Tìm kiếm Giáo án
Sáng kiến kinh nghiệm

- 0 / 0
(Tài liệu chưa được thẩm định)
Nguồn:
Người gửi: Lai Van Dong (trang riêng)
Ngày gửi: 00h:05' 30-12-2008
Dung lượng: 30.0 KB
Số lượt tải: 1878
Nguồn:
Người gửi: Lai Van Dong (trang riêng)
Ngày gửi: 00h:05' 30-12-2008
Dung lượng: 30.0 KB
Số lượt tải: 1878
Số lượt thích:
0 người
ĐỀ TÀI : “LÀM THẾ NÀO ĐỂ TRẺ TÔ VÀ VIẾT ĐƯỢC CHỨ CÁI”.
I. Đặt vấn đề:
Đến tuổi mẩu giáo lớn trẻ có thể phát triển đủ và hình thành các kỷ năng :so sánh ,đánh giá phân tích...đây cũng là giai đoạn cuối trẻ sắp rời trường Mầm Non.
Vì vậy để chuẩn bị cho trẻ vào lớp 1,cô giáo mẩu giáo phải trang bị cho trẻ những kiến thức và kỷ năng:nghe ,nhìn ,nói,kỷ năng mở sách,kỷ năng tô viết chử cái là rất cần thiết.
Hiện nay lớp tôi đang gặp không ít những khó khăn trong tiết dạy tô viết chử cái.
Nguyên nhân là do trình độ nhận thức của trẻ không đồng đều ,có trẻ đã tô viết chử cái đúng quy trình ,có trẻ chưa được học mẫu giáo nên cháu rất lúng túng và gặp nhiều khó khăn trong việc mỡ sách và cầm viết tô màu tranh,tô viết chử cái.
Chính vì những lý do trên tôi đã suy nghĩ và tìm ra một số phương pháp thích hợp để giúp trẻ học yếu ,kém tích cực,tự tin hơn trong việc tô chử cái.
II. THỰC TRẠNG CỦA LỚP:
Đầu tháng 12 năm 2007 tôi được phòng giáo dục huyện Đầm Dơi phân công về công tác ở trường Tiểu học Tân Tiến.Và tôi được lãnh đạo trường phân công giảng dạy lớp mẫu giáo thuộc ấp Thuận Thành.
Lớp tôi gồm 30 trẻ(trong đó có 14 nữ).Đây là lớp mà tôi cần phải quan tam nhiều.
1.THUẬN LỢI:
Được sự quan tâm của của lãnh đạo trường ,chính quyền địa phương và các bậc phụ huynh .... đã trang bị cho lớp học một số bàn ghế ,tập viêt,và có một sân chơi rộng.
Một số trẻ được học hai năm đa số đã nắm được kiến thức nhanh,có khả năng tô trùng khiết chử khiết chử cái và viết chử cái đúng qui trình.
Dù trong nông thôn, nhà các cháu rất xa trường ,điều kiên đi lại khá khó khăn nhưng phàn đa phu huynh rất quan tâm đến việc học của con em mình. Ngoài đưa rước đúng giờ giấc ,phụ huynh còn quan tâm nhiều hơn đến việc tô viết chữ cái của trẻ khi còn đi học mẫu giáo.
2.KHÓ KHĂN:
Là lớp ghép với ba độ tuổi khác nhau,lại chung với Tiểu Học,học hcỉ có một buổi nên lớp tôi gặp rất nhiều khó khăn.
Trình độ nhận thức của trẻ không đồng đều,có trẻ được học 1-2 năm, có trẻ mới chỉ vào năm đầu.
Kiến thức để chỉ dạy ở nhà ,phụ huynh hcưa nắm vững.
Đồ dùng cho trẻ và cô chưa có.Đặc biệt là tài liệu hướng dẫn trẻ “làm quen với chử viết” còn hạn chế.
Một số trẻ quen cầm viết tay trái và cầm viết chưa hanh thạo.
III.BIỆN PHÁP THỰC HIỆN:
Để tô viết chử cái đúng qui trình và đạt kết quả tốt,trước hết bản thân tôi phải tự trao dồi kiến thức ,nghiên cứu tài liệu và học hỏi nơi đồng nghiệp qua các tiết dạy dự giờ.Từ những kinh nghiệm tích luỹ ,tôi thực hiện một số biện pháp như sau.
1. XÂY DỰNG NỀ NẾP LỚP:
Gì¬ tô viết chử cái tôi bố trí bàn ghế phù hợp với trẻ.
