PAGE \* MERGEFORMAT 30

PHẦN I- PHẦN MỞ ĐẦU
I. Lý do chọn sáng kiến
Dạy học trực tuyến đang là hình thức giảng dạy phổ biến từ lâu ở nhiều quốc
gia. So với các lớp học trực tiếp thì việc học trực tuyến có thể chủ động về mặt thời
gian, không gian học tập. Điều này lại càng phù hợp cho những người bận rộn, khó
sắp xếp thời gian cho những lớp học với khung giờ cố định. Trước diễn biến phức
tạp của dịch Covid-19 thì dạy học trực tuyến lại là lựa chọn tối ưu nhất.
Trong bối cảnh dịch bệnh đang diễn ra hết sức phức tạp, trước thềm năm học
mới các địa phương phải dạy học trực tuyến. Đây là hình thức học rất phù hợp và
cần thiết trong tình hình hiện nay và có thể sẽ phải học kéo trong tương lai.
Tuy nhiên việc tổ chức dạy - học trực tuyến còn gặp rất nhiều khó khăn cho cả
thầy và trò, hiệu quả học tập chưa cao. Mặc dù bản thân tôi đã có chút kinh nghiệm
trong thời gian dạy trực tuyến từ 2019-2020 và 2020-2021, tuy nhiên chúng tôi vẫn
chưa được tập huấn về các phần mềm dạy học, chưa có các phương pháp dạy học
phù hợp. Các em học sinh còn ham chơi, hiếu động chưa có sự tập trung nên nhanh
chán. Mặt khác Hóa học là một môn học gắn liền với các thí nghiệm thực hành mà
khi học trực tuyến các em lại không thể thực hiện như học trực tiếp nên hiệu quả
tiếp thu bài học chưa cao, chất lượng, hiệu quả còn thấp. Để giúp các em có những
giờ học trực tuyến nhẹ nhàng, đỡ áp lực, tạo hứng thú, dễ tiếp thu, nâng cao hiệu
quả học tập, nên tôi mạnh dạn lựa chọn sáng kiến “ Một số biện pháp nâng cao
chất lượng dạy và học trực tuyến môn Hóa học lớp 8”.
II- Mục đích nghiên cứu:
Nghiên cứu, xây dựng và thực hiện một số biện pháp trong dạy học trực tuyến
nhằm nâng cao hiệu quả trong dạy học trực tuyến môn Hóa học lớp 8
Góp phần nâng cao chất lượng dạy- học môn Hoá học 8 ở trường trung học
cơ sở, tạo tiền đề cho học sinh chuẩn bị học tốt môn Hóa học ở lớp 9.
III- Đối tượng nghiên cứu và đối tượng khảo sát, thực nghiệm
“ Một số biện pháp nâng cao chất lượng dạy và học trực tuyến môn Hóa học lớp 8”.

PAGE \* MERGEFORMAT 30

- Đối tượng nghiên cứu: hệ thống các phương pháp dạy học, các phần mềm hỗ
trợ trong dạy học trực tuyến; cách khai thác các học liệu trên mạng internet
- Đối tượng khảo sát, thực nghiệm: học sinh khối 8 trường THCS Hòa Thạch
IV- Phương pháp nghiên cứu:
- Phương pháp phân tích, tổng hợp
- Phương pháp so sánh đối chiếu
- Phương pháp thực nghiệm sư phạm
- Phương pháp thực hành bằng các phần mềm đa phương tiện (video)
- Phương pháp điều tra thống kê, kiểm tra, nhận xét, đánh giá
V- Phạm vi và kế hoạch nghiên cứu:
1. Phạm vi nghiên cứu:
Hệ thống các phương pháp dạy học bộ môn hóa học trong điều kiện mới, các
phần mềm hỗ trợ dạy học trực tuyến.
2. Kế hoạch nghiên cứu:
Thời gian từ tháng 9 đến tháng 12 trong năm học 2021- 2022
- Đầu tháng 9: điều tra thực trạng, tiến hành khảo sát, tìm hiểu nghiên cứu các
phương pháp dạy học phù hợp, các phần mềm hỗ trợ dạy học trực tuyến.
- Tháng 10 -11 áp dụng các phương pháp dạy học trực tuyến, các phần mềm
ứng dụng hỗ trợ trong dạy học hóa học khối 8.
- Tháng 12 tổng kết, đánh giá nội dung sáng kiến để áp dụng vào giảng dạy
nếu còn học trực tuyến.
Phần II. NỘI DUNG
I. THỰC TRẠNG VẤN ĐỀ.
1. Cơ sở lí luận.
“ Một số biện pháp nâng cao chất lượng dạy và học trực tuyến môn Hóa học lớp 8”.

