Ngày soạn: 14/9/2021
Ngày giảng: 17/9 (9E); 18/9(9A)
Tiết 12,13 - Bài 10
Văn bản: BÀI THƠ VỀ TIỂU ĐỘI XE KHÔNG KÍNH
(Phạm Tiến Duật)
I. Mục tiêu
1. Kiến thức
- Cảm nhận và trình bày được vẻ đẹp ngang tàng, dũng cảm, tràn đầy niềm lạc quan cách mạng...của các chiến sĩ lái xe đường Trường Sơn.
- Chỉ ra và phân tích được những đặc sắc về ngôn từ, hình ảnh, giọng điệu của bài thơ.
2. Năng lực: Biết đọc hiểu và cảm nhận một bài thơ hiện đại. Biết cách phân tích một tác phẩm thơ hiện đại.
3. Phẩm chất: Yêu mến, trân trọng, cảm phục những người lính trong kháng chiến chống Mĩ, liên hệ được lí tưởng, nhiệm vụ, trách nhiệm của thế hệ trẻ hiện nay.
* Yêu cầu với học sinh khá giỏi: Thấy được điểm gặp gỡ và khác biệt trong việc thể hiện hình ảnh người lính của bài thơ và bài thơ Đồng chí của Chính Hữu. Phân tích được sự phát triển trong nhận thức và tình cảm của người lính từ kháng chiến chống Pháp đến kháng chiến chống Mĩ.
II. Thiết bị dạy học và học liệu
- Máy tính, máy chiếu
- Tác phẩm “Trường Sơn Đông, Trường Sơn Tây” – PTD.
III. Tiến trình dạy học
1. Ổn định tổ chức
2. Kiểm tra đầu giờ (KT sự chuẩn bị của HS)
H: Đọc thuộc lòng một đoạn thơ mà em thích trong bài thơ “Đồng chí”? Giải thích lí do em thích? Nêu cảm nhận của em về hình ảnh anh bộ đội cụ Hồ trong bài thơ?
3. Tổ chức các hoạt động học tập
*Hoạt động 1: Xác định vấn đề/ nhiệm vụ học tập
- Mục tiêu: Nêu vấn đề bài học, tạo tâm thế học tập cho HS.
- Cho HS xem một đoạn phim về người lính trên tuyến đường Trường Sơn.
H: Đoạn phim nói về ai, về điều gì? Nêu cảm nhận của em về nội dung mà đoạn phim đề cập. (Đoạn phim nói về những người lính lái xe trên tuyến đường TS những năm chống Mĩ. Đó là những năm tháng đầy gian lao nhưng cũng thật hào hùng. Làm nên điều đó chính là cả một thế hệ những con người Việt Nam: “Xẻ dọc TS đi cứu nước/Mà lòng phơi phới dậy tương lai” trong đó có những chiến sĩ lái xe.)
- GV dẫn dắt, nêu vấn đề bài học: Cùng viết về hình ảnh người lính và chiến tranh nhưng mỗi tác giả ở mỗi thời đại lại có một cảm xúc và cách thể hiện khác nhau. Vì vậy mà hình ảnh người lính hiện lên cũng có những điểm riêng biệt. Vậy vẻ đẹp của hình ảnh người lính trong cuộc k/c chống Mĩ có điểm gì giống và khác với hình ảnh người lính trong cuộc k/c chống Pháp ?
Hoạt động của GV và HS
Nội dung chính

*Hoạt động 2: Hình thành kiến thức
- Mục tiêu: Cảm nhận và trình bày được vẻ đẹp ngang tàng, dũng cảm, tràn đầy niềm lạc quan cách mạng... của các chiến sĩ lái xe đường Trường Sơn. Chỉ ra và phân tích được những đặc sắc về ngôn từ, hình ảnh, giọng điệu của bài thơ.
Biết đọc hiểu và phân tích một bài thơ hiện đại.

H: Qua phần đọc và chuẩn bị ở nhà, em hãy cho biết, VB này cần đọc với giọng ntn?
- Giọng vui tươi, khoẻ khoắn, ngang tàng, thể hiện tinh thần lạc quan, tư thế ung dung, tinh thần dũng cảm vượt lên cả hiểm nguy, khó khăn của người lính.
HS: Đọc một đoạn mà em thích -> n/x.
GV: N/x và sửa lỗi đọc cho HS, đọc mẫu (nếu cần)

HS: Trình bày bài tập dự án (Tìm hiểu về tác giả, tác phẩm) -> NX, bổ sung.
GV: NX KL và MR thêm (nếu cần)

- Phạm Tiến Duật được mệnh danh là “nhà thơ của Trường Sơn”, “thi sĩ huyền thoại của đường mòn Hồ Chí Minh”, là “con chim lửa của núi rừng Trường Sơn huyền thoại”, là “cây săng lẻ của rừng già”, “nhà thơ lớn nhất thời chống Mĩ”. Thơ ông thời chống Mĩ từng được đánh giá là “có sức mạnh của một sư đoàn”.
- Ông tham gia chiến đấu trong tư cách là một phóng viên mặt trận, trực tiếp chứng kiến sự ác liệt, hi sinh, nỗi đau thể xác và tinh thần của những người lính. Trải nghiệm của bản thân và tâm hồn thi sĩ đã tạo cho ông những giây phút thăng hoa trong những bài thơ mà ông đã viết trong những năm tháng đó.