CHUYÊN ĐỀ: CHIẾN TRANH THẾ GIỚI THỨ NHẤT
1.Nguyên nhân, diễn biến, kết cục, tính chất cttg1
a.Nguyên nhân
Nguyên nhân sâu xa:
+ Vào cuối thế kỉ XIX - đầu thế kỉ XX, sự phát triển không đồng đều giữa các nước tư bản về kinh tế và chính trị đã làm thay đổi sâu sắc so sánh lực lượng giữa các nước đế quốc.
+ Mâu thuẫn ngày càng gay gắt về vấn đề thuộc địa đã dẫn tới các cuộc chiến tranh đế quốc đầu tiên như: chiến tranh Mĩ - Tây Ban Nha (1898); chiến tranh Anh - Bô-ơ (1899 - 1902); chiến tranh Nga - Nhật (1904 - 1905).
+ Để chuẩn bị cho cuộc chiến tranh nhằm tranh giành thị trường, thuộc địa, các nước đế quốc đã thành lập hai khối quân sự đối lập: khối Liên minh gồm Đức - Áo - Hung (1882) và khối Hiệp ước của Anh - Pháp - Nga (1907). Cả hai khối đều tích cực chạy đua vũ trang nhằm tranh nhau làm bá chủ thế giới.
Về duyên cớ trực tiếp: Ngày 28-6-1914, thái tử Áo-Hung bị một phần tử khủng bố ở Xéc-bi ám sát. Bọn quân phiệt Đức, Áo-Hung chớp cơ hội này để gây chiến tranh.
Như vậy, do sự phát triển không đồng đều giữa các nước đế quốc vào cuối thế kỉ XIX - đầu thế kỉ XX đã dẫn tới mâu thuẫn về vấn đề thuộc địa là nguyên nhân sâu xa của cuộc Chiến tranh thế giới thứ nhất.
Diễn biến

28/7/1914 -> 4/8/1914
-Áo Hung tuyên chiến với Xéc-bi, Đức tuyên chiến với Nga, Pháp. Anh tuyên chiến với Đức.

Cuối 1914
-Ưu thế thuộc về phe liên minh

Cuối 1915
-Nga tấn công Đức ở phía Đông, kế hoạch đánh nhanh, thắng nhanh của Đức thất bại.

Năm 1916
-Cả hai phe chuyển sang thế phòng ngự

Năm 1917
- Ưu thế thuộc về phe hiệp ước, chiến sự chủ yếu ở mặt trận phía Tây.

7/11/1917
-CMT10 Nga thắng lợi, Nga rút ra khỏi chiến tranh

7/1918
-Phe hiệp ước phản công, các đồng minh Đức đầu hàng

9/11/1918
-CM bùng nổ ở Đức, chế độ quân chủ bị lật đổ, chế độ cộng hòa được thành lập

11/11/1918
-Chính phủ Đức đầu hang không điều kiện, chiến tranh kết thúc



3. Kết cục của Chiến tranh thế giới thứ nhất.
+ Chiến tranh đã gây nên nhiều thảm họa cho nhân loại: 10 triệu người chết, hơn 20 triệu người bị thương, nhiều thành phố, làng mạc, đường sá bị phá hủy,... chi phí cho chiến tranh lên tới 85 tỉ đôla.
+ Chiến tranh chỉ đem lại lợi ích cho các nước đế quốc thắng trận, nhất là Mĩ. Bản đồ chính trị thế giới đã bị chia lại: Đức mất hết thuộc địa; Anh, Pháp và Mĩ được mở rộng thêm thuộc địa của mình.
+ Tuy nhiên, vào giai đoạn cuối của chiến tranh, phong trào cách mạng thế giới tiếp tục phát triển, đặc biệt là sự bùng nổ và thắng lợi của Cách mạng tháng Mười Nga, đánh dấu bước chuyển mới trong cục diện thế giới.
4. Tính chất:
- Là cuộc chiến tranh phi nghĩa chỉ đem lại nguồn lợi cho giai cấp tư sản cầm quyền.
- Đứng cả về hai khối đế quốc thì các bên tham chiến đều là phi nghĩa, tổn thất và hậu quả của nó đè nặng lên đời sống của người dân lao động và nhân dân các nước thuộc địa.
5. Tại sao nói chiến tranh thế giới thứ nhất là cuộc chiến tranh đế quốc phi nghĩa?
Mỗi một cuộc chiến tranh đều có trong đó một mục đích nhất định, và điều đó sẽ giúp chúng ta biết được đó là một cuộc chiến tranh chính nghĩa hay phi nghĩa.
Chiến tranh thế giới thứ nhất (1914- 1918) diễn ra mà nguyên nhân chủ yếu là do mâu thuẫn về vấn đề thị trường và thuộc địa. Mục đích mà các nước gây chiến là để tranh giành và qua đó đòi chia lại thị trường và thuộc địa. Như vậy, chỉ vì lợi ích ích kỉ của một số nhỏ quốc gia đã gây cho nhân loại những tổn thất, sự mất mát vô cùng to lớn, những thảm hoạ khiến nhân loại không thể xoá nhoà. Cuộc chiến tranh này không chỉ của những nước đế quốc mà còn lloi kéo nhiều nước khác tham gia, đặc biệt là các nước thuộc địa cung chịu những hậu quả rất lớn khi phải cung cấp sức người, sức của cho các nước chính quốc tham chiến. Với việc sử dụng nhiều loại vũ khí hiện đại chiến tranh thế giới thứ nhất đã gây cho nhân