PAGE \* MERGEFORMAT 30

Dạy học trực tuyến (hay còn gọi là e-learning) là phương thức học ảo thông
qua máy vi tính, điện thoại thông minh nối mạng đối với một máy chủ ở nơi khác.
Giáo viên có thể truyền tải hình ảnh và âm thanh qua đường truyền băng thông
rộng hoặc kết nối không dây (WiFi, WiMAX), mạng nội bộ (LAN).
Dạy học trực tuyến là hình thức giáo dục phổ biến nhiều quốc gia. Trong bối
cảnh dịch bệnh Covid-19 còn nhiều diễn biến phức tạp. Các trường học được trưng
dụng cho công tác phòng, chống dịch. Nhiều giáo viên, học sinh là F0, F1 đang
phải điều trị, cách ly. Vì vậy, dạy học trực tuyến là một lựa chọn phù hợp nhất.
Làm thế nào để dạy học trực tuyến mang lại hiệu quả nhất là vấn đề khiến cả xã
hội quan tâm.
2. Cơ sở thực tiễn.
Đầu tháng 9 năm học 2021-2022 trường THCS Hòa Thạch cũng như toàn bộ các
trường trong thành phố Hà Nội đã tiến hành tổ chức thực hiện dạy học trực tuyến
trên phần mềm zoom cho học sinh tất cả các khối lớp. Qua thực tế giảng dạy tôi
nhận thấy một số thuận lợi và khó khăn khi dạy học trực tuyến như sau:
2.1. Thuận lợi:
-Nhà trường rất quan tâm và tạo điều kiện để giúp đỡ giáo viên và học sinh có
đủ phương tiện thiết bị có kết nối internet để dạy và học trực tuyến
-Mỗi lớp đã được thiết lập một phòng zoom riêng có ID và mật khẩu cố định,
không hạn chế thời gian 40 phút
- Nội dung kiến thức của mỗi giờ học đảm bảo đầy đủ như học trực tiếp. 100%
các giờ học đều được giáo viên chuẩn bị chu đáo bằng powerpoint, có hình ảnh,
video và cả âm thanh nhẹ nhàng sinh động nên học sinh dễ tiếp thu.
- Học sinh có thể tương tác với thầy cô giáo thông qua hộp chat, qua một số phần
mềm viết vẽ... của ứng dụng zoom một cách đễ dàng.
“ Một số biện pháp nâng cao chất lượng dạy và học trực tuyến môn Hóa học lớp 8”.

PAGE \* MERGEFORMAT 30

-Ngoài ra các em còn được tiếp cận với các phần mềm hỗ trợ dạy học
(liveworksheet.com/ padlet.com/quizzi.com/ azota.vn/ kahoot.com...) để tương tác
với giáo viên
-Khi dạy trực tuyến, giáo viên và học sinh dễ dàng khai thác các học liệu trên
internet
2.2 Khó khăn
Bên cạnh những thuận lợi trên khi dạy học trực tuyến đại trà chúng tôi gặp phải
rất nhiều khó khăn, cụ như sau:
-Việc tổ chức dạy học trực tuyến lệ thuộc vào kết nối mạng internet. Nếu kết
nối không ổn định hoặc quá tải thì sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến việc tổ chức lớp học
của giáo viên và việc học của học sinh.
- Thời gian của một giờ học trực tuyến lại được rút gọn chỉ còn khoảng 35-40
phút cũng là một thách thức
- Đối với giáo viên, bản thân tôi cũng như rất nhiều các đồng chí đồng nghiệp
chưa được đào tạo, tập huấn chính thức bất cứ một lớp học nào về dạy học trực
tuyến. Hầu hết là chúng tôi đều tự học (qua mạng internet và học hỏi lẫn nhau)
- Các em học sinh lại đang ở tuổi dậy thì, cả thể chất và tâm sinh lí đang phát
triển. Các em rất tò mò, thích khám phá nhưng độ tập trung lại không ổn định.
Nhiều em chưa ý thức được nhiệm vụ học tập nên thiếu tập trung. Thậm chí một số
học sinh chỉ vào ghi tên điểm danh rồi mở trang web khác lên xem hoặc chơi game
và bỏ ra ngoài trong giờ học. Khi thầy cô hỏi thì các em có đủ lí do mic hỏng, cam
hỏng, không có mạng ...nên giáo viên rất khó để xử lí.
-Việc ngồi cả buổi để học trên máy tính và điện thoại ảnh hưởng rất lớn đến sức
khỏe của các em và cả thầy cô. Nhiều em bị ảnh hưởng và mắc các bệnh về mắt,
“ Một số biện pháp nâng cao chất lượng dạy và học trực tuyến môn Hóa học lớp 8”.

PAGE \* MERGEFORMAT 30

ảnh hưởng rất lớn đến kết quả học tập. Do vậy trước khi thực hiện sáng kiến tôi đã
tiến hành khảo sát tất cả học sinh khối lớp 8 theo một số câu hỏi như sau:
1.Ý nào dưới đây phát biểu đúng?
Trong cốc nước đường có
A. chất là nước đường.

B. vật thể là cốc nước đường.

C. chất là nước và đường.

D. vật thể là cái cốc, chất là nước và

đường.
2. Dựa tính chất nào dưới đây có thể khẳng định 1 loại nước là tinh khiết ?
A. Không màu , không mùi, không vị.
B. Trong suốt, không màu và uống được.
C. Ở thể lỏng và có thể hòa tan rất nhiều chất.
D. Sôi ở 100oC, hóa rắn ở 0oC, khối lượng riêng là 1g/ml.
3. Những tính chất nào dưới đây đều là tính chất vật lí của đường?
A. Thể rắn, bị phân hủy khi đun nóng.
B.thể rắn, vị ngọt, tan trong nước.
C.Thể rắn, vị ngọt, bị phân hủy khi đun nóng.
D. Bị phân hủy khi đun nóng, vị ngọt.
Câu 4: Một nguyên tử nguyên tố X có 7e. vậy nguyên tử X có
A. 7n .