Hướng dẫn trẻ tư thế ngồi :thẳng lưng,ngực không tì vào bàn ,đầu hơi cúi ,mắt cách tập 25-30cm,tay phải cầm viết,tay trái tì nhẹ trên mép sổ,hai chân để song song thoải mái.
Dạy trẻ biết cách lật sách ,cô làm mẫu ,vừa làm vừa hướng dẫn,sách để thẳng lật từng tang một,lật nhẹ nhàng không cho cuốn mép.
Dạy trẻ cầm viết tay phải ,điều khiển viêt băng ba ngón tay(ngón cái,ngón trỏ,ngón giữa) kết hợp với cổ tay.
Những trẻ yếu kém tôi xếp cho ngồi gần những trẻ khá giỏi để bắt chước và được bạn giúp đỡ.
2.RÈN CHO TRẺ CÂM VIÊT TAY PHẢI
Với tiết dạy cho trẻ “làm quen với chử cái”như tô màu ,vẽ tranh. tô viết chử cái,chử số...cần bao quat tất cả trẻ.Chú nhiều hơn đến những trẻ yếu kém.Rèn cho các be có thoi quen cầm viết ,cầm đồ dùng,đồ chơi bằng tay phải.
3.GIÚP TRẺ NHẬN DẠNG ĐƯỢC CHỬ CÁI.
Tôi đã và sẽ sưu tầm ,vận động phụ huynh ủng hộ kinh phí mua mút cắt chữ cái dán xung quanh lớp.Tìm tranh ảnh từ sách báo để trang trí lớp học theo tưng chủ đề chủ điểm.... dưới những tranh ảnh đồ dùng đều có những từ viết theo mẫu in








PHOØNG GIAÙO DUÏC THAØNH PHOÁ BUOÂN MA THUOÄT
TRÖÔØNG MAÀM NON THAØNH COÂNG
&
ÑEÀ TAØI :
KINH NGHIEÄM
DAÏY TREÛ TÖØ 03 – 06 TUOÅI HOÏC NOÙI
NGÖÔØI THÖÏC HIEÄN : PHAN THÒ HÖÔNG
GIAÙO VIEÂN TRÖÔØNG MAÀM NON THAØNH COÂNG
Buoân Ma Thuoät , Thaùng 02 naêm 2010
PHAÀN MÔÛ ÑAÀU
I . LYÙ DO CHOÏN ÑEÀ TAØI :
Tieáng meï ñeû laø cô sôû cuûa söï phaùt trieån . Tieáng meï ñeû coù vai troø quan troïng trong söï phaùt trieån trí tueä , ñaïo ñöùc , thaåm myõ cuûa ñöùa treû . Ñöùa treû muoán noùi ñöôïc , noùi ñuùng , ngay töø khi sinh ra phaûi ñöôïc soáng trong xaõ hoäi loaøi ngöôøi vaø phaûi traûi qua quaù trình daïy doã , giaùo duïc cuûa ngöôøi lôùn . Treû hoïc noùi baèng caùch nghe vaø baét chöôùc ngöôøi lôùn . treû ñöôïc nghe , ñöôïc noùi caøng nhieàu , voán töø ngöõ tích luyõ caøng lôùn vaø khaû naêng tö duy cuûa ñöùa treû caøng coù ñieàu kieän phaùt trieån . Ngöôøi lôùn , ñaëc bieät laø cha meï troø chuyeän vôùi treû laø caùch daïy treû hoïc noùi toát nhaát .
Ngoân ngöõ cuûa treû caøng phaùt trieån thì hieåu bieát cuûa treû caøng taêng leân , trí tueä cuûa treû caøng ñöôïc naâng cao. Chính vì theá , daïy treû noùi ñuùng laø moät vaán ñeà heát söùc quan troïng trong giaùo duïc treû cuûa gia ñình, xaõ hoäi vaø nhaø tröôøng , ñaëc bieät laø nhaø tröôøng maàm non , laø vieäc laøm thöôøng xuyeân vaø caàn thieát ñeå goùp phaàn xaây döïng chuû nhaân töông lai theo höôùng chaân – thieän – myõ ñuû naêng löïc vaø trí tueä ñeå nhaän laáy söù meänh cao caû vôùi ñaát nöôùc , vôùi daân toäc. Laøm moät giaùo vieân chuû nhieäm lôùp maàm, lôùp laù vaø hieän nay laø lôùp choài ,toâi nhaän thaáy vôùi ñoä tuoåi töø 3 ñeán 5 tuoåi , haàu heát tieáng noùi, caâu noùi, caùch duøng töø cuûa treû chöa hoaøn thieän , coù chaùu noùi ngoïng, noùi laép...Do ñoù toâi luoân suy nghó laøm theá naøo ñeå treû noùi toát , noùi ñuùng ? Daïy treû noùi baèng caùch naøo?
