(MÃ SỐ 172)
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM TIN HỌC THCS
TÊN ĐỀ TÀI:
“ỨNG DỤNG TRÍ TUỆ NHÂN TẠO AI TRONG GIÁO DỤC CÔNG DÂN SỐ
CHO HỌC SINH LỚP 6 THCS
(SÁCH – CÁNH DIỀU)
I. ĐẶT VẤN ĐỀ
1. Lí do chọn đề tài.
Trong bối cảnh cuộc Cách mạng Công nghiệp 4.0, trí tuệ nhân tạo AI đang
ngày càng phát triển và thâm nhập sâu vào mọi lĩnh vực của cuộc sống, bao gồm
cả giáo dục. Việc ứng dụng AI trong giáo dục không chỉ giúp đổi mới phương
pháp giảng dạy mà còn mang lại những cơ hội nâng cao chất lượng học tập, đáp
ứng nhu cầu và xu hướng phát triển của thời đại. Trong đó, môn Tin học 6 THCS,
một môn học đòi hỏi khả năng tư duy logic và giải quyết vấn đề và có thể được hỗ
trợ rất nhiều từ các công nghệ tiên tiến, bao gồm AI. Đặc biệt, việc áp dụng AI vào
dạy môn Tin học cho cho học sinh lớp 6 THCS theo chương trình giáo dục phổ
thông mới 2018, Sách – Cánh Diều, hứa hẹn mang lại nhiều lợi ích to lớn trong
việc cải thiện hiệu quả học tập và phát triển tư duy Tin học của các em.
Thực tế cho thấy, mặc dù chương trình giáo dục phổ thông mới 2018, mang
lại những cải tiến về nội dung và phương pháp giảng dạy, nhưng nhiều học sinh
Tiểu học vẫn gặp khó khăn trong việc nắm bắt các khái niệm Tin học. Điều này
xuất phát từ việc thiếu sự kết nối giữa lí thuyết và thực tiễn, đồng thời phương
pháp dạy học truyền thống đôi khi không thể khơi dậy hứng thú học tập của học
sinh một cách hiệu quả. Trong bối cảnh đó, AI nổi lên như một công cụ tiềm năng,
giúp cá nhân hóa quá trình học tập, đưa ra các giải pháp thông minh và phù hợp
với từng học sinh, từ đó giúp các em nâng cao chất lượng học tập môn Tin học.
Ngoài ra, việc ứng dụng AI vào giảng dạy Tin học còn giúp giáo viên tối
ưu hóa quá trình chuẩn bị bài giảng và đánh giá học sinh. Thay vì phải kiểm tra
từng bài tập bằng phương pháp thủ công, giáo viên có thể sử dụng các công cụ AI
để tự động phân tích kết quả học tập, từ đó tiết kiệm thời gian và tập trung vào việc
thiết kế các bài giảng sáng tạo hơn. Hơn nữa, AI còn có thể cung cấp phản hồi
ngay lập tức cho học sinh, giúp các em nhận ra lỗi sai của mình và có cơ hội cải
thiện ngay lập tức thay vì chờ đến lúc được giáo viên chữa bài. Điều này không chỉ
giúp cải thiện quá trình học tập mà còn tạo ra môi trường học tập tích cực, khuyến
khích sự phát triển tư duy sáng tạo và kĩ năng giải quyết vấn đề của học sinh.
1

