễm điện âm của đũa
nhựa khi cọ xát vào vải len.
- HS thảo luận cặp đôi trả lời câu hỏi SGK/86:
1,  Giải thích tại sao bụi lại bám nhiều ở cánh
quạt điện sau một thời gian sử dụng.
2,  Vì sao vào những ngày thời tiết khô ráo, khi lau
chùi gương soi, kính cửa sổ hay màn hình ti vi
bằng khăn bông khô thì vẫn thấy có bụi bông bám
vào?
Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS nghiên cứu thông tin SGK/86, 87.
- HS thảo luận nhóm theo bàn trả lời câu hỏi hoạt
động SGK/86.
- HS thảo luận cặp đôi trả lời câu hỏi SGK/86.

DỰ KIẾN SẢN PHẨM
II. Giải thích sơ lược về sự nhiễm điện do
cọ xát.
Hướng dẫn trả lời nội dung thảo luận nhóm:
1. Cấu tạo nguyên tử gồm có hạt nhân và lớp
vỏ electron. Trong đó:
Hạt nhân nằm ở tâm nguyên tử, gồm các hạt
proton và nơtron.
Vỏ nguyên tử bao gồm các electron chuyển
động trong không gian xung quanh hạt nhân.
=> Nguyên tử được cấu tạo bởi 3 loại hạt cơ
bản là: electron, proton và nơtron.

2. Electron trong nguyên tử có thể dịch
chuyển rời khỏi nguyên tử và di chuyển sang
nơi khác.
Hướng dẫn trả lời nội dung thảo luận cặp
đôi:
1, Bụi bám nhiều ở cánh quạt điện sau một
thời gian sử dụng là do khi cánh quạt quay,
ma sát nhiều với không khí xung quanh làm
cánh quạt bị nhiễm điện do cọ xát. Do đó,

GV cho HS độc mục em có biết SGK/86,87 để tìm
hiểu về các hiện tượng:
1, Hiện tượng sấm sét lúc trời mưa dông.
2, Điện nghiệm.
GV cho HS hệ thống lại các nội dung chính của bài
học theo mục Em đã học SGK/87.
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận
- HS các nhóm trả lời câu hỏi nội dung hoạt động
SGK/86.
- HS các cặp đôi trả lời câu hỏi SGK/86.
- HS giải thích hiện tượng sấm sét khi trời mưa
giông, giải thích nguyên lý hoạt động của điện
nghiệm.
- HS đưa ra cách giải thích sơ lược về sự nhiễm
điện do cọ xát
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ
học tập
GV nhận xét đánh giá và chốt nội dung kiến thức.
*HSKT: Có hứng thú, tham gia vào các hoạt động
học tập cùng bạn trong giờ Khoa học Tự nhiên..

cánh quạt có thể hút được các vật nhỏ nhẹ
như bụi trong không khí. Sau mỗi lần sử
dụng quạt thì cánh quạt lại bị nhiễm điện và
hút thêm một lượng bụi nên ta thấy bụi bám
nhiều ở cánh quạt điện sau một thời gian sử
dụng.
2, Vào những ngày thời tiết khô ráo, khi lau
chùi gương soi, kính cửa sổ hay màn hình ti
vi bằng khăn bông khô thì vẫn thấy có bụi
bông bám vào vì khăn bông khô khi lau chùi
sẽ cọ xát với các bề mặt được lau gây ra
hiện tượng nhiễm điện do cọ xát làm các bề
mặt được lau bị nhiễm điện có thể hút được
các vật nhỏ nhẹ mà khăn bông khô lại gồm
nhiều sợi bông nhỏ nhẹ nên dễ bị chúng hút
bám vào các bề mặt được lau.
KL:
Nội dung phần giải thích SGK/86