Vì vaäy toâi choïn ñeà taøi naøy ñeå trao ñoåi vôùi ñoàng nghieäp , nhaèm goùp phaàn gíup treû hoïc noùi toát hôn , taïo tieàn ñeà ñeå treû töï tin böôùc vaøo lôùp 1 phoå thoâng coù chaát löôïng vaø hieäu quaû hôn .
II . PHÖÔNG PHAÙP NGHIEÂN CÖÙU :
1. Ñoái töôïng nghieân cöùu :treû töø 3 – 5 tuoåi trong tröôøng maàm non.
2. Cô sôû vaø phaïm vi nghieân cöùu : Thöïc tieãn caùc chaùu qua caùc naêm hoïc ôû lôùp, tröôøng vaø moät soá gia ñình treân ñòa baøn phöôøng Thaønh Coâng, thaønh phoá Buoân Ma Thuoät , tænh Ñak Lak
3. phöông phaùp nghieân cöùu :
- Phöông phaùp quan saùt.
- Phöông phaùp troø chuyeän .
- Phöông phaùp ñieàu tra .
- Phöông phaùp ñieàu tra vaø toång hôïp.
4. YÙ nghóa cuûa ñeà taøi nghieân cöùu :
Vieäc nghieân cöùu ñeà taøi naøy coù yù nghóa raát lôùn cho vieäc daïy treû hoïc noùi , gíup chuùng ta nhaän thöùc saâu saéc hôn taàm quan troïng cuûa tieáng noùi , töø ngöõ ñoái vôùi söï phaùt trieån cuûa treû , trang bò cho chuùng ta moät phöông phaùp deå daïy treû hoïc noùi moät caùch coù hieäu quaû, taïo tieàn ñeà vaø neàn moùng vöõng chaéc cho caùc chaùu phaùt trieån nhaän thöùc vaø tieáp thu nhöõng kieán thöùc saâu hôn ôû lôùp 1 vaø caùc lôùp tieáp sau.
NOÄI DUNG ÑEÀ TAØI
I. VAØI NEÙT VEÀ THÖÏC TRAÏNG TÌNH HÌNH :
Tröôøng maàm non Thaønh Coâng naèm treân ñòa baøn phöôøng Thaønh Coâng , moät phöôøng noäi thaønh Buoân Ma Thuoät nhöng coù ñaëc ñieåm laø hôn 80% daân cö laø coâng chöùc vaø tieåu thöông , thôøi gian chaêm soùc caùc chaùu coøn haïn cheá
Trong nhöõng naêm vöøa qua , giaùo duïc maàm non phöôøng Thaønh Coâng coù nhöõng thuaän lôïi vaø khoù khaên sau :
1. veà thuaän lôïi :
Caáp uyû , chính quyeàn , caùc ban ngaønh , ñoaøn theå cuûa phöôøng raát quan taâm ñeán phaùt trieån söï nghieäp giaùo duïc noùi chung , giaùo duïc maàm non noùi rieâng ; ñaõ töøng böôùc ñaà tö xaây döïng cô sôû vaät chaát vaø vaän ñoäng con em ra lôùp ñaày ñuû, caùc baäc cha meï coù söï ñaàu tö , chaêm lo ñeán con em mình .
Trẻ đến lớp, trong trò chuyện , trẻ cảm nhận được sự chăm lo , săn sóc và tình cảm thương yêu của cha mẹ, người thân , của cô giáo đối với trẻ . Đồng thời trẻ học được cách ứng xử với mọi người xung quanh, vui vẻ với bạn bè ; Tình cảm của trẻ ngày càng phong phú .
2. Khoù khăn :
Treân ñòa baøn phöôøng Thaønh Coâng , nhö ñaõ noùi ôû ñaëc ñieåm , phaàn ñoâng treû laø con em nhaân daân lao ñoäng , buoân baùn nhoû vaø lao ñoäng noâng nghieäp , ñieàu kieän kinh teù coøn khoù khaên neân söï quan taâm ñeán vieäc hoïc taäp cuûa con em coøn haïn cheá . Maët khaùc ñoä tuoåi ra lôùp cuûa caùc chaùu chöa ñoàng ñeàu , tieáp xuùc moâi tröôøng vui chôi ít, cho neân raát khoù khaên cho vieäc daïy treû hoïc noùi.