B. 14p.

C. 7p.

D. 14n.

Câu 5: Nguyên tử nguyên tố X có tổng số hạt là 40. Trong đó số hạt mang điện
nhiều hơn số hạt không mang điện là 12. Vậy X có
A. 12e,13p,14n;

B. 13p,13e, 14n;

C. 14e,14n; 13 p.

D. 13p, 13n; 14p.

Kết quả như sau

Điểm

Điểm

Điểm

Điểm

Trên

Điểm

Điểm

Điểm

Dưới

“ Một số biện pháp nâng cao chất lượng dạy và học trực tuyến môn Hóa học lớp 8”.

PAGE \* MERGEFORMAT 30

Lớp

9-10

7-8

5- 6

TB

3- 4

1- 2

0

TB

8A

SL

3

10

18

31

5

2

0

7

(38)

%

7,9

26,3

47,4

81,6

13,2

5,3

0

18,4

8B

SL

4

11

14

29

5

3

0

8

(37)

%

10,8

29,7

37,8

78,3

13,5

8,1

0

21,7

8C

SL

3

11

15

29

6

3

0

9

(38)

%

7,9

28,9

39,5

76,3

15,8

7,9

0

23,7

8D

SL

0

4

15

19

11

3

1

15

(34)

%

11,8

41,1

55,9

32,3

8,8

2,9

44,1

8E

SL

0

5

15

20

9

2

3

14

(34)

%

0

14,7

44,1

58,8

26,5

5,9

8,8

41,2

8F

SL

0

7

15

22

13

2

0

15

(37)

%

0

18,9

40,5

59,5

35,1

5,4

0

40,5

8H

SL

0

6

16

22

8

4

1

13

(35)

%

0

17,1

45,7

62,8

22,9

11,4

2,8

37,1

khối 8

SL

10

54

108

172

57

19

5

81

253

%

4,0

21,3

42,7

68,0

22,5

7,5

2

32,0

Nhận xét:
- Kết quả cho thấy tỉ lệ học sinh có điểm điểm khá giỏi, và điểm trên trung bình
của toàn khối còn thấp. Đa số học sinh có điểm trung bình 108/253 chiếm 42,7%,
số lượng học sinh điểm dưới trung bình còn rất cao 81/253 chiếm 32,0 %.
II. CÁC BIỆN PHÁP THỰC HIỆN
1. Xây dựng giáo án bài dạy theo hướng đúng, đủ các nội dung trọng tâm của
bài học.
“ Một số biện pháp nâng cao chất lượng dạy và học trực tuyến môn Hóa học lớp 8”.

PAGE \* MERGEFORMAT 30

Vì thời gian mỗi giờ học trực tuyến thường chỉ từ 35 đến 40 phút, việc vào lớp
của giáo viên nhanh hay chậm đôi khi phụ thuộc vào đường truyền . Do vậy, tôi tập
trung nghiên cứu kĩ lại toàn bộ nội dung chương trình, xác định đúng trọng tâm
kiến thức của mỗi chương mỗi bài học, từ đó xây dựng giáo án hướng đến đảm bảo
học sinh được học đầy đủ các nội dung kiến thức cơ bản, trọng tâm để phù hợp với
thời gian một giờ học. Tránh sự mở rộng lan man, dài dòng các nội dung kiến thức
không cơ bản, ít trọng tâm nhưng vẫn phải chú ý đảm bảo những nội dung liên hệ
thực tế, các phần kiến thức liên môn trong bài học.
2. Lựa chọn sử dụng một số phương pháp dạy học tích cực phù hợp với dạy
học trực tuyến.
2.1. Phương pháp học tập hợp tác theo nhóm nhỏ: Được áp dụng trong tất cả các
bài học để thúc đẩy hoạt động tương tác giữa các học sinh với nhau nhằm làm tăng
hứng thú học tập cho mọi đối tượng học sinh, tránh việc học sinh chỉ ngồi im nghe,
ghi chép bài sẽ gây ra sự mệt mỏi, nhàm chán cho các em.
Để đảm bảo tổ chức tốt phương pháp học tập theo nhóm, trong quá trình chia
nhóm tôi chú trọng hai vấn đề: một là tìm hiểu kĩ lực học của mỗi học sinh trong
lớp qua giáo viên chủ nhiệm để từ đó phân công các em vào nhóm đảm bảo có đủ
các đối tượng học sinh (giỏi, khá, trung bình, yếu) để các em có thể hỗ trợ học tập
lẫn nhau; hai là chú ý lựa chọn 1 em trưởng nhóm, 1 em phó nhóm có khả năng tổ
chức nhóm, biết phân công công việc phù hợp với từng thành viên trong nhóm và
chọn 2 bạn thư kí nhóm học bằng máy tính có thể thay nhau chia sẻ màn hình
trong suốt quá trình thảo luận . Các bạn nhóm trưởng, nhóm phó cũng có thể thay
thế nhau điều hành nhóm khi có 1 bạn bị "out" không vào được. Từ đó sẽ góp phần
không nhỏ cho việc thảo luận học nhóm thành công của các em góp phần mang lại
kết quả thành công cho tiết học.

“ Một số biện pháp nâng cao chất lượng dạy và học trực tuyến môn Hóa học lớp 8”.