3. Hoạt động 3: Luyện tập
a. Mục tiêu: Làm được một số bài tập trắc nghiệm.
b. Nội dung: HS cá nhân làm bài tập trắc nghiệm và giải thích.
c. Sản phẩm: Kết quả câu trả lời của học sinh

d Tổ chức thực hiện:

HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV cho HS làm một số bài tập trắc nghiệm:
Câu 1. Nhiều vật khi cọ xát với nhau thì có khả năng
A. Đẩy nhau
B. Hút nhau
C. Vừa hút vừa đẩy
D. Không có hiện tượng
Câu 2. Có thể làm nhiễm điện một vật bằng cách?
A. Nung nóng
B. Nhúng vào nước đá
C. Cọ xát
D. Cho chạm vào nam châm
Câu 3. Những ngày hanh khô, khi chải tóc khô bằng lược nhựa thì
nhiều sợi tóc bị lược nhựa hút kéo thẳng ra vì:
A. Lược nhựa chuyển động thẳng kéo sợi tóc thẳng ra.
B. Các sợi tóc trơn hơn và bị cuốn thẳng ra.
C. Tóc đang rối, bị chải thì thẳng ra.
D.  Khi cọ xát với tóc lược nhựa bị nhiễm điện nên nó hút và kéo
làm cho sợi tóc thẳng ra.
Câu 4. Vào những ngày như thế nào thì các thí nghiệm về sự nhiễm
điện do cọ xát thực hiện dễ thành công?
A. Trời nắng
B. Mát mẻ
C. Hanh khô
D. Mưa gió bão táp
Câu 5. Trong các thí nghiệm về sự nhiễm điện do cọ xát, vai trò (tác
dụng) của các vụn giấy, quả cầu nhựa xốp, bút thử điện là:
A. Xác định xem các vụn giấy, quả cầu nhựa xốp có bị hút hoặc
đẩy không.
B. Xác định xem bóng đèn bút thử điện có sáng lên hay không.

DỰ KIẾN SẢN PHẨM
III. Luyện tập
Hướng dẫn trả lời bài
tập trắc nghiệm:
Câu 1. B
Câu 2. C
Câu 3. D

Câu 4. C

Câu 5. C

C. Những vật ″thử″, qua biểu hiện của chúng mà ta xác định
được một vật có nhiễm điện hay không.
D. Tạo ra hiện tượng hút hoặc đẩy, sáng hay không sáng.
Câu 6. Sau một thời gian hoạt động, cánh quạt dính nhiều bụi vì:
A. Cánh quạt cọ xát với không khí, bị nhiễm điện nên hút nhiều
bụi.
B. Cánh quạt bị ẩm nên hút nhiều bụi.
C. Một số chất nhờn trong không khí đọng lại ở cánh quạt và hút
nhiều bụi.
D. Bụi có chất keo nên bám vào cánh quạt.
Câu 7. Xe chạy một thời gian dài. Sau khi xuống xe, sờ vào thành xe,
đôi lúc ta thấy như bị điện giật. Nguyên nhân là do:
A. Bộ phận điện của xe bị hư hỏng.
B. Thành xe cọ xát vào không khí nên xe bị nhiễm điện.
C. Do một số vật dụng bằng điện gần đó đang hoạt động.
D. Do ngoài trời sắp có cơn dông.
Câu 8. Cho mảnh tôn phẳng đã được gắn vào đầu bút thử điện chạm
vào mảnh polyethylene đã được cọ xát nhiều lần bằng len thì bóng đèn
bút thử điện sáng lên khi chạm ngón tay vào đầu bút vì:
A. Trong bút có điện
B. Ngón tay chạm vào đầu bút
C. Mảnh polyethylene nhiễm điện do cọ xát
D. Mảnh tôn nhiễm điện
Câu 9.  Điền từ thích hợp vào chỗ trống. Các vật nhiễm điện … thì đẩy
nhau, … thì hút nhau
A. Khác loại, cùng loại
B. Cùng loại, khác loại
C. Như nhau, khác nhau
D. Khác nhau, như nhau
Câu 10. Chọn câu trả lời đúng. Thước nhựa sau khi được cọ xát bằng
mảnh vải khô sẽ có khả năng hút các vụn giấy nhỏ. Vậy khi đưa mảnh
vải khô lại gần các mẩu giấy vụn, mảnh vải sẽ hút hay đẩy chúng? Tại
sao?
A. Đẩy, vì mảnh vải nhiễm điện sau khi bị cọ xát
B. Hút, vì mảnh vải nhiễm điện sau khi bị cọ xát
C. Đẩy, vì vụn giấy nhiễm điện
D. Hút, vì vụn giấy nhiễm điện