II . NHÖÕNG VAÁN ÑEÀ CAÀN GIAÛI QUYEÁT
1. Ñieàu tra tìm hieåu treû:
Thöïc teá ôû lôùp , khi gaëp nhieàu tröôøng hôïp noùi ngoïng , noùi laép, duøng töø chöa ñuùng vaø caâu noùi chöa hoaøn thieän , toâi luoân suy nghó baèng caùch naøo ñeå giuùp caùc chaùu khaéc phuïc ñöôïc caùc coá taät cuûa mình gaén vôùi vieäc ñöa lôùöp vaøo neà neáp, thöïc hieän toát caùc hoaït ñoäng theo chöông trình ñeà ra . Coù moät chaùu raát chaäm noùi do tröôùc ñaây bò beänh gia ñình cho uoáng thuoác quaù nhieàu ; trong lôùp chaùu chaùu raát thích gaàn guõi coâ giaùo , coù tröôøng hôïp chaùu noùi ngoïng töø nhoû do aûnh höôûng cuûa söï nuoâng chieàu , nöïng con quaù möùc cuûa gia ñình . Soá chaùu coøn laïi coøn nhoû , gioïng noùi, caâu noùi ñeàu chöa hoaøn thieän nhöng raát nhanh nheïn trong caùc hoaït ñoäng cuûa lôùp . Taát caû caùc chaùu ñeàu coù tính hoàn nhieân , vui töôi , coù tình caûm , hieåu ñöôïc lôøi noùi cuûa coâ giaùo , bieát vaâng lôøi vaø leã pheùp vôùi ngöôøi lôùn , coâ giaùo. Toâi nghó, neáu chuùng ta coù loøng nhieät tình , taâm huyeát , thöïc söï yeâu treû vaø coù nhöõng phöông phaùp toát ñeå daïy doã thì nhöõng chaùu ñoù seõ noùi hoaøn thieän , bieát ñoïc, bieát haùt , thöïc hieän toát caùc hoaït ñoäng trong nhaø tröôøng , phaùt trieån tö duy , trí tueä moät caùch, deã daøng böôùc vaøo lôùp 1 phoå thoâng .
2. Bieän phaùp giaûi quyeát :
Ñöôïc tham gia taäp huaán “ Chöông trình chaêm soùc treû döôùi 6 tuoåi “ vaø “ Chöông trình giaùo duïc hoaø nhaäp “ cuûa tænh Dak Lak ; Qua thöïc teá coâng taùc giaûng daïy nhieàu naêm trong ngaønh, vôùi tinh thaàn traùch nhieäm , vôùi söï tìm toøi hoïc hoûi , böôùc ñaàu toâi coù suy nghó vaø ñi ñeán nhaän thöùc veà phöông höôùng giaûi quyeát sau :
- Muoán treû noùi toát caàn phaùt trieån boä phaän phaùt aâm vaø cô quan thính giaùc cho treû . Tröôùc heát caàn daïy treû phaùt aâm ñuùng töø ngöõ , noùi roõ raøng , khoâng noùi nhanh quaù hoaëc chaäm quaù.
- Caàn laøm giaøu voán töø baèng caùch töøng böôùc cung caáp töø môùi cho treû.
- Caàn daïy treû bieát nghe , hieåu ñöôïc lôøi noùi cuûa ngöôøi lôùn vaø dieãn ñaït ñöôïc yù nghó cuûa mình . Daïy treû daàn daàn taäp noùi nhöõng caâu ñôn giaûn nhöng ñaày ñuû yù , caâu hoaøn chænh .
