Ngày soạn: 23/10/2020
Lớp
7A5
7A6

Ngày giảng
/11/2020
/11/2020

Tiết 20Bài 18: Trai sông
I. Mục tiêu
1. Kiến thức:
- Mô tả được các chi tiết cấu tạo, đặc điểm sinh lí của trai sông.
- Trình bày được tập tính của Thân mềm
- Cấu tạo ngoài, trong, các đặc điểm sinh lí: dinh dưỡng (cách lấy thức ăn, tiêu hóa), sinh sản, tự vệ thích nghi với lối sống ẩn nửa mình trong bùn cát.
2. Kỹ năng:
- Quan sát các bộ phận của cơ thể bằng mắt thường hoặc kính lúp.
3. Thái độ: Giáo dục HS tạo thói quen giữ gìn vệ sinh cá nhân.
4. Các năng lực hướng tới:
Năng lực tự học, năng lực giải quyết vấn đề, năng lực tự quản lý, năng lực giao tiếp, năng lực hợp tác, năng lực sử dụng ngôn ngữsinhhọc.
II. Phương pháp:
- Trực quan .
- Dạy học nhóm.
- Vấn đáp tìm tòi.
III. Chuẩn bị:
1. Giáo viên: Mẫu vật trai sông , tranh trai sông
2.Học sinh:
IV. Các hoạt động dạy học
* Ổn định tổ chức:(1’)
* Kiểm tra bài cũ: Khôngkiểmtra
* Bài mới:
1. Khám phá: Thân mềm là nhóm động vật có lối sống ít hoạt động. Trai sông là đại diện điển hình cho lối sống đó ở thân mềm.
2. Kết nối
Hoạt động ITìm hiểu hình dạng, cấu tạo vỏ trai và cơ thể trai(15’)
Mục tiêu: HS nêu được môitrườngsống, lốisốngcủa một số giun đốt khác.
Hoạt động của GV
Hoạt động của HS
Nội dung

- Giới thiệu đặc điểm vỏ trai (H18.1, 18.2 SGK - 62)
+ Để mở vỏ trai quan sát bên trong cơ thể phải làm thế nào ?
+ Trai chết thì vỏ mở, tại sao ?
+ Mài mặt ngoài vỏ trai ngửi thấy có mùi khét, vì sao?

- Nêu đặc điểm cấu tạo của vỏtrai ?
+ Cơ thể trai có cấu tạo như thế nào?
+ Trai tự vệ bằng cách nào? Nêu đặc điểm cấu tạo của trai phù hợp với cách tự vệ đó ?



- Đầu trai tiêu giảm
- HS nghe

- Luồn lưỡi dao qua khe vỏ → cắt cơ khép vỏ trước và sau, vỏ sẽ mở.
- Dây chằng bản lề có tính đàn hồi cao. Trai chết → Dây chằng không còn đàn hồi.
- HS trả lời

- HS trả lời

- Trai tự vệ bằng cách co chân, khép vỏ. Nhờ vỏ cứng rắn và hai cơ khép vỏ vững chắc nên kẻ thù không thể mở vỏ ra để ăn được phần mềm của cơ thể chúng.
- HS nghe
I. Hình dạng, cấu tạo
1. Vỏ trai
- Gồm hai mảnh vỏ, gắn với nhau nhờ bản lề.
- Vỏ trai: 3 lớp
+ Lớp sừng ở ngoài
+ Lớp đá vôi ở giữa
+ Lớp xà cừ óng ánh ở trong
2. Cơthểtrai
- Trong 2 mảnhvỏ là cơthểtrai.
- Cấutạo:
+ Ngoài:áotraitạothànhkhoangáocóốnghútvàốngthoátnước
+ Giữa:tấmmang
+ Trong: thântraivàchântrai


Hoạt động II Tìm hiểu dinhdưỡng ở trai. (10’)
Mục tiêu: HS nêuđượccáchdinhdưỡng ở trai.
Hoạt động của GV
Hoạt động của HS
Nội dung

-Trìnhbàycáchdinhdưỡngcủatrai ?




-Dòngnước qua ốnghútvàokhoangáomangtheonhữnggìvàomiệngtraivàmangtrai ?
- Nêukiểudinhdưỡngcủatrai ?
-Cáchdinhdưỡngcủatraicó ý nghĩantnvớimôitrườngnước ?
-Trongquátrìnhdinhdưỡngtraisônghútnướcvào 2 đôitấmmiệng, nướcmàtraihútvàosẽ dc lọccácchấtbẩngồm (cát, đất, bùn,...) vàsauđónước dc thải ra là nướcsạch .
- Cát, đất, bùn.


- Dinh dưỡngthụđộng
- Có vai trò lọc nước

III. Dinh dưỡng
- Thức ăn: ĐVNS, vụn hữu cơ
- Oxi trao đổi qua mang



Hoạt động II Tìm hiểu vai trò của ngành giun đốt. (13’)
Mục tiêu: HS bảo vệ bản thân để phòng các bệnh do giun đũa gây nên.
Hoạt động của GV
Hoạt động của HS
Nội dung

- Ý nghĩa của giai đoạn trứng phát triển thành ấu trùng trong mang của trai mẹ ?
- Ý nghĩa của giai đoạn ấu trùng bám vào mang và da cá ?


-Nêu đặc điểm sinh sản của trai ?
+ Nhiều ao đào thả cá, tại sao trai không thả mà tự nhiên có?
- Bảo vệ trứng và ấu trùng.


- Vì trai ít di chuyển → ấu trùng được di chuyển đến nơi xa để thích nghi phát tán nòi giống.
- HS trả lời

- Vì ấu trùng trai thường bám vào mang và da cá. Khi mưa, cá vượt bờ mang theo ấu trùng trai vào