PAGE \* MERGEFORMAT 30

Việc chia nhóm trong phần mềm zoom tôi luôn chọn chế độ chia cho học sinh tự
chọn vào nhóm của mình bằng cách nhấn vào Breatkout rooms sau đó chọn số
nhóm cần chia và nhấn vào lệnh Let participants choose room để học sinh tự chọn
vào phòng nhóm của mình theo sự phân công đảm bảo việc học tập của mỗi nhóm
luôn ổn định. Đồng thời sau khi vừa hoàn thành lệnh chia nhóm, giáo viên cần chú
ý copy đường link liveworksheet.com hoặc các phần mềm khác có chứa phiếu thảo
luận nhóm và gửi ngay vào hôp chat chọn Everyone để ngay sau khi học sinh vừa
vào phòng nhóm là nhận được link cô gửi từ đó có thể chia sẻ được nội dung phiếu
học tập của nhóm luôn mà không mất thời gian.
2.2 Phương pháp lớp học đảo ngược (Flipped classroom): Một buổi lên lớp
truyền thống sẽ bắt đầu với việc giáo viên chuẩn bị bài giảng lên lớp và học sinh
chuẩn bị làm bài tập về nhà buổi trước. Bài mới sẽ được giảng trong giờ học, ngay
trên lớp và nếu trong quá trình dạy có thừa một chút thời gian thì sẽ sử dụng thời
gian đó làm bài tập luyện tập tại lớp.
Như vậy, hầu hết việc giảng và nghe giảng ước chừng đã tiêu tốn hết 90% thời gian
của một buổi học, 10% còn lại là luyện tập trên lớp của cả giáo viên và học sinh.
Ở lớp học đảo ngược, tôi thiết kế các hoạt động trải nghiệm gồm phiếu học tập
hướng dẫn nghiên cứu nội dung bài học và các thí nghiệm tự làm ở nhà hoặc video
thí nghiệm. Học sinh tự làm thí nghiệm hoặc quan sát video thí nghiệm cô gửi qua
zalo, qua các phần mềm ứng dụng như padlet.com, azota.com để học sinh quan sát
sau đó hoàn thành nội dung của phiếu học tập theo nhóm gửi báo cáo vào link
padlet.com. Thông qua các hoạt động trải nghiệm đó các em có thể tự rút ra kiến
thức lí thuyết của bài học . Cũng có thể, tôi gửi cho các em các video ngắn về bài
giảng sẽ học trong bài mới yêu cầu học sinh xem trước rồi thảo luận nhóm tìm ra
những kiến thức lí thuyết của bài học hoàn thành các nhiệm vụ học tập theo yêu
cầu của giáo viên qua hệ thống phiếu học tập nộp báo cáo qua link padlet .com.
“ Một số biện pháp nâng cao chất lượng dạy và học trực tuyến môn Hóa học lớp 8”.

PAGE \* MERGEFORMAT 30

Thông qua những hoạt động trải nghiệm thực tế hầu hết các em đều hăng hái hoạt
động, hoàn thành tốt các nội dung học tập và nắm được lí thuyết cơ bản của các bài
học.
Khi học trực tuyến học sinh các nhóm trình bày lại các hoạt động trải nghiệm
sau đó giáo viên hướng dẫn học sinh chốt lại kiến thức bài học, khắc sâu phần kiến
thức trọng tâm và luyện tập để củng cố và khắc sâu kiến thức như vậy sẽ giảm được
rất nhiều áp lực về thời gian dạy học trực tuyến đồng thời thúc đẩy sự ham học hỏi
và khám phá của học sinh . Ví dụ với các bài có thể dạy theo phương pháp lớp học
ngược trong kì một như Bài 12- Sự biến đổi chất; Bài 15- Định luật bảo toàn khối
lượng; bài 21-Tính theo công thức ; Bài 22 tính theo phương trình hóa học...
Ví dụ 1 khi dạy bài Định Luật bảo toàn khối lượng, phần 1, 2 tôi xây dựng theo
phương pháp lớp học đảo ngược như sau
Trước khi vào tiết dạy tôi gửi qua zalo nhóm cho các em video thí nghiệm kiểm
chứng định luật bảo toàn khối lượng. và một phiếu học tập qua link padlet.com cho
4 nhóm và yêu cầu cá nhân quan sát video, đọc trước sách giáo khoa bài Định luật
bảo toàn khối lượng. Sau đó yêu cầu các em thảo luận qua nhóm zalo hoàn thành
phiếu học tập nộp trước giờ học 1 ngày.
PHIẾU HỌC TẬP
1. Quan sát video thí nghiệm kiểm chứng định luật bảo toàn khối lượng , đọc sách
giáo khoa phần 1, 2 bài Định luật bảo toàn khối lượng trang 53 rồi hoàn thành
bảng sau.
Dụng

Tiến

cụ, hóa

hành

chất

Hiện tượng

Phương trình chữ

Nhận xét về

của phản ứng

khối lượng
của các chất
trong phản
ứng.

“ Một số biện pháp nâng cao chất lượng dạy và học trực tuyến môn Hóa học lớp 8”.

PAGE \* MERGEFORMAT 30

(Cần nêu rõ dấu
hiệu phản ứng và
khối lượng hiển
thị trên bàn cân
nhé)
2. Dựa vào nội dung thí nghiệm trên em hãy phát biểu nội dung định luật bảo toàn
khối lượng ?
3. Dựa vào diễn biến của phản ứng hóa học trong bài 13 em hãy giải thích nội
dung định luật bảo toàn khối lượng ?
Sản phẩm dự kiến của học sinh.
Dụng
cụ, hóa
chất

Tiến hành

Hiện

Phương trình chữ của phản

Nhận xét

tượng

ứng

về khối
lượng của
các chất
trong phản
ứng.

“ Một số biện pháp nâng cao chất lượng dạy và học trực tuyến môn Hóa học lớp 8”.