Treân cô sôû nhöõng nhaän thöùc ñoù , toâi tieán haønh daïy treû baèng caùc phöông phaùp:
a – Cho treû baét chöôùc tieáng noùi cuûa ngöôøi lôùn
Nhö chuùng ta ñaõ bieát , moät trong nhöõng ñaëc ñieåm cuûa treû tröôùc tuoåi ñeán tröôøng phoå thoâng laø thieân veà baét chöôùc . Nhaø giaùo duïc Ba Lan Ianuùtô Korsaéc ñaõ noùi : “ Treû noùi tieáng noùi cuûa ngöôøi xung quanh , phaùt trieån quan ñieåm cuûa hoï , laëp laïi ñieäu boä cuûa hoï, baét chöôùc haønh vi cuûa hoï . “
Treû nhoû chöa ñuû kinh nghieäm soáng ñeå ñaùnh giaù ñuùng caùi gì ñaùng khen vaø caùi gì ñaùng cheâ. Cuøng luùc ñoù , treû cho raèng taát caû nhöõng gì ngöôøi lôùn laøm ñeàu ñaùng noi theo , bôûi vì treû mong ñöôïc laøm nhö ngöôøi lôùn vaø gioáng nhö ngöôøi thaân , coâ giaùo. Treû nghe thaáy ñieàu gì hay hoaëc môùi laï laø nhaéc ñi nhaéc laïi moät caùch thích thuù maø khoâng hieåu noäi dung ñoù laø caùi gì . Vì vaäy ngöôøi lôùn caàn chuù yù lôøi noùi cuûa mình tröôùc maét treû ôû moïi luùc moïi nôi . Khi treû ñeán lôùp , khi vui chôi hay trong giôø hoïc , coâ giaùo phaùt aâm thaät chính xaùc , khoâng noùi ngoïng , noùi laép , duøng töø chuaån , khoâng duøng tieáng loùng , noùi ñuùng ngöõ phaùp , traùnh noùi troáng khoâng . Coâ giaùo caàn noùi chaäm vaø roõ raøng , gioïng noùi phaûi nheï nhaøng , aâu yeám khi giao tieáp vôùi treû. Noùi lôøi hay, yù ñeïp, traùnh noùi tuïc, caõi nhau.
Trong khi giao tieáp vôùi treû , ngöôøi lôùn noùi chung caàn chuù yù söûa cho treû khi trẻ phaùt aâm sai vaqf noùi caâu khoâng ñuùng ngöõ phaùp. Tuyeät ñoái khoâng nhaéc laïi nhöõng töø treû phaùt aâm sai , nhöõng töø khoâng chính xaùc vaø nhöõng caâu treû noùi sai.
b. Daïy treû noùi thoâng qua caùc moân hoïc : “ Tìm hieåu moâi tröôøng xung quanh “
treû hoïc noùi ñöôïc trong moâi tröôøng tieáp xuùc vôùi con ngöôøi , ñoà vaät , söï vaät vaø hieän töôïng xung quanh treû. Nhöõng töø ñaàu tieân treû hoïc noùi ñöôïc laø nhöõng töø chæ ngöôøi vaø ñoà vaät thaân quen nhö : baø, oâng, ba, meï, caùi ca, caùi coác, oâ toâ , ...Phaïm vi tieáp xuùc caøng roäng thì voán töø cuûa treû caøng phong phuù . Trong giôø hoïc veà moâi tröôøng xung quanh vaø khi tieáp xuùc thöïc teá , caàn gôïi yù cho treû bieát teân goïi, nhaän daïng ñöôïc ñaëc ñieåm cuûa söï vaät, hieän töôïng , bieát dieãn ñaït ñöôïc moái lieân quan giöõa caùc söï vaät , hieän töông baèng lôøi noùi ñeå ngöôøi khaùc hieåu ... Ví duï : Hoa hoàng thôm, hoa hoàng maøu ñoû, caùnh hoa lung linh vì gío thoåi...
c. Keå chuyeän ñoïc thô :
Qua chuyeän keå, ñoïc thô , caùc baøi haùt vaø hoïc ñeám , coâ giaùo giaûi thích cho treû moät soá töø môùi , laøm giaøu voán töø cho treû gíup treû hieåu vaø söû duïng moät soá töø tröøu töôïng , giaøu hình aûnh , nhaïc ñieäu...
Thoâng qua ñoù reøn luyeän thính giaùc vaø phaùt aâm cho treû . Coâ giaùo (hoaëc ngöôøi lôùn ) ñaët caâu hoûi theo noäi dung chuyeän cho treû traû lôøi , chuù yù taäp cho treû noùi roõ raøng , maïch laïc , bieát theå hieän tính caùch nhaân vaät qua gioïng noùi vaø theå hieän tình caûm theo noäi dung caâu chuyeän .
Chuùng ta bieát , lôøi noùi vaø phaùt aâm cuûa treû ôû moãi ñoä tuoåi khaùc nhau . chaúng haïn :
- Treû 03 – 04 tuoåi : Phaùt amm coøn nhieàu loãi, noùi chaäm vaø khoâng maïch laïc , döùt khoaùt . Voán töø thöôøng laø danh töø vaø ñoäng töø .