Câu 6. A

Câu 7. B

Câu 8. C

Câu 9. B

Câu 10. B

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS cá nhân lựa chọn đáp án và giải thích
- GV theo dõi, đôn đốc hỗ trợ HS nếu cần
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận
- HS cá nhân báo cáo kết quả từng câu hỏi, HS khác theo dõi, nhận xét,
bổ sung.
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập
- GV nhận xét đánh giá và chốt nội dung kiến thức.
4. Hoạt động 4: Vận dụng
a. Mục tiêu: Vận dụng được kiến thức đã học vào giải quyết tình huống thực tiễn.
b. Nội dung: HS thảo luận nhóm vận dụng kiến thức giải quyết các tình huống thực tiễn.
c. Sản phẩm: Kết quả thực hiện bài tập của học sinh.
d. Tổ chức thực hiện:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS
DỰ KIẾN SẢN PHẨM

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học
tập
HS thảo luận nhóm làm bài tập
Bài tập 1. Nêu và giải thích được một số
hiện tượng trong thực tế liên quan tới sự
nhiễm điện do cọ xát trong thực tiễn?

Bài tập 2. Cọ xát một thanh thủy tinh vào
lụa, rồi đưa lại gần một quả cầu nhỏ bằng
kim loại treo trên giá. Quả cầu bị hút về
phía thanh thủy tinh. Có thể khẳng định
quả cầu đã bị nhiễm điện dương được hay
không? Giải thích.
Bài tập 3. Làm thế nào để biết một cái
thước nhựa có bị nhiễm điện hay không và
nhiễm điện dương hay âm?
Bài tập 4. Tại sao khi lau kính bằng các
khăn vải khô ta thấy không sạch bụi?
Bài tập 5: Ở xứ lạnh, vào mùa đông, một
người đi tất trên một sàn nhà được trải
thảm, khi đưa
tay vào gần các
tay nắm cửa
bằng kim loại thì
nghe thấy có
tiếng lách tách
nhỏ và tay người
đó bị điện giật. Hãy giải thích vì sao?
Bài tập 6:Một trong những nguyên nhân
tạo thành các đám mây dông bị nhiễm điện
là do?
Bài tập 7:Phân loại các vật nhiễm điện và
không nhiễm điện
Bài tập 8: Lý giải cho hiện tượng này, có
thể thấy rằng: do các sợi vải bị nhiễm điện
trong quá trình chải gây nên cọ xát, thế
nên các sợi vải sẽ hút nhau và chúng bị
rối.
Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập

IV. Vận dụng.
Hướng dẫn trả lời bài tập phần thảo luận:
Bài tập 1:
- Vào những lúc trời mưa giông, các đám mây bị cọ
xát vào nhau nên nhiễm điện trái dấu. Sự phóng điện
giữa các đám mây (sấm) và giữa đám mây với mặt
đất (sét) vừa có lợi vừa có hại cho cuộc sống con
người.
+ Có lợi: Giúp điều hòa khí hậu, gây ra phản ứng hóa
học nhằm tăng thêm lượng ôzôn bổ sung vào khí
quyển.
+ Có hại: Phá hủy nhà của và các công trình xây
dựng, ảnh hưởng đến tính mạng con người và sinh
vật, tạo ra các khí độc hại (NO. NO2 ….)
+ Để giảm tác hại của sét, bảo vệ tính mạng của
người và các công trình xây dựng, cần thiết xây dựng
các cột thu lôi.
Bài tập 2:
Không thể khẳng định quả cầu đã bị nhiễm điện
dương. Vì sau khi thanh thủy tinh cọ xát vào lụa,
thanh thủy tinh nhiễm điện dương. Đưa thanh thủy
tinh lại gần quả cầu kim loại, quả cầu bị hút là do quả
cầu bị nhiễm điện âm hoặc quả cầu trung hòa về điện
nên không thể khẳng định quả cầu đã bị nhiễm điện
dương.
Bài tập 3:
- Muốn biết thước nhựa nhiễm điện hay không, ta
đưa một đầu thước nhựa lại gần mảnh giấy vụn, nếu
thước nhựa hút các mảnh giấy vụn thì thước nhựa
nhiễm điện.
- Muốn biết thước nhựa nhiễm điện dương hay âm
thì đưa thước nhựa lại gần quả cầu kim loại mang
điện tích âm treo bằng sợi chỉ mềm: Nếu quả cầu bị
đẩy ra xa thước nhựa thì chứng tỏ thước nhựa nhiễm
điện âm, còn nếu quả cầu bị hút lại gần với thước
nhựa thì chứng tỏ thước nhựa nhiễm điện dương.
Bài tập 4:
Khi lau kính bằng các khăn vải khô, ta thấy không
sạch hết bụi vì khăn vải khô làm kính bị nhiễm điện
nên sẽ hút các hạt bụi và các bụi vải lại.
Bài tập 5:
Ở xứ lạnh, vào mùa đông, một người đi tất (vớ) trên
một sàn nhà được trải thảm, khi đưa tay vào gần các
tay nắm cửa bằng kim loại thì nghe thấy có tiếng lách
tách nhỏ và tay người đó bị điện giật.
Sở dĩ có hiện tượng này là do:
- Khi đi trên thảm, có sự cọ xát với thảm nên bị
nhiễm điện ⇒ nghe thấy tiếng lách tách nhỏ
- Khi đưa tay vào nắm cửa bằng kim loại do hiện
tượng phóng điện giữa người và tay nắm cửa ⇒ tay
người đó bị điện giật.
Bài tập 6:

HS: Thảo luận nhóm trả lời câu hỏi
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và
thảo luận
HS: Các nhóm báo cáo kết quả.
HS: Nhóm khác nhận xét, bổ sung.
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện
nhiệm vụ học tập
GV: Nhận xét, đánh giá và chốt kiến thức.

Một trong những nguyên nhân tạo thành các đám
mây dông bị nhiễm điện là do sự cọ xát mạnh giữa
các luồng không khí với nhau.
Bài tập 7:
Vật bị nhiễm điện là: lược nhựa, bút bi có vỏ nhựa
Vật không bị nhiễm điện là: lưỡi kéo cắt giấy, bút chì
có vỏ gỗ
Bài tập 8:
Biện pháp để khắc phục hiện tượng này không khó
tìm hiểu. Người ta sẽ sử dụng dụng cụ chải sợi vải,
được làm nên từ vật liệu không gây nhiễm điện. Do
đó các sợi vải sẽ không hút vào nhau và bị rối nữa.
Đây là cách được rất nhiều các nhà xưởng áp dụng.
Chúng giúp cho người công nhân làm việc có thể
cảm thấy thoải mái hơn.

Hướng dẫn HS tự học ở nhà:
- Học thuộc nội dung bài 20.
- Hoàn thành các bài tập bài 20 trong SBT vào vở bài tập.
- Đọc trước bài 21: Dòng điện,nguồn điện

DUYỆT CỦA BGH

DUYỆT CỦA TỔ
CHUYÊN MÔN

NGƯỜI LẬP KẾ HOẠCH