Ngày soạn:...../....../2018 Tuần: 29
Bài 26 - Tiết 113
Văn bản: THUẾ MÁU
(Trích “Bản án chế độ thực dân Pháp)
- Nguyễn ái Quốc -

I. Mục tiêu bài học:
1. Kiến thức:
Hiểu được bản chất độc ác, bộ mặt giả nhân giả nghĩa của thực dân Pháp qua việc dùng người dân thuộc địa làm vật hi sinh cho quyền lợi của chúng trong các cuộc chiến tranh phi nghĩa và tàn khốc.
Hình dung ra số phận bi thảm của những người bị bóc lột “thuế máu” theo trình tự miêu tả của tác giả.
2. Kĩ năng:
Nhận biết được nghệ thuật của VB qua ngòi bút lập luận sắc bén, giọng văn trào phúng sâu cay của NAQ trong văn chương chính luận.
3. Thái độ:
Bồi dưỡng cho HS thái độ căm ghét chiến tranh phi nghĩa, lên án thủ đoạn tàn bạo của TD Pháp trong chiến tranh.
II. Chuẩn bị:
1. Giáo viên:
Tham khảo tài liệu có liên quan
Thiết kế bài dạy.
2. Học sinh:
Đọc văn bản, đọc chú thích, tìm bố cục
Trả lời các câu hỏi vào vở soạn.
III. Các hoạt động dạy - học
1. Ổn định lớp.
2. Kiểm tra:
Trong văn bản “Bàn luận về phép học”, tác giả Nguyễn Thiếp đã chỉ ra lối học sai trái và bàn về cách học đúng như thế nào?
3. Bài mới:
Hoạt động 1: Giới thiệu bài:
Những năm đầu thế kỉ XX, các nước dế quốc phát triển mạnh với thế lực hùng hậu, chúng tiến hành khai thác thuộc địa khiến c/s của ND các nc này vô cùng cực khổ. Cũng vào thời gian này, NAQ đã đầu tư rất nhiều công sức và thời gian để hoàn thành tp “Bản án chế độ TD Pháp” gồm 12 chương, mỗi chương viết về 1 chủ đề và tập hợp lại thành 1 bản cáo trạng đanh thép, tố cáo tội ác tày trời của CN thực dân và miêu tả c/s khốn cùng của ND các nc thuộc địa.
Tác phẩm được viết bằng tiếng Pháp, năm 1925 được xuất bản tại Pa-ri và năm 1946 xuất bản tại VN. VB “Thuế máu” nằm ở chương I, có nội dung vạch trần bộ mặt giả nhân giả nghĩa và các thủ đoạn tàn bạo của TD Pháp trong việc dùng người thuộc địa làm vật hi sinh cho quyền lợi của mình trong các cuộc chiến tranh thảm khốc. Vậy đoạn trích có nội dung như thế nào? C. ta cùng tìm hiểu.
Hoạt động của GV và HS

 Nội dung

 Hoạt động 2:
* GV hướng dẫn cách đọc: Chậm, rõ ràng, giọng kết hợp khi mỉa mai châm biếm, khi đau xót đồng cảm, khi căm hờn, phẫn nộ.
- GV đọc mẫu, gọi HS đọc.
- Giải thích từ khó: bản xứ, Ban-căng, Lính khố đỏ, công sứ, ....
Hoạt động 3:
GV: “Thuế máu” thuộc kiểu VB nào?
-> Nghị luận. (chủ yếu dùng lí lẽ và dẫn chứng để làm sáng tỏ vấn đề) -> Thuyết phục người đọc, người nghe.
H: Vấn đề “Thuế máu” được triển khai thành mấy luận điểm?
-> 3 luận điểm:
+ Chiến tranh và người bản xứ.
+ Chế độ lính tình nguyện
+ Kết quả của sự hi sinh.
H: Em có nhận xét gì về bố cục của văn bản?
-> Sáng tạo, độc đáo, đầu-cuối đầy đủ, gây ấn tượng.
H: Em thấy cách đặt nhan đề “Thuế máu” và tiêu đề của cả 3 phần gợi cho người đọc suy nghĩ gì?
-> Tập trung người đọc người nghe vào giai đoạn l/sử 30-45, người dân thuộc địa bị thực dân Pháp bóc lột bằng mọi thứ thuế: thuế thân, thuế muối...mở các đồn điền cao su, cà phê...chính sách dùng người rất dã man, tàn bạo. Nhưng có 1 thứ thuế dã man nhất, đó là thực dân Pháp dùng chính xương máu của người dân bản xứ để làm công cụ chiến tranh-> Bóc lột thuế bằng máu. => Tác dụng: gây ấn tượng cho người đọc, vạch trần bộ mặt ghê tởm của chủ nghĩa thực dân.Cách đặt tên cho 3 phần như vậy cũng tạo sự mạch lạc.
H: VB được viết theo phương thức biểu đạt nào?
-> Nghị luận kết hợp với TS và BC.
- HS theo dõi phần đầu.
H: Để làm sáng tỏ luận điểm “Chiến tranh và người bản xứ” tác giả đã triển khai mấy luận cứ?
-> 2 luận cứ: giọng điệu của bọn thực dân và số phận người dân các nc thuộc địa.