- Treû 04 – 05 tuoåi : Phaùt aâm khaù hôn , noùi töông ñoái roõ hôn song vaãn coøn sai thanh ngaõ , aâm ñeäm vaø aâm cuoái . Ví duï : caùi muõi ñoïc caùi muùi; Hoan hoâ ñoïc han hoâ; Nhanh leân ñoïc nhaên leân ...
Voán töø taêng leân vaø danh töø, ñoäng töø laø chính , tính töø vaø caùc loaïi töø khaùc ñaõ xuaát hieän nhöng vaãn coøn ít , söû duïng chöa chính xaùc , coù khi thöøa . Ví duï : Con aên côm chöa xong roài meï aï !
- Treû 05 – 06 tuoåi: Khaû naêng phaùt aâm vaø khaû naêng dieãn ñaït toát hôn haún vôùi löùa tuoåi tröôùc . Voán töø taêng leân , treû duøng nhieàu loaïi töø khaùc nhau. ÔÛ giai ñoaïn naøy , treû dieãn ñaït , keå laïi söï vieäc löu loaùt hôn, nhöng thænh thoaûng coøn phaùt aâm sai nhöõng töø khoù .
Vì vaäy ,coâ giaùo caân daïy treû bieát dieãn ñaät roõ raøng , maïch laïc , daïy treû phaùt aâm chính xaùc , khoâng ngoïng, khoâng laép , chuù yù daïy treû laøm giaøu voán töø ñeå treû noùi thaønh thaïo tieáng meï ñeû trong giao tieáp bình thöôøng . trong sinh hoaït haøng ngaøy , caàn chuù yù cho treû noùi ñeå söûa cho chaùu caùch phaùt aâm , caùch duøng aâm , caùch duøng caâu baèng caùch noùi caû maãu caâu daøi , cho treû nhaéc laïi , hoaëc duøng nhöõng baøi thô , caâu chuyeän cho treû ñoïc , treû keå . Chuù yù khoâng neân taùch rieâng töø môùi hoaëc nhöõng töø treû phaùt aâm sai ra ñeå daïy . Ví duï : neáu thaáy treû noùi sai chöõ n, l thì coù theû cho treû ñoïc baøi thô “ nu na nu noáng “ , qua ñoù luyeän cho treû phaùt aâm ñuùng .
Söû duïng nhieàu caâu ñoá vaø yeâu caàu treû giaûi thích , coù theå treû hoïc thuoäc caâu ñoù . Coâ giaùo hay ngöôøi lôùn coá gaéng duøng nhöõng caâu thanh lòch , coù hình aûnh trong sinh hoaït bình thöôøng haøng ngaøy ñeå treû nghe vaø baét chöôùc .
Mua tranh truyeän cho treû xem , haøng ngaøy ñoïc, keå chuyeän cho treû nghe vaø coù theå yeâu caàu treû keå chuyeän theo tranh .
Ñoïc cho treû nghe nhöõng chuyeän noùi veà caùc moái quan heä giöõa caùc söï vaät , hieän töôïng , söï vieäc , giöõa ngöôøi vôùi ngöôøi , sau ñoù ñaët caâu hoûi theo loâgíc caâu chuyeän , yeâu caàu treû nghe , traû lôøi ñeå phaùt trieå tö duy vaø lôøi noùi lieân tuïc cuûa treû .
d. Daïy treû hoïc noùi thoâng qua caùc hoaït ñoäng
( hoaït ñoäng ngoaøi trôøi + hoaït ñoäng goùc )
Vui chôi laø moät hoaït ñoäng coù vai troø heát söùc quan troïng ñoái vôùi treû . Thoâng qua vui chôi treû taäp noùi , bieát giao tieáp öùng xöû. Taïo ñieàu kieän cho treû ñöôïc chôi vôùi baïn beø ñeå baøn baïc , troø chuyeän vôùi nhau . Cho treû ñi daïo chôi , tham quan ñeå gíup cho taàm maét cuûa treû ñöôïc môû roäng , taäp cho treû bieát suy nghó , phaùn ñoaùn , ñoàng thôøi laøm cho voán töø cuûa treû theâm phong phuù , taïo ñiieàu kieän cho treû noùi leân nhöõng gì tieáp thu ñöôïc .