Học sinh lớp 6 THCS với khối lượng kiến thức ngày càng nhiều và phức
tạp hơn. Chính vì vậy, việc xây dựng nền tảng Tin học vững chắc là rất quan trọng.
Trong chương trình giáo dục phổ thông mới 2018, đã và đang mang lại những đổi
mới về nội dung và phương pháp, nhưng việc ứng dụng Công nghệ hiện đại, cụ thể
là AI, vào quá trình giảng dạy sẽ là bước tiến quan trọng để đáp ứng nhu cầu học
tập đa dạng của học sinh, đồng thời giúp các em phát triển toàn diện kĩ năng Tin
học và tư duy logic.
Với những lí do trên, tôi chọn đề tài: “Ứng dụng trí tuệ nhân tạo AI trong
giáo dục công dân số cho học sinh THCS. Sách – Cánh Diều”. Những biện pháp
trong sáng kiến này đã được tôi áp dụng trong năm học 20…-20…bước đầu đã
đem lại những hiệu quả tích cực cho cả người dạy và người học. Chia sẻ trong sáng
kiến, tôi rất hi vọng có thể có ích với bạn bè đồng nghiệp. Bản thân tôi rất cũng rất
mong muốn được nhận nhiều đóng góp ý kiến, để tiếp tục bổ sung hoàn thiện
phương pháp trong quá trình giảng dạy của mình. Để đóng góp vào việc cải tiến
phương pháp dạy học, tạo ra môi trường học tập tích cực, hấp dẫn và hiệu quả hơn
cho học sinh.
Do còn nhiều hạn chế về năng lực và thời gian khi viết đề tài này chắc chắn
sẽ không tránh khỏi những sai sót kính mong được ý kiến đóng góp của các cấp
lãnh đạo. Ban giám hiệu Nhà trường, cùng quý thầy cô giáo và các bạn đồngnghiệp
quan tâm, góp ý kiến để đề tài sáng kiến này được tốt hơn. Cách đặt vấn đề nêu bật
được tính cấp thiết, tính đổi mới của sáng kiến, những vấn đề cần phải được giải
quyết để đem lại hiệu quả trong công việc.
2. Tổng quan thông tin đề tài.
Cùng với sự phát triển của xã hội loài người, cuộc cách mạng Khoa học
Công nghệ thông tin 4.0 như một luồng gió mới thổi vào và làm lay động nhiều
lĩnh vực của cuộc sống. Hơn bao giờ hết con người đang đứng trước những diễn
biến to lớn, phức tạp về lịch sử xã hội và Khoa học kĩ thuật. Nhiều mối quan hệ
mâu thuẫn của thời đại cần được giải quyết trong đó có mâu thuẫn yêu cầu Ngành
GD&ĐT nói chung và người giáo viên nói riêng cần phải giải quyết, đó là mâu
thuẫn giữa quan hệ sức ép của khối lượng tri thức ngày càng tăng và sự tiếp nhận
của con người có giới hạn. Nhiệm vụ trên đây đã đặt ra cho người giáo viên bên
cạnh bồi dưỡng kiến thức chuyên môn thì phải cải tiến phương pháp dạy học, nâng
cao chất lượng Giáo dục để đáp ứng yêu cầu của tình hình mới. Như chúng ta đã
biết, Môn Tin học kết hợp với Công nghệ trí tuệ nhân tạo AI có vị trí và ý nghĩa
quan trọng đối với việc Giáo dục thế hệ trẻ. Từ những hiểu biết về quá khứ, học
sinh hiểu rõ về truyền thống Dân tộc, tự hào với thành tựu dựng nước và giữ nước
2

của tổ tiên, xác định nhiệm vụ trong hiện tại, có thái độ đúng đối với sự phát triển
hợp quy luật của tương lai.
Những nhận thức, quan niệm sai lệch về vị trí, chức năng của Khoa học
Lịch sử và môn Tin học trong đời sống xã hội, trong Giáo dục đã dẫn tới phương
pháp nghiên cứu, học tập không đúng làm giảm sút chất lượng của bộ môn trên
nhiều mặt. Tình trạng học sinh không biết nhiều về môn Công nghệ, nhớ sai hoặc
nhằm lẫn kiến thức là hiện tượng khá phổ biến ở nhiều trường học nói chung và
trường THCS…….. nói riêng. Vì vậy, Hội nghị Ban chấp hành trung ương Đảng
lần thứ nhất khoá XIII đã nhấn mạnh: “Đổi mới mạnh mẽ phương pháp GD&ĐT
khắc phục lối truyền thụ một chiều, rèn luyện thành nếp tư duy sáng tạo của người
học. Từng bước áp dụng các phương pháp tiên tiến và phương pháp hiện đại vào
quá trình dạy và học đảm bảo điều kiện và thời gian tự học, tự nghiên cứu cho học
sinh”.
Trong việc đổi mới, cải tiến phương pháp dạy học, việc phát huy tính tích
cực của học sinh có ý nghĩa rất quan trọng. Bởi vì xét cho cùng việc Giáo dục phải
được tiến hành trên cơ sở tự nhận thức, tự hành động. Giáo dục phải được thực
hiện thông qua hành động và hành động của bản thân (Tư duy và thực tiễn). Vì
vậy; việc khơi dậy, phát triển ý thức Phẩm chất – Năng lực, bồi dưỡng, rèn luyện
phương pháp tự học là con đường phát triển tối ưu cuả Giáo dục.
3. Tính mới.
4. Tính khoa học.
5. Tính ứng dụng thực tiễn.
II. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU, CẢI TIẾN
1. Mục tiêu nghiên cứu.
+ Nâng cao chất lượng học tập môn Tin học cho học sinh lớp 6.
+ Cải thiện phương pháp giảng dạy của giáo viên.
+ Phát triển tư duy tự học và sáng tạo của học sinh.
+ Ứng dụng công nghệ hiện đại vào giáo dục.
+ Tạo hứng thú và động lực học tập cho học sinh.
2. Đối tượng nghiên cứu.
+ Học sinh lớp 6.
+ Giáo viên dạy Tin học lớp 6.
+ Các ứng dụng AI hỗ trợ giáo dục.
4. Phương pháp nghiên cứu.
3. Phạm vi.
4. Phương pháp – Giải pháp.
+ Phương pháp thực nghiệm Sư phạm.
3