PAGE \* MERGEFORMAT 30

1 Cốc

- Khối Bari clorua+ Natri sunfat

Tổng khối

thủy tinh thủy tinh có

lượng

lượng của

đựng :

chứa ống

hiển

các chất

ống

nghiệm 1 đưng

thị là

trước phản

nghiệm

dung dịch

75,3 g

ứng

1 chứa

BaCl2 và ống 2

- Có

và tổng

dung

chứa dung dịch

kết tủa

khối lượng

dịch

Na2SO4 lên mặt trắng

các chất sau

BaCl2;

bàn cân.

phản ứng

Ống 2

Đổ dung dich ở hiện.

chứa

ống nghiệm 2

Khối

dung

vào ống 1 rồi

lượng

dịch

đặt lại ống

hiển

Na2SO4

nghiệm vào

thị

cốc.

75,3 g

-

Cân

- Đặt cốc

→ Bari sunfat + Natri clorua

xuất

bằng nhau.

điện tử
2. Định luật bảo toàn khối lượng: Trong phản ứng hóa học, tổng khối lượng các
chất sản phẩm bằng tổng khối lượng các chất tham gia phản ứng.
3. Vì trong phản ứng hóa học, chỉ liên kết giữa các nguyên tử thay đổi điều này chỉ
ảnh hưởng đến các e trong nguyên tử. Còn số nguyên tử của mỗi nguyên tố được
bảo toàn, khối lượng mỗi nguyên tử giữ nguyên nên "tổng khối lượng các chất sản
phẩm bằng tổng khối lượng các chất tham gia phản ứng".
Khi vào giờ học, chọn một nhóm có kết quả đúng nhất báo cáo sản phẩm rồi cho
các nhóm khác nhận xét, bổ sung, nêu các câu hỏi thắc mắc cho nhóm bạn hoặc hỏi
cô giáo.

“ Một số biện pháp nâng cao chất lượng dạy và học trực tuyến môn Hóa học lớp 8”.

PAGE \* MERGEFORMAT 30

Cô giáo sẽ hướng dẫn để các nhóm giải đáp được các thắc mắc nêu ra hoặc sẽ giúp
các nhóm giải đáp thắc mắc khó. sau đó chốt kiến thức về nội dung định luật bảo
toàn khối lượng và giải thích định luật và đi vào tổ chức học tập phần 3. Áp dụng.
Nhờ được tự quan sát thí nghiệm, tự nghiên cứu trước bài học qua hoạt động trải
nghiệm ở nhà các em sẽ nhớ rất nhanh nội dung định luật.
2.3 Phương pháp học tập hợp tác - kĩ thuật mảnh ghép
Phương pháp học tập hợp tác- kĩ thuật mảnh ghép được áp dụng rất dễ dàng khi
học trực tiếp nhưng khi học trực tuyến đòi hỏi người giáo viên phải có kĩ năng sử
dụng một số phần mềm ứng dụng trong dạy học để giúp học sinh có thể thảo luận
nhóm và tương tác trực tiếp vào phiếu nhóm. Giáo viên phải nắm chắc các kĩ thuật
dạy học trên zoom, là người làm chủ trong các thao tác kĩ thuật phần zoom để không
bị lúng túng. Đảm bảo thành công cho giờ dạy.
Phương pháp này được tôi áp dụng dạy với khá nhiều bài trong chương trình kì 1:
bài 6; bài 10; bài 13; bài 18.
ví dụ: Tiết: 8 - bài 6 áp dụng theo phương pháp học tập hợp tác theo nhóm
nhỏ - kĩ thuật mảnh ghép.
ĐƠN CHÂT VÀ HỢP CHẤT – PHÂN TỬ
(Tôi xin trình bày nội dung chính của việc tổ chức khám phá kiến thức trong giờ
giảng dạy trực tuyến)
Hoạt động 1: Khởi động(khoảng 4-5 phút)
a. Mục tiêu: Giúp HS có những khái niệm đầu tiên về cấu tạo các chất.
b. Nội dung dạy học: cả lớp vào link cô gửi trong hộp chat
https://quizizz.com/admin/quiz/6280e17673017a001e957409 rồi trả lời một số câu
hỏi đã được tìm hiểu ở nhà.
Câu 1: Nguyên tố hóa học cấu tạo nên khí oxi là
“ Một số biện pháp nâng cao chất lượng dạy và học trực tuyến môn Hóa học lớp 8”.

PAGE \* MERGEFORMAT 30

A. Oxi.

B. Sắt.

C. Nhôm.

D. Hiđro.

Câu 2: Các chất Sắt, Đồng, Nhôm đều
A. Dẫn điện tốt.

B. Dẫn điện tốt.

C. Dẫn nhiệt tốt, dẫn điện tốt.

D. không dẫn nhiệt, không dẫn điện.

Câu 3 : Có mấy nguyên tố hóa học tạo thành Nước ?
A. 1.