Ngaøy nghæ , gia ñình neân ñöa treû ñi chôi coâng vieân , vöôøn thuù , cöûa haøng baùch hoùa , ñi chôï , ñi thaêm oâng baø ... sau ñoù gôïi yù cho treû keå laïi nhöõng gì treû nhìn thaáy .
e. bieän phaùp keát hôïp :
- ÔÛ gia ñình , luoân toû ra thöïc söï quan taâm , thöông yeâu treû , gôïi hoûi treû ngöõng gì treû hoïc ôû tröôøng vaø troø chuyeän vôùi treû veà nhöõng coâng vieäc treû gíup boá meï hoaëc vieäc veä sinh caù nhaân treû .v.v...
ÔÛ tröôøng , coâ giaùo thöïc hieän toát caùc hoaït ñoäng ôû moïi luùc , moïi nôi . Luoân nhoû nheï, dòu daøng , aân caàn vôùi caùc chaùu , taïo cho treû nieàm vui , tình caûm ñoái vôùi coâ giaùo, baïn beø, loøng say meâ, ham thích ñeán tröôøng . Tuyeät ñoái coâ giaùo khoâng phaân bieåtteû noùi ngoïng, noùi laép , ñoäng vieân, khích leä khen chaùu laø chính .
III. KEÁT QUAÛ ÑAÏT ÑÖÔÏC :
Ba naêm qua , thöïc hieän toát caùc bieän phaùp neâu treân , trong lôùp mình phuï traùch , toâi thaáy caùc chaùu ngoan hôn , maïnh daïn hôn ,bieát giao löu , troø chuyeän , bieát xöû söï toát vôùi nhau, bieát keå chuyeän, ñoïc thô , muùa haùt ... Treû bieát vaâng lôøi , leã pheùp vôùi coâ giaùo , ngöôøi lôùn . Ñieàu quan troïng hôn , tieáng noùi cuûa treû phaùt trieån toát hôn , ngoân ngöõ vaø caùch dieãn ñaït cuûa treû ngaøy caøng phong phuù hôn , keát quaû ñaït 98%
IV . KINH NGHIEÄM :
Vôùi caùch laøm vaø keát quaû ñaït ñöôïc ñaït ñöôïc trong thôøi gian qua , tuy coøn khieâm toán, nhöng böôùc ñaàu toâi ruùt ra moät soá kinh nghieäm sau :
- Löùa tuoåi 03 – 06 tuoåi , treû ñaõ bieát noùi töông ñoái thaønh thaïo trong sinh hoaït bình thöôøng vaø ñaõ dieãn ñaït ñöôïc yù muoán cuûa mình ( tröø caùc chaùu noùi ngoïng , noùi laép )
- Coâ giaùo vaø cha meï neân chuù yù daïy treû bieát keå caùc ñoà vaät , veà caùc söï vieäc , veà coâng vieäc cuûa treû ñaõ laøm hoaëc seõ laøm , kích thích söï suy nghó cuûa treû baèng caùch ñaët caùc caâu hoûi : thaáy gì ? , coù caùi gì ? , seõ laøm gì ? laøm baèng gì ? , laøm theá naøo ? , taïi sao ?, nhö theá naøo ? .vv
- Treû thöôøng ñaët caâu hoûi : caùi gì ? , ñeå laøm gì ? ... Chuùng ta neân coá gaéng traû lôøi ñaày ñuû caùc caâu hoûi coù ñuû chuû ngöõ, vò ngöõ
- Treû raát thích muùa haùt , keå chuyeän , ñoïc thô ... Chuùng ta neân cho treû bieát nhieàu baøi thô , ca dao, ñoàng dao , chuyeän keå vaø khích leä treû doïc, keå laïi .
- Treû chöa noùi löu loaùt , chuùng ta caàn laéng nghe treû noùi , daïy treû noùi maïch laïc , ñuû yù vaø höôùng daãn treû bieát caùch dieãn ñaït suy nghó cuûa mình . neáu thaáy treû noùi ngoïng , caàn chuù yù kòp thôøi söûa cho treû phaùt aâm ñuùng .
- Caàn phaân bieät noùi ngoïng , noùi laép laø phaùt aâm sai do coù taät ôû boä maùy phaùt aâm hoaëc do chöa noùi soõi vôùi phaùt aâm sai ngöõ ñieäu do thoùi quen cuûa gia ñình , ñòa phöông ( Chaúng haïn l thaønh n, tr thaønh ch .. . ) Trong tröôøng hôïp sau chuùng ta phaûi söûa laïi caùch phaùt aâm cuûa mình thì môùi söûa cho treû ñöôïc ( Raát ít gia ñình laøm ñöôïc nhö vaäy )
_ Khi treû noùi laép , noùi sai , khoâng neân treâu choïc treû hoaëc noùi laïi caâu noùi sai ñoù , maø phaûi söûa cho treû baèng caùch noùi ñuùng ñeå treû nhaéc laïi .
- Caàn cho treû hoøa nhaäp trong caùc hoaït ñoäng ñeå treû maïnh daïn hôn , coù yù thöùc töï vöôït leân chính baûn thaân mình .
V. NHÖÕNG ÑEÀ XUAÁT , KIEÁN NGHÒ.
- Tröôùc maét treû, ngöôøi lôùn caàn göông maãu trong lôøi aên , tieáng noùi , tuyeät ñoái khoâng noùi sai , khoâng duøng tieáng loùng , ñaëc bieät khoâng chöûi tuïc, noùi baäy .
- Phaûi taïo ra cho treû moät moâi tröôøng laønh maïnh cho söï phaùt trieån ngoân ngöõ baèng nhöõng sinh hoaït vaên hoaù nhö ñoïc thô , ca dao , keå chuyeän , nhöõng troø vui chôi , giaûi trí laønh maïnh ...vaø baèng nhöõng lôøi hay yù ñeïp trong sinh hoaït haøng ngaøy cuûa nhöõng ngöôùi soáng xung quanh treû.
- Trong cuoäc soáng haøng ngaøy , ngoaøi vieäc cung caáp voán töø cho treû , daïy treû phaùt aâm ñuùng ... chuùng ta coøn phaûi daïy cho treû nhöõng lôøi noùi ñeïp , caùch thöa gôûi leã pheùp , caùch xöû söï lòch söï .
- Caùc ban ngaønh vaø toaøn xaõ hoäi quan taâm nhieàu hôn ngaønh hoïc maàm non , phaûi xaùc ñònh ñaây laø tieàn ñeà , laø neàn moùng cho söï phaùt trieån cuûa moät coâng daân töông lai . Caàn coù bieän phaùp thu huùt treû ra lôùp , nhö tuyeân truyeàn , vaän ñoäng , taïo ñieàu kieän cô sôû vaät chaát ñaày ñuû tieän nghi.
- Phuï huynh caàn quan taâm ñeán con em mình nhieàu hôn , ñöa treû ra lôùp ñeå treû thích nghi vôùi moâi tröôøng , daàn daàn coù yù thöùc ñoái vôùi vieäc hoïc hoûi , trí tueä phaùt trieån hôn .
- Ñieàu quan troïng , caùc coâ giaùo maàm non phaûi thöïc söï laø ngöôøi coù taøi , coù ñöùc , laø taám göông maãu möïc trong cö xöû, nhaát laø trong lôøi aên, tieáng noùi haøng ngaøy . Coâ giaùo maàm non vôùi ñaïo ñöùc , nhaân caùch toát ñeïp vaø tình caûm “ nhö meï hieàn “ seõ coù aûnh höôûng raát lôùn ñoái vôùi treû trong giai ñoaïn ñaàu ñôøi naøy .
KEÁT LUAÄN
Lôøi noùi coù vai troø voâ cuøng quang troïng trong ñôøi soáng , trong giao tieáp haøng ngaøy, cuõng nhö ñeå thöïc hieän caùc chöùc naêng xaõ hoäi nhö thoâng tin , giaùo duïc... Ngöôøi Vieät Nam ta coù nhöõng lôøi khuyeân nhau raát chí tình , chí lyù :
“ Lôøi noùi chaúng maát tieàn mua .
Löïa lôøi maø noùi cho vöøa loøng nhau “
Tuïc ngöõ cuõng coù caâu ; “ Hoïc aên , hoïc noùi, hoïc goùi, hoïc môû “ . Noùi cuõng phaûi hoïc , ngöôøi lôùn hoïc noùi cho hay , cho ñeïp ñaõ khoù , daïy cho treû noùi ñuùng , noùi lôøi hay , yù ñeïp laïi caøng khoâng ñeã . Daïy cho treû töø 03 – 06 tuoåi noùi ñuùng , noùi hoaøn thieän laø caû moät ngheä thuaät vaø khoa hoïc .
Coøn raát nhieàu ñieàu caàn thieát , nhöng do haïn cheá veà trình ñoä , thôøi gian , baøi vieát naøy coù theå chöa ñeø caäp heát , mong raèng caùc ñoàng nghieäp goùp yù , boå sung ñeå ñeà taøi naøy ñöôïc hoaøn thieän hôn .
Buoân Ma thuoät , Ngaøy 16 thaùng 02 naêm 2010
Ngöôøi vieát
Phan Thò Höông