+ Phương pháp điều tra, khảo sát.
+ Phương pháp phân tích và tổng hợp.
III. GIẢI QUYẾT VẦN ĐỀ
1. Cơ sở lí luận.
2. Cơ sở thực tiễn.
3. Thực trạng vấn đề.
4. Các biện pháp.
+ Ý nghĩa của biện pháp:
* Biện pháp 1: (Kiểm tra đánh giá Phẩm chất – Năng lực của học sinh).
+ Kiểm tra đánh giá Phẩm chất.
- Nội dung Module xu hướng hiện đại về giáo dục theo Định hướng – Phát
triển – Phẩm chất – Năng lực.
+ Sử dụng hình thức, phương xây dựng công cụ đánh giá.
+ Giáo dục theo Định hướng – Phát triển sự tiến bộ của học sinh về Phẩm
chất – Năng lực trong dạy học môn Tin học lớp 6.
+ Phẩm chất, Năng lực.
+ Sử dụng và phân tích kết quả đánh giá theo đường phát triển Hỗ trợ đồng
nghiệp phát triển.
+ Năng lực để ghi nhận sự tiến về kiến thức, kĩ năng tổ chức bộ của học
sinh và đổi mới phương pháp dạy học mới 2018.
+ Phương pháp dạy học mới 2018 theo hướng phát triển Phẩm chất – Năng
lực trong dạy học môn Tin học.
+ Kiểm tra đánh giá năng lực của học sinh.
- Định hướng đánh giá kết quả giáo dục trong môn Tin học 6 theo chương
trình phổ thông mới 2018. Đánh giá năng lực học sinh thông qua các bằng chứng
biểu hiện kết quả đạt được trong quá trình thực hiện các hành động của học sinh
Kế hoạch đánh giá một chủ đề trong môn Tin học 6 cấp THCS.
- Có 4 bước xác định mục xác định yêu cầu cần đạt đích đánh giá. về nội
dung, Phẩm chất, Năng lực.
- Xác định công cụ đánh giá, phương thu thập bằng chứng.
- Xử pháp đánh giá. lí, phân tích kết quả đánh giá.
- Thống kê qua mẫu khảo sát phiếu số 1.
Rất thích
Thích
Bình thường
Không thích
Lớp
SL
%
SL
%
SL
%
SL
%
6…
0
0%
00
00%
00
00%
0
00%
- Bảng 1: Sở thích của học sinh về môn Tin học đầu năm.
4

+ Kết quả học tập Tin học của học sinh qua bài khảo sát đầu năm.
Điểm
Lớp

0-< 0

0-< 0,0

0,0-< 0

0-< 0,0

0,0-< 0 0-< 00

00

Trên
TB

SL
0
0
00
0
0
00
0
00
Tỉ lệ 00,0
0,0
00,0
10,0
00,0
00,0
0 000,0
- Bảng 2: Kết quả học tập Tin học của học sinh qua bài khảo sát đầu năm.
Chính vì thế, việc giúp cho học sinh học tốt các kiến thức trong Phân phối
chương trình; Chủ đề; Bài học;…là một nhiệm vụ rất quan trọng đối với giáo viên
THCS. Và đó là một vấn đề trăn trở nên tôi đã nghiên cứu, tìm tòi xây dựng biện pháp.
* Biện pháp 2: (Sử dụng Công nghệ AI hỗ trợ Tin học 6).
* Biện pháp 3: (Cá nhân hóa học tập công dân số thông qua Công nghệ AI).
* Biện pháp 4: (Tăng cường các bài tập thực hành với AI).
- Ví dụ: CHỦ ĐỀ A. MÁY TÍNH VÀ CỘNG ĐỒNG THÔNG TIN VÀ
DỮ LIỆU BIỂU DIỄN THÔNG TIN VÀ LƯU TRỮ DỮ LIỆU
TRONG MÁY TÍNH
Bài 3. Máy tính trong hoạt động thông tin
* Biện pháp 5: (Sử dụng phương pháp trò chơi nhằm phát triển năng lực giải
quyết vấn đề Tin học).
* Biện pháp 6: (Sử dụng AI để đánh giá và phản hồi nhanh).
5. Kết quả.
Thống kê qua mẫu khảo sát.
Rất thích
Thích
Bình thường
Không thích
Lớp
SL
%
SL
%
SL
%
SL
%
6
00
00%
00
00%
0
00%
0
0%
0,00
6
00
00,0%
00
00,00%
0
0
0%
%
- Sở thích của học sinh về môn Tin học công dân số ở giữa học kì I.
Kết quả học tập Tin học của học sinh lớp 6 qua bài kiểm tra giữa học kì I.
6…

Điểm
Lớp

0< 0

0< 0,0

0,0< 0

0< 0,0

0,0< 0

0< 00

00

Trên
TB

6
0
0
0
00
00
00
0
00
6
0
0
0
0
00
00
0
00
Thống kê điểm kiểm tra giữa kì I môn Tin học công dân số của học sinh lớp 6.
* Hiệu quả kinh tế.
+ Ưu điểm của trí tuệ nhân tạo AI trong Giáo dục.
5

+ Nhược điểm của trí tuệ nhân tạo AI trong Giáo dục.
* Hiệu quả xã hội.
IV. KẾT LUẬN – BÀI HỌC KINH NGHIỆM
1. Kết luận.
2. Bài học kinh nghiệm.

6