B. 2.

C. 3.

D. 4.

c. Sản phẩm dự kiến: HS trả lời được những nội dung đã tìm hiểu qua 3 câu hỏi.
Câu 1: - A; Câu 2 - C; Câu 3 - B.
d. Tổ chức dạy học:
- GV gửi link https://quizizz.com/admin/quiz/6280e17673017a001e957409 vào
hộp chat yêu cầu học sinh nhấn vào link, ghi tên để trả lời lần lượt 3 câu hỏi.
- HS vào link cô giáo gửi qua ô chat, điền tên, lớp để trả lời hỏi đã được tìm hiểu
thông tin cô giao từ giờ học trước.
- Qua kết quả tương tác ở phần khởi động giáo viên đánh giá được khâu chuẩn bị
của các em.
GV nêu: Làm sao mà học hết được hàng chục triệu chất khác nhau? Không phải
băn khoăn về điều đó, các nhà hoá học đã tìm cách phân chia các chất thành từng
loại, rất thuận tiện cho việc nghiên cứu. Bài học hôm nay sẽ tìm hiểu cách phân loại
chất.
Hoạt động 2: Nghiên cứu, hình thành kiến thức( khoảng 25-28 phút)
a.Mục tiêu: Giúp HS trình bày khái niệm đơn chất , hợp chất , phân loại và cấu tạo
của đơn chất và hợp chất.
b.Phương pháp dạy học: học tập hợp tác theo nhóm nhỏ - kĩ thuật mảnh ghép.
“ Một số biện pháp nâng cao chất lượng dạy và học trực tuyến môn Hóa học lớp 8”.

PAGE \* MERGEFORMAT 30

c. Sản phẩm : Nội dung kết quả phiếu học tập 1 và 2
d. Tổ chức dạy học:
- Trước buổi dạy, cô giao phiếu học tập vòng chuyên gia, sự phân công nhóm ,
lên nhóm zalo lớp, yêu cầu học sinh kẻ sẵn phiếu vào vở.

Nhóm 1: ( 1; 3; 5)

Nhóm 5(13,15,17)

Nhóm 12:(32; 34;36,38)

Nhóm 2(2; 4; 6)

Nhóm 6:(14,16,18)

Nhóm 9:(25; 27;29)

Nhóm 3: (7; 9;11)

Nhóm 7:(19; 21;23)

Nhóm 10:(26; 28;30)

Nhóm 4: (8; 10;12)

Nhóm 8:(20; 22;24)

Nhóm 11:(31;33;35,37)

Vòng 1( nhóm chuyên gia): 4 phút
- Chia lớp ( khoảng 37- 38 học sinh) thành 12 nhóm (chuyên gia): cử mỗi nhóm
1 nhóm trưởng và một thư kí .
-

Giao

nhiệm

vụ:

Bạn

thư

ký

nhóm

vào

link

https://www.liveworksheets.com/4-qa1113932do.
- yêu cầu mỗi nhóm nghiên cứu thông tin sách giáo khoa phần I và II trang 2223 thảo luận khoảng 4 phút và hoàn thành 1 nội dung trong phiếu học tập 1
Riêng thư kí nhóm chia sẻ màn hình và ghi phiếu học tập nhóm .Các thành viên
trong mỗi nhóm hoàn thành phiếu cá nhân sau đó thảo luận để hoàn thành phiếu
nhóm. Sau khi kết thúc thảo luận thư kí nộp phiếu nhóm( ghi rõ nhóm mấy), mỗi
thành viên giữ lại phiếu của mình để tiếp tục thảo luận vòng mảnh ghép.
Nhiệm vụ

Câu hỏi

Trả lời

“ Một số biện pháp nâng cao chất lượng dạy và học trực tuyến môn Hóa học lớp 8”.

PAGE \* MERGEFORMAT 30

Nhóm 1: ( 1; 3; 5)

1. Đơn chất là gì? Cho ví dụ?

Nhóm 7:(19; 21;23)

Cho biết cách đọc tên đơn chất?

Nhóm 2(2; 4; 6)

2. Có mấy loại đơn chất ? Nêu ví

Nhóm 8:(20; 22;24)
Nhóm 3: (7; 9;11)
Nhóm 9:(25; 27;29)
Nhóm 4: (8; 10;12)
Nhóm 10:(26;

dụ về mỗi loại đơn chất ?
3. Cho biết đặc điểm cấu tạo của
đơn chất kim loại và đơn chất phi
kim ?
4. Nêu khái niệm về hợp chất ?
Cho ví dụ?

28;30)
Nhóm 5(13,15,17)
Nhóm 11:(31;

5. Hợp chất gồm mấy loại? Cho ví
dụ về mỗi loại?

33;35,37)
Nhóm 6:(14,16,18)
Nhóm 12:(32;
34;36,38)

6. Trong hợp chất nguyên tử của
các nguyên tố liên kết với nhau
như thế nào? Cho ví dụ?

- HS: Thực hiện nhiệm vụ: tự vào nhóm theo sự phân công; thư kí vào link
https://www.liveworksheets.com/4-qa1113932do cô đã gửi trong hộp chat thảo
luận để hoàn thành một nhiệm vụ được giao trong phiếu học tập số 1.
- Hết thời gian thảo luận giáo viên yêu cầu đại diện của một nhóm báo cáo kết quả.
Các nhóm còn lại bổ sung nhận xét.(Nhóm báo cáo là : 1,2,3,4,5,6 . nhóm nhận xét
bổ sung chéo : 7,8,9,10,11,12)
GV: bổ sung nếu cần.
“ Một số biện pháp nâng cao chất lượng dạy và học trực tuyến môn Hóa học lớp 8”.

PAGE \* MERGEFORMAT 30

Ở vòng này vì số học sinh trong lớp rất đông nên tôi rất chú trọng vào việc chia
nhóm rõ ràng. Chiếu lên màn hình, đồng thời gửi phân công nhóm trước giờ học để
các em có thể vào nhóm nhanh chóng tránh lộn xộn, mất thời gian.
Vòng 2: (8 phút)
Chia lớp thành 3 nhóm (mảnh ghép): cử mỗi nhóm 1 nhóm trưởng và một thư kí .
GV: yêu cầu mỗi nhóm dựa vào kết quả của phiếu học tập 1 thảo luận khoảng 8
phút và hoàn thành phiếu học tập 2, (em thư kí nhóm
https://www.liveworksheets.com/4-re1113933xn

vào link

chia sẻ màn hình, ghi phiếu

nhóm).
Nhóm 1 1

2

7

8

13

14

19

20

25

26

31

32

Nhóm 2 3

4

9

10

15

16

21

22

27

28

33

34

37

Nhóm 3 5

6

11

12

17

18

23

24

29

30

35

36

38

Phiếu học tập 2:
1. Khái niệm
ĐƠN CHẤT

2. Phân loại
3. Đặc điểm cấu tạo

HỢP CHẤT

4. Khái niệm
5. Phân loại
6. Đặc điểm cấu tạo

- HS: Tự vào nhóm theo sự phân công, thư kí vào vào link đã gửi trong hộp chat
https://www.liveworksheets.com/4-re1113933xn thảo luận để hoàn thành phiếu
học tập số 2.
- Sau khi hoàn thành nội dung thảo luận phiếu học tập 2 giáo viên yêu cầu đại diện
nhóm 1 báo cáo phần Đơn Chất, nhóm 3 báo cáo phần Hợp chất; các nhóm còn lại
bổ sung, nhận xét.
“ Một số biện pháp nâng cao chất lượng dạy và học trực tuyến môn Hóa học lớp 8”.

PAGE \* MERGEFORMAT 30

GV: bổ sung, chốt kiến thức

1. Khái niệm

Đơn chất: là những chất được cấu tạo từ một
nguyên tố hoá học.
Ví dụ:
+ khí hiđro do nguyên tố H tạo nên.
+ kim loại sắt do nguyên tố Fe tạo nên.

2. Phân loại

Gồm 2 loại

ĐƠN

- Kim loại( dẫn nhiệt tốt, dẫn điện tốt, có ánh

CHẤT

kim): Sắt, đồng, nhôm, kẽm, bạc …
- phi kim: không dẫn nhiệt, không dẫn điện hoặc
dẫn điện, dẫn nhiệt kém ( trừ than chì) , không có
ánh kim như khí oxi, lưu huỳnh, khí nitơ, phốt
pho…
3. Đặc điểm

- Trong đơn chất kim loại: Các nguyên tử sắp xếp

cấu tạo

khít nhau và theo một trật tự xác định( nguyên tử
là hạt hợp thành)
- trong đơn chất phi kim: các nguyên tử thường
liên kết theo một số nhất định là 2.
Ví dụ một hạt hợp thành khí Oxi gồm 2 nguyên
tử O liên kết với nhau.

HỢP
CHẤT

4. Khái niệm

Hợp chất: là những chất được tạo nên từ hai hay
nhiều nguyên tố hoá học
Ví dụ:
+Nước tạo bởi H và O;
+ amoniac tạo bởi N và H

“ Một số biện pháp nâng cao chất lượng dạy và học trực tuyến môn Hóa học lớp 8”.

PAGE \* MERGEFORMAT 30

+ muối ăn do Na và Cl tạo thành
+ axít sunfuric do 3 nguyên tố H,S,O tạo nên.
5. Phân loại

Hợp chất: có 2 loại
- Hợp chất vô cơ: axit clohiđric , axit sunfuric,
muối ăn, bazơ …
- Hợp chất hữu cơ: khí metan, axetilen, đường ăn,
dầu mỏ…

6. Đặc điểm

Trong hợp chất nguyên tử của các nguyên tố liên

cấu tạo

kết theo một tỉ lệ nhất định và một thứ tự xác
định.
VD: một hạt hợp thành của nước gồm 2 H liên
kết với 1O .

GV tổ chức cho học sinh thảo luận một số câu hỏi khắc sâu kiến thức và mở rộng,
ứng dụng thực tế
1. Mỗi nguyên tố cấu tạo được bao nhiêu đơn chất ? Vậy có khoảng bao nhiêu đơn
chất ?
( Mỗi nguyên tố tạo được ít nhất một đơn chất. Có 1 số nguyên tố tạo được 2,3...
dạng đơn chất khác nhau. Ví dụ nguyên tố Các bon( tạo được 3 đơn chất khác nhau
là kim cương, than chì và cacbon vô định hình) O( tạo được 2 đơn chất khác nhau
là khí oxi và khí ozon. Có khoảng hơn 100 đơn chất. )
- Mở rộng : các dạng đơn chất khác nhau của một nguyên tố được gọi là các dạng
thù hình của nguyên tố đó.
2. Đơn chất kim loại và đơn chất phi kim có những tính chất nào khác nhau ?
Những tính chất đó giúp cho kim loại có những ứng dụng như thế nào trong cuộc
sống?
“ Một số biện pháp nâng cao chất lượng dạy và học trực tuyến môn Hóa học lớp 8”.

PAGE \* MERGEFORMAT 30

( Đơn chất kim loại có tính dẫn điện tốt, dẫn nhiệt tốt, có ánh kim còn đơn chất phi
kim không dẫn điện, không dẫn nhiệt hoặc dẫn điện, dẫn nhiệt kém (trừ than chì)
và không có ánh kim. Vì vậy 1 số kim loại (Đồng, nhôm, sắt được dùng làm dây
đẫn điện, nhôm, thép được dùng làm xoong nồi để đun nấu trong cuộc sống)
Liên hệ : Thủy ngân là kim loại duy nhất ở thể lỏng nhưng dẫn điện tốt, dẫn nhiệt
được dùng làm nhiệt kế )
3. Cấu tạo của đơn chất phi kim có gì khác cấu tạo của đơn chất kim loại?
3. Đơn chất và hợp chất có gì giống và khác nhau?
Giống: Đều là chất.
Khác:
Đơn chất

Hợp chất

- Chỉ do 1 nguyên tố hóa học tạo nên

- do từ 2 nguyên tố hóa học trở lên tạo
thành.

- Cấu tạo chỉ gồm 1 loại nguyên tử.

- Trong hợp chất gồm ít nhất 2 loại
nguyên tử.

Hoạt động 3: Luyện tập - vận dụng.
a. Mục tiêu: Giúp HS hiểu và phân biệt được đơn chất, hợp chất thông qua một số
bài tập.
b. Nội dung : Tổng kết lại nội dung bài học bằng sơ đồ tư duy. sau đó cho học sinh
đăng nhập link https://quizizz.com/admin/quiz/6280de2373017a001e957293 gửi
trên hộp chat, ghi tên để thực hiện trò chơi luyện tập
c. Sản phẩm : HS trình bày được kiến thức chính đã học trong bài và làm được các
câu hỏi trắc nghiệm.
Câu 1: Đơn chất là những chất tạo nên từ
A. 1 nguyên tố hoá học.

B. 2 nguyên tố hoá học.

“ Một số biện pháp nâng cao chất lượng dạy và học trực tuyến môn Hóa học lớp 8”.

PAGE \* MERGEFORMAT 30

C. 1 nguyên tố hoá học trở lên.

D. 2 nguyên tố hoá học trở lên.

Câu 2: Chất nào dưới đây không phải là kim loại?
A. Natri .

B. Đồng.

C. Nhôm.

D. Khí

Oxi.
Câu 3: Những chất nào dưới đây là hợp chất?
1. Canxi cacbonat tạo nên từ Ca, C, O.
2. Khí amoniac tạo nên từ N và H.
3. Photpho đỏ tạo nên từ P.
4. Axit clohđric tạo nên từ H và Cl.
5. Kim loại Magie tạo nên từ Mg.
A. 1,2,3.

B. 2,3,4.

C. 3,4,5.

D. 1,2,4.

Câu 4: Trong kim loại các nguyên tử
A. liên kết với nhau theo một số nhất định.
B. sắp xếp khít nhau theo một trật tự xác định.
C. không liên kết với nhau.
D. liên kết với nhau theo một tỉ lệ xác đinh.
Câu 5: Glucozơ tạo nên từ C, H và O. Vậy Glucozơ là một
A. hỗn hợp.

B. hợp chất.

D. đơn chất.

D. phi

kim.
d. Tổ chức dạy học: Giáo viên copy link vào hộp chat, yêu cầu tất cả học sinh
trong lớp tham gia đăng nhập vào link trò chơi và thực hiện luyên tập.
Học sinh vào link https://quizizz.com/admin/quiz/6280de2373017a001e957293 để
thực hiện trò chơi luyện tập
Giáo viên tổng kết trò chơi, chữa một số câu hỏi khó.
Hoạt động 5: Tìm tòi, mở rộng
a. Mục tiêu: HS tìm tòi, mở rộng các kiến thức về dạng thù hình của một nguyên
tố.
“ Một số biện pháp nâng cao chất lượng dạy và học trực tuyến môn Hóa học lớp 8”.

PAGE \* MERGEFORMAT 30

b. Nội dung : Em có biết thế nào là dạng thù hình của nguyên tố?
c. Sản phẩm dự kiến: HS trình bày được kiến thức theo định hướng của GV.
Mở rộng : Dạng thù hình các đơn chất khác nhau được cấu tạo từ một nguyên tố
hóa học được gọi là các dạng thù hình của nguyên tố đó( Ví dụ : Kim cương, Than
chì, cacbon vô định hình là 3 dạng thù hình của nguyên tố C hay nguyên tố O có 2
dạng thù hình là Khí Oxi và khí Ozon)
d. Tổ chức dạy học :
GV: cho học sinh nhắn tin vào hộp chat những hiểu biết và câu trả lời của mình.
HS: Nhắn tin cho cô giáo câu trả lời vào hộp chat.
GV: giới thiệu phần mở rộng kiến thức cho học sinh.
Hướng dẫn học bài sau.
- Các nhóm nhớ lại các khái niệm trong đã học trong chương 1 thiết lập một sơ đồ
biểu diễn mối liên hệ giữa các khái niệm đó báo cáo và thảo luận trong đầu giờ học
sau .
2.4. Phương pháp dạy học tích cực trò chơi
Là phương pháp giáo viện thông qua việc tổ chức các trò chơi liên qua đến nội
dung bài học có tác dụng phát huy tính tích cực nhận thức, gây hứng thú học tập
cho học sinh. Qua trò chơi, học sinh tiếp thu kiến thức nhẹ nhàng, tự nhiên đồng
thời qua trò chơi phát triển được tính tự giác, tự chủ của học sinh.
Quy trình thực hiện của phương pháp trò chơi được thực hiện theo 4 bước
Bước 1: giới thiệu tên và mục đích trò chơi.
Bước 2: hướng dẫn học sinh cách chơi: xác định số người chơi, số đội, trọng tài,
quản trò trong trò chơi; các dụng cụ để chơi; cách chơi, độ...