Tuần: 6
Tiết: 22: TỪ HÁN VIỆT (tiếp theo)
I. Mục tiêu cần đạt:
Kiến thức: Giúp HS.
Hiểu được tác dụng của từ Hán Việt.
Tác hại của việc lạm dụng từ Hán Việt.
Kĩ năng.
Rèn luyện kĩ năng sử dụng từ Hán Việt đúng nghĩa, phù hợp với ngữ cảnh.
Mở rộng vốn từ Hán Việt.
Ra quyết định: lựa chọn cách sử dụng từ Hán Việt phù hợp với thực tiễn giao tiếp của bản thân.
Giao tiếp:Trình bày suy nghĩ, ý tưởng, thảo luận và chia sẻ kinh nghiệm cá nhân về cách sử dụng từ Hán Việt.
Thái độ.
Bồi dưỡng ý thức làm giàu vốn từ, sử dụng từ HV đúng nghĩa, đúng sắc thái, phù hợp với hoàn cảnh giao tiếp.
II.Chuẩn bị.
GV: Nghiên cứu SGV, SGK.
HS: Đọc - trả lời câu hỏi SGK.
III. Tiến trình lên lớp
1. Ổn định lớp.
2. Kiểm tra bài cũ.
Câu hỏi:Có mấy loại từ ghép Hán Việt? cho ví dụ:
Trả lời:Có hai loại từ ghép Hán Vệt
- Từ ghép đẳng lập ( Sơn hà, giang san, xâm phạm)
- Từ ghép chính phụ .
Vậy cho cô biết trật tự các yếu tố của từ ghép chính phụ Hán Việt có gì giống và khác từ Thuần Việt?
+ Yếu tố chính đứng trước yếu tố phụ dứng sau ( vd: ái quốc, thủ môn, chiến thắng.)
+ Yếu tố phụ đứng trước yếu tố chính đứng sau ( vd: thạch mã, thiên thư...)
3. Vào bài mới:
a. Lời vào bài:
Cách 1: Tiết học ngày hôm trước cô trò chúng ta đã đi tìm hiểu cấu tạo và phân loại của từ Hán Việt. Tiết học ngày hôm nay chúng ta sẽ cùng nhau tiếp tục đi tìm hiểu về việc sử dụng Hán Việt như thế nào để tạo được sắc thái biểu cảm phù hợp với hoàn cảnh giao tiếp, tìm hiểu để biết thế nào là lạm dụng từ Hán Việt. Các con mở tập ghi bài mới : tiết 22: “ Từ Hán Việt” ( tiếp theo).
Cách 2: Cô có hai tình huống sau:
Mùng 8/3 là ngày quốc tế phụ nữ
Mùng 8/3 là ngày quốc tế đàn bà
theo các em thi trong hai tình huống trên cách nói nào hay hơn? vì sao?
Như vậy trong trương hợp trên ta sử dụng cách thứ hai là hợp lý. Nhưng trong một số trường hợp ta lạm dụng từ Hán Việt không hay. Như vậy sử dụng từ Hán Việt như thế nào để đạt mục đích giao tiếp cao nhất ta sec cùng nhau đi tìm hiểu bài ngày hôm nay:.....




b. Bài mới.
Hoạt động của thầy
Hoạt động của trò
Ghi bảng

Hoạt động 1:Tìm hiểu từ Hán Việt để tạo sắc thái biểu cảm.
GV: Cho HS đọc và xác định yêu cầu của đề.
Quan sát VD a,b.
( sgk/81,82)
VDa.
(?) Để trả lời được câu hỏi của đề Hãy thay thế từ ngữ Thuần Việt có ý nghĩa tương đương vào vị trí của từ Hán Việt in đậm và so sánh cho cô hai câu văn đó. Một câu sử dụng từ Hán Việt, một câu sử dụng từ Thuần Việt câu nào hay hơn? và vì sao?


(?) Vậy khi sử dụng những từ HánViệt trên có tác dụng gi?

VDb.
GV: Cho Hs đọc vd.
Yêu cầu Hs giải thích nghĩa của các từ Hán Việt.
- Kinh đô
- yết kiến
- trẫm
- bệ hạ
- thần








(?)-Em có nhận xét gì về những từ Hán Việt nay? nó được dùng ở thời đại nào? và trong cuộc sồng hiện đại của chúng ta khi giao tiếp có còn sử dụng những từ này k?

(?)-Vậy khi sử dụng những từ Hán Việt này mang lại sắc thái gì?
GV: Đều là những từ cổ chỉ dùng trong xã hội phong kiến thời xưa. Trong văn chương các từ này được dùng để tạo sắc thái cổ, phù hợp với bầu khí xưa.
(?) Các em đã xem phim ảnh TQ hãy lấy một số ví dụ về từ HV tạo sắc thái cổ ?
(?)Qua tìm hiểu ví dụ trên em hãy cho biết sử dụng từ HV thích hợp mang lại những sắc thái biểu cảm gì ?
Lời chuyển tiếp: Vừa rồi chúng ta cung nhau đi tim hiểu khi sử dung từ Hán Việt mang lại nhưng sắc thái biểu cảm ntnào?, nhưng trong một số trường hợp khác khi sử dụng từ Hán Việt có mang lại sắc thái biểu cảm như trên hay không chúng ta cung nhau đi tìm hiểu phần hai.
Không nên lạm